فهرست مطالب

  • پیاپی 4 (زمستان 1386)
  • بهای روی جلد: 15,000ريال
  • تاریخ انتشار: 1386/10/11
  • تعداد عناوین: 13
|
  • سرمقاله
  • قرآن و حدیث
  • محمدعلی قاسمی صفحه 7
    کشته شدن نفس زکیه از نشانه های ظهور امام مهدی به شمار می رود که در روایات متعددی بدان اشاره شده و در زمره علایم حتمی ظهور قرار گرفته است. روایات، این شخصیت را با عنوان هایی چون: «النفس الزکیه»، «نفس حرام»، «الدم الحرام» و... می خوانند.
    در مورد نام وی قاطعانه نمی توان قضاوت کرد، اما به یقین وی از خاندان قریش است. مجموعه ای از احادیث، محل شهادت او را شهر مکه و میان رکن و مقام و زمان شهادت او را نزدیک به ظهور امام مهدی و بلکه پانزده شب پیش از ظهور بیان کرده اند.
    درباره نسبت میان نفس زکیه یاد شده و محمد بن عبدالله بن حسن بن علی بن ابی طالب که در زمان امام صادق به دست منصور عباسی کشته شد و به نفس زکیه مشهور بود، اختلاف نظر است؛ مرحوم سیدمحمد صدر این دو شخصیت را یک نفر می داند، اما به نظر می رسد که طبق روایات، این دو نفر متفاوت هستند. بر این اساس، باید منتظر کشته شدن نفس زکیه باشیم.
    کلیدواژگان: نفس زکیه، نشانه های ظهور، علایم حتمی، محمد بن عبدالله
  • نصرت الله آیتی صفحه 29
    شماری از نویسندگان وهابی و نیز روشن فکران معاصر با استناد به ظاهر برخی از احادیث درباره تفاوت سیره امام مهدی با سیره پیامبر اکرم مدعی شده اند که شیعیان معتقدند امام مهدی شانی پیامبرانه دارد، کاری پیامبرانه خواهد کرد، دین اسلام را نسخ خواهد نمود و آیین جدیدی را با فقه، اخلاق و مقرراتی نو بر بشر عرضه خواهد کرد؛ اعتقادی که با اندیشه ختم نبوت و شریعت از پس پیامبر اعظم و اسلام تعارضی آشکار دارد.
    از این رو، پاره ای از تصریحات دانش مندان شیعی از جمله محدثان، متکلمان و اصولیان به مسئله ختم نبوت در پیامبر اسلام ذکر می شود. با وجود چنین تصریحات گوناگونی، اندیشه ختم نبوت را به شیعیان نمی توان نسبت داد؛ نسبتی ناروا و بی اساس که بر پایه روایت هایی دوپهلو و توجیه پذیر گذارده شده است. در ادامه نیز احادیثی خواهد آمد که آن معنای نادرست را تداعی می کند.
    کلیدواژگان: سیره نبوی، سیره مهدوی، سنت پیامبر، ختم نبوت، قضاوت داوودی، شبهات، ناصر قفاری
  • کلام و عرفان
  • قنرعلی صمدی صفحه 57
    مسئله تعجیل یا تاخیر پیش یا پس افکندن زمان وقوع ظهور و تاثیر انسان در آن، یکی از مباحث مهم در باب ظهور حضرت مهدی است. بررسی این موضوع به دلیل اهمیت و تاثیرگذاری آن در نگرش جامعه شیعه به آینده، آثار و پی آمدهای مهمی در بخش اصلاح جهت گیری های عمومی به دنبال خواهد داشت.
    نگارنده در این نوشتار، با بررسی فرآیندپذیر بودن پدیده ظهور و امکان پذیری تعجیل در وقوع آن، تاثیر مردم را در این فرآیند بررسی خواهد کرد. مقاله حاضر تنها به موضوع امکان تعجیل در ظهور و تاثیر مردم در آن می پردازد و عوامل و بایسته های آن، در مقاله دیگری خواهد آمد.
