فهرست مطالب

پژوهش نامه تربیت تبلیغی - سال ششم شماره 17 (پاییز و زمستان 1396)
  • سال ششم شماره 17 (پاییز و زمستان 1396)
  • تاریخ انتشار: 1398/06/05
  • تعداد عناوین: 6
|
  • جواد آقامحمدی صفحه 5
    تربیت دینی از دیرباز موضوع بحث و بررسی اندیشمندان تربیتی با دیدگاه‌های گوناگون فلسفی، علمی و دینی بوده است. همه متخصصان حوزه دین و تعلیم ‌و ‌تربیت بر این باورند که اگر افراد جامعه زندگی خود را برمدار دین و خداباوری قرار دهند، سلامت و سعادت جامعه در همه ابعاد سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی تضمین می‌شود. ضمانت اجرا و تحقق این هدف مهم، مشروط به برنامه‌ها و روش‌ها و به‌طورکلی، نظام تعلیم ‌و‌ تربیت دینی جوامع است. هدف پژوهش حاضر بررسی مبانی، اهداف و شاخص‌های تربیت اسلامی در نظام تعلیم ‌و ‌تربیت است. نوع پژوهش بر اساس اهداف تعیین‌شده، کیفی است. در این رهگذر و با توجه به تحقیقات صورت گرفته در خصوص وضعیت موجود تربیت اسلامی در نظام آموزش ‌و پرورش، سه هدف و سوال اساسی مطرح شده است؛ روش پژوهش تحلیلی – استنادی و است که متون دینی و آموزه‌های اسلامی و با استناد به آیات، روایات و منابع معتبر اسلامی، مبانی، اهداف و شاخص‌های تربیت اسلامی استخراج و برای هر یک از آنها همراه با نمونه‌ها و مصادیق عینی ذکر شده است.

    کلیدواژگان: تبلیغ، دعوت، روش شناسی، موسی، قرآن
  • مرضیه عالی صفحه 29
    این مقاله با هدف تبیین نوع نگاه فوکو به سیر تاریخی تحول در نظام های تربیتی به بررسی این مهم در سیر تاریخ آموزش و پرورش می پردازد که چگونه مناسبات قدرت - دانش منجر به تحول و ایجاد نقاط گسست در سیر تاریخ تعلیم و تربیت شده است. از این رو پس از رد یابی گزاره های شکل دهنده به صورت بندی های گوناگون در رژیم های حقیقت انضباطی در پنج دوره تحول تاریخی از سال های 1500 تا 2010 به بررسی عوامل اثر گذار اقتصادی، اجتماعی و سیاسی بر این دگردیسی ها می پردازد. در مرحله بعد جهت بررسی تبار تعذیبی انضباط مدرن به تحلیل این گسست ها از طریق تحلیل روابط قدرت، تصادف و تبار نظام های آموزشی پرداخته و نقش لیبرالیسم و اشکال مختلف آن در تحول نظام های تربیتی را مورد بررسی قرار می دهد. حاصل پژوهش تاکید بر این نکته است که مبتنی بر نوع نگاه تبارشناسانه فوکو در طول زمان در نظام های تربیتی نیز همچون سایر بخش های جامعه سبک‌های خشن مجازات و تنبیه به مرور زمان جای خود را به اشکال بسیار نرم سازمان یافته نظارت و کنترل داده‌اند که نه به عنوان ظهور مجدد انسانیت و آزادی بلکه به عنوان تکامل شیوه‌های تربیت انضباطی در اشکال جدید، موثر و فراگیرترنمایان شده اند، که همچنان دارای تبار تعذیبی هستند وآنچه تا کنون مانع از شناخت این تبار شده است ریشه در ورود لیبرالیسم به عنوان عقلانیت سیاسی حاکم بر علوم انسانی به شیوه های انضباطی دارد که در نهایت منجر به آن شده است که کودکان به انسان هایی منقاد و مطیع تبدیل شوند و آموزش به صورت یک کالای تجاری شونده در بازار، عرضه شود و این گونه کودکان در سیر تاریخ تحول نظام های آموزشی به انقیاد در ‌آیند.
