فهرست مطالب

  • سال چهارم شماره 4 (پیاپی 15، زمستان 1386)
  • تاریخ انتشار: 1386/10/15
  • تعداد عناوین: 7
|
  • منصور زراء نژاد، الهه انصاری صفحه 1
    اندازه گیری صحیح میزان بهره وری سرمایه یکی از لوازم بهبود بهره وری سرمایه است. در این تحقیق برای محاسبه ی میزان بهره وری صنایع بزرگ استان خوزستان طی دوره ی 83- 1350، ابتدا تابع تولید به صورت توابع کاب- داگلاس، دبرتین، متعالی و ترانسلاگ با متغیرهای مستقلی مانند موجودی سرمایه و نیروی کار تخمین زده شده است. با توجه به عدم وجود داده های موجودی سرمایه و نیروی کار همگن، این داده ها تولید شد. برای تخمین موجودی سرمایه ی صنایع استان خوزستان از روش روندنمایی سرمایه گذاری و برای همگن سازی تعداد نیروی کار از جدول پایه ی حقوقی کارمندان دولت استفاده شده است. تابع تولید ترانسلوگ به عنوان مناسب ترین تابع انتخاب شد و سپس بهره وری نهایی سرمایه محاسبه گردید. نتایج برآورد نشان داد که میزان بهره وری سرمایه به دلیل وقوع جنگ با افت روبه رو شده است، اما پس از افت محسوس سال 1360، علی رغم وجود شرایط جنگی و خسارات بسیاری که به موجودی سرمایه استان وارد شد، با پشت سر گذاشتن شوک اولیه ناشی از وقوع جنگ، بهره وری سرمایه از رشد نسبتا بالایی برخوردار بوده است. بهره وری سرمایه از سال 1370 روندی نزولی را پیش گرفت. این روند نزولی تا سال 1374 ادامه پیدا کرد. از سال 1374 تا پایان دوره ی مورد بررسی، رشد بهره وری سرمایه تقریبا ثابت بوده است.
    کلیدواژگان: بهره وری، سرمایه، موجودی سرمایه، صنایع بزرگ، استان خوزستان
  • محمود حائریان اردکانی صفحه 27
    سازمان همکاری اقتصادی (اکو) در طول دو دوره ی حیات خود از رونق خوبی برخوردار نبوده است. هدف از این تحقیق ارزیابی روابط تجاری ایران و کشورهای عضو اکو طی دوره ی 2005- 1992 با استفاده از مدل معادلات همزمان است. نتیجه ی این بررسی وجود تعامل در تجارت بین الملل و بازخور بین اقتصاد ایران و ترکیه از میان تمامی کشورهای عضو اکو را نشان داد. همچنین، بر اساس برخی از یافته های این تحقیق در دوره ی مورد بررسی اندازه ی واردات ایران بر سطح تولید ملی تمامی کشورهای مورد تحقیق به جز کشورهای آذربایجان، پاکستان، ازبکستان و قرقیزستان اثر قابل توجهی داشته است.
    کلیدواژگان: کشورهای عضو اکو، مدل معادلات همزمان، تجارت بین الملل
  • محمد واعظ، سید کمیل طیبی، عبدالله قنبری صفحه 53
    امروزه فعالیت های تحقیق و توسعه پایگاه اصلی نوآوری است و به طور مداوم زمینه را برای تقاضاهای جدید فراهم می کند. این نوع تقاضاها که به نوبه ی خود محرک سرمایه گذاری و در نهایت تضمین کننده ی رشد و شکوفایی اقتصاد است، در دنیای صنعتی دارای اهمیت زیادی است. کشورهای در حال توسعه نیز با استفاده از ابزار تحقیق و توسعه، قابلیت های فنی و علمی خود را برای کاهش فاصله ی تکنولوژیکی خود با کشورهای صنعتی، ارتقاء می دهند. در این تحقیق با استفاده از آمار هزینه های تحقیقاتی در ایران و به روش اقتصاد سنجی داده های تابلویی، نقش هزینه های تحقیق و توسعه در ارزش افزوده ی صنایع با فناوری بالا طی دوره ی 1385- 1367 بررسی شده است. بر اساس نتایج تحقیق، این نوع هزینه ها نقش بسیار مهمی در افزایش ارزش افزوده ی این صنایع داشته است. به عبارتی دیگر، لازمه ی ورود به بازارهای جهانی و توسعه ی صنایع پیشرفته در هر کشور، محور قرار دادن تحقیقات علمی است.
    کلیدواژگان: صنایع با فناوری بالا، روش داده های تابلویی، مخارج تحقیق و توسعه
  • مهدی ابزری، محسن دستگیر، علی قلی پور صفحه 73
    در این تحقیق، روش های مختلف تامین مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار، و نوع ارتباط بین نحوه ی تامین مالی شرکت ها و ویژگی های اندازه ی شرکت، دارایی های ثابت و سودآوری، بررسی شده است. نمونه ی آماری این پژوهش از بین شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران به شیوه ی مرحله ای و تصادفی ساده و از میان شش صنعت انتخاب گردیده است. برای چهار سوال اساسی این پژوهش، یازده فرضیه در نظر گرفته شده است. برای پردازش اطلاعات و داده ها از آزمون t و ضریب همبستگی و نرم افزار SPSS استفاده شده است. بر اساس یافته های این تحقیق، با وجود عدم تفاوت معنی دار بین استفاده از روش های مختلف تامین مالی (سود انباشته، سهام و بدهی) بین شرکت های مورد مطالعه، بین نحوه ی تامین مالی شرکت ها و اندازه ی آنها یک ارتباط معنی دار وجود دارد. با گسترش اندازه ی شرکت ها استفاده از سود انباشته و سهام برای تامین مالی افزایش می یابد. همچنین، با وجود ارتباط بین نحوه ی تامین مالی شرکت ها و میزان دارایی های ثابت آنها، بین نحوه ی تامین مالی شرکت ها و ظرفیت سودآوری آنها ارتباط معنی داری مشاهده نشده است.
    کلیدواژگان: بازارهای مالی، بازار سرمایه، تامین مالی، بورس اوراق بهادار تهران
  • سعید صمدی، زهرا نصراللهی، امین زاهدمهر صفحه 91
    بازار بورس اوراق بهادار مهمترین بخش بازار سرمایه ی کشور است. نقش اصلی بورس اوراق بهادار، جذب و هدایت پس انداز ها و نقدینگی سرگردان و پراکنده ی جامعه به مسیر های بهینه است، به طوری که بخش عمده ای از سرمایه ها، جذب سود آورترین فعالیت ها و پروژه ها شود. برای رسیدن به این هدف بورس اوراق بهادار باید کارا باشد. با توجه به اهمیت اطلاعات در بورس، کارایی در این بازار با استفاده از سه مجموعه اطلاعات مورد بررسی قرار می گیرد. این اطلاعات عبارتند از: (1) اطلاعات مربوط به گذشته؛ (2) کلیه ی اطلاعات عمومی انتشار یافته؛ و (3) اطلاعات عمومی و اطلاعات خصوصی و محرمانه. با توجه به این سه نوع اطلاعات، کارایی بازار به ترتیب در سه سطح ضعیف، نیمه قوی و قوی قابل بررسی است. در این تحقیق با استفاده از قاعده ی فیلتر (یکی از روش های موثر در بررسی کارایی در سطح ضعیف)، میزان کارایی اندازه گیری شده است. همچنین، با استفاده از روش CAPM وجود یا عدم وجود حباب قیمتی، پس از دوران رکود در بازار بورس بررسی شده است. بر اساس نتایج این تحقیق، بازار بورس اوراق بهادار در دوره ی مورد بررسی (1386:3-1383:1) فاقد کارایی در سطح ضعیف است و حتی میزان کارایی، در دو سال 1385 و 1386 کمتر از سال های 1383 و 1384 بوده است. با این وجود، بر اساس برآورد الگوی CAPM حباب قیمت در این بازار از میان رفته است و قیمت ها به ارزش ذاتی خود نزدیک شده اند.
    کلیدواژگان: کارایی بورس اوراق بهادار، قاعده ی فیلتر، حباب قیمت، ارزش ذاتی، CAPM
  • محمد باقر بهشتی، سکینه سجودی صفحه 115
    در این مطالعه رابطه ی بلند مدت بین مخارج بهداشتی دولت و تولید ناخالص ایران طی دوره ی 83-1338 و کشش درآمدی مخارج بهداشتی بررسی شده است. نتایج آزمون باند و همگرایی یوهانسن (1991) نشان داد که تنها یک رابطه ی بلند مدت بین مخارج بهداشتی دولت و تولید ناخالص داخلی وجود داشته است که تحت آن تولید ناخالص داخلی تاثیر مثبت و معنی دار بر مخارج بهداشتی دولت داشته است. همچنین، مقدار کشش درآمدی مخارج بهداشتی نزدیک به یک بوده و این مخارج از نوع مخارج ضروری بوده است.
    کلیدواژگان: مخارج بهداشتی، همگرایی یوهانسن، الگوی ARDL، آزمون باند، آزمون برون زایی ضعیف
  • محمدحسین پورکاظمی، باقر درویشی، محمدنبی شهیکی تاش صفحه 137
    سیکل های تجاری سیاسی (PBC)، بر اساس رفتار متقابل رای دهندگان و دولت، نوسانات اقتصادی را توضیح می دهند. بر اساس این نظریه، در تحلیل الگوی رفتاری رای دهندگان عوامل اقتصادی نقش بسزایی دارند و دولت ها تلاش می کنند که با اتخاذ سیاست های اقتصادی متفاوت، رضایت رای دهندگان و احتمال انتخاب مجدد خود را افزایش دهند. نتایج مطالعات صورت گرفته نشان می دهد که ارزیابی رای دهندگان از متغییر های اقتصادی (تورم، بیکاری، رشد اقتصادی و...) تاثیر بسزایی در انتخاب یا عدم انتخاب مجدد کاندیداها به همراه داشته است. مقاله نوردهاوس از جمله مطالعات موثری است که در این زمینه انجام شده و توسط فری و رمزر و لیچر بسط داده شده است. این محققان در الگوی خود، نحوه ی کنترل تورم و بیکاری به وسیله ی دولت ها را، در راستای حداکثر کردن آراء کسب شده، توضیح داده اند. در مقاله ی حاضر فرضیات نورد هاوس و لیچر در مورد اقتصاد ایران، با تمرکز بر کنترل نرخ تورم و بیکاری، بر اساس داده های سالیانه ی دوره ی 84-1368 مورد آزمون قرار گرفته است. نتایج به دست آمده در اقتصاد ایران، فرضیه ی لیچر را تایید کرده است؛ یعنی دولت ها (که هر چهار سال یک بار انتخاب می شوند) در راستای کنترل نرخ بیکاری، در دو سال اول سیاست های انبساطی اتخاذ می کنند. که در نتیجه این سیاست، نرخ تورم افزایش می یابد. اما برای انتخاب مجدد در دوره ی بعد، در دو ساله ی دوم تلاش می کنند تا نرخ تورم را کاهش دهند.
    کلیدواژگان: انتخابات، سیکل های تجاری سیاسی، بیکاری، تورم، کنترل بهینه، اقتصاد ایران، اصل ماکزیمم
|
  • Mansour Zarra Nezhad (Phd), Elahe Ansari (Msc) Page 1
    Proper estimation of productivity of capital is necessary for promotion of efficiency. In order to estimating this index in large scale industries of Khuzestan during 1971-2004, there is need to estimate the related production function. To this end, Cob-Dauglas, Debertin, Transental and Translog functions with explanatory variable such as capital stock and labour have been estimated. Since data on stock of capital and homogenous labour in large scale industries of Khuzestan were not available, we first generate these data. To generate stock capital data, the exponential method and to homogenate data on labour, the table of base salary of government employees have been applied. The estimation process showed that Translog production function is most proper function. Productivity of capital has been estimated on the bases of this function. The findings of the research indicate that the productivity of capital has been declined due to Iran-Iraq war. After a considerable decline in 1981, despite the continuity of war and its damage to capital stock, productivity of capital gained a relatively high growth rate, and then faced with another decline during 1991-1995. Since then it has a moderate rate of growth.
  • Mahmood Haerian Ardakani (Phd) Page 27
    This paper examined the trade relationship between Iran, and ECO member counntires using a simultaneous equation model. The results indicate that Iranian exports to each of Eco members have no effect on Iranian GDP, except Turkey. The effects of lagged GDP on GDP are positive and significant for all countries under study, which suggests the existence of a strong spread effects from the export sector to the rest of the economy. The study also tested the degree of feedback, which was present in case of Turkey, Turkmanistan, Kazakistan, Uzbakistan and Tajikistan. However, the level of Iranian imports from the countries under the study seems to have a significant effect on the level of the GDP of the countries in question except Pakistan, Uzbakistan, Kyrkysistan and Azerbaijan.
