فهرست مطالب

پرستاری و مامایی ارومیه - سال پنجم شماره 2 (تابستان 1386)
  • سال پنجم شماره 2 (تابستان 1386)
  • 52 صفحه، بهای روی جلد: 2,500ريال
  • تاریخ انتشار: 1387/11/01
  • تعداد عناوین: 7
|
  • مقالات پژوهشی
  • میترا پارسی نیا، ماندانا گودرزی، غلامرضا بابایی صفحه 45
    مقدمه
    حقوق بیمار به مفهوم خدماتی است که فرد در دوره بیماری خود استحقاق دریافت آن را دارد. این حقوق شامل حق انتخاب، تصمیم گیری، حق احترام، حق اعتراض، حق محافظت، حق دریافت درمان و مراقبت دقیق علی رغم وضعیت مالی، سیاسی، جغرافیایی و مذهبی است. وظیفه پرستار نیز در این زمینه رعایت حقوق بیمار است. این مطالعه به منظور تعیین میزان آگاهی پرستاران از حقوق بیمار انجام گرفته است.
    مواد و روش ها
    پژوهش حاضر یک بررسی توصیفی- تحلیلی است. در این پژوهش تعداد 186 پرستار با دامنه سنی 19 سال به بالا، شاغل در بیمارستان های وابسته به دانشگاه علوم پزشکی ایران و تامین اجتماعی شهرستان کرج، به صورت تصادفی انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار گردآوری، پرسشنامه بود که در دو بخش تنظیم گردید، بخش اول حاوی 8 سوال در ارتباط با مشخصات فردی نمونه ها و بخش دوم حاوی 21 سوال مربوط به سنجش میزان آگاهی پرستاران در مورد حقوق بیمار بوده است.
    یافته ها
    بررسی ها نشان داد که سطح آگاهی واحد های مورد پژوهش از حقوق بیمار، 38/22 درصد بود که با متغیر سابقه کار ارتباط آماری معنی داری (903/0= r و000/0= p) داشت و با متغیر سطح تحصیلات (169/0- =r و26%=P) و متغیر سن (180% - = rو 29%=P) ارتباط معکوس مشاهده شد.
    بحث و نتیجه گیری
    بر اساس یافته های حاصل از پژوهش، سطح آگاهی نمونه ها در حد پائین بوده که مشابه نتایج به دست آمده از سایر تحقیقات انجام شده در مورد حقوق بیمار بوده است. از این رو، لزوم بررسی های بیشتر در این زمینه و هم چنین ارتقای سطح آگاهی جامعه پرستاران از حقوق بیمار، توصیه می شود.
    کلیدواژگان: پرستار، آگاهی، حقوق بیمار
  • نادر پاشاپور، علی آقایار ماکویی، علی آخوندی، سریه گل محمدلو صفحه 51
    مقدمه
    فتوتراپی درمان معمول هیپربیلی روبینمی است. فتوتراپی از طریق پوست توسط فتوایزومراسیون و فنوباربیتال توسط فعال نمودن آنزیم کبدی موجب کاهش بیلی روبین خون می شوند. به نظر می رسد پیشنهاد ترکیب این دو با هم تاثیر بیشتری در درمان هیپر بیلی روبینمی نوزادان داشته باشد.
    مواد و روش ها
    هشتاد مورد نوزاد ترم مبتلا به هیپربیلی روبینمی غیر همولیتیک که اندیکاسیون فتوتراپی داشتند بعد از اخذ رضایت از والدین به صورت یک در میان به دو گروه تقسیم شدند. به گروه اول به عنوان مورد علاوه بر فتوتراپی سه میلی گرم به ازای هر کیلو وزن فنوباربیتال خوراکی داده شد. گروه دوم به عنوان شاهد درمان معمولی فتوتراپی را دریافت کردند. سطح سