فهرست مطالب

مشرق موعود - پیاپی 33 (بهار 1394)
  • پیاپی 33 (بهار 1394)
  • بهای روی جلد: 295,000ريال
  • تاریخ انتشار: 1394/03/23
  • تعداد عناوین: 7
|
  • امیر غنوی* صفحه 5
    متکلمان شیعه در لزوم بعثت انبیا (ص) و همچنین در ضرورت نصب امام و وصی، بر قاعده لطف تکیه کرده اند؛ حال آن که وجوب هدایت به مثابه قاعده ای برگرفته از آیه:إن علینا للهدیٰ و متکی به برهان عقلی درخور توجه بیشتر است؛ قاعده ای که گستره ای وسیع از مسائل نبوت و امامت را پوشش می دهد. توجه به این قاعده می تواند در تعیین شکل و شیوه هدایت راه گشا باشد. در این نوشتار، درباره مبانی این قاعده کندوکاو شده و مفاد دقیق آن تبیین گردیده است. در ادامه و با تکیه بر درکی تازه از قاعده و مبانی آن، به آثار در حوزه های امامت و مهدویت اشاره شده است. مهم ترین نتیجه این نوشتار، تغییر رویکرد نسبت به مدعیانی است که خود را به جایگاه امامت منتسب می کنند و مدعیاتی است که در حوزه علائم ظهور ابراز می شود.
    کلیدواژگان: وجوب هدایت، شیوه هدایت، تاثیر مخاطب، تاثیر موضوع
  • نعمت الله صفری فروشانی، حسین قاضی خانی* صفحه 23
    سازمان وکالت، شبکه ای از وکلای به هم پیوسته بود که در عصر حضور ائمه(ع) وظیفه سامان دهی امور شیعیان را در امور مرتبط با امام بر عهده داشت. به دلایل خاص سیاسی آن روزگار، باید این سازمان به صورت سری به فعالیت می پرداخت. اهمیت مسئله به قدری بود که هر گونه تنش در پی تعارض های روی داده می توانست موجودیت آن را با خطر مواجه سازد. از این رو می طلبید دست اندرکاران و گردانندگان آن با شناخت بسترهای بروز تعارض و تنش در مجموعه خود، به مدیریت تعارض ها همت گمارند تا بتوانند به سلامت از خطرهای پیش رو گذر کنند. استقرای اطلاعات تاریخی مرتبط با وکلای ائمه(ع) از منابع کتاب خانه ای و سپس بررسی و تحلیل آن ها موید این فرضیه است که ائمه(ع) با آگاهی از بسترهای بروز تعارض و تنش در سازمان وکالت ابتدا درصدد پیش گیری از بروز تعارض بوده اند و به هنگام رویارویی با تنش ها با بهره گرفتن از راه کارهای مناسب، سازمان را از خطرهای احتمالی حفظ کرده اند.
    کلیدواژگان: امام، مدیریت تعارض، تنش، سازمان وکالت، وکلا
  • سعید ضیایی فر* صفحه 49
    بر اساس روایات، امام زمان(عج) امری جدید می آورد که از یک سو سبب برداشت نادرست دوستان و از سوی دیگر، سوءاستفاده و تبلیغات منفی دشمنان شده است. پرسش این است که با توجه به اصول اسلام _ که شیعه امامیه نیز به آن معتقد است _ در تفسیر این روایات چه احتمال هایی قابل پذیرش اند و چه احتمال هایی پذیرفتنی نیستند. برخی احتمال ها در این باره مطرح شده اند که در این نوشتار بررسی می شوند و افزون بر آن، نگارنده نیز احتمال هایی را که موجه می داند مطرح می کند. در مجموع، هفت احتمال بررسی می شود که برخی از آن ها قطعا مردودند؛ چون با اصول و محکمات کتاب و سنت سازگار نیست مانند این احتمال که حضرت حجت(عج) دین و شریعتی جدید می آورد که نه تنها دلیل و روایت معتبری ندارد، بلکه روایات معتبر متعددی برخلاف آن است و با اصول قطعی اسلام که امامیه هم بدان اعتقاد دارد، ناسازگار است؛ همچنین این که حضرت(ع) احکامی جدید تشریع کند نیز صحیح نیست؛ زیرا امامان(ع) شارع نیستند. و نیز این که احکامی در نزد امام مهدی به ودیعت نهاده شده و ایشان هم آن ها را بیان می کند، بر اساس برخی امور تضعیف می شود.