    کلیدواژگان: تبارشناسی، گفتمان تربیتی، قدرت، لیبرالیسم، شهروند، خود مختاری
  • حسن نجفی صفحه 55
    تربیت اخلاقی فرآیند زمینه‌سازی و به کارگیری شیوه‌هایی برای شکوفا‌سازی، تقویت و ایجاد رفتارهای اخلاقی، و اصلاح آداب ضد اخلاقی در انسان است. هدف پژوهش حاضر، بررسی مبانی انسان شناختی تربیت اخلاقی از دیدگاه ملا مهدی نراقی (ره) است. روش پژوهش توصیفی تحلیلی بوده و به منظور گردآوری داده های لازم جهت نیل به اهداف پژوهش، منابع موجود و مرتبط با استفاده از فرم های فیش برداری از منابع، جمع آوری و با شیوه های کیفی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. نتایج بررسی آراء تربیتی علامه نراقی (ره) بیانگر آن است که اساسی‌ترین مسئله در تربیت اخلاقی آدمی، شناخت مبانی انسان شناختی است. با معرفت به این مبانی است که می توان اهداف تربیتی را شناسائی کرد؛ اصول و باید و نبایدهای کلی تربیت را کشف نمود و مسیر تربیت اخلاقی را در جهت نیل به سعادت و حیات طیبه ای که سرشار از شفقت، مودت و آرامش روانی است، هموار ساخت.
    کلیدواژگان: تربیت اخلاقی، مبانی انسان شناختی، ملا مهدی نراقی (ره)
  • طاهره یوسفی فر، مرضیه عیوضی، زهرا امجدی صفحه 85
    بین دین و سبک زندگی رابطه ای عمیق برقرار است. با مرور بر سیره ی پیامبران و ائمه ی معصومین می توان به اهمیت موضوع پی برد. چرا که سبک و شیوه ی زیستی ما در زندگی فردی و اجتماعی برگرفته از هنجارها و ارزش هایی است که در محیط پیرامون ما را احاطه کرده است. می توان به جرات گفت که سبک زندگی دینی از مهم ترین ابعاد پیشرفت در جوامع اسلامی است و با تعیین کردن مولفه ها و شاخصه هایی از درون آن می توان سبک زندگی را تضمین کرد. بنابراین، سبک‌زندگی که اسلام ارائه می‌دهد، طرح مهندسی ویژه‌ای را برای کاربرد در زندگی فردی و اجتماعی فراهم می‌کند که می‌توان با ارائه و پیاده کردن این طرح توسط خانواده‌ها و دیگر نهادها در زندگی به تربیت متناسب با اصول و ارزش‌های مورد قبول رسید.
    نوشتار حاضر به تاثیر‌پذیری سبک‌زندگی از تربیت و باورهای‌دینی می‌پردازد و بر رعایت رویکرد درون‌دینی و ارائه راهکارهای عملی و دینی تاکید دارد. پژوهش پیش‌رو، کیفی بوده و به شیوه توصیفی-تحلیلی انجام شده‌است. روش گردآوری اطلاعات به صورت کتابخانه‌ای و اسنادی صورت گرفته و همچنین از منابع دیداری و شنیداری و وب‌گاه‌های مرتبط با این حوزه استفاده گردیده است.
    کلیدواژگان: دین، تربیت، تربیت دینی، سبک زندگی
  • شهناز شهریاری نیسیانی صفحه 121
    قناعت از‌جمله ویژگی‌های فرهنگی و از تعالیم و آموزه‌های قرآن و سنت است که پیوسته مورد توجه اندیشمندان قرار گرفته است. اهمیت این فضیلت به ‌اندازه‌ای است که در قرآن از آن به‌عنوان «حیات طیبه» تعبیر شده و در سنت، عامل تامین ‌کننده سعادت است؛ از ‌آنجایی ‌که درک این جایگاه و روی آوردن به آن، مستلزم آگاهی و کسب شناختی دقیق از فضایل مرتبط با قناعت و تبیین آثار آن است، پژوهش حاضر با مبنا قراردادن متون دینی و به‌کارگیری روش تحلیل محتوا، بررسی پیوند میان قناعت با دیگر فضایل اخلاقی و تبیین آثار و پیامدهای حاصل از آن را هدف خود قرار داده و از شرایط قناعت‌پیشگی نیز به منزله پیش‌درآمدی جهت ورود به این بحث، سخن به میان ‌آورده است. بر اساس یافته‌های پژوهش، عزم، برخورداری از یقین و پذیرش سختی‌ها از مهم‌ترین ملزومات و شرایط قناعت‌پیشگی است. در رابطه با پیوند قناعت با دیگر فضایل نیز، نتایج پژوهش با ذکر شواهدی، بیانگر ارتباط قناعت با فضایل اخلاقی‌ای، چون زهد، شکر، صبر، توکل و رضا و تسلیم است؛ همچنین در این پژوهش، مهم‌ترین پیامدهای قناعت‌پیشگی در ذیل هشت عنوان مطرح شده است.
