فهرست مطالب

تحقیقات غلات - سال سوم شماره 3 (پاییز 1392)
  • سال سوم شماره 3 (پاییز 1392)
  • تاریخ انتشار: 1392/12/25
  • تعداد عناوین: 7
|
  • هما ایزد دوست*، حبیب الله سمیع زاده، بابک ربیعی، شاپور عبداللهی صفحات 167-180

    به منظور ارزیابی تحمل به تنش شوری در مرحله گیاهچه ای، 17 ژنوتیپ بومی و اصلاح شده در آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار مقایسه شدند. تنش شوری در مرحله ابتدایی رشد رویشی و در 4 سطح شوری NaCl (4، 8 و 12 دسی زیمنس بر متر و تیمار شاهد با هدایت الکتریکی 19/1 دسی زیمنس بر متر) اعمال شد. نتایج حاصل نشان داد که ژنوتیپ ها از نظر امتیاز ژنوتیپی متفاوت بودند. ویژگی های مورفولوژیک شامل طول شاخساره و ریشه، وزن خشک شاخساره و ریشه، نسبت طول ریشه به طول شاخساره و بیوماس رویشی اندازه گیری شدند. امتیازبندی تحمل به شوری ژنوتیپ ها برای همه صفات در سطح احتمال 1% معنی دار شد که نشان دهنده وجود تنوع ژنتیکی معنی دار بین آن ها بود. مقایسه میانگین ها نشان داد که طول ریشه و طول شاخساره با افزایش سطوح شوری کاهش یافت. بیشترین و کمترین ارتفاع شاخساره به ترتیب در رقم شاه پسند و حسن سرایی (رقم محلی) مشاهده شد. بیشترین مقادیر شاخص های STI، MP، GMP و HM متعلق به ارقام شاه پسند، سنگ جو و لاین 416 بود. بر اساس نتایج حاصل از همبستگی میان شاخص ها و تجزیه به مولفه های اصلی در سه سطح شوری، STI، GMP و HM به عنوان شاخص های مطلوب مقاومت تعیین شدند. نتایج حاصل از تجزیه به مولفه های اصلی و تجزیه خوشه ایبرای گروه بندی ژنوتیپ ها با استفاده از این شاخص ها نیز نشان داد که از بین ژنوتیپ های مطالعه شده، رقم محلی شاه پسند و لاین اصلاح شده 416 متحمل ترین ژنوتیپ ها به تنش شوری در مرحله گیاهچه ای بودند.