  • Mohmmad Vaez (Phd), Seyed Komail Tayebi (Phd), Abdollah Ghanbari (Msc) Page 53
    Today the activities based on research and development are the main subject of innovation, in which new demands for such economic activities emerge continuously. Such demands result ultimately in new investment and growth. Like the developed countries, developing countries are encouraged to promote research and development conditions in which they would be able to reduce their technological gaps with respect to those of the developed countries. This paper examines the role of R & D expenditures in Iran's high-tech manufacturing value added using data of R & D expenditures through estimating a panel data regression model during 1987-2006. The empirical results show that the effect of R & D is quite significant on the value added of the manufacturing added.
  • Mehdi Abzari (Phd), Mohsen Dastgir (Phd), Ali Gholipour (Msc) Page 73
    In this paper we are concerned with different financing methods among listed companies on TSE and studying the most used method and the relation between financing methods and some firm characterestics such as size, fixed assets and profitability. The sample of this study is cellected randomly from six industries. For reviewing the four main questions of this study, eleven haypotheses are proposed. The statistical techniques of t-test and correlation coefficient are used for data processing by SPSS. The findings of this research indicate that there is no significant difference between different financing methods (retained earnings, stocks, debt) which are used by companies under study. We found a relationship between financining methods and size. larger firms in size more often use retained earnings and stocks for financing. Also a relationship was found between financining methods and fixed assets but not such a relationship was revealed between financining methods and profitability.
  • Saeed Samadi (Phd), Zahra Nasrollahi (Phd), Amin Zahedmehr (Msc) Page 91
    The stock market is the most important part of the financial market in a country. The main rule of stock market is to attract and lead savings and liquidity to optimum goals. In fact, the basic duty of stock market is optimal allocation of scarce finance resources. In other words, major part of funds should be attracted by the most profitable works and projections in it. The main characteristic of stock market which fulfills that goal is efficiency. Due to the important role that information plays in the efficiency of securities exchange market, the efficiency of the market is investigated in three different forms which are as follows: 1) information about previous price changes 2) the whole sum of general published information and 3) the general published information and private information. According to these three types of information, the efficiency of the market is tested at three levels entitled “Weak”, “Semi-Strong” and “Strong”. This study tested the efficiency using filter rule (an operative approach for testing weak form of efficiency). Furthermore, it investigates price bubble after depression period in Tehran stock market by using CAPM approach. The results of this study demonstrate that Tehran stock market is not efficient in the weak form of efficiency during 1383:1-1386:3 and also the measure of efficiency in years 85 and 86 is less than 83 and 84. However, price bubble vanishes in this market and prices are being close to its intrinsic values.
  • Mohammad Bagher Beheshti (Phd), Sakineh Sojoodi (Msc) Page 115
    In this study, we focus on two issues. The first is an empirical examination of the relationship between real health care expenditure and real GDP. The second issue of interest is related to estimating the elasticity parameter of health care expenditure. This paper uses recently developed tests for the existence of a long run relationship to analyse the links between health care expenditure and GDP. Our findings include robust evidence that, for Iran, the income elasticity for health care expenditure is close to one and that the elasticity value is stable over the estimation period.
  • Mohammad Hosen Pourkazemi (Phd), Bagher Darvishi (Msc), Mohammad Nabi Shahiki Tash (Msc) Page 137
    Political business cycle explains the business cycle base on the mutual voters and government behavior. Base on this theory the economic factors have a main role in analyzing voters behavior patterns and the government try to satisfy the voters and increase its reselection probability by choosing different economic politic. The researchs have been done show that, the voters analyzing of economic variables such as inflation, unemployment, economic growth and etc. have a main role on people decision to reselect or refuse of old party president candidates. The Nordhuse article was a most influence article in this theme that had developed and revised by Fry, Ramzer and Leacher. These researchers try to explain the way by which the government control the inflation and unemployment variables in the path that maximize their reselection probability. In this article base on annual data (1988-2005) we test Nordhuse and Lechear hypotheses subject to inflation and unemployment in Iran economics. the conclusion support the Lechear hypotheses about Iran economics namely the government in two first years chose expansionary monetary policy to decrease the unemployment flow that the inflation ratio raise, then to win and reselect this government in another election, in two later years the government try to decrease the inflation by choosing contracted policy.