    کلیدواژگان: انتظار، ظهور، تعجیل، مردم، فرآیند، نظریه، تاثیر، حصولی، تحصیلی
  • محبوبه ابراهیمی صفحه 73
    این تحقیق، با هدف بررسی مسئله علم غیب امام از نگاه عقل، سامان دهی شده است. مقصود از عقل در این نوشتار، اصول و قواعد فلسفی موجود در حکمت مشاء و حکمت متعالیه است. برای این منظور، ابتدا به بررسی امکان اطلاع بر غیب از منظر حکمت مشاء و حکمت متعالیه می پردازیم و سپس وقوع آن را برای معصومان به اثبات می رسانیم. در برآیند بحث، نظریه حکمت متعالیه در تبیین علم غیب امام و گستره آن پذیرفته شده است. در ادامه، دو مسئله اساسی در ارتباط با دانش غیبی حضرت ولی عصر یعنی آگاهی حضرت از احوال و اعمال بندگان و علم حضرت به زمان ظهور خویش، بر اساس اصول و مبانی فلسفی پیشین، بررسی خواهد شد.
    کلیدواژگان: علم غیب، امام، عقل، حکمت مشاء، حکمت متعالیه، ظهور حضرت ولی عصر
  • تاریخ
  • رسول رضوی صفحه 99
    امام موسی کاظم که به شهادت رسید، برخی ایشان را همان مهدی موعود خواندند. آن گاه فرقه واقفیه به وجود آمد و حوزه علمیه کوفه دچار پریشانی گردید. افزون بر این، مهاجرت امام رضا به ایران و رونق یافتن حوزه علمیه قم با حضور شاگردان بزرگ امام رضا نیز از فروغ حوزه کوفه کاست.
    حوزه علمیه بغداد در دوره غیبت صغرا و سپس در آغازین دهه های غیبت کبرا به قطب علمی شیعه بدل شد. حوزه بغداد، به دلیل حضور نایبان خاص امام مهدی و مهاجرت علمای قم و کوفه و اکثر مناطق به این شهر و حضور دولت نیرومند آل بویه رونق گرفت. عالمان بزرگی در این حوزه ظهور کردند که بیشتر آنان به دلیل هم زمانی با غیبت صغرا و آغاز غیبت کبرای امام مهدی اثر خاصی در این زمینه دارند. این مقاله با معرفی حوزه علمیه بغداد و علمای بزرگ آن، فهرستی کوتاه همراه با توضیحات لازم درباره نوشته های ایشان در زمینه مهدویت، ارائه می دهد.
    کلیدواژگان: حوزه بغداد، شیخ مفید، شیخ طوسی، مهدویت، غیبت، آل بویه، نایبان خاص
  • سیدمهدی حسینی عرب صفحه 113
    شبه قاره هند از دیرباز ارتباطات تنگاتنگی با فلات ایران داشته است و مهاجران بسیاری از این منطقه به شبه قاره رفته و آموزه ها و معارف اسلامی را هم راه خود به این سرزمین برده اند. به همین دلیل آن گاه که تشیع در فلات ایران گسترش یافت و آیین رسمی حکومت صفوی شد، در شبه قاره هند نیز گرایش به آن رواج یافت و مذهب رسمی سه سلسله پادشاهی در منطقه دکن گردید. هم زمان با این گرایش، شخصی به نام محمد جونپوری با ادعای مهدویت به ترویج و تبلیغ مرام خود پرداخت و فرقه مهدویه را بنیان نهاد.
    فرقه مهدویه علاوه بر عنصر ادعای مهدویت متاثر از فرهنگ تصوف بوده و در آموزه های خود شیوه ای صوفیانه برگزیده بود. بعد از سیدمحمد در دوره حکومت اسماعیل نظام شاهی برخی از پیروان فرقه مهدویه به سرکردگی جمال خان توانستند حکومت را در دست گیرند و آیین مهدویه خود را جای مذهب شیعه بنشانند. با وجود این، بعد از دو سال شکست خوردند و از بین رفتند و مذهب شیعه اثناعشری دوباره مذهب رسمی حکومت نظام شاهیان شد.
    این مقاله، چگونگی پیدایش فرقه مهدویه و زمینه های آن را بررسی می کند و نحوه بهره گیری این فرقه از گرایش مردم دکن به مذهب تشیع را برای رسیدن به اهداف خود باز می گوید.
    کلیدواژگان: نظام شاهیان، جونپوری، دکن، مدعیان مهدویت، جمال خان، تصوف
  • حقوق و سیاست
  • محسن قنبری صفحه 127
    مدرنیسم و غرور غربیان بدان، آنها را به اندیشه تملک و گسترش هژمونی خود بر سرتاسر جهان انداخته و برای عملیاتی سازی این ایده، دکترین و طرح های گوناگونی را پیش نهاد کرده اند. خاورمیانه در این بین، برای غربیان نقشی ژئوپلیتیک و ژئواستراتژیک داشته و نفوذ در آن برای تامین منافع بلندمدت، از دیرباز بااهمیت بوده است. طرح خاورمیانه بزرگ واپسین کلان ایده ای به شمار می رود که غرب برای جهان اسلام به ویژه خاورمیانه پردازش کرده است. اسرائیل در کانون این طرح قرار دارد و حفظ و گسترش قدرت آن در گستره نیل تا فرات هدفی اساسی و اندیشیده شده است. کشورهای اسلامی با اتخاذ روش های گوناگون در دسته های انفعال تا فعال جای گرفتند و با طرح مذکور به برخاستند.
    این مقاله ضمن اشاره به متن طرح، جلوه های واگرایانه آن را برای منطقه خاورمیانه تبیین می کند و با طرح خاورمیانه بزرگ مهدوی که هم گرایی را در حوزه های سیاسی، اقتصادی و فرهنگی برای بشر به ارمغان خواهد آورد، به نقد آن می پردازد.
    کلیدواژگان: طرح خاورمیانه بزرگ، مهدویت، توسعه سیاسی، واگرایی، هم گرایی، اقتصاد، فرهنگ، سیاست، امام، امت
  • روان شناسی و علوم تربیتی
  • غلامرضا صالحی صفحه 153
    در نظام تربیتی مهدوی، فرآیند تربیت براساس قوانین یا اصول تربیتی، شکل می گیرد. در این نوشتار، می کوشیم اصول تربیتی برآمده از قوانین اسلامی و قرآنی را بیان کنیم. جایگاه اصول در یک نظام تربیتی، اصل خدامحوری، توجه به جهان آخرت، میانه روی در خواهش ها، اهمیت به آزادی مشروع آدمی، توجه به همه جنبه های انسان، پیوند تربیت و تعقل، رعایت تسهیل در امر تربیت، توجه به شخصیت و عزت تربیت شونده، توجه به امور فطری و الهی، ایجاد شرایط تربیتی و هم چنین استعدادسنجی در تربیت، از مباحث اصلی این مقاله به شمار می روند.
    کلیدواژگان: اصول تربیت، توحیدمحوری، معادگرایی، غرایز، آزادی، مسامحه، حرمت مداری، فطرت، زمینه سازی، تفاوت فردی
  • ادیان و مذاهب
  • مهراب صادق نیا صفحه 173
    مسیحیت، دینی برخاسته از سنت دینی یهودیان و استوار بر ایمان یهودی است. این دین زاییده انتظاری طولانی به شمار می رود که همه سختی ها و تنگی ها را به کام بنی اسرائیل گوارا کرد و آنان را خوشبین به یک آینده طلایی در دشواری ها صبوری داد.
    شماری از یهودیان در آغازین سال ظهور عیسی، او را موعود و مسیحا خواندند و در گذر روزگار، همان جمع اندک، دینی تازه تاسیس کردند که مسیحیت نام گرفت. البته این آرمان یهودی بعدها به اصلی ایمانی مسیحی بدل شد و توانست مسیحیت را زنده نگه دارد. مسیحیت بر پایه هیمن باور تاریخی است که قرن های متمادی است الاهیات خود را توجیه می کند و از پیروان خود زیست اخلاقی هم راه با انتظار و مراقبه را درخواست دارد. مسیحیت بر پایه این باور تاریخی، قرن هاست که الهیات خود را توجیه می کند و از پیروان خود، زیست اخلاقی همراه با انتظار و مراقبه را درخواست دارد.
