فهرست مطالب

قبسات - پیاپی 39-40 (بهار و تابستان 1385)
  • پیاپی 39-40 (بهار و تابستان 1385)
  • ویژه نامه فلسفه های مضاف
  • 368 صفحه، بهای روی جلد: 17,000ريال
  • تاریخ انتشار: 1385/06/18
  • تعداد عناوین: 17
|
  • علی اکبر رشاد صفحه 5
    مولف «فلسفه مضاف»، سعی کرده است در این مقاله، مباحث اساسی فلسفه های مضاف را –هرچند بسیار فشرده- مطرح کند، از جمله: ارائه تعریف خاصی برای فلسفه مضاف، تاکید بر امکان و ضرورت فلسفه های مضاف اسلامی، پیشنهاد معیار هایی برای تقسیم و طبقه بندی فلسفه های مضاف و...
    محقق محترم فلسفه مضاف را، «دانش پژوهش فرانگر–عقلانی احکام کلی مضاف الیه خویش» می د اند. مولف سه گونه تقسیم برای فلسفه های مضاف ارائه کرده؛ یکی از تقسیمات پیشنهادی وی تقسیم فلسفه های مضاف به: بسیط، مرکب و مضاعف است. در تقسیم دیگر، مولف، فلسفه های مضاف را به فلسفه های علوم و فلسفه های امور طبقه بندی کرده است.
    کلیدواژگان: فلسفه، فلسفه مضاف، معرفت درجه دو، مطالعه فرانگر عقلانی، اقسام فلسفه مضاف، حکمت اسلامی، علوم عقلی
  • محمد محمدرضایی صفحه 31
    این مقاله بر آن است تا مساله «چیستی فلسفه دین و مسائل آن» را بررسی کند. در ابتدا شاید این مساله واضح به نظر برسد؛ اما با تامل بیشتر مشخص می شود که تعریف فلسفه دین، بسیار مشکل و مناقشه آمیز است؛ در نتیجه، مسائل آن نیز به تبع تعریف معین نیست.
    تعریف فلسفه دین تابعی از تعریف فلسفه و دین است و تعریف آن ها آن چنان متنوع و گسترده است که تعریف دقیقی از آن ها نیز با مشکل مواجه می شود. تعریف فلسفه مورد ارزیابی قرارگرفته و مشخص گردید که فلسفه روش واحدی برای فلسفه پردازی ندارد و حتی به تعبیری می توان دین را نیز مکتب فلسفی نام نهاد. در مورد دین نیز تعریف های گوناگونی ارائه شده است؛ به طوری که نمی توان تعریف واحدی از آن ارائه داد؛ از این رو برخی دین پژوهان کوشیده اند ابعاد گوناگون دین یا مشخصه های دین ساز را مطرح کنند؛ بنابراین، ما باید در فلسفه دین تعریف خاص خود را از دین ارائه دهیم.
    سرانجام بر اساس تعریف های گوناگون از فلسفه و دین، سعی شده است تعریفی از فلسفه دین ارائه شود که اشکالات کمتری داشته باشد:فلسفه دین، فعالیتی عقلانی در جهت معقولیت و توجیه مولفه ها یا آموزه های اصلی دین و سازو اری آن ها با یک دیگر یا در جهت نفی آن ها و نیز ارزیابی نقادانه از آن ها است
    کلیدواژگان: فلسفه، دین، فلسفه دین. الاهیات عقلانی، کلام، ابعاد دین، فعالیت عقلانی
  • ابوالفضل ساجدی صفحه 47
    عصر حاضر پرسش های پرشماری فراروی دین پژوهان نهاده که جمع قابل توجهی از آن ها حول محور فلسفه دین گرد آمده اند. نوشتار پیش روی، چیستی فلسفه دین را می کاود. نیل بدین مقصود بدون رجوع به خاستگاه و مفاهیم مشابه و متقارب ممکن نیست؛ بدین جهت، نگاه به واژه هایی چون الاهیات و کلام فلسفی و طبیعی، دین پژوهی، کلام قدیم و جدید ضرورت دارد. در این میان واژه ای که بیش از دیگران به فلسفه دین نزدیک و با آن متداخل است و به ویژه در آثار نویسندگان داخلی مشاهده می شود، کلام، به ویژه با وصف جدید است؛ پس این مقاله در جهت تبیین مفاهیم متقارب به فلسفه دین، توجه بیشتری به تعیین مرز آن با کلام جدید کرده است. کشف این مرز در گرو پرده برداری از سیمای کلام جدید است. در این زمینه پس از اشاره مختصر به چیستی کلام قدیم، آرای طرح شده در تیین کلام جدید به دو دسته حامیان و نافیان تقسیم و ارزیابی شده است؛ سپس بر مبنای نظر برگزیده، وجوه تمایز فلسفه دین و کلام جدید آمده است. در نهایت، مسائل فلسفه دین و امکان طرح رویکرد اسلامی، محور سخن در این نوشتار است.
    کلیدواژگان: دین پژوهی، الاهیات طبیعی، کلام فلسفی، الاهیات فلسفی، کلام جدید، مبانی کشف دین، فلسفه دین
  • هادی وکیلی صفحه 67
    همه سنت های معنوی در گوشه و کنار جهان در حال توسعه راه هایی برای نجات بشرند و آموزه هایی ویژه در دفاع از باورها و عقاید خویش دارند. عرفان نیز به مثابه یکی از دیرین ترین سنت های جهان هماره نجات و آسودگی و رستگاری بشر را وجهه همت خود قرار داده و تعالیم خاص خود را سینه به سینه و سطر به سطر، به نسل های بشری تقدیم داشته است..
    در این میان، هر یک از ادیان، تجربه عرفانی اصیل فرد را در قالب ادبیات و اصطلاحات رایج در میراث فرهنگی خاص خود می ریزد. گرچه فلسفه دین نیز کوشش می کند به فهم طبیعت و ماهیت الوهیت نایل آید، اما این تفاوت های فرهنگی را نادیده می انگارد. فلسفه عرفان اما گامی فراتر می نهد و سعی دارد به طبیعت تجربه بشر از الوهیت از طریق دریافت و درک ارتباط محوری آن ها با یکدیگر دست یازد.
    عرفان همواره موضوعی جذاب برای فیلسوفان و زمینه ای مناسب برای پژوهش های فلسفی تلقی شده است و به این ترتیب، «فلسفه عرفان» با ابتنای بر این حقیقت شکل گرفته است که مطالعه فلسفی تجربه ای مستقیم از الوهیت هم ممکن است و هم به وسیله هر فردی به چنگ آمدنی است.
    مباحثی از قبیل چیستی عرفان و تجربه عرفانی، انواع و اقسام تجارب عرفانی، نسبت تجربه عرفانی به تجربه دینی، معرفت شناسی عرفانی، زبان عرفانی و بسیاری دیگر از پژوهش های فلسفی ناظر به تجربه عرفانی، در قلمرو فلسفه عرفان قرار می گیرند.
    در این مقاله کوشش بر آن بوده تا با بهره گیری از معتبرترین منابع فلسفی و عرفانی به اختصار ولی جامع به این مباحث اشاره شود، باشد که از رهگذر آن پژوهشگران علاقمند به حوزه های فلسفه، عرفان و فلسفه عرفان ضمن ردیابی این قبیل بحث ها و کاوش در این حوزه ها، خود به ابداع و ابتکار درآن ها دست زنند.
    کلیدواژگان: عرفان، فلسفه عرفان، تجربه عرفانی و تجربه دینی
  • حسن معلمی صفحه 93
    درباره اخلاق، علوم گوناگونی پدید آمده است که هر کدام به جنبه خاصی در باره آن می پردازد؛ مثل علم اخلاق، اخلاق وصفی، فلسفه اخلاق و...
    فلسفه اخلاق به مبادی تصوری و تصدیقی علم اخلاق می پردازد و می توان مباحث آن را به شکل ذیل تنظیم کرد:1. مبادی تصویری همچون مفاد باید و نباید، حسن و قبح، مسوولیت، ارزش، الزام.
    2. مبادی تصدیقی همچون ماهیت قضایای اخلاقی، مدرک قضایای اخلاقی، معیارهای قضایای اخلاقی، کلیت قضایای اخلاقی، رابطه باید و هست.
    3. نظام اخلاق اسلام و مبانی آنبایسته های فلسفه اسلامی عبارتند از: ارائه نظام اخلاقی با همه تفاصیل، استخراج یک فلسفه اخلاق از آیات و روایات، بیان نتایج دور و نزدیک نظام اخلاقی اسلام.
    کلیدواژگان: فلسفه اخلاق، باید و نباید، عقل عملی، نقل نظری، کلیت قواعد اخلاقی، ارزش اخلاقی
  • سعید بهشتی صفحه 109
    فلسفه تعلیم و تربیت درجایگاه یکی از فلسفه های مضاف، از دو زاویه قابل بررسی و مطالعه است: 1. دیدگاه های فیلسوفان درباره تعلیم و تربیت؛ 2. رشته دانشگاهی.
    فلسفه تعلیم و تربیت از نگاه اول، تاریخی به قدمت اندیشه ورزی و نظریه پردازی فیلسوفان شرق و غرب عالم در باب تربیت دارد؛ اما از نگاه دوم حدود یک قرن از عمرش سپری می شود.
    از فلسفه تعلیم و تربیت، بسته به نوع دید و مبانی فلسفی متناسب با آن، مفاهیم و تعاریف گوناگونی ارائه شده است: استنتاج آرای تربیتی از مبانی فلسفی، کاربرد فلسفه در تعلیم و تربیت، نظریه عمومی تعلیم و تربیت، تحلیل و پردازش مفاهیم و گزاره های تربیتی و مانند آن.
    نگارنده این مقاله، فلسفه تعلیم و تربیت را تبیین و اثبات مبادی تصوری و تصدیقی تعلیم و تربیت تلقی می کند و در سه سطح پیش استنتاجی یا باز یافت، استنتاجی یا کشف، و فرا استنتاجی یا خلق به بررسی فلسفه تعلیم و تربیت می پردازد. طراحی و اجرای تدابیر و راهکارهایی در سه سطح بازیافت، کشف و خلق، از شرایط اساسی پی ریزی فلسفه تعلیم و تربیت اسلامی است.
    رشته فلسفه تعلیم و تربیت، تحولات و تطوراتی را پشت سر نهاده که در دو مرحله قابل تشخیص و بررسی است؛ مرحله رویکرد ایسم ها و مرحله رویکرد تحلیلی. فلسفه تعلیم و تربیت در حال حاضر در مرحله پساتحلیلی و مشتمل بر رویکرد ها و دیدگاه های متنوعی در جهان غرب است.
    کلیدواژگان: فلسفه تعلیم و تربیت، مفهوم فلسفه تعلیم و تربیت، تحولات فلسفه تعلیم و تربیت
  • محمدصفر جبرئیلی صفحه 125
    فلسفه علم کلام از جمله «فلسفه های مضاف» است که در قرن اخیر مورد توجه دانشمندان قرار گرفته. هرچند بیشتر وپیش تر غربی ها بدان پرداخته اند. اخیرا از نگاه اندیشه وران مسلمان نیز مغفول نمانده است. فلسفه کلام، نگاهی بیرونی به مباحث و مسائل این علم دارد که با ارائه گزارش وصفی تحلیلی به آن ها می پردازد.
    مسائلی که تحت عنوان فلسفه علم کلام در این نوشتار آمده است عبارتند از:نام گذاری، تعریف، موضوع، غایت، وظایف و مسوولیت، روش ها، قلمرو، مذاهب و مکاتب کلامی، عوامل و زمینه های پیدایی، ادوار و مراحل تاریخی، رویکردهای کلی، ویژگی ها.
    کلیدواژگان: فلسفه علم کلام، علم کلام، الاهیات، فلسفه مضاف، مکاتب کلامی، مسائل کلامی
  • عسگری سلیمانی امیری صفحه 153
    با ظهور فلسفه های مضاف ضرورت تدوین فلسفه منطق امری اجتناب ناپذیر شده است و مجموعه فراهم شده در این نوشتار مروری در مباحث منطقی قدیم و تامل درآن ها به منظور بدست آوردن سوالات فلسفی درباره آن ها است سوالاتی که برخی از آن ها را خود منطق دانان مسلمان در لابلای مباحث منطقی پاسخ گفته اند و برخی نیز مباحثی است که در حوزه فلسفه منطق قابل طرح است و پاسخ می طلبد.
    بی شک مباحثی که در حوزه فلسفه منطق قابل طرح است فراتر از این مقداری است که در اینجا مطرح شده اند. در این مجموعه سعی شده است مسائل فلسفه منطق بر اساس منطق قدیم مطرح شود ولی احیانا پرسش های فلسفی در مورد منطق جدید مطرح شده است که با مباحث منطق قدیم بی ارتباط نیست از قبیل اعتبار جدول ارزش تابع ارزش، تابع ارزش بودن متصله و منفصله.
    کلیدواژگان: منطق، فرامنطق، فلسفه منطق، منطق قدیم، منطق جدید
  • عبدالحسین خسرو پناه صفحه 173
    فلسفه های مضاف با دو نوع رشته فلسفه علوم و فلسفه حقایق ظاهر گشته اند. فلسفه علوم، دانش فرانگرانه توصیفی- تحلیلی رشته علمی و فلسفه حقایق، دانش درونگرانه توصیفی - عقلانی پدیده های حقیقی و اعتباری است.
    فلسفه فلسفه اسلامی، دانش فرانگرانه فلسفه اسلامی و رویکردهای مشایی، اشراقی و صدرایی و رهیافت های شخصیت های برجسته حکمت اسلامی است.
    این مقاله، علاوه بر تبیین مفاهیم کلیدی تعریف پیش گفته و روش شناسی تحقیق، به انواع فلسفه رشته های علمی و مسائل آن ها و تفاوت رووس ثمانیه با فلسفه های علوم پرداخته است. و در پایان چهارده مساله مهم فلسفه فلسفه اسلامی بیان گردیده است
    کلیدواژگان: فلسفه مضاف، فلسفه علوم، فلسفه حقایق، فلسفه فلسفه اسلامی
  • حسن پناهی آزاد صفحه 197
    فلسفه فلسفه اسلامی نگاهی برون سازمانی به فلسفه اسلامی است که شاخه ای ازآن فلسفه حکمت متعالیه است. ملاصدرا نظامی فکری و فلسفی را تاسیس کرد که جامع روش ها وامتیازهای مکاتب پیش ازخود وامتیازهایی بیش از آن ها بود. وی با ملاحظه نیازها و اقتضاهای عصرخود برای تامین پاسخ های کافی و راه حل های مناسب برای مشکلات فکری و فرهنگی آن دوران، نظامی را طراحی کرد که عقل، عرفان و وحی را در رسیدن به هدف مورد نظر همراه ساخت و با برقراری تعامل میان آن سه، در افقی بالاتر از کلام و جدل، به حل مسائل گوناگون فلسفی، فکری واعتقادی پرداخت. چیستی حکمت متعالیه، موضوع، غایت، قلمرو، روش شناسی، نسبت آن با مکاتب دیگر، علل وعوامل تاسیس وآسیب شناسی آن، مباحث تشکیل دهنده این جستار هستند.
