فهرست مطالب

علوم سیاسی - سال بیست و دوم شماره 3 (پیاپی 87، پاییز 1398)
  • سال بیست و دوم شماره 3 (پیاپی 87، پاییز 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/12/01
  • تعداد عناوین: 8
|
  • سیدکاظم سیدباقری* صفحات 11-32

    هدف پژوهش حاضر، بررسی رویکرد تمدنی قرآن به آزادی سیاسی با روش استنباطی-تفسیری است؛ لذا تلاش کرده ایم تا ظرفیت های آزادی سیاسی را برای ظهور تمدن نوین اسلامی بررسی کنیم. در این راستا، آزادی سیاسی و عناصر سازنده ی تمدن در قرآن کریم و عناصر تمدن ساز آزادی در این کتاب آسمانی را مورد بحث قرار داده ایم. نتایج به دست آمده نشان می دهند با توجه به ادبیات و منطق قرآن کریم، عوامل عمده ی تمدن ساز در آزادی سیاسی را می توان در سه عنصر: "فرد آزاد و مختار"، "جامعه ی آزادی خواه" و "دولت بسترساز و تضمین گر آزادی" پی جویی کرد، حضور این سه عنصر در کنار یک دیگر و در فرایندی تعاملی- تکاملی، بستری مناسب برای آزاداندیشی، تولید دانش و برداشتن گام های آغازین جهت شکل گیری تمدن اسلامی خواهد بود.

    کلیدواژگان: قرآن کریم، تمدن، آزادی سیاسی، دولت اسلامی، آزادی خواهی، تمدن نوین اسلامی، جامعه ی آزاد
  • حسنعلی علی اکبریان* صفحات 33-56

    هدف پژوهش حاضر، بررسی ضابطه ی عدالت توزیعی در اقتصاد و سیاست است؛ لذا تلاش کرده ایم با روش توصیفی- تحلیلی به این پرسش پاسخ دهیم که "چه خیری در حکومت باید به نحو عادلانه توزیع شود و ضابطه ی عادلانه بودن این توزیع چیست؟" در این راستا، ابتدا دو نگاه "تکلیف گرایانه" و "نتیجه گرایانه" در عدالت توزیعی را بررسی کرده و رابطه ی تکالیف و نتیجه را در عدالت توزیعی به بحث گذاشتیم. در ادامه، رابطه ی عدالت توزیعی و دیگر اهداف اقتصادی اسلامی مورد مطالعه قرار گرفت و عدالت توزیعی در دو ناحیه ی "تامین کفاف عمومی" و "تعدیل ثروت" واکاوی شد. نتایج حاکی از آن بود که حکومت باید اموال و فرصت هایی که در اختیار خود دارد را با دو ضابطه ی "تامین کفاف عمومی" و "تعدیل ثروت" توزیع کند. این ضابطه، نتیجه گرایانه است؛ هم چنین یافته ها حکایت از آن داشتند که ضابطه ی "تکلیف گرایانه" مثل: برابری، استحقاق و نیاز، یا ترکیبی از آن ها در جوامع امروز کارآمد نیستند. عدالت توزیعی در غیر ساحت اقتصاد، در دیگر ساحت های اجتماعی - مانند سیاست - نیز قابل پیگیری است.

    کلیدواژگان: عدالت توزیعی، اقتصاد اسلامی، سیاست اقتصادی، کفاف عمومی، توزیع ثروت
  • احمد شاکرنژاد* صفحات 57-78

    هدف پژوهش حاضر بررسی میزان انعکاس کنش سیاسی در معنویت مبتنی بر گفتمان انقلاب اسلامی است. به این منظور با شاخص قراردادن تعریف معنویت در بیانیه ی گام دوم و تکمیل مولفه های آن با کمک سایر بیانات مقام معظم رهبری، چارچوبی نظری برای شناسایی مکتوبات فارسی مطالعات معنویت در گفتمان انقلاب اسلامی ارائه شده است. این مکتوبات به دو بخش قابل تقسیم است: "مکتوبات گفتمان مرکزی" و "مکتوبات نقد جریان های رقیب".  نحوه ی بازنمایی دال های زبانی حاکی از کنش سیاسی در این مکتوبات نیز بررسی شده است. این دال های زبانی در مطالعات معنویت به زبان فارسی که حول تعریف معنویت در گفتمان انقلاب اسلامی و مفهوم سازی های این گفتمان حول شاخصه های "معنویت انقلابی" شکل گرفته اند، حکایت از کنش های سیاسی خاصی در معنویت گرایی دارند. رئوس این کنش ها در وجه فعال (کنشی) آن عبارتند از: استکبار ستیزی، عدالت خواهی، شهادت طلبی و تمدن سازی. دال های حاکی از این کنش های فعال نیز عبارتند از: معنویت جهادی، تمدن ساز، عدالت خواه، انقلابی، حماسی، رهایی بخش از سلطه، شهادت طلبانه و پیشرفت گرا. دال های زبانی حاکی از کنش گری سیاسی منفعل (واکنشی) در ادبیات تولیدشده در نقد گفتمان رقیب نیز عبارتند از: معنویت امریکایی، صهیونیستی، وارداتی، استکباری، نظامی، سرمایه دارانه و مصرفی.

    کلیدواژگان: بیانیه ی گام دوم، معنویت گرایی، کنش سیاسی، معنویت انقلابی، انقلاب اسلامی
  • شمس الله مریجی* صفحات 79-96

    هدف پژوهش حاضر تبیین مبانی و عوامل تحقق تغییرات اجتماعی در بیانیه ی گام دوم انقلاب است. روش این پژوهش، تحلیل محتوای کیفی است و در این راستا، ضرورت و مبانی تغییرات اجتماعی لحاظ شده در بیانیه (شامل عدالت و مبارزه با فساد، معنویت و اخلاق، استقلال و آزادی) و عوامل تحقق تغییر در بیانیه (شامل نیروی انسانی، علم و پژوهش، بهره مندی از منابع طبیعی و اقتصاد مقاومتی) را مورد بررسی قرار می دهد. یافته های پژوهش نشان می دهند رهبر انقلاب معتقد است نباید انقلاب را در همه ی جهات غیرمنفعل دانست و از تغییر در آن نگران بود؛ اصولی چون عدالت، معنویت و استقلال می تواند در عین پذیرش تغییرات، از انفعال و خودباختگی جلوگیری کند. نکته ی دیگر، تفاوت بنیادی دیدگاه رهبر انقلاب درباره ی حوزه تغییرات در مقایسه با برخی از اندیشمندان اجتماعی این حوزه بود؛ اصول عدالت، معنویت، اخلاق و استقلال به عنوان مبنای تغییرات در بیانیه ی گام دوم انقلاب مورد توجه واقع شده اند، درحالی که این موارد در اندیشه ی بسیاری از جامعه شناسان حوزه تغییرات جایگاه چندانی ندارد، یا به صورت کم رنگ از کنار آن می گذرند. رهبر انقلاب نقش جوانان را در تحقق گام دوم انقلاب برجسته دانسته است.

    کلیدواژگان: آیت الله خامنه ای، بیانیه ی گام دوم، تغییرات اجتماعی، اقتصاد مقاومتی، نیروی انسانی، عدالت اجتماعی
  • غلامرضا بهروزی لک، سیدمحمدحسین هاشمیان، رقیه جاویدی* صفحات 97-128

    هدف پژوهش حاضر، بررسی شاخص های کارآمدی دولت اسلامی در منظومه ی فکری رهبران انقلاب اسلامی ایران و ارائه ی الگوی کاربردی است. مبنای نظری پژوهش، بیانات امام خمینی و مقام معظم رهبری است و از روش داده بنیاد (از نوع کیفی-کمی) استفاده شده است. برای پردازش داده های پژوهش، نرم افزار "مکس کیودا" را به کار گرفته ایم. شاخص های کارآمدی دولت اسلامی به دست آمده نشان می دهند که خرد، مایه ی شکل گیری کارآمدی دولت اسلامی است و بر پایه ی ساختار و نحوه ی تعامل و کنش مسئولان در جهت حل مشکلات نظام و مردم استوار است و نیل نظام سیاسی به اهداف تعیین شده را دنبال می کند. "توجه به اهمیت و ضرورت شکل گیری دولت برای اجرای قانون اسلامی در جامعه"، "توجه به منشاء آن یعنی مشروعیت الهی و مقبولیت مردمی" و "رعایت ساختار و اصول و فرآیندها" از شاخص های کارآمدی دولت در بعد اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی است. مضاف بر این موارد، رعایت ویژگی های اخلاقی و مدیریتی مسئولان و رفع یا مقابله با موانع کارآمدی دولت نیز به افزایش کارآمدی دولت اسلامی می انجامد. از مهم ترین آثار کارآمدی دولت می توان به تحقق اهداف والای اسلامی و برقراری عدالت و پیشرفت همه جانبه ی کشور اشاره کرد.

    کلیدواژگان: امام خمینی، آیت الله خامنه ای، دولت اسلامی، کارآمدی دولت
  • رجب علی اسفندیار* صفحات 129-150

    هدف پژوهش حاضر بررسی چگونگی بهره مندی امام خمینی و آیت الله خامنه ای از قدرت نرم اسلام جهت مواجهه با تهدیدات بین المللی است. با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی به این نتیجه رسیدیم که قدرت نرم اسلام در مواجهه با تهدید بین المللی بر چهار عنصر: ساختارها، باورها، ارزش ها و هنجارها استوار است. محوریت اصل توحید در راستای ایجاد جامعه ای توحیدی در سطح ایران، جهان اسلام و نظام بین الملل، به عنوان ساختار؛ جهان بینی توحیدی برای وحدت امت اسلامی و ولایت و رهبری برمبنای مردم سالاری دینی به عنوان باور مشترک؛ تکیه بر ارزش های معنوی و فرهنگی به عنوان ارزش؛ و در نهایت، تکیه بر توده ی مردم، مقاومت و پایداری، برخورد هوشمندانه و مدبرانه و تکیه بر اصول ظلم ستیزی، کرامت انسانی، عدالت، برابری، حمایت از مستضعفان و پایبندی به تعهدات به عنوان هنجارهای پذیرفته شده، از جمله ی مهم ترین راهبردهای جمهوری اسلامی ایران در مواجهه با تهدید بین المللی است.

    کلیدواژگان: قدرت نرم، تهدیدات بین المللی، امام خمینی، آیت الله خامنه ای، جمهوری اسلامی ایران
  • سیدعلی اصغر سلطانی، سیدعبدالمجید طباطبایی لطفی* صفحات 151-174

    هدف پژوهش حاضر، بررسی مصداق های زبان خارجی در ایران، اولویت بندی آن ها در آینده ی نظام، سابقه ی آموزش آن ها، تحول فرایند آموزش آن ها در آینده و مهم ترین نقش های زبان های خارجی در افق آینده ی نظام است. در این راستا، نقش های زبان، اسناد ملی جمهوری اسلامی ایران و مساله ی زبان، رویکردهای مختلف برای توصیف و تحلیل زبان انگلیسی و تحقیقات کاربردی صورت گرفته در بافت آموزشی و فرهنگی ایران با روش توصیفی- تحلیلی مورد بررسی قرار می گیرد. نتایج نشان می دهند منظور از زبان خارجی محدود به زبان خاصی نیست؛ هرچند برخی از زبان ها می توانند از اولویت برخوردار باشند. زبان عربی با توجه به جایگاه ویژه ای که دارد، به طور مستقل از اولویت برخوردار است. مهم ترین نقش های زبانی در آینده ی نظام عرضه و تقاضای دانش و اطلاعات باقی خواهند ماند. پایش و اصلاح دائم سیاست و برنامه ریزی آموزشی زبان های خارجی به خصوص برپایه ی توصیه های مقام معظم رهبری در بیانیه ی گام دوم در رابطه با علم و پژوهش، روزآمدکردن شیوه های آموزش، پتانسیل موجود در کارشناسان این رشته در گرایش های مختلف، ارتقای فرایند و دستاورد های پژوهشی در این حوزه، گسترش فعالیت های ترجمه، استفاده از فناوری های مدرن و ایفای نقش در گستره ی بین المللی کارکردهای زبان های خارجی به مثابه دارایی بشر، نه صرفا زبان مادری منطقه ای خاص، از جمله ی زمینه هایی است که نیازمند توجه در افق آینده ی نظام می باشند.

    کلیدواژگان: جمهوری اسلامی، بیانیه گام دوم، برنامه ریزی زبانی
  • محمد ستوده* صفحات 175-200

    در این پژوهش با رویکردی آینده پژوهانه، مهم ترین الزامات سیاست خارجی در گام دوم انقلاب از دیدگاه مقام معظم رهبری تبیین شده است. در این راستا، الزامات سیاست خارجی ایران با توجه به روندها، پیامد روندها، پیش ران ها، موانع و رویدادهای موثر بر روند مورد بررسی قرار گرفته است. در تبیین روندها، به الزامات سیاست خارجی جهت مطالعه ی واقع بینانه و همه جانبه ی روند گذشته، و شناخت نقاط قوت و ضعف آن به منظور تقویت موارد قوت و مثبت و رفع نارسایی ها پرداخته شده است. در بحث پیامدهای روند، به حفظ دستاوردهای گذشته و نهادینه کردن موازنه ی قدرت نوین منطقه ای پرداخته ایم. هم چنین شناخت و بهره گیری از فرصت های بین المللی و تبیین راهبردهای کنترل تهدیدها را جهت غلبه بر موانع تبیین نموده ایم. در بررسی پیش ران ها نیز به تقویت روحیه ی انقلابی و عمل جهادی، حمایت از روند بیداری اسلامی و نهادینه کردن روابط راهبردی ایران و روسیه پرداخته ایم. در بیان الزامات مربوط به تاثیر رویدادها بر روند، شناخت نشانه ها و روندهای تحقق رویدادها و حمایت از آن ها، ترسیم چالش های فرارو، تعیین اهداف و راهبردهای آینده را مورد مطالعه قرار داده ایم. در الزامات سیاست خارجی ایران مربوط به ترسیم آینده ی مرجح سیاست خارجی، یعنی دست یابی به تمدن نوین اسلامی، ارتقای جایگاه ایران به سطح کشورهای پیشرفته و ایجاد بلوک قدرت مند جهان اسلام و راهبردهای نیل به آن - از جمله تدوین نظریه ی سیاست خارجی دولت انقلابی - را نیز بررسی کرده ایم.

    کلیدواژگان: سیاست خارجی، بیانیه ی گام دوم، آیت الله خامنه ای، روابط بین ‎الملل، روابط خارجی
|
  • SeyedKazem SeyedBagherI* Pages 11-32

    The purpose of the present study is to examine the civilized approach of the Qur'an to political freedom through an inferential-interpretive method. In this regard, we have discussed the political freedom and the constituent elements of civilization in the Holy Quran and the civilizing elements of freedom in this scripture. The results show that, according to the literature and logic of the Holy Quran, the major elements of civilization in political freedom can be traced to three elements: "free and independent", "freedom-seeking society", and "state-guaranteed and freedom-guaranteed state". The element, together, in an interactive-evolutionary process, will be an appropriate context for open-mindedness, knowledge production, and taking the first steps to shape Islamic civilization.

    Keywords: The Holy Quran, civilization, Political freedom, Islamic state, Freedom Seeking, modern Islamic civilization, Free Society
  • Hasanali Aliakbariyan* Pages 33-56

    The purpose of the present study is to investigate the criteria of distributive justice in economics and politics. We have therefore attempted to answer the question: "What good in government should be distributed fairly and what is the criterion of fair distribution?" In this essay, we first examine the two "assignmentist" and "consequentialist" views on distributive justice and discuss the relationship between assignments and outcome in distributive justice. Next, the relationship between distributive justice and other Islamic economic goals was studied, and distributive justice was analyzed in two areas: "providing public welfare" and "moderating wealth". The results suggested that the government should distribute its possessions and opportunities under the two rules of "providing public welfare" and "wealth adjustment". This criterion is conclusive; the findings also indicate that "task-oriented" norms such as equality, entitlement and need, or a combination of them, are not effective in today's societies. Distributive justice in the non-economic domain can also be pursued in other social areas - such as politics.

    Keywords: : Distributive justice, Islamic economics, economic policy, public sufficiency, wealth distribution
  • Ahmed Shakernezhad* Pages 57-78

    The purpose of the present study is to investigate the reflection of political action on spirituality based on the discourse of the Islamic Revolution. To this end, a theoretical framework for identifying Persian literature on the studies of spirituality in the discourse of the Islamic Revolution is presented by indexing the definition of spirituality in the second step statement and completing its components with the help of other statements of the Supreme Leader. These writings can be divided into two parts: "Central Discourse Writings" and "Criticisms of Criticisms of Competitive Currents". The way the slabs represent the political action in these letters is also examined. These linguistic signifiers in the studies of spirituality in Persian that have developed around the definition of spirituality in the discourse of the Islamic Revolution and the implications of this discourse around the features of "revolutionary spirituality" indicate specific political actions in spirituality. The outlines of these actions in their active form are arrogance, justice seeking, martyrdom, and civilization. Signs of these active actions include: jihadi spirituality, civilization, justice, revolutionary, epic, liberation from domination, martyrdom, and progressiveism. Linguistic evidence of passive (reactive) political activism in the literature produced in the critique of competing discourse also includes American, Zionist, imported, arrogant, military, capitalist and consumerist.

    Keywords: Second Step Statement, Spirituality, political action, Revolutionary Spirituality, Islamic revolution
  • Mariji Shamsollah* Pages 79-96

    The purpose of the present study is to explain the foundations and factors of the realization of social change in the Second Step Statement of the Revolution. The method of this research is qualitative content analysis and in this regard, the necessity and the foundations of the social changes in the statement (including justice and fight against corruption, spirituality and ethics, independence and freedom) and the factors in the statement change (including human resources, science and Research examines the use of natural resources and the economics of resistance). Research findings show that the leader of the revolution believes that the revolution should not be considered passive in all respects and concerned about change; principles such as justice, spirituality and independence can prevent passivity and self-loathing while accepting change. Another point was the fundamental difference between the revolutionary leader's view of the field of change and that of some social thinkers in the field; the genuine principles of justice, spirituality, ethics, and national independence as the basis of the changes in the Second Step Statement of the Revolution, while these have been taken into consideration. Many sociologists in the field of change have little or no support for change. The leader of the revolution has highlighted the role of the youth in the realization of the second step of the revolution.

    Keywords: Imam Khamenei, Second Step Statement, social change, Islamic revolution, Resistance Economics, human resources, social justice
  • Ghalamreza Behrozi Lak, SeyedMuhammadHossein Hashemiyan, Roghayeh Javidi * Pages 97-128

    The purpose of the present study is to investigate the efficiency indicators of Islamic State in the intellectual system of the leaders of the Islamic Revolution of Iran and to present an applied model. The theoretical basis of the research is the statements of Imam Khomeini and Supreme Leader and the data base method (qualitative-quantitative) is used. To process the research data, we used the Max Keyuda software. The performance indicators obtained by the Islamic State show that wisdom is instrumental in shaping the effectiveness of the Islamic State and is based on the structure and mode of interaction and action of the authorities to solve the problems of the system and the people, and pursues the political system to achieve its stated goals. "Considering the Importance and Necessity of State Formation for the Implementation of Islamic Law in Society", "Paying Attention to Its Origin, Divine Legitimacy and Popular Acceptance" and "Observing the Structure and Principles and Processes" of the Indicators of Government Efficiency in the Economic, Political Dimension , Cultural and social. In addition, observing the ethical and managerial characteristics of the authorities and removing or confronting the barriers to government efficiency also increase the effectiveness of the Islamic State. One of the most important effects of the government's efficiency can be the achievement of the highest Islamic goals and the establishment of justice and comprehensive development of the country.

    Keywords: Imam Khomeini, Imam Khamenei, Islamic state, Government Efficiency
  • Rajabali Esfandiyar* Pages 129-150

    The purpose of this study is to examine how Imam Khomeini and Ayatollah Ali Khamenei are benefiting from the soft power of Islam in the face of international threats. Using a descriptive-analytical approach, we came to the conclusion that the soft power of Islam in the face of international threats rests on four elements: structures, beliefs, values, and norms. The centrality of the principle of monotheism in order to create a monotheistic society at the level of Iran, the Islamic world and the international system as a monotheistic worldview for the unity of Islamic Ummah and Velayat, and a leadership based on religious democracy as a common belief, based on spiritual and cultural values ​​and values Relying on the masses of people, resistance and resilience, clever and deliberate treatment and on the principles of cruelty, human dignity, justice, equality, protection of the weak and adherence to the accepted norms, including the most important strategies facing the Islamic Republic of Iran. Lally is.

    Keywords: soft power, International Threats, Imam Khomeini, Ayatollah Khamenei, Islamic Republic of Iran
  • SeyeadAliasghar Soltani, SeyyedAbdolmajid Tabatabaee Lotfi * Pages 151-174

    The purpose of the present study was to investigate foreign language instances in Iran, prioritize them in the future of the system, their educational background, the evolution of their future education process, and the most important foreign language roles in the future horizon of the system. In this regard, the roles of language, the national documents of the Islamic Republic of Iran and the problem of language, different approaches to describing and analyzing English language and applied research in the educational and cultural context of Iran were studied by descriptive-analytical method. The results show that foreign language is not limited to a particular language, although some languages ​​may have priority. The Arabic language has its own priority, independently of its special status. The most important linguistic roles in the future of the supply and demand system of knowledge and information will remain. Permanently monitor and modify foreign language educational policy and planning, in particular on the advice of the Supreme Leader in the Second Step Statement on Science and Research, updating teaching methods, the potential of experts in various disciplines, enhancing research processes and achievements in this field, The proliferation of translation activities, the use of modern technologies, and the role of internationalization of the functions of foreign languages ​​as human assets, not just a specific regional mother tongue, are areas that need attention in the future horizon of the system.

    Keywords: Foreign Languages, English Language, language learning, International Language
  • Muhammad Sotoudeh* Pages 175-200

    In this research with a futuristic approach, the most important foreign policy requirements of the second step of the revolution have been explained from the perspective of the supreme leader. In this context, the requirements of Iran's foreign policy have been examined with regard to trends, outcome of trends, proponents, obstacles and events affecting the process. In explaining trends, foreign policy requirements for a more realistic and comprehensive study of the past process, and identifying its strengths and weaknesses, have been addressed in order to reinforce the strengths and weaknesses of the past. In discussing the consequences of the process, we have preserved past achievements and institutionalized the balance of modern regional power. We have also identified and exploited international opportunities and elaborated threat control strategies to overcome obstacles. In examining the proponents, we have also fostered revolutionary spirit and jihadist action, supported the process of Islamic awakening, and institutionalized Iran-Russia strategic relations. In explaining the implications of the impact of events on the process, identifying and supporting the events and signs of the event, identifying the challenges ahead, setting goals and future strategies. It also includes the foreign policy requirements of Iran to chart the preferred future of foreign policy, namely the achievement of a new Islamic civilization, the promotion of Iran to the level of advanced countries and the creation of a powerful bloc of the Islamic world and strategies to achieve it - including the formulation of a foreign policy theory by the revolutionary state. We have reviewed.

    Keywords: foreign policy, Second Step Statement, Ayatollah Ali Khamenei, International Relations, foreign relations