  • فرق انحرافی
  • امیرعلی حسن لو صفحه 185
    استعمارگرانی که در کشورهای اسلامی هدف های استعماری خود را می جستند، بهائیت را شکل و گسترش دادند تا افزون بر ضربه زدن به باورهای شیعیان، به وحدت اسلامی آسیب برسانند. آنان با اختلاف افکندن در میان امت مسلمان به دنبال تجزیه کشورهای واحد اسلامی به مستعمره های کوچک تر بودند تا ذخایر آنها را به یغما ببرند و برای پایان دادن به دوره اسلام و منسوخ خواندن این آیین، سست کردن باورها و ارزش های اسلامی مانند توحید، عبادات و احکام فقهی و ریش خند کردن معیارهای دینی، آغاز دوره فرادینی و اباحی گری را بشارت دهند. آنان می کوشیدند آینده جهان و سرنوشت انسان را بر پایه آموزه های استعماری (امپریالیسمی) ترسیم کنند تا بتوانند مسلمانان را برده و نوکر هدف های استعماری خود قرار دهند. دولت های عثمانی، روس و انگلیس در این داستان نقش مهمی داشتند و بهائیان را از هرگونه حمایت مادی و فرهنگی برخوردار ساختند. اندیشه بهائیت، توطئه جهان سرمایه داری بر ضد اسلام، با تلاش آنان گسترده شد.
    کلیدواژگان: بهائیت، استعمارگران، امپریالیسم، ارزش های دینی
  • صفحه 215
|
  • Muhammad Qassemi Page 7
    When the ‘pious soul’ is killed, this will be one of the signs that Imam Mahdi (PBuH) is going to appear. In many traditions we read about the Imam’s Advent at the time when the pure or pious soul is killed. Other names also have been given to such a personality as the “pure self”, “revered soul” or the “holy blood”.We cannot decide or judge about the ‘pious soul’ for sure, but he is certainly a member of the Quraysh household. A number of traditions have quoted the place of this person’s martyrdom to be at Kaaba in the city of Mecca between ‘Rukn’ and ‘Maqam’; and the time of his martyrdom to be near the Advent of the Imam and even fifteen days before the Advent.As for the relation between the mentioned Pious Soul and Muhammad-bin-Abd-Allah- bin- Hassan-bin-Ali-bin-Abi-Talib, who was killed by Mansoor Abbassi at the time of Imam Sadeq (PBuH) being known as the “pious soul”, there are different opinions. The deceased sayyed Muhammad Sadr believed that the pious soul was the same Muhammad-bin-Abd-Alla-bin Hassan, but in accordance with many traditions these two are different persons. So, the ‘pious soul’ will be killed in the future.
  • Nusrat-Allah Ayati Page 29
    Some of the Wahhabi writers and also some of the contemporary enlightened persons with regard to some traditions, which speak about some outward differences between the policy of Imam Mahdi (PBuH) and the policy and manners of the holy Prophet (MGSBH), have misused them and claimed that Imam Mahdi(PBuH) in the belief of the Shiites holds a prophet-like dignity and so, he will perform or practice something the same as what the Prophet of Islam did in the past: He will abolish the old religion of Islam and will replace it with a new Faith in which jurisprudence, morality, laws and regulations will be quite modern. But we explicitly say here that such a thought or opinion is contradictory with our belief that the prophet Muhammad was the Seal of prophethood and we all know that no other religion will come again to be different from Islam.To criticize the above-mentioned claim, we will first mention some of the specifications that many of the Shiite narrators, preachers and fundamentalists have asserted about the End of Prophethood, according to which no one can deny the thought that Muhammad (MGSBH) was the Seal of the prophets and ascribing such double-sided, ambiguous traditions to the Shiites is irrelevant.At the end of this article we will study and analyze some traditions that clearly refuse such a clime that calls to mind associations of thoughtful ideas.