    کلیدواژگان: فلسفه حکمت متعالیه، چیستی حکمت متعالیه، قلمرو حکمت متعالیه، فلسفه هستی، فلسفه نفس، فلسفه معرفت
  • علی نصیری صفحه 221
    علوم قرآنی به مجموعه ای از دانش هایی بیرونی قرآن اطلاق می شود که ما را با قرآن و چگونگی تفسیر آن آشنا می سازد. این دانش به فاصله اندکی پس از نزول قرآن پدید آمد و با رهنمون پیامبر و اهل بیت و شماری از صحابه و تابعان به بالندگی رسید و پس از درگذشت پانزده سده راه طولانی و پر نشیب و فراز را طی نمود. آنچه امروزه به عنوان آثار و نگاشته های علوم قرآنی در اختیار ما قرار گرفته سرمایه گرانسنگی است که از گذشتگان به میراث رسیده و در عرصه های گوناگون قرآن شناخت خدمات شایسته ای ارائه نموده است. آنچه امروزه برای ما، میراث بران این دانش اهمیت دارد بازکاوی و بازنگری بیرونی و نگاه معرفت شناسانه از نوع درجه دوم به این دانش است که اصطلاحا با آن «فلسفه علوم قرآن» اطلاق می گردد. تا از این رهگذر ضمن بازشناخت چند و چون این میراث علمی، کاستی ها و ضعف های آن را تبیین نموده و برای برطرف ساختن آن ها چاره اندیشی کنیم.
    مقاله حاضر به این هدف فراهم آمده و نگارنده در آن به بررسی پنج مساله پرداخته است که عبارتند از:1.چیستی علوم قرآنی؛ 2. مراحل تاریخی شکل گیری علوم قرآنی؛ 3. ترابط یا تداخل بخشی از مباحث علوم قرآنی با سایر علوم اسلامی؛ 4. روش شناسی مباحث علوم قرآنی؛5. کاستی های علوم قرآنی
    کلیدواژگان: علوم قرآنی، معارف قرآنی، روش شناسی علوم قرآنی، روایات تفسیری، ادبیات قرآنی
  • حمید خدابخشیان صفحه 249
    فلسفه تفسیر چیست؟ در این دانش به دنبال چه هستیم؟ مهم ترین مسائل و مباحث دانش فلسفه تفسیر چیست؟ چه علومی در تفسیر دخیل هستند؟ علت تکثر تفاسیر چیست؟ این سوالات و مباحثی دیگر، محتوای مقاله را تشکیل می دهد.
    کلیدواژگان: فلسفه تفسیر، تفسیر قرآن، تفسیر و روایات، پیشفرض های تفسیر، فلسفه
  • رسول نادری صفحه 257
    در این مقاله کوشیده شده است به مباحث زیر پرداخته شود: فلسفه فقه چه دانشی است؟ وصفی است یا دستوری؟ چه گزاره هایی دارد؟ آیا تاسیس چنین دانشی لازم است؟ چه تاثیراتی بر علم فقه دارد؟
    کلیدواژگان: فلسفه فقه، فلسفه، علم اصول فقه، تعریف فقه، پیش فرض های علم فقه، قلمرو فقه
  • غلامرضا بهروز لک صفحه 269
    فلسفه سیاست یکی از گونه های فلسفه مضاف است که برخلاف برخی از گونه های دیگر، قدمتی طولانی دارد. هر چند اصطلاح فلسفه سیاسی نیز رواج دارد، به نظر می رسد تعبیر فلسفه سیاست به معنای تاملات فلسفی در فعل سیاسی دقیق تر باشد. در مورد تقید فلسفه سیاست به قید اسلامی اختلاف نظرهایی وجود دارد. معنای رایج فلسفه سیاست اسلامی به معنای فلسفه سیاست مسلمانان است؛ هر چند فلسفه سیاست به معنای تاثیرپذیری فلسفه سیاست از مبادی و پیش فرض های برگرفته از آموزه های اسلامی و نیز به معنای وجود استدلال های عقلانی- استدلالی در متون دینی نیز به گونه ای قابل قبول هستند. این مقاله کوششی برای تبیین مفهوم، مکاتب، روش شناسی و مسائل فلسفه سیاست اسلامی است.
    کلیدواژگان: فلسفه سیاست، کلام سیاسی، فلسفه سیاست اسلامی، اندیشه سیاسی اسلام
  • حسین کلباسی اشتری صفحه 299
    فرض بر آن است که دیدگاه به «تاریخ» و سنت تاریخ نویسی و بر مبنای این دو، نگاه نظری و تاملی به تاریخ که از آن اصطلاح «فلسفه تاریخ» را اراده می کنیم، به دو دوره کلی قدیم و مدرن (جدید) قابل تقسیم است. در دیدگاه قدیم و سنتی، «تاریخ» نه امری منحاز و مستقل از «وجود»، بلکه یکی از شئوون و جلوه های هستی و اغلب مظهر و مجلای اراده الوهی تلقی می شد؛ درحالی که در دیدگاه جدید و برآمده از قرن هیجدهم میلادی و عصر روشنگری اروپا، «تاریخ» مستقل از عالم و در نسبت با آگاهی فاعل شناسا و اراده جزئی تحلیل و تفسیر می شود. در واقع آنچه در دیدگاه اصیل سنتی به اراده کلی و فطرت عالم نسبت داده می شد، در نظرگاه مدرن به فاهمه و عقل آدمی نسبت داده می شود و طبیعی است این اختلاف در مبنا، تمایز در روش و نتایج هم به بار خواهد آورد.
    در این مقاله ضمن بیان چگونگی شکل گیری دیدگاه جدید درباره تاریخ و تمایزهای آن با ادوار پیشین، به برخی ویژگی ها و مختصات نگاه به تاریخ بر مبنای اندیشه دینی نیز پرداخته خواهد شد.
    کلیدواژگان: تاریخ نویسی، فلسفه تاریخ، دیدگاه سنتی به تاریخ، دیدگاه مدرن به تاریخ، فلسفه، مطالعه تاریخ، تاریخ جهان
  • حسین هاشم نژاد صفحه 313
    فلسفه هنر به تبیین مبادی و مبانی غیرهنری هنر یا به تعبیر دیگر به تبیین مبادی فلسفی هنر می پردازد. هر چند فلاسفه اسلامی بخش مستقلی را در آثار خود به فلسفه هنر اختصاص نداده اند، اما به طور پراکنده در لابلای مباحث گوناگون به طرح مباحثی پرداخته اند که در قالب فلسفه هنر می گنجد. چنان چه در مورد معرفت شناسی و فلسفه علم هم وضع به همین منوال است.
    یکی از مباحث محوری در فلسفه هنر بحث زیبایی است. فیلسوفان اسلامی تعاریف و دیدگاه های ویژه درباره زیبایی دارند به عقیده حکمای اسلامی زیبایی های موجود در این عالم جلوه های ناقص و مقیدی از زیبایی مطلق یعنی حق تعالی هستند. دومین بحث محوری در فلسفه هنر، نقش خیال در پیدایش آثار هنری است. حکمای اسلامی به وجه مبسوط به بحث خیال و قوه خیال و عالم خیال و تاثیر آن در پیدایش آثار هنری مثل شعر پرداخته اند.
    از طرف دیگر در تلقی متعالی صدرالمتالهین از فلسفه هنر، منشا هنر برخی اسماء و صفات الاهی از قبیل خالقیت و احسن الخالقیت حق تعالی دانسته شده است به این بیان که همه انسان ها به نحو تشکیکی خلیفه خداوند و وارث صفات الاهی اند. هنرمندان هم با خلق آثاری در حد خود تجلی بخش این اسماء و صفاتند. همچنین حکمای اسلامی تلقی متعالی از محاکات دارند که با تلقی افلاطون و ارسطو از محاکات تفاوت عمیق دارد و بسیار ژرف تر از آن ها است.
    کلیدواژگان: هنر، فلسفه هنر، زیبایی، خیال، حضرت خیال، محاکات، شعر، موسیقی، جمال، بهاء، زینت، لذت، صنعت، فن
  • احمدرضا همتی مقدم صفحه 333
    تاریخ تاملات فلسفی در موضوعات پزشکی پیشینه ای به اندازه پزشکی و فلسفه دارد. در هر عصری متفکرین منتقد هم در پزشکی و هم در فلسفه درصدد فهم سطوحی از پزشکی و عمل آن بودند که از طریق روش شناسی خود پزشکی بدست نمی آمد. در این سال ها (مخصوصا در این سی سال اخیر) مباحثی مطرح شده بر این مبنا که آیا حوزه ای مناسب از پژوهش و تحقیق به نام فلسفه پزشکی (philosophy of medicine) وجود دارد و یا می تواند وجود داشته باشد؟ و اگر وجود دارد چه مباحثی را شامل می شود؟ و یا خود حوزه ای مجزا است یا شاخه ای از فلسفه علم است؟ ارتباط این حوزه با قلمرو تکوین یافته اخلاق پزشکی چیست؟ این سوالات و سوالاتی نظیر آن تا سال ها محور عمده مباحث پیرامون «فلسفه پزشکی» بود و اگر چه تا به امروز اجماعی در این زمینه حاصل نشده اما متفکرین مختلف هر یک با تعریفی از این رشته ساختاری را برای آن مشخص کرده اند. فلسفه پزشکی را می توان کاربردی ترین نوع فلسفه های مضاف دانست، چون مفاهیمی که در آن مورد بررسی قرار می گیرد به طور کامل تمام حوزه های اجتماعی، اقتصادی و سیاسی جامعه را در بر می گیرد. این مقاله به بررسی تاریخ و موضوعات مهم این رشته می پردازد.