  • مریم برومند*، مسعود اصفهانی، محمدرضا علی زاده، علی اعلمی صفحات 181-195
    خوابیدگی بوته یکی از مشکلات عمده در زراعت برنج است که بسته به زمان وقوع می تواند تا 50 درصد کاهش عملکرد محصول را به دنبال داشته است. شناسایی صفات موثر در مقاومت به خوابیدگی بوته در ژنوتیپ های مقاوم، می تواند در برنامه ریزی بهتر برای روش های مقابله و کاهش خسارت ناشی از خوابیدگی استفاده شود. این آزمایش به منظور ارزیابی صفات مرفولوژیک مرتبط با خوابیدگی بوته در ارقام بومی و اصلاح شده برنج، در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در موسسه تحقیقات برنج کشور- رشت در سال 1391 اجرا شد. ارقام برنج مورد آزمایش شامل سه رقم بومی (هاشمی، سنگ جو و علی کاظمی) و سه رقم اصلاح شده (کادوس، خزر و گوهر) بودند. با توجه به نتایج ضرایب همبستگی، همبستگی مثبت و معنی داری بین ضخامت میانگره سوم با مقاومت به شکستگی میانگره سوم (**914/0=r) و ضخامت میانگره چهارم با مقاومت به شکستگی میانگره چهارم (**846/0=r) و ضخامت میانگره سوم و چهارم با مقاومت فشاری بوته (به ترتیب **935/0=r و **926/0=r) وجود داشت. همچنین، این همبستگی مثبت و معنی دار بین نسبت وزن تر به طول میانگره با مقاومت به شکستگی در میانگره سوم (**937/0=r) و مقاومت فشاری بوته (**870/0=r)، نسبت وزن تر به طول میانگره با مقاومت به شکستگی در میانگره چهارم (**922/0=r) و مقاومت فشاری بوته (**835/0=r) مشاهده شد. نتایج تجزیه رگرسیون گام به گام نشان داد که تنها صفت ضخامت میانگره روی مقاومت فشاری بوته اثر معنی داری داشت که به تنهایی 83 درصد از تغییرات را توجیه کرد. در مرحله بعد با در نظر گرفتن مقاومت به شکستگی میانگره به عنوان متغیر وابسته و سایر صفات مورفولوژیک به عنوان متغیرهای مستقل و انجام تجزیه رگرسیون گام به گام، دو صفت نسبت وزن تر به طول میانگره و وزن خشک به طول میانگره در مدل رگرسیونی باقی ماندند که با نتایج حاصل از ضرایب همبستگی مطابقت داشت. به نظر می رسد که صفات ضخامت و نسبت وزن به طول میانگره اهمیت زیادی در مقاومت به خوابیدگی برنج دارند و می توانند به عنوان شاخص های غیر مستقیم جهت انتخاب ارقام با مقاومت بالا به خوابیدگی در نظر گرفته شوند.
  • صفرعلی صفوی*، جاوید محمدزاده صفحات 197-209
    بیماری زنگ زرد گندم با عاملPuccinia striiformis Westend. f. sp. tritici، یکی از خسارت زاترین بیماری های گندم در ایران به شمار می رود. مقاومت میزبانی به ویژه مقاومت غیر اختصاص– نژادی (Race- nonspecific)، اقتصادی ترین روش مدیریت زنگ زرد است. اگرچه طول عمر ژن های مقاومت اختصاص– نژادی (Race-specific) با ترکیب ژن های مقاومت موثر می تواند طولانی شود. روش جایگزین، به کارگیری ارقامی است که دارای مقاومت غیراختصاص- نژادی بر اساس ترکیب ژن های دارای مقاومت تدریجی (Slow rusting) و یا کوچک اثر است. به منظور ارزیابی مقاومت غیراختصاص- نژادی در این پژوهش، واکنش گیاهچه ها و گیاهان کامل 22 لاین امید بخش گندم همراه با شاهد حساس ارزیابی شدند. واکنش گیاهچه ای در شرایط گلخانه ای با استفاده از نژاد 6E150A+،Yr27 و واکنش گیاه کامل با اندازه گیری شدت نهایی بیماری (FRS) و ضریب آلودگی (CI) تحت شرایط آلودگی طبیعی با دو بار آلودگی مصنوعی ارزیابی شد. آلودگی مصنوعی با مایه زنی اینوکلوم زنگ زرد که دارای ویرولانس روی ژن های Yr2، Yr6، Yr7، Yr9، Yr22، Yr23، Yr24، Yr25، Yr26، Yr27، YrA وYrSU بود، انجام شد. آزمایش مزرعه ای بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی اردبیل طی سال زراعی 91-1390 انجام شد. نتایج این بررسی نشان داد که لاین های S-90-1، S-90-14، S-90-16،S-90-17، S-90-20، S-90-21 و S-90-22 همراه با شاهد حساس بیشترین مقدار FRS و CI را داشتند. لاین های S-90-2، S-90-3، S-90-4،S-90-9، S-90-11، S-90-13 و S-90-18 در مرحله گیاهچه ای حساس و در مرحله گیاه کامل مقادیر پایین FRS و CI را نشان دادند. بنابراین، این لاین ها بر اساس نتایج این پژوهش و اطلاعات شجره ای آن ها، دارای درجات متفاوتی از مقاومت تدریجی (مقاومت غیر اختصاص- نژادی یا پایدار) بودند. بقیه لاین ها که در مرحله گیاه کامل و گیاهچه ای مقادیر پایین آلودگی را نشان دادند، به عنوان لاین های نیمه مقاوم یا مقاوم انتخاب شدند.
  • یعقوبیان یاسر*، خلیل عالمی سعید، همت الله پیردشتی، ابراهیم محمدی گل تپه، ولی فیضی اصل، عزت الله اسفندیاری صفحات 211-226