  • Qanbar Ali Samadi Page 57
    Questions about Haste or Delay in the time of Arrival of Imam Mahdi(PBuH), the exact time of his Advent, and the part men can play to hasten the Advent are some of the subjects we will discuss around the Appearance of the Imam of Time (PBuH). Investigation about the Advent with regard to its importance influencing the perspective the Shiite Society has to the future, its effects and wonderful results in the reformation or improvement of public orientations will be discussed in this research.Analyzing the processes in the course of actions for the phenomenon of Advent and the probability of its hastening, the writer will study the role that people may play for the whole procedure of the Imam’s Arrival.It is worth mentioning that this article will principally do the research on the possibility of changing the time of Advent, that is, hastening the occurrence of Advent in addition to the part people can fulfill, but the necessities for hastening the time of Advent and its factors are the subjects of another investigation.
  • Mahboobeh Ibrahimi Page 73
    This article has tried to investigate the supernatural or the divining power or the occult knowledge of the Imams (PBu Them) from the viewpoint of Intellect. By Reason or Intellect in this writing, we mean the philosophical principles and rules existing in Peripatetic Wisdom or the exalted, elated philosophy. Thus, we will first examine the possibility of being informed of Prescience and the endowment of the Divining Power discussed in Peripatetic Wisdom or the elevated philosophy of its believers. Then, we will proceed to verify that this supernatural power always exists in the nature of the pure, immaculate Imams (PBu Them all).Following our discussion, we will come to the result that the Presience with its domain and the theory of Exalted Wisdom have been proved to be in the authority of the Imams (PBu them). At the end, we will deal with two essential points about the divine power and Peripatetic Wisdom of Imam Mahdi, the Imam of Time (PBuH), with regard to his knowledge and awareness of the future, the deeds and behaviors of all God’s servants, and the information about his own Advent Time, all being on the basis of the previous principles and philosophical grounds mentioned in this research.
  • Rasool Razawi Page 99
    After Imam Musa Kazem(PBuH) was martyred, a group of people, believing that he had been the same Promised Mahdi(PBuH), started establishing a sect called ‘Waqefiyya’ and then scattered this school of studies and shifted them to other places. On the other hand, the immigration of Imam Reza (PBuH) into Iran resulted in the flourishing of the Scholarly School in the city of Qum, whose instructors were the great students of Imam Reza. All these efforts caused the scientific centrality of the Theological School at Kufa to become weakened.It was many years later that the Theological School of Baghdad was changed to a scientific Shiite Center during the Minor Absence and afterward during the first decades of the Major Absence for the fact that Imam Mahdi’s special deputies attended the School, and so did great theologians of Qum, Kufa and other places. Another reason was the presence of the powerful State of the Buyid dynasty on the scene.In this period, many great scholars arose out of the School of Baghdad, most of whom compiled books about the Imam of Time because of their simultaneity with the Minor Absence and the beginning of the Major Absence of the Imam(PBuH).Now, this article, while introducing the Theological School of Baghdad with its great scholars and theologians, will present the readers a short list of their writings along with necessary explanations in the ground of Mahdism.
  • Sayyed Mahdi Hussayni Arabi Page 113
    The subcontinent of India has had very close relations with the Iranian Plateau since a long time ago. Lots of emigrants have traveled to India to take with them Islamic teachings and knowledge to be propagated. For the same reason, when Shiism spread over the Iranian Plateau to become the official religion of the Safavid Dynasty, at the same time, an inclination toward Shiism grew in the Subcontinent so much that it became the official faith of three dynasties of kings over the vast area of Deccan. Simultaneously, with the prevalence of this religion, a person named Muhammad Junpoori arose to claim hat he was “Mahdi” and then started to propagate and circulate his doctrine as far as he could establish a sect called ‘Mahdawiyya’. This sect, in addition to the claim for Mahdism, was also impressed by Sufism. The members used some manner of sufi characteristic in their teachings. After Sayyed Muhammad, at the period of the government of Isma’il Nezamshahi, some of the followers of this sect, led by Jamal Khan were able to reign over the region and replace the Shiite religion with Mahdawiyya Faith. Nevertheless, after two years, they were defeated and destroyed. And afterward, the twelve-Imam Shiite became the official religion of the Nezamshahi government again.This article will try to investigate how the Mahdawiyya sect came into being and why the grounds were prepared for the claim. This research will also make known to the readers the reasons why the people of Deccan were first inclined toward the faith of Mahdawiyya but then returned to the Shiite religion again for their purposes.