    کلیدواژگان: فلسفه پزشکی، اخلاق پزشکی، هنجارگرایی، ناهنجارگرایی، معرفت شناسی پزشکی
|
  • Ali, Akbar Rashad Page 5
    The author of this article has tried, although very briefly, to mention the important discussions of attributed philosophies, including: proposing a special definition for attributed philosophy, emphasis on the possibility and necessity of Islamic attributed philosophies, offering some criterion for division and classification of attributed philosophies, ….The author considers attributed philosophies as branches of philosophy in its general meaning and sees them in charge of a rational-external study of basic matters of its "determinant". The author has offered three types of divisions for attributed philosophies. For example the determinant or belonging of attributed philosophies is either a collection of knowledge systems or category of non-knowledge system, the first one is first degree knowledge and the second is a second degree knowledge.
    Keywords: philosophy, attributed philosophy, second degree knowledge, rational, external study, various types of attributed philosophies, Islamic wisdom, intellectual sciences.
  • Mohammad Mohammad, Rezaei Page 31
    This article will try to discuss and investigate what are philosophy of religion and its topics. This subject might look simple at the beginning but by a deeper insight, it becomes clear that the definition of philosophy of religion is very difficult and debatable. As a consequence of the uncertainty of its definition, its discussions are uncertain as well. The definition of philosophy of religion depends on the definitions of philosophy and religion and they are so widely and differently defined that it is difficult to present an exact definition for them as well. The definition of philosophy is evaluated and is clarified that philosophy does not have a single method to philosophize and we can even consider religion as a philosophical school. There are also many different definitions for religion, so that it is not possible to present a single definition for it. Many religious researchers have thus tried to mention different aspects of religion or the characters that constitute religion. Therefore, we must introduce our specific definition for religion in the philosophy of religion. Finally on the basis of the different definitions of philosophy and religion, it is tried to give a definition for philosophy of religion that has less criticisms:Philosophy of religion is an intellectual activity in order to show rationality of religion and justify its basic elements and doctrines and show their consistency with each other, or in order to deny them and evaluate them critically.
    Keywords: philosophy, religion, intellectual theology, theology, aspects of religion, rational activity
  • Abolfazl Sajedi Page 47
    In the present century, many questions have been raised for religion-researchers. Many of these questions are concentrated on philosophy of religion. This article investigates what the philosophy of religion is. Achieving this goal is only possible by referring to its background, similar and close concepts. Thus it's necessary to have a look at expressions such as theology, philosophical and natural theology, religious-research, old and new theology. Among these terms, one which is closer to the philosophy of religion and has more in contact with it, and used frequently in the works of Moslem intellectuals, is theology, specifically the new theology. Thus for clarifying similar terms to the philosophy of religion in this article, I have a special attention to its distinction from new theology. Finding out this distinction depends on discovering "new theology". In this regard, after a short explanation of the meaning of the old theology, I have divided the present theories regarding new theology into its supporters and deniers. Then on the basis of the accepted theory, I have mentioned the distinctive characters between philosophy of religion and new theology. At the end, I have discussed the topics of philosophy of religion and the possibility of having an Islamic approach.
    Keywords: religious, research, natural theology, philosophical theology, new theology, the basis of religious discovering, philosophy of religion
  • Hadi Wakili Page 67
    All major spiritual traditions around the globe develop paths to salvation have particular teachings and protect the deposit of their beliefs and shared faith. Each religion translates the original mystical experience of its founder in terms of their own cultural heritage.A philosophy of religion tries to understand the nature of the Divine, irrespective of these cultural differents.A philosophies of mysticism goes a step further and tries to grasp the nature of the experience founding the original community.The philosophy of mysticism includes some subjects such as the nature of mysticism and mystical experience, varieties of mystical experiences, the relationship between mystical experiences and religious experiences, mystical epistemology, the language of mysticism and many other philosophical investigations and considerations on mystical experiences.In this Article we try to refer to these issues in base of the most valid philosophical and mystical works, hoping that in which the researchers and other readers interested in the field of philosophy, mysticism and philosophy of mysticism may find their favorite subjects and develop some of them.
    Keywords: mysticism, philosophy of mysticism, mystical experience, religious experience, attributed philosophy, philosophy
  • Hasan Moallemi Page 93
    Various sciences have appeared in the field of ethics, and each of them considers a specific aspect of it. For example, ethics, descriptive ethics, philosophy of ethics, ….Philosophy of ethics considers imaginative and affirmative principles of ethics and its discussions can be arranged as follows:1- Imaginative principles like the meaning of ought to and ought not to, good and bad, responsibility, value, obligation.2- Affirmative principles like the nature of ethical propositions, the documents of ethical propositions, the criterion for ethical propositions, universality of ethical propositions, the relation between ought to and to be.3- The system of Islam's ethics and its principles. Necessities of Islamic philosophy are as follows: giving an ethical system with all its details, extraction of philosophy of ethics from Quran and the tradition, explaining far and close results of an Islamic ethical system.
    Keywords: philosophy of ethics, ought to, ought not, practical intellect, theoretical intellect, universality of ethical rules, ethical values
  • Saeid Beheshti Page 109
    Philosophy of education, as a attributed philosophies, can be investigated from two perspectives: the perspective of philosophers about education, and as a university field.According to the first view, philosophy of education has a history as long as thinking and theorizing of philosophy about training in the east and west, but according to the second point of view it is one century old. Different concepts and definitions are presented for the philosophy of education, depending on the kind of perspective and its related philosophical basis: deduction of educative theories from philosophical basis, use of philosophy in education, special theory of education, analysis and processing of educational concepts and propositions, and the like. The author of this article considers philosophy of education to be illustration and justification of imaginative and affirmative principles of education and will investigate philosophy of education in the three levels of pre-deduction or recovery, deduction or discovery, and meta-deduction or creation. Designation and execution of some management s and solutions in the three levels of recovery, discovery and creation is the basic condition for establishment of Islamic philosophy of education. Philosophy of education has passed changes that can be recognized and analyzed in two steps, including an analytic approach. Presently, philosophy of education is in the meta-analytic level in the west and includes various perspectives and approaches.
    Keywords: philosophy of education, concept of philosophy of education, changes of philosophy of education, education, attributed philosophy, philosophy
  • Mohammad, Safar Jebreali Page 125
    Philosophy of theology is one of the attributed philosophies that has come to the attention of scholars in the present century. Although western scholars have previously worked on this subject and have paid more attention to it, but recently Muslim scholars have studied this subject as well and have not neglected it. Philosophy of theology looks externally at theology's discussions and themes and offers a descriptive- analytic report of them. This article is a summary of the author's notes in this topic. I have tried to briefly report some of the related discussions in which the correlation between theology and other sciences is more elaborated.
    Keywords: philosophy of theology, theology, attributed philosophy, philosophy
  • Askar Soleimani Amiri Page 153
    By appearance of the attributed philosophies, collection of the philosophy of logic seems unavoidable, and the present article is a review of the old logic discussions and an inspection in them to achieve related philosophical questions, questions that Muslim logicians have themselves answered to some of them in the midst of their logical discussions, and some of these questions should be discussed and answered in philosophy of logic. There is no doubt that discussions can be mentioned in the field of philosophy of logic is much more than what is mentioned here. This article has tried to mention questions of philosophy of logic on the basis of old logic, but occasionally, some philosophical questions are mentioned which are not irrelevant to old logic, like…the validity of the table of value depends on the validity of disjunctive and conjunctive.
    Keywords: logic, trans, logic, philosophy of logic, old logic, new logic
  • Abdol, Hosein Khosro, Panah Page 173
    Attributed philosophies have appeared in the two fields of philosophy of science and philosophy of facts. Philosophy of science is an external-vision knowledge of scientific fields which is descriptive-analytic and philosophy of facts is an internal-vision knowledge of real and imaginary phenomenon which is descriptive-reasonable.The philosophy of Islamic philosophy is an external-vision knowledge of Islamic philosophy and the approaches of Peripateticist, Illuminationist, Sadraist and the outstanding figures of Islamic theology. In addition to explaining the KEY WORDs mentioned in the definition and methodology of research, this article discusses different kinds of philosophies of scientific fields and their subjects and also the difference between "the eight outlines" and the philosophies of sciences. At the end, fourteen important questions of the philosophy of Islamic philosophy has been explained.
    Keywords: Attributed philosophy, philosophy of sciences, philosophy of facts, philosophy of Islamic philosophy
  • Hasan Panahi Azad Page 197
    The philosophy of Islamic philosophy is an external-structure look at Islamic philosophy; which philosophy of transcendental theosophy is one of its branches. Molla-Sadra established a mental-philosophical system which consisted methods and privileges of its previous schools and rather had more privileges. He considered the needs and requirements of his time and designed a system to provide appropriate solutions and enough answers to the rational and cultural questions of the time. In this system he used reason, mysticism and revelation together to achieve his goal and by making correlation among the three, he tried to solve various philosophical, mental and convictional problems in a horizon above theology and dispute. Discussions included in this article are: what is transcendental theosophy, its subject, objective, domain, methodology, its relation to other schools, reasons of its establishment, and its pathology.
    Keywords: philosophy of transcendental theosophy, what is transcendental philosophy, domain of transcendental philosophy, philosophy of being, philosophy of soul, philosophy of cognition
  • Ali Nasiri Page 221
    Islamic sciences is a collection of external Quranic knowledge that makes us familiar with Quran and the methods of its interpretation. This knowledge appeared a little after revelation of the Quran and progressed with the guidance of Prophet and Ahl-al-Beit (People of house), peace be upon them, and some of the companions and followers and has passed a long and difficult way in fifteen centuries. The Quranic knowledge works and writings we have today is a valuable resource that we have inherited from the past and has offered well services in various fields of Quranology. What is important today for the inheritors of this knowledge is to have an external revision and research and an epistemological second-degree approach to this knowledge, which is called "philosophy of Quranic knowledge ". Doing this, besides recognizing what this inheritance is, we will explain its deficiencies and weakness and will think of a solution to remove them. The present article is written for this goal and the author has considered five matters that are as follows:1. What is Quranic knowledge?, 2. Historical stages of formation of Quranic knowledge, 3. Correlation or interference of some parts of Quranic knowledge with other Islamic knowledge, 4. Methodology of Quranic knowledge's discussions, 5. Deficiencies of Quranic knowledge.