    به منظور بررسی عکس العمل عملکرد و اجزای عملکرد گندم به قارچ های میکوریزا و شبه میکوریزا در سطوح مختلف مواد آلی و همچنین روابط بین صفات موثر بر عملکرد دانه، آزمایشی گلخانه ای در بهار 1389 در گلخانه موسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملا تصادفی با چهار تکرار اجرا شد. تیمارها شامل ماده آلی از منبع کمپوست مصرف شده قارچ خوراکی در سه سطح (صفر، 25 و 50 تن در هکتار) و همزیستی قارچی در چهار سطح (عدم تلقیح، میکوریزا (Glomus mosseae)، شبه میکوریزا (Piriformospora indica) و تلقیح همزمان دو قارچ) بود. صفات مورد اندازه گیری شامل عملکرد و اجزای عملکرد گیاه و همچنین صفاتی مانند طول پدانکل، طول اکستراژن، ارتفاع بوته و طول سنبله بود. نتایج نشان داد که استفاده از کمپوست در تمامی صفات مورد مطالعه به جز وزن هزار دانه اثر مثبت معنی-داری داشت. هرچند در سطوح پایین ماده آلی، قارچ P. indica و در سطوح متوسط و بالای آن قارچ G. mosseae عملکرد دانه و بیولوژیک بالاتری داشتند اما در مجموع صفات مورد مطالعه تلقیح همزمان دو قارچ بهترین کارایی را نشان داد. تجزیه رگرسیونی گام به گام و تجزیه علیت به طور جداگانه در هر سطح ماده آلی نشان داد که در تیمار بدون کمپوست صفات تعداد دانه در بوته و وزن هزار دانه، در تیمار مصرف 25 تن کمپوست صفات عملکرد بیولوژیک، شاخص برداشت و درصد باروری سنبلچه و در تیمار مصرف 50 تن کمپوست عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت در فرمول نهایی وارد شدند که از این میان در کمپوست صفر تعداد دانه در بوته و در 25 و 50 تن عملکرد بیولوژیک بیشترین اثر مستقیم را روی عملکرد دانه داشتند.

  • علیرضا جعفرنژادی*، مهدی همایی، غلامعباس صیاد، محمد بای بوردی صفحات 227-237

    عناصر سنگین، به ویژه کادمیم، از راه خاک و گیاه وارد زنجیره غذایی انسان می شوند. شناخت مکان ها و محصولات آلوده به این عنصر، نقش مهمی در کاهش گسترش گزند ناشی از این آلاینده دارد. با توجه به نقش گندم در زنجیره غذایی انسان، هدف از این پژوهش تعیین توزیع مکانی غلظت کادمیم در خاک مزارع و بذر گندم بود. بدین منظور، در دوره رسیدگی گندم، تعداد 255 مزرعه در کل استان خوزستان (با مساحت حدود 355 هزار هکتار) برداشت شد. نمونه برداری از گندم زارها در شهرستان های مختلف به صورت وزنی انجام شد. بدین صورت که تعداد نمونه ها در هر شهرستان با توجه به سطح زیر کشت و نیز الگوی پراکنش مزارع گندم انتخاب شد. سپس، نمونه برداری مرکب از عمق صفر تا 20 سانتی متری خاک و سنبله گیاه صورت گرفت. غلظت کل و قابل عصاره گیری کادمیم با DTPA در خاک و نیز غلظت کادمیم بذر اندازه گیری شد. همچنین، توزیع مکانی غلظت کادمیم در خاک و بذر گندم با استفاده از روش زمین آماری کریجینگ نرمال تعیین شد. نتایج نشان داد که غلظت کادمیم کل خاک در 95 درصد نمونه ها بیشتر از 8/0 میلی گرم در کیلوگرم و غلظت کادمیم قابل جذب خاک در 25 درصد نمونه ها بیشتر از 1/0 میلی گرم در کیلوگرم می باشد. همچنین، غلظت کادمیم موجود در بذر گندم در 95 درصد نمونه ها بیش از 2/0 میلی گرم در کیلوگرم بذر بدست آمد. مطالعه نیم تغییر نماهای حاصل نشان داد که مدل کروی بهترین برازش را بر مقادیر کادمیم خاک و بذر دارد. توزیع مکانی کادمیم کل خاک با استفاده از روش کریجینگ نرمال نشان داد مناطق جنوبی و غربی استان، دارای غلظت زیادی از کادمیم می باشند. همچنین توزیع مکانی کادمیم قابل جذب در مناطق شرقی و جنوبی استان غلظت های بیشتری دارند. پراکنش مکانی کادمیم موجود در بذر گندم، زیاد بودن غلظت این عنصر را در مناطق شرقی، غربی و برخی از مناطق جنوبی نشان داد.

  • محبوبه نبی زاده*، مجید عباس پور، علی اصغر چیت بند صفحات 239-254

    به منظور بررسی واکنش برخی ارقام ذرت شیرین و علف های هرز به علف کش های جدید سولفونیل اوره آزمایشی در سال 1391 در مرکز تحقیقات خراسان رضوی اجرا شد. تیمارهای آزمایش عبارت از سه رقم ذرت شیرین شامل دانه طلایی KSC403su، مریت Merit و چیس Chase و کاربرد علف کش ها شامل نیکوسولفورون، نیکوسولفورون + بروموکسینیل + ام-سی پی ای، فورام سولفورون، ریم سولفورون + نیکوسولفورون، مزوتریون+ اس-متولاکلر + تربوتیلازین به همراه دو شاهد وجین آلوده به علف هرز و عاری از علف های هرز بودند. آزمایش در قالب طرح فاکتوریل بر پایه بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار به اجرا درآمد. میزان گیاه سوزی ذرت شیرین بر اساس روش EWRC ارزیابی و زیست توده ارقام ذرت شیرین و علف های هرز در 4 هفته پس از کاربرد علف کش ها اندازه گیری شد. نتایج نشان داد که واکنش ارقام ذرت به علف کش بسیار متفاوت بود. رقم مریت با صد درصد گیاه سوزی و بدون بازیابی نسبت به علف کش های نیکوسولفورون، نیکوسولفورون + بروموکسینیل + ام سی پی ای، ریم سولفورون و فورام سولفورون، به عنوان حساس ترین رقم، و ارقام طلایی و چیس با داشتن حداقل درصد گیاه سوزی (گاها تا 10 درصد) متحمل ترین ارقام به علف کش های مورد بررسی بودند. مزوتریون+ اس-متولاکلر + تربوتیلازین تنها علف کش قابل استفاده در رقم مریت بود. اثر علف کش ها بر قطر ساقه، تعداد برگ، وزن خشک تک بوته، ارتفاع بوته، طول بلال، قطر بلال، وزن دانه در بلال و وزن چوب بلال معنی دار بود. در بین ارقام، رقم چیس و مریت به ترتیب دارای بالاترین و کمترین وزن دانه بوته ذرت و رقم طلایی دارای وزن دانه متوسطی در بین این دو رقم بود. همچنین، نتایج نشان داد تمامی علف کش ها تراکم و وزن خشک علف های هرز تاج خروس، خرفه، پیچک، سلمه تره، اویارسلام و تاج ریزی را به طور معنی داری نسبت به شاهد بدون مبارزه کاهش دادند. به طور کلی می توان گفت مزوتریون+اس-متولاکلر+ تربوتیلازین بهترین علف کشی بود که ضمن کنترل مناسب علف های هرز بدون خسارت به ذرت شیرین در تمامی ارقام ذرت شیرین قابل استفاده بود.

  • سالار منجم*، عادل رنجی، مریم خانی، حمید عطاری، حمید درستی صفحات 255-266

    جهت بررسی و انتخاب بهترین روش تولید برنج در استان گیلان، از بین روش های سنتی، نیمه مکانیزه و مکانیزه از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) استفاده شد. بدین منظور از داده های بدست آمده از 25 کارشناس بخش کشاورزی و 18 کشاورز پیشرو استان گیلان در سال زراعی 1391 استفاده شد. در این روش ارزیابی، پنج معیار اصلی در نظر گرفته شد که شامل: 1- معیار زراعی 2- معیار مدیریت مصرف انرژی 3- معیار اقتصادی 4- معیار اجتماعی 5- معیار ارگونومیکی (آلودگی محیطی و راحتی کار در کشت) بودند. اساس کار این روش تعیین میزان اهمیت و رتبه بندی معیارهای موثر در انتخاب بهترین روش تولید برنج از طریق تخصیص وزن نسبی به معیارها با توجه به نظرهای ارایه شده در پرسش نامه ها بود. با استفاده از نرم افزار (Expert Choice) تحلیل سلسله مراتبی انجام گرفت. نتایج تجزیه و تحلیل این بررسی با روش AHP نشان داد که در بین معیارهای مورد بررسی معیار ارگونومیکی بیشترین و معیار انرژی مصرفی کمترین اهمیت را برای کارشناسان و کشاورزان در بخش زراعت برنج دارد. در بین سیستم های های تولید برنج، روش مکانیزه با میانگین وزنی 347/0، مناسب ترین روش تولید برنج است و روش نیمه مکانیزه با میانگین وزنی 329/0 و روش سنتی با میانگین وزنی 324/0 به ترتیب در رتبه های بعدی قرار داشتند. با این وجود نتایج بدست آمده نشان داد که تولید برنج به روش مکانیزه از لحاظ معیار اجتماعی نسبت به دیگر روش ها از مقبولیت کمتری بین کشاورزان برخوردار است. این موضوع بیانگر این واقعیت است که تولید برنج در گیلان نیاز به همت بیشتر مسئولین دارد تا در مدیریت بهتر این روش و در صورت امکان با فرهنگ-سازی مناسب راهی برای افزایش استفاده از سیستم های مکانیزه در نظر گرفته شود.