    کلیدواژگان: قناعت، حرص و طمع، فضایل اخلاقی، آثار و پیامدها، متون دینی
  • صفحه 147
|
  • Javad Agha, Mohammadi Page 5
    Religious education is a topic which has been debated for a very long time by Scholars who have various scientific, religious and philosophical views. All experts in religion and education believe that if the people live their lives according to religious and theistic view, their health and happiness in all political, social, economic and cultural aspects is guaranteed. The enforcement and fulfillment of this goal, is subjected to the program, methods and general system of religious education in communities. This research which is a qualitative research based on Goals, examines principles, goals and features of Islamic education in the educational system. According to the current situation of Islamic education in the system of education, three basic questions with three Goals raised. Method of research is Analytical documental and by this method, principles, goals, and Features of Islamic education are expressed according to religious texts and teachings of Islam. Also, for each of them, some examples listed.
    Keywords: Islamic Education, Islamic educational foundations, objectives Islamic education, Islamic education indicators
  • Marzieh A'ali Page 29
    This paper focusing on Michel Foucault's view about historical evolution on educational systems, aims to explain history of education, in which the relationship of power-knowledge leads to the transformation and creation of break-up points in the history of education. Hence, after examining the formulation of propositions in various formations in disciplinary truth regimes in the five historical periods from 1500 to 2010, surveys the economic, social and political factors affecting these discontinuities. Then, analyzing these discontinuities through analysis of power relations, coincidence and descent of educational systems, the author shows the role of liberalism and its various forms in evolution of educational systems. The result shows that, based on the type of Foucault's genealogy over time in educational systems, as in other parts of the community, the rough punishment and punishment style over time has been changed to some soft and organized forms that not as a rebirth of humanity and freedom, but as an evolution to new forms of educational methods have become more effective and more inclusive, which still have an alienation of affection. What has hitherto prevented the recognition of this history is rooted in liberalism as the political rationality governing that ultimately leads to a process which made children as cohesive and obedient people, and also made education as a commercially viable commodity in the market.
    Keywords: (history), Educational discourse, Power, Liberalism, Citizen, Autonomy
  • Hassan Najafi Page 55
    Moral education is the process of grounding and applying methods for the development, enhancement and creation of ethical behaviors, and the reform of anti-ethical practices in humans. This paper aims to investigate the anthropological foundations of moral education from the perspective of Mullah Mehdi Naraghi (RA). The research method is descriptive-analytic and in order to collect data for research purposes, existing resources associated with the subject are collected and analyzed by qualitative methods. The results show that according to the educational views of Allamah Naraghi (RA) the most fundamental issue in human moral education is the recognition of anthropological foundations. By knowing these bases we can identify educational goals, we can also discover principles of general education pursuing moral education in order to achieve happiness and life that is full of compassion, friendship and mental well-being.
    Keywords: Moral Education, Anthropological Foundations, Mull
  • Tahereh Yousefifar, Marziyeh Eyvazi, Zahra Amjadi Page 85
    There is a serious relationship between "religion" and "lifestyle". The importance of this relationship can be understood by reviewing the life of the prophets and infallible Imams. It’s because our style of life in individual and social life are derived from norms and values that surrounded our life. It can be said that religious lifestyle is one of the most important dimensions of progress in Islamic societies, and it is possible to determine lifestyle by identifying the components and characteristics of it. Therefore, the model of lifestyle that Islam offers provides a special engineering scheme for applying in individual and social life by families and other institutions, and it has an important impact on education. The present paper focuses on influences of education and beliefs on lifestyle emphasizing on practical and interreligious approaches. This research is qualitative and the method is descriptive-analytic. For data collection has been used libraries and documents, as well as visual and auditory resources and related sites in this area.
    Keywords: Religion, Education, Religious education, Lifestyle
  • Shahnaz shahriari nishiani Page 121
    Contentment is one of the cultural features and teachings of the Qur'an and prophetic tradition, which has always been considered by scholars. The significance of this virtue is so much that it has been interpreted in the Qur'an as good life "Hayat Tayybah" and in Prophetic tradition as "the provider of happiness". Since understanding this position needs a cognitive knowledge of the virtues related to contentment, the present study, based on religious texts and the use of the method of content analysis, examines the link between contentment with other moral virtues and aims to explain effects and consequences of it. Based on research findings, determination, having certainty and acceptance of hardship are the most important requirements and conditions for being a convinced man. About the relationship of contentment with other virtues, the results of the research indicate that this virtue has specific relationship with moral virtues such as piety, patience, faith and submission. Also, according to this research, the most important consequences of being a convinced man are eight topics.
    Keywords: contentment, greed, moral virtues, effects, religious texts