فهرست مطالب

مطالعات راهبردی - سال بیست و سوم شماره 1 (پیاپی 87، بهار 1399)
  • سال بیست و سوم شماره 1 (پیاپی 87، بهار 1399)
  • تاریخ انتشار: 1399/03/01
  • تعداد عناوین: 6
|
  • محمدرضا رزاقی، سید احمد حبیب نژاد*، محسن طاهری صفحات 7-32

    تغییر صورت سازماندهی نهادهای حاکمیتی در جمهوری اسلامی ایران به نظام پارلمانی دغدغه ای است که در سال‏های اخیر مطرح بوده است. با توجه ‏به هزینه های تغییر نظام سیاسی و لزوم اصلاحات چشمگیر تقنینی-ساختاری در فرض اهتمام به پیاده ‏سازی نظام پارلمانی و همچنین، نحوه ساخت سیاسی در نظام حقوق عمومی ایران و یافته های ناهمگون کارآمدی پارلمانی یا ریاستی در ادبیات تطبیقی و نفی مطلوبیت ذاتی هر یک، در کنار تردید در تطابق پذیری نتایج مطالعات در سایر نظام‏ها به لحاظ ماهیت علی‏ حده و زیرساخت های مجزا، در مجموع می توان مخاطراتی را در فرایند تغییر نظام سیاسی پیشاروی نظام جمهوری اسلامی در سطوح مختلف مشروعیت، ثبات، وجهه دمکراتیک و کارایی در کمین این طرح کلان دانست. بنابراین، در شرایط کنونی می توان با اعمال اصلاحاتی در قانون اساسی و رویکردها به‏ ویژه در خطوط فرهنگ سیاسی، تحزب و انتخابات، اهداف خود را در متن نظام فعلی با سرعت، هزینه کرد و ریسک کمتری مطالبه کرد.

    کلیدواژگان: نظام ریاستی، نظام پارلمانی، نظام حقوقی ایران، قانون اساسی، تفکیک قوا
  • رضا جلالی*، فرید علومی صفحات 33-60
    مدیریت و مقابله با اقدامات افراط گرایانه قومی و مذهبی، نیازمند شناخت دقیق و جامع مژلفه های گرایش عناصر عضو این گروه هاست. در نگاه اولیه، تصورات بر محرومیت این عناصر در جریان زندگی عادی و سپس پیوستن به گروهک های افراط گرای قومی و مذهبی مانند داعش اشاره دارد. پژوهش حاضر با هدف پاسخ به سوال «مولفه های محرومیت نسبی چه تاثیری در گرایش برخی ساکنان غرب کشور به داعش دارند؟» تدوین شده است. در ابتدا با درنظر داشت سوابق و مدل های مفهومی موجود برای تشریح عوامل گرایش به گروهک های افراط گرای قومی و مذهبی، مدل مفهومی بدیعی با کاربست نظریه محرومیت نسبی طراحی و توسط 80 نفر از محکومان امنیتی دارای سابقه عضویت در گروه داعش مورد بررسی  قرار گرفته است. داده های تحقیق با استفاده از نرم افزارهایSPSS وSMART PLS و آزمون های رگرسیون و فریدمن تحلیل شده اند. در پایان، اثرگذاری هرکدام از متغیرها از حیث وجودی و میزان شدت مورد بحث و تحلیل قرار گرفتند.
    کلیدواژگان: افراط گرایی قومی و مذهبی، داعش، کردها، محرومیت نسبی
  • سعید ماخانی صفحات 61-82

    آگاهی ملی عاملی بنیادین در تامین امنیت سرزمینی است. آگاهی ملی زمانی به بار مینشیند که برداشتیعمومی در راستای خیر عمومی و امنیت یک سرزمین محقق شده باشد. از جمله عوامل مهمی که درفرایند شکل گیری خیر عمومی و امنیت در اروپای مدرن تاثیرگذار بوده است، می توان به دولت هایملی اشاره کرد. دولتهای ملی محصول نگرش های جدیدی بوده اند که بیش از هر چیز در سیطرهتاریخ نگاری های ملی، عرفی و محلی بوده اند. بر این اساس، هدف این مقاله، نشان دادن تاثیرتاریخ نگاریهای ملی بر شکل گیری دولت ملی در سده های میانه متاخر با تاکید بر مفهوم امنیت و خیرعمومی ملت است. سوال اصلی مقاله این است که سبک جدید تاریخنگاری ملی که نظری ویژه بهامنیت و خیر ملت دارد، چه تاثیری بر شکل گیری دولتهای ملی میان سده ای و تداوم آنها داشته است؟فرضیه مقاله عبارت از این است که پرداختن به موضوع ملت در تاریخ نگاریهای جدید سبب شد تامفهوم ملت و حفظ امنیت و تحقق خیر عمومی آن در مرکز توجه قرار گیرد و ماده مورد نیاز را برایصورت دولت تامین کند.

    کلیدواژگان: تاریخ نگاری، دولت ملی، ملت، امنیت، تاریخ، خیر عمومی
  • وحید نوری* صفحات 83-113

    آمریکا پیشگام استفاده از تحریم های اقتصادی در سطح جهانی است. از سال 3222 بدین سو با کاربستدر سیاست تحریم هستیم. این مقاله درصدد واکاوی این پدیده » تغییر پارادایم « شاهد » تحریمهای مالی «بنیان های تحریم های مالی ایالات « پیچیده و چندوجهی و پاسخ به این سوال اصلی و کانونی است کهفرضیه مقاله این است که تحریمهای مالی مبتنی بر دو بنیان اصلی است که پیشگامی »؟ متحده کدامندایالات متحده در آنها، امکان استفاده انحصاری از تحریمهای مالی را برای سیاست خارجی این کشورفراهم آورده است: نخست، تکوین رژیم حقوقی مبارزه با پولشویی آمریکا و جهانیشدن آن و دوم،تحریم مالی از چه جایگاهی در « مرکزیت دلار در نظام مالی جهانی. سوال دوم مقاله این است کهاستدلال نویسنده این است که درک سیاستگذاران »؟ سیاست خارجی ایالات متحده برخوردار استآمریکایی از کارآمدی تحریم های مالی منجر به ارتقاء این ابزار در میان ابزارهای سیاست خارجی وتبدیل خزانه داری از نهادی حاشیه ای به نهادی مرکزی در هدایت سیاست خارجی و امنیتی ایالاتمتحده شده است.

    کلیدواژگان: تحریمهای مالی، تحریمهای اقتصادی، پولشویی، تروریسم، دلار، آمریکا
  • شهاب جهانیان، سعید اسلامی* صفحات 115-151

    این مقاله از طریق بررسی مقایسه‏ ای پنج استراتژی امنیت ملی اخیر آمریکا، شیوه قالب بندی و توجیه عناصر اصلی سیاست های امنیتی و خارجی این کشور را در دولت های بوش، اوباما و ترامپ با یکدیگر مقایسه کرده است. دولت‏های بوش و اوباما در تعریف کلی مسیله تهدید و چالش های پیش روی آمریکا با هم اختلاف داشته اند، اما عمدتا در زمینه اهداف امنیت ملی هم نظر هستند. اختلاف اساسی آنها در زمینه اهمیت نسبی نظم بین الملل است. همچنین، استراتژی های امنیت ملی بوش و اوباما درباره ابزارها و رویکردهای سیاست خارجی تا حد زیادی (منهای جنگ پیش دستانه) شبیه یکدیگرند. این در حالی است که در دولت ترامپ، زبان بیان مسیله (شناسایی تهدیدها) و ارایه اهداف و رویکردها تغییر کرده است و در پرتو واقع گرایی اصولی و خوداتکایی ملل، استراتژی «اول آمریکا» با نفی مسیولیت های بین المللی، کاستن از تعهدات نظامی، حمایت گرایی اقتصادی و تحریم و همچنین کاربست ملی گرایی، تفاوت قابل توجهی را منعکس می کند.

    کلیدواژگان: آمریکا، استراتژی امنیت ملی، بوش، اوباما، دونالد ترامپ، اول آمریکا
  • رضا ممدوحی*، رایج دیپ سینگ صفحات 153-178

    این مقاله درصدد پاسخگویی به این سوال است که با توجه به پویا بودن روند گسترش اتحادیه اروپا و تغییرات وسیع پس از سقوط کمونیسم در اروپای شرقی، چه نقاطی در اروپا مناطق استراتژیک جدید محسوب می‎شوند و ابزار اصلی اتحادیه اروپا برای تسلط بر این مناطق چیست؟ پژوهش با این فرضیه که نقاط جدید استراتژیک برای اتحادیه اروپا، سیال و بر اساس نوع تهدیدات مشخص می‎شوند و سیاست همسایگی ابزار اصلی اتحادیه برای تسلط بر این مناطق استراتژیک است، به بررسی موضوع پرداخته است. یافته‎های پژوهش نشان می‎دهد که مسایل انسانی همچون سیر پناهندگان، مهاجرین غیرقانونی و قاچاق انسان و همچنین استقلال انرژی اروپا از روسیه، مناطق خاصی در حاشیه جنوبی دریای مدیترانه و حاشیه دریای سیاه را به نقاط استراتژیک جدید در اروپا تبدیل کرده‎اند. همچنین، در آینده، با توجه‎ به صلبیت ژیواستراتژی اتحادیه اروپا در جنوب، نقاط استراتژیک بیش از پیش در درون اتحادیه اروپا، در حاشیه سواحل مدیترانه خواهند بود. در این میان، استفاده از ابزار سیاست همسایگی در شرق و جنوب برای مدیریت نقاط استراتژیک و مرزی در دستور کار کمیسیون اتحادیه اروپا  قرار گرفته است

    کلیدواژگان: نقاط استراتژیک، اتحادیه اروپا، ژئواستراتژی، ژئوپلیتیک انسانی، مدل ژئوپلیتیک
|
  • MohammadReza Razaghi, Ahmad Habibnezhad *, Mohsen Taheri Pages 7-32

    Transforming the organizing of the governmental institutions in the Islamic Republic of Iran into a parliamentary regime is a concern in which has been the focus of some writers and experts in recent years. In theoretical approaches, some see the Parliamentarization as a strategy to overcome the current problems, but some believe that the problems does not consider arising from the current regime's model in terms of the form of separation of powers and sometimes the problem has been known with the current Quasi-presidential regime and the necessity to move on to the requirements of real presidential regime. There are also two distinct views among the supporters of Parliamentarization: one that considers changing laws as an automatic setting of conditions for the efficient establishment of the parliamentary system and another view that believes it must be first prepared the conditions of the parliamentary system and then make change with less risk.

    Keywords: Parliamentary Regime, Legal system, Islamic Republic of Iran, supreme leader, president, legislation
  • Reza Jalali *, Farid Oloumi Pages 33-60
    Managing and countering ethnic and religious extremist actions requires a thorough understanding of the components of the tendency of the element's members of these groups. At first glance, the idea is to deprive these elements of normal life and then join extremist ethnic and religious groups such as ISIS. The aim of this study is to answer the question: "What effect do the components of relative deprivation have on the tendency of some residents of the west of Iran to ISIS?". Considering the existing historical concepts and models to explain the factors of tendency to ethnic and religious extremist groups, new conceptual model has been designed using the theory of relative deprivation and has been studied by 80 security convicts with a history of membership in the ISIS group. The research data were analyzed using SPSS and SMART PLS software and regression and Friedman tests. In the end, the effectiveness of each variable was discussed in terms of existence and intensity.
    Keywords: ISIS, Extremism, Relative deprivation, West of Iran
  • Saeed Makhani Pages 61-82

    National awareness is a fundamental factor in ensuring territorial security. National consciousness arises when a public perception of the public good and security of a land is realized. Among the important factors that have influenced the process of formation of public good and security in modern Europe are the national governments. National governments have been the product of new attitudes that have dominated national, customary, and local historiography more than anything else. Accordingly, the purpose of this article is to show the impact of national historiography on the formation of the national state in the late Middle Ages with emphasis on the concept of security and public good of the nation. The main question of the article is what effect has the new style of national historiography on the formation and continuation of intergovernmental national governments? The hypothesis of the article is that addressing the issue of the nation in new historiographies has caused the concept of the nation and the preservation of security and the realization of its public good to be in the center of attention and provide the necessary material for the government.

    Keywords: Historiography, National Government, nation, Security, History, Public good
  • Vahid Nouri * Pages 83-113

    The United States is a world leader in economic sanctions. Since 2005, with the application of "financial sanctions" we have witnessed a "paradigm shift" in sanctions policy. This article seeks to answer the question: "What are the foundations of US financial sanctions?" The hypothesis of the article is that financial sanctions are based on two main pillars in which the United States has made it possible to exclusively use financial sanctions for its foreign policy: First, to create a legal regime to combat money laundering and its globalization, and secondly, the centrality of the dollar in the global financial system. The second question of the article is "What is the place of financial sanctions in US foreign policy?" The author argues that US policymakers' understanding of the effectiveness of financial sanctions has led to the promotion of this tool among foreign policy instruments and the transformation of the Treasury from a marginalized institution to a central one in guiding US foreign and security policy.

    Keywords: Financial Sanctions, Economic sanctions, Money Laundering, Terrorism, Dollar, USA
  • Shahab Jahanian, Saeed Eslami * Pages 115-151

    This article will discuss and compare The United States national security strategies over the past two decades. With focusing on three general considerations of "problem definition," "goals," and "approaches" in US national security strategies, the authors believe that there is a significant link between the Bush administration and the Obama administration national security strategies especially in definition of national security goals. This is also correct about foreign policy instruments (such as the alliances, coalition-building and multilateralism) exception the pre-emptive war, of course.  The remarkable difference between of them is about the relative importance of international order. During the Trump administration the language of problem definition, goals and tools has changed significantly. In light of the principled realism and sovereignty of the nations, the Trump’s NSS reflects a significant difference and emphasizes on the America First strategy, protectionism, reject the international responsibilities, diminishing military commitments and unilateralism.

    Keywords: America, National Security Strategy, Problem definition, Goals, Approaches
  • Reza Mamdouhi *, Raj Deep Sing Pages 153-178

    This study seeks to answer the following question: given the dynamic development of the European Union and widespread changes since the fall of communism in Eastern Europe, which areas in Europe are considered to be the new strategic points and what are the European Union's main tools to control those areas? This paper explores the issue by assuming that new strategic points for European Union are fluid and identified by the type of threats they pose, and that the European Union's neighborhood policy is the main tool to dominate and control these strategic points. The findings of the study show that the humanitarian issues such as the refugee crisis, illegal immigration and human trafficking, as well as European Union's dependence on Russian energy resources, have transformed certain areas on the southern Mediterranean and Black Sea coastlines into new strategic points in Europe. Also, in the future, given the rigidity of EU geostrategy in the south, strategic points will be increasingly within the European Union borders, on the Mediterranean coastlines. Furthermore, we analyze new strategic points within the EU borders by introducing a new geostrategic model of internalization. Regarding the EU instruments of control, the use of the Neighborhood Policy tool in the East and South to manage strategic areas as well as border points is on the Commission's agenda.

    Keywords: Strategic Zones, European Union, Geostrategy, Human Geopolitics, Geopolitical Model