|
  • Homa Izaddoost, Habibollah Samizadeh*, Babak Rabiei, Shahpoor Abdollahi Pages 167-180

    To investigate salinity tolerance at seedling stage, seventeen landrace and improved genotypes of rice (Oryza sativa L.) were assessed in a factorial experiment based on randomized complete block design with three replicates. Four salinity levels (1.19, 4, 8 and 12 ds.m-1) was applied in the early stage of vegetative growth. Results showed that the genotypes were significantly different for salinity tolerance score. Morphological characteristics such as stem (SL) and root (RL) length, dry weight of stem (SDW) and root (RDW), root to shoot length (RL/SL) ratio and vegetative biomass (Bi) were measured. Significant differences (P< 0.01) among genotypes were observed on all studied traits, indicating genetic variation among the genotypes. Mean comparisons among genotypes showed that root and shoot length decreased with increasing salinity levels. The highest and lowest shoot length belonged to Shahpasand and Hasansaraei varieties, respectively. Salinity tolerance indices showed that the highest value of STI, MP, GMP and HM belonged to Shahpasand, Sangjo and Line 4. Results of correlation coefficients among the indices and principle component analysis showed that STI, GMP and HM indices were the most suitable resistance indices. Also, results of principle component analysis and cluster analysis for clustering the studied genotypes by using of these indices exhibited that Shahpasand and Line 416 were most tolerant to salinity stress at seedling stage among the studied genotypes.