  • Mohsen Qanbari Page 127
    The Middle East region has always played a geopolitic, geostrategic role for the westerners allowing them to try to influence this important area in order to secure their long-term profits. The latest great ideal of the westerners has been to develop and map their Grand Plan for the Islamic World especially for the Middle East, in the center of which Israel is situated. When strengthened and protected perfectly, this small, so-called country may become able to extend its power and domination from the Nile to the Euphrates. However, the Islamic countries have thoughtfully resisted against such an ominous plan with their various active or passive reactions.The present article will try to demonstrate and explain the divergent aspects of the idea referring to the original statement prepared for the Middle East, and on the other hand will proceed to present the readers with the Great Grand Model of Mahdism for the administration of the Middle East Region, which will offer the best convergence to mankind in the political, economic, and cultural fields.
  • Gholam Reza Salehi Page 153
    In the Mahdist educational system, there are several general directions and instructional rules to base the people’s training behaviors upon some systematic criteria to make them organized. So, the educational process at that time must be followed according to such guided principles. Now, this article, which has benefited from the Islamic, Quranic rules and directions, will try to explain those principles in detail.The real basis of the Islamic instructions has been put and will continue to be on God – centeredness, believing in the world Afterlife, moderation in material desires and the importance of legitimate human freedom. Therefore, this writing will go on to discuss, as far as possible, the necessity for attention to all human dimensions including the following: the relation between education and Intellection, considering facilitations in the procedures of education, attention to the personality, esteem and honor of those trained, attention to their innate needs and divine affairs, providing necessary instructional conditions and also the means for the measurement of their talents with regard to ‘acquisition of education’.
  • Mehrab Sadeg Nia Page 173
    Christianity is a religion arisen from the religious tradition of Jews which was based on the Jewish Faith. Christianity was born of and generated from a very long anticipation that made all hardships and straitened circumstances agreeable to the Jews and turned all misfortunes to palatable relish in the mouth of those Children of Isarel.Some of the Jews called Jesus (PBuH) the Messiah or the Promised Ideal; and it was this same religious group that established a new religion, in the course of time, to be called Christianity, It was certainly that very ideal of the Jews that changed to some independent religious principles named New testaments which were to be kept alive throughout centuries. In this new belief a happy period will come during which Christ will come back to reign the earth.
  • Amir Hassanlu Page 185
    Without the support of the expansionists, propagation and promotion or the formation of Bahaism would never have become possible. The colonizers always tried to follow their dominative control over the Islamic countries by creating disagreement and discord among Muslims to disintegrate the united Islamic world into small pieces of land. The colonizers’ other important aims were to take possession of these lands’ resources to plunder their reserves after they had divided the territories among themselves through their colonizational decisions.Another important purpose of the colonizers’ has been to ruin the Islamic values such as Monotheism, God worshiping and precepts of jurisprudence, through their disparaging or deriding Muslims’ religious standards by announcing that Islam is an abolished religion with its ruling time having been ended. It was for this reason that the colonizers invented Bahaism and gave people their good news that the time has arrived for the moving freely beyond any religion and that doing everything one wishes is permissible. They depicted the future of the world on the basis of colonization teachings introducing Imperialism as the only system of ruling over the fate of all men so that they may enslave Muslims and set them as submissive servants for their colonizational goals.In the past, the Ottoman, British and Russian governments fulfilled an essential role in the performance of suitable events for the benefit of Bahaism. They did not withhold from any kind of help whether cultural, social or financial to the Bahais to promulgate their thoughts of Bahaism as the best gift of capitalistic world.