    Keywords: Quranic knowledge, Quranic knowledge, methodology of Quranic knowledge, interpretational traditions, Quranic literature
  • Hamid Khoda, Bakhshian Page 249
    What is philosophy of interpretation? What are we looking for in this knowledge? What are the key topics and discussions of philosophy of interpretation? What knowledge is related to interpretation(?)? Why do we have various interpretations? These questions and some others are the main goals of the writers of this article and it will try to answer them.
    Keywords: philosophy of interpretation, interpretation, philosophy, interpretation of Quran, presuppositions of interpretation
  • Rasool Naderi Page 257
    What is philosophy of jurisprudence? Is it descriptive or instructional? What are its propositions? Is it necessary to establish this knowledge? What effects does it have on Jurisprudence? This article has tried to answer these questions.
    Keywords: philosophy of jurisprudence, jurisprudence, philosophy, principles of jurisprudence, realm of jurisprudence, definition of jurisprudence
  • Gholam, Reza Behrooz, Lak Page 269
    Philosophy of politics is one type of the attributed philosophies, which unlike some others, has a long life. It seems more exact to use 'philosophy of politic's for the meaning of philosophical speculations in political actions, although 'political philosophy' is also a commonly used expression. There are opposite opinions about attributing 'Islamic' to philosophy of politics. The common meaning of Islamic philosophy of politics is the philosophy of Muslim's politics, although it is somehow acceptable to use philosophy of politics in the sense of being affected by principles and pre-suppositions attained from Islamic doctrines and also in the sense of existence of rational-reasoning inferences in religious texts. This article is an attempt to explain the concepts of Islamic philosophy of politics, its schools, methodology and discussions.
    Keywords: philosophy of politics, philosophy, politics Islamic philosophy, attributed philosophy
  • Hossein Kalbasi Ashtari Page 299
    We assume that the views on 'history' and the tradition of history-writing, and on this basis, theoretical and meditative look at history, which is called 'philosophy of history', can be generally divided into old and modern times. In the old and traditional perspective, 'history' is not independent from 'being', rather it is one manifestation of being and is usually considered as an unveiling of divine will, while according to the modern perspective, which comes out of eighteenth century or enlightened era of Europe, history is seen to be independent from the world and is analyzed and interpreted in relation with the knowledge of subject and particular will. In fact, what is attributed to the general will and world's nature in the traditional and original view, is attributed to human's reasoning and understanding in the modern view; and naturally, this difference in the basics ends up in different methods and results. This article, besides explaining how the modern perspective about history developed and its differences with previous views, will also explain some characteristics of looking at history on the basis of a religious thought.
    Keywords: philosophy of history, history, philosophy, universal history, tradition of history
  • Hosein Hashem, Nejad Page 313
    Philosophy of art discusses non-artistic principles and basis of art, in other words, discusses philosophical principles of art. Although Islamic philosophers do not allocate an independent section on philosophy of art in their works, but they have sparsely mentioned points, among different discussions, that fit in philosophy of art, as it is in the case of epistemology and philosophy of science.One of the main topics of philosophy of art is the discussion of beauty. Islamic philosophers have special views and definitions about beauty. According to Islamic theologians, the existing beauties of this world are specific and imperfect manifestations of the absolute beauty, which is God. The second main discussion of philosophy of art is the role of imagination in the appearance of artistic works. Islamic theologians have elaborately discussed imagination, imagination faculty, the imaginary world and its effects on the appearance of artistic works like poems. On the other hand, according to the transcendental view of Sadra in philosophy of art, the root of art is known to be some Divine Names and attributes such as The Creatorness of God and 'His Being The Best Creator'. He explains that every human is God's successor and the inheritor of the Divine attributes in an analogical gradation manner. By creating works, depending on their capability, artists are also emanators of these Names and attributes. In addition, Islamic theologians have a transcendental view of representations that is intensely different from the views of Plato and Aristotle in this regard and is much deeper than them.
    Keywords: art, philosophy of art, beauty, imagination, representations, poem, music, Divine beauty, value, adornment, joy, industry, craft
  • Ahmad, Reza Hemmati Page 333
    The history of philosophical speculations in medical subjects is as long as medicine and philosophy. During all era, critic thinkers in medicine and philosophy have tried to comprehend and practice some level of medicine that cannot be achieved by methodology of medicine itself. In recent times (especially in the past thirty years), this discussion has been raised: is there a proper field of research named philosophy of medicine or is it possible to exist? If it exists, what are its discussions? Is it a separate field or it’s a branch of philosophy of science? What is the relation between this field and the emerged domain of medical ethics? These questions and some similar questions have been center of the main discussions of "philosophy of medicine" for many years and although since then, we have not achieved a consensus in this regard, but different thinkers have defined this field and have specified a structure for it. Philosophy of medicine can be known as the most practical kind of the attributed philosophies, because the concepts that are investigated in it, includes completely all social, economical and political fields of society. This article discussed history of this field and its important topics.
    Keywords: philosophy of medicine, medicine ethics, normative approach, abnormal approach, medical epistemology