    Keywords: Morphological characteristics, Resistance indices, Rice, Salt stress
  • Maryam Broomand, Masoud Esfahani*, Mohammad Reza Alizadeh, Ali Aalami Pages 181-195
    Plant lodging is one of the major problems that may occur depending on the time to 50 reduction in yield of rice crop. Identification of plant characteristics related to lodging resistance considered as the prerequisite for reduction of losses in rice cultivation. In order to evaluate the morphological characteristics and lodging related traits in native and improved rice cultivars, a field experiment was laid out in randomized complete block design with three replications in 2012 at the Rice Research Institute of Iran, Rasht. Rice genotypes including three native rice cultivars (Hashemi, Sangjo and Alikazemi) and three improved (Kadous, Gohar and Khazar). Results showed correlation between thickness of internode whit breaking resistance of third internode (r=0.914**) and thickness of fourth internode whit breaking resistance of fourth internode (r=0.846**), thickness of third and fourth internode whit pushing resistance (r= 0.935** and r= 0.926**, respectively). Also significant positive correlation between fresh weight/length of internode whit breaking resistance in third internode (r= 0.967**) and pushing resistance (r= 0.870**), fresh weight/length of internode whit breaking resistance in fourth internode (r= 0.922**) and pushing resistance (r= 0.835**) were observed. Stepwise regression analysis showed that thickness of internode was the lone trait that significantly affected the pushing resistance. fresh weight/length of internode and dry weight/length of internode had highly significant effect on breaking resistance that was in correspondence with the results of correlation analysis. It seems that the thickness and weight/length of internode, have major roles in rice plant resistance to lodging and could be considered as indirect indices in selection for higher resistant rice cultivars.
    Keywords: Bending moment, Breaking resistance, Lodging index, Rice
  • Safar Ali Safavi*, Javid Mohammadzadeh Pages 197-209
    Yellow (stripe) rust caused by Puccinia striiformis f. sp. tritici is one of the most damaging diseases of wheat in Iran. Host resistance, especially race- nonspecific resistance, is the most economical way to manage wheat stripe rust. Although the life of effective race –specific resistance genes can be prolonged by using gene combinations, an alternative approach is to deploy varieties that possess race- nonspecific resistance based on combinations minor, slow rusting genes. In order to evaluate race-nonspecific resistance, seedling and adult plant reactions of 22 promising wheat lines along with susceptible check were evaluated to yellow rust. The seedling reaction was evaluated in greenhouse by using race 6E150A+, Yr27. Adult plant resistance was also evaluated by measuring of final rust severity (FRS) and coefficient of infection (CI) under natural infection conditions with two times artificial inoculations. Artificial inoculation was carried out by yellow rust inoculum having virulent genes against Yr2, Yr6, Yr7, Yr9, Yr22, Yr23, Yr24, Yr25, Yr26, Yr27, YrA, and YrSU. Field evaluation was conducted based on randomized complete block design with three replications during 2011-2012 cropping season at Ardabil Agricultural Research Station (Iran). Results showed that lines S-90-1, S-90-14, S-90-16, S-90-17, S-90-20, S-90-21 and S-90-22 along with susceptible check (Bolani) had the highest values of FRS and CI. The lines S-90-2, S-90-3, S-90-4, S-90-9, S 90-11, S- 90-13 and S-90-18 were susceptible at the seedling stage and had low values of FRS and CI at the adult plant stage. Consequently, these lines have different levels of slow rusting resistance (racenonspecific or durable resistance) based on the results of this investigation and their pedigree information. The remaining lines that had low level infection at the seedling and adult plant stages were selected as moderately resistant or resistant lines.
    Keywords: Durable resistance, Puccinia striiformis, Race non, specific resistance, Slow rusting resistance, Wheat
  • Yasser Yaghoubian, Khalil Alamisaeid, Hemmatollah Pirdashti*, Ebrahim Mohammadi Goltapeh, Vali Feiziasl, Ezatollah Esfandiari Pages 211-226

    To study the response of yield and yield components of wheat to mycorrhiza and mycorrhiza-like fungi at different levels of organic matters and to determine the relationship between the effective characteristics on yield, a pot experiment was conducted in 2010, at Dryland Agricultural Research Institute using randomized completely design with four replications. Treatments were considered organic matter from spent mushroom compost at three levels (0, 25 and 50 Mg ha-1) and fungi symbiosis in four levels [non-inoculation mycorrhiza (Glomus mosseae), mycorrhiza-like (Piriformospora indica) and co-inoculation of two fungi]. The measured characteristics included plant yield, yield components and characteristics such as peduncle length, extrusion length, plant height and spike length. Results indicated that compost had a positive and significant effect in all studied characteristics except 1000-grain weight. Although P. indica in low levels and Glomus mosseae in moderate and high levels of organic matter produced more grain and biological yield, overall, coinoculation of two fungi showed the best performance. Stepwise regression and path analysis were conducted separately for each levels of organic matter. The results indicated that grain number per plant and 1000-grain weight in the without compost treatment, biologic yield, harvest index and spikelet fertility percentage in the 25 Mg ha-1 of compost and biologic yield and harvest index in the 50 Mg ha-1 of compost were entered in the final model. In general, grain number per plant in without compost and biological yield in 25 and 50 Mg ha-1 of compost had the most direct effect on grain yield.

    Keywords: Compost, Mycorrhiza, like fungi, Path analysis, Stepwise regression
  • Alireza Jafarnejadi, Mehdi Homaee*, Gholamabbas Sayyad, Mohammad Bybordi Pages 227-237

    Heavy metals particularly cadmium (Cd) enter in food chain through soil and plants. Therefore, determining spatial variability of Cd concentration in soil and crops is important to manage adverse effects of Cd on environment. This research was conducted to assess the spatial variability of soil and wheat grain Cd in large farms. A number of 255 farms in Khuzestan province (355000 ha) at wheat maturity stage were sampled, using an irregular weighting sampling scheme. In each region, the density of samples was chosen according to the area and spatial distribution of the wheat farms. Pair compound soil (0-20 cm) and grain samples were taken from each wheat farm. The Cd concentrations in soil (total and DTPA-extractable) and grain samples were then measured. Also, the spatial variability of soil and grain Cd were obtained by normal Kriging method. The results indicated that the total Cd concentrations in 95 percent of samples exceed 0.8 mg kg-1. However, the DTPA-Cd concentrations in 25 percent of soil samples were more than 0.1 mg kg-1. In addition, grain Cd concentrations in 95 percent of the samples were exceeded the threshold of 0.2 mg kg 1 grain. The semivariograms of soil (total and DTPA-extractable) and grain Cd were well fitted with a spherical model. The spatial distribution of total Cd using normal Kriging, revealed two most contaminated zones, one at south and the other at west. Also, for DTPA-Cd, the east and south were the most contaminated regions in the study area. The spatial distribution of grain Cd indicated high Cd concentrations at the east, west and some parts of south area.

    Keywords: Cadmium, Kriging, Soil pollution, Spatial variability, Wheat
  • Mahbubeh Nabizade, Majid Abbaspoor, Ali Asghar Chitband* Pages 239-254

    To evaluate the reaction of some sweet corn varieties to new urea sulfonyl and mixture herbicides, an experimental research based on a randomized complete block factorial design with three replications was conducted. The first and second factor were sweet corn variety and chemical control included nicosulfuron (Cruz), nicosulfuron (Cruz) + bromoxinyl+MCPA (brimicide MA), foramsulfuron (equip), Rimsulfuron + Nicosulfuron (Ultima), Mesotrion+ S-Metolacholor+ Terbuthlazine (Lumax 537.5 SE), with three cultivars of sweet corn including golden (KS 403su), Merit and Chase, weed free, weed infested with three replication in each block. Assessment rate included injury sweet corn on EWRC, sweet corn varieties and weeds biomass at 4 weeks after spraying. Merit variety was ruined by nicosulfuron, nicosulfuron+ bromoxinyl+MCPA, rimsulfuron and foramsulfuron + nicosulfuron application as susceptible cultivar, and Golden and Chase with minimum injury by these herbicides usage known as tolerance varieties. Mesotrion+ S Metolacholor+ Terbuthlazine was only herbicide which applicable on Merit variety. The herbicides effect was significant on stem diameter, leaf number, plant dry weight, plant height, ear length, ear diameter, cob weight and grain weight per ear. The highest and lowest grain yield related to Chase and Merit varieties, respectively. Golden variety had medium grain yield between two varieties. Also, the result showed that red root pigweed, common purslane, binweed, common lambsquarter, purple nutsedge, black nightshad density and dry weight reduced by all of the herbicides compared control treatment, significantly. Totally, Mesotrion+ S-Metolacholor+ Terbuthlazine were only herbicide that applicable in all of sweet corn varieties without any injury to crop and high effect to all weeds control.

    Keywords: Grain yield, Herbicide sensitivity, Merit variety, Mesotrion+s, metolacholor+terbuthlazine, Nicosulfuron
  • Salar Monajem, Adel Ranji*, Maryam Khani, Hamid Atari, Hamid Dorosti Pages 255-266

    To evaluate and select the best system of rice production among traditional, semi mechanized and mechanized systems, in Guilan province, the Analytical Hierarchy Process (AHP) was used. Hence the data obtained in 2012 from 25 agricultural experts and 18 pioneer farmers was used for analysis. For this method of evaluation, five main criteria considered were 1- Agronomic criteria 2- Energy criteria 3 - Economic criteria 4 - Social criteria 5- Ergonomic criteria (pollution and ease of cultivation). This technique determined and ranked the importance of criteria affecting on selection of best rice production system based on attributing relative weights to factors with respect to comments provided in the questionnaires. By using of software (Expert Choice) Analytical Hierarchy Process was done. The result of this survey by AHP techniques showed that Ergonomic criteria had the most and Energy criteria had the least importance for expert and farmer in rice production section. Between rice production systems, the mechanized system to 0.347 weighted average was the best rice production system and semi-mechanized system to 0.329 weighted average and traditional system to 0.324 weighted average was later respectively. However the result of AHP techniques showed that the mechanized system based on Social criteria was weak. It shows that rice production in the province of Guilan need to Authorities try for better management and if possible to establish cultural appropriate to increase the use of mechanized system be considered.

    Keywords: Analytical hierarchy process, Energy, Rice