    احتمال هایی که به نظر نگارنده موجه است بدین قرارند: الف) بیان دوباره احکامی که پیامبر ابلاغ کرده است؛ ب) تفسیر اسلام متناسب با شرایط زمان ظهور؛ ج) بیان زیرمجموعه ها و مصادیق عناوین عام کتاب و سنت.
    کلیدواژگان: امام زمان(عج)، عصر ظهور، دین جدید، کتاب جدید، احکام جدید
  • سیفعلی زاهدی فر، مریم اللهیاری نژاد*، علی رضایی کهنمویی صفحه 67
    در منابع روایی اهل سنت، احادیثی وجود دارد که دابه الارض و ماهیت و ویژگی های آن را بیان می کنند. این روایات بیشتر ذیل آیه: و إذا وقع القول علیهم اخرجنا لهم دابه من الارض تکلمهم؛ «و هنگامی که فرمان عذاب آن ها رسد [و در آستانه رستاخیز قرار گیرند]، جنبنده ای را از زمین برای آن ها خارج می کنیم که با آنان تکلم می کند» (نمل: 82)، در تفاسیر و متون روایی منعکس شده اند. هرچند بین شیعه و سنی در این زمینه اختلاف فاحشی وجود دارد.
    در منابع روایی اهل سنت روایات بسیاری درباره مکان و زمان خروج دابه، ویژگی های آن، دوران خروج دابه، روایاتی که تطبیق امام علی(ع) را با دابه الارض نقض و رد کرده اند و معتقدان به آن را دروغ گو شمرده اند و... وارد شده است که آن ها با هم تعارضی شدید دارند تا جایی که چند مکان (یمن، مسجدالحرام، اجیاد و...) و چند زمان متفاوت (ظهر، شب، بعد از طلوع خورشید از مغرب و...) را برای خروج دابه معرفی می کنند، یا روایاتی که دابه را حیوانی خارق العاده می دانند. از این رو ضرورت ایجاب می کند به بررسی و اعتبارسنجی این اخبار معارض _ که در منابع روایی اهل سنت آمده اند _ پرداخته شود. با بررسی سندی، محتوایی و دلالی این اخبار درمی یابیم در منابع روایی اهل سنت، روایت صحیحی در این باره وجود ندارد و همه روایات مضطرب اند و از ضعف سندی رنج می برند و تنها یک روایت حسن وجود دارد. همچنین با توجه به این که بیشتر راویان این احادیث از چهره های پدیدآورنده یا تاثیرپذیر اسرائیلیات به شمار می روند، احتمال می رود این روایات از اسرائیلیاتی باشند که وارد منابع روایی اهل سنت شده اند. با توجه به روایت حسن و برخی شواهد دیگر نیز که از متن روایات به دست می آید، احتمال می رود منظور از دابه الارض، امام زمان(عج) باشد.
    کلیدواژگان: دابه الارض، روایات تفسیری، تعارض اخبار
  • زهرا بهرامیان*، حسن دلبری صفحه 103
    هدف این نوشتار، بررسی شعر انتظار در دوره معاصر از دیدگاه عناصر بلاغی است. در این راستا با توجه به گستردگی این عناصر، از میان صنایع متعدد بدیعی و بیانی، تنها به کارکرد آرایه های بیانی در این نوع ادبی پرداخته شده است تا از این رهگذر میزان حضور کمی و کیفی چهار صنعت تشبیه، مجاز، استعاره و کنایه در شعر انتظار ارزیابی شود. مسئله اصلی، چندی و چگونگی کارکرد این چهار عنصر بلاغی در نود قطعه شعر انتظار از بیست شاعر عصر انقلاب اسلامی است که نسبت به دیگر شاعران در این باره برجستگی بیشتری دارند. در بدنه اصلی نوشتار، هر کدام از آرایه های بیانی و زیرشاخه های آن ها در شواهدی از شعر شاعران یادشده، ارزیابی شده و در پایان، این نتیجه حاصل گردیده که در شعر آیینی به طور عام و در ادبیات انتظار به طور خاص، مانند دیگر انواع ادبی با وجود این که شبکه مفهومی بسیار غنی و ارجمند است، بخشی عمده از تاثیرگذاری اثر، مبتنی بر ادبیت متن و به ویژه عناصر بلاغت آفرین آن است.
    کلیدواژگان: انتظار، ادبیات انتظار، عناصر بلاغی، بیان، تشبیه، مجاز، استعاره، کنایه
  • رضوان حکیم زاده، محمد آرمند، نیره محمدی* صفحه 125
    هدف اصلی پژوهش حاضر، یافتن پاسخ این پرسش است که در محتوای کتاب های منتخب دروس معارف اسلامی دانشگاه ها تا چه اندازه به موضوع مهدویت و انتظار توجه شده است. با بررسی مبانی نظری و پیشینه پژوهشی، روش توصیفی (غیر آزمایشی) با استفاده از تکنیک تحلیل محتوا برگزیده شد. محتوای کتاب های منتخب دروس معارف اسلامی دانشگاه ها به عنوان نمونه پژوهش با استفاده از سازه تعیین شده در شش گویه تحلیل می شوند. عمده ترین نتایج پژوهش بیان گر آن است که در مجموع 99بار به گویه های مولفه مهدویت و انتظار توجه شده که میزان آن در کتاب های معارف اسلامی 2 و 1 به ترتیب 98 و 2بار است، اما در کتاب های انقلاب اسلامی، اخلاق اسلامی و تاریخ اسلام، هیچ فراوانی مشاهده نشد. با توجه به فرض یکسان بودن فراوانی گویه های درون یک مولفه از آزمون مجذور K استفاده شده است که نتایج محاسبه نشان می دهد بین فراوانی مشاهده شده و فراوانی مورد انتظار در توجه متوازن به مولفه ها تفاوت معناداری وجود دارد؛ بدین صورت که گویه ویژگی نایبان امام زمان(عج) و شرایط حکومت اسلامی در عصر غیبت 41 درصد اهمیت و آثار ظهور حضرت مهدی 22درصد، مباحث مربوط به آشنایی و ضرورت انتظار امام زمان 13 درصد، ویژگی های حضرت مهدی 11درصد، احادیث و روایت های نقل شده از امامان و بزرگان دین 8 درصد و زندگی نامه امام زمان 4.4 درصد فراوانی را به خود اختصاص داده اند. در بین کتاب های مورد بررسی، کتاب بینش اسلامی 2 با 98 مورد فراوانی، بیشترین میزان توجه، و سایر کتاب های منتخب بدون هیچ فراوانی، کمترین میزان توجه را به مفاهیم مرتبط با مهدویت داشته اند.
    کلیدواژگان: مهدویت و انتظار، دروس معارف اسلامی دانشگاه، تحلیل محتوا
  • مهراب صادق نیا، کوثر طاهری*، الناز دباغ صفحه 149
    جنبش پنطیکاستی از جمله جریان های مسیحی پروتستانتی به شمار می رود که رشدی سریع و جهانی داشته است. جنبش پنطیکاستی طیف وسیعی از فرقه ها را دربر می گیرد. نقطه افتراق این جنبش با دیگر گروه های مسیحیت سنتی تاکید بر تجربه فردی تعمید در روح القدس و عطایای روحانی است. پنطیکاست ها به لحاظ آموزه ای پروتستانی هستند و عقاید پیشاهزاره گرایی و بنیادگرایی در همه فرقه های آن مشترک است. این جریان به دلیل ویژگی های منحصربه فرد، در سطح جهانی رشدی سریع داشته است. ویژگی هایی که لزوما اعتقادی و دینی نیستند و بیشتر از تکنیک های جذب مخاطب بهره برده اند. مولفه هایی همچون مخاطب شناسی، سرمایه گذاری بر کودکان و نوجوانان، جلب مشارکت اقشار آسیب پذیر، زنان و گروه های حاشیه ای، القای ناکارآمدی اسلام و تاثیر شگفت انگیز ایمان مسیحی بر زندگی ایمان داران، حمایت های مالی کلان بنگاه های بین المللی به رشد این جریان کمک کرده است. انتظار ایام آخر و حکومت مسیحایی در سرزمین مقدس موجب شده این جریان حمایت های همه جانبه ای از رژیم غاصب صهیونیستی داشته باشد و کشورهای مسلمان و ایران _ که دروازه ورود به کشورهای منطقه است _ آماج هجوم تبشیری این جریان باشد.
    کلیدواژگان: جنبش پنطیکاستی، تعمید در روح القدس، مسیحیت، پیشاهزاره گرایی، آخرت شناسی
|
  • Amir Ghanavi* Page 5
    Shiite theologians have emphasized that the 'Rule of God's Favour' can explain the need to install the necessity of prophets and their successor Imam's mission. However, thanks to the rule based on the necessity of guidance, which relies on an Ayah in Holy Quran meaning 'the leading is upon them' and the rational arguments bearing the necessity of conducting the verse deserves more attention in making the case. This rule can range Prophethood and Imamate and cover broader relevant issues. Attention to this rule can be helpful in determining the shape and method of guidance. In this article, the basis and the principles of this rule are explored and provisions of the rule are explained. Then, based on a new understanding of the rules, its impact on the principles of the Imamate and Mahdism are mentioned. The main result of this article is updating the approach to the claims made on the Imamate guidance position and claims that are expressed in the signs of Presence.
    Keywords: The necessity of guidance, method of guidance, the impact on the audience, the impact of the subject
  • Nematullah Safari Foroushani, Hussein Qazikhani* Page 23
    Advocacy organization, a network of linked representatives responsible for the matters related to Shiite Imams to the age of the Presence. This organization had to remain secret in for political reasons of the era, the time to the organization as a series of focused activities. The importance of the issue was so high that any stress could have occurred in the wake of conflicts could put its existence at risk. Therefore, the authorities and operators had to identify the contexts of conflict and tension in their organization, and do a kind of conflict management in order to pass the dangers ahead of them in a safe way. Induction from historical information related to the library resources and then cross checking of them support the hypothesis that Imams themselves were aware of the context of conflict and tension in the organization and used their knowledge to prevent conflicts of interest in the first place and in case a tension occurred they showed foresight in dealing with conflicts and offered the proper solutions, which have retained the organization from the potential risks.
    Keywords: Imam, conflict management, tension, advocacy organizations, representatives
  • Saeid Ziayi Far* Page 49
    According to the accounts of tradition, Imam of the Time brings new orders in his rule, a proposition that has created misunderstandings amongst friends on the one hand, and the abuse and the negative propaganda of the enemies on the other hand. The question is, according to the principles of Islam, to which the Shia Imami or Imamieh (the twelver followers) also adheres and believes, which of these narratives interpretations are acceptable and which are unacceptable. Some possibilities according to Islamic principles, are not acceptable. Some of the possibilities that have been discussed are subject of this article to examine, and in addition, the author also finds and suggests other possibilities. In total, seven possibilities are considered likely that some of them certainly rejected because they are not compatible with the robust principles of Quran and tradition. For instance, the tradition that discusses that the Imam will bring a new religion is not only undocumented validly but also several authentic traditions are against it. It is not credible, because it is against the requirements of Islam and beliefs of the Imamieh.The author believes that Imam will not issue new orders because Imams are not legislators. So it is not correct. However, it can be valid to say some rules are entrusted to them to provide their input and, according to that some of the other powers decrease. The possibilities which are justified in my opinion are: i) re-stating the rules that have been once notified originally by the prophet b) interpretation of Islam in accordance with the terms and time of the appearance; c) expression of the sub-categories and universal example topics of Scripture and tradition.
    Keywords: Imam of the time, Age of Appearance, the new orders, the probabilities
  • Sayf Ali Zahedi Far, Ali Rezaei Kahnemoyi*, Maryam Allahyari Nejad Page 67
    The Sunni Hadith sources narrate the nature and characteristics of the Dabbah tol arz following the verse to the effect that narrates "and when the time to torment (the wrongdoers) comes, on the verge of resurrection, a creature from the earth will be brought out who speaks with them "(Surah Naml: 82). This notion is reflected in the interpretation and narrative texts, although there is a tremendous difference between Sunnis and Shiites in (interpretation of) this field.Many traditions in the Sunni hadith sources talk about the place and time of departure Dabbah, its features, Dabbah period, and the traditions that are matching Dabbah with Imam Ali. The adherents have denied the link and called the proponents liars. Instead, they consider this as a severe conflict where few places (Yemen, Mosque, create, etc.) and different times (morning, evening, after the sun rises from the west, etc.) as the features for the rise of Dabbah, or some traditions claim Dabbah is an extraordinary animal. So it necessary to review and validate such contradictory claims found predominantly in Sunni hadith sources. By examining the evidence, content, documents, and news analysis in the Sunni hadith sources, it is found that there is no true narrative about it and the existing narratives suffer from lack of evidence and only one narrative can be true. Also, given that most of the narrators of these hadith are the figures that are either the authors or they are affected by Israelites, it is likely that the traditions of Israelites have entered the Sunni hadith sources. According to the text of the single reliable hadith found and some other evidence that can be extracted form he narratives, it is likely Dabbah is the Imam of the Time, Mahdi.
    Keywords: Dabbah tol arz, interpretative traditions, conflicting news
  • Hassan Delbary, Zahra Bahramian* Page 103
    The purpose of this paper is to examine the rhetorical layer of "Waiting poetry" of the waiting period in the contemporary poetry, with emphasis on expressive elements. In this way, four literary elements of simile, metonymy, metaphor, and allusion will be considered qualitatively and quantitatively in the Waiting poetry. The main issue is considering these four rhetorical elements in ninety poems of waiting by twenty poets in the era of Islamic Revolution. The chosen poets are more prominent than the other poets in this issue. The main body of the text, each expression arrays and directories on the evidence of the poets are mentioned, and evaluated. In the end, the result has been the ritual poetry in general, and Waiting literature in particular has a similarity with other literary types, even though the concept of such poetry is very rich and mighty. The similarity is that a critical part of any effective work is based on the literature elements of the text and it is especially rhetorical elements.
    Keywords: Waiting, Waiting literature, elements of rhetoric, simile, metaphor, metonymy, allusion
  • Rizwan Hakimzadeh, Mohammad Armand, Nayyereh Mohammadi* Page 125
    The main objective of this study was to answer the question that how much and to what extent the issue of Mahdism in the Islamic theology course textbooks in universities, are attended. After studying of theoretical and research background, a descriptive (non-experimental) technique of content analysis was chosen. The Islamic theology course textbooks of universities selected as the samples are analyzed using the structure set out in the six items. The main results of the study indicate that a total of 99 times the component items of Mahdism are mentioned with rates in the books of Islamic Studies 1 and 2, respectively, being 98 and 2. Yet, in the books of the Islamic Revolution, the Islamic Ethics and Islamic History, no frequency was found. K test was used as the assumption was the similar frequency of items which shows a significant difference between observed frequency and expected frequency. The item of Imam's reps and the Islamic Republic in occultation and reappearance composes 41 percent of frequency while 22% are issues related to the signs of appearance. The necessity of Imam of the Time, Imam Mahdy and his introduction is 11 percent, traditions and narrations related to the features of Mahdy and quotations from the great religious leaders and Imams are 8% and 4.4 percent had the biography of Imam. In the review of the books, the book Islamic vision 2 with 98 times frequency takes the most attention, and other selected books are without any frequency, in which Mahdism had the least amount of attention to related concepts.
    Keywords: Mahdism, The Islamic theology course textbooks of universities, content analysis
  • Mehrab Sadqinya, Elnaz Dabbagh*, Kosar Taheri Page 149
    Pentecostal movement is a protestant clan among Christian groups which has been the fastest growing in the world. Pentecostal movements cover a wide range of denominations. It is differentiated from other traditional Christian groups, is their emphasis on individual experience of baptism in the Holy Spirit and spiritual gifts. Pentecostal Christians are Protestants with pre-millieniarist and fundamentalist ideas in their doctrine, which are common in all its sects. Due to its unique features, this sect in the world's fastest growing Christian faith. Its features are not necessarily religious beliefs and more have benefited from enjoy audience engagement techniques, with components such as audience orientation, investing in children and adolescents, seeking the participation of the vulnerable layers of the society, women and marginal groups, suggesting ineffectiveness of Islam and showing the incredible impact of Christian faith on the lives of believers. It enjoys the financial support from large international firms that has helped to increase the flow. Waiting for the last days and messianic rule in the Holy Land helped this sect to have the concerted support of the Zionist usurpers. Muslim countries and Iran - which is the gateway to the region – have been a target of the Evangelical practices.
    Keywords: Pentecostal movement, baptized in the Holy Spirit, Christianity, pre, millieniarism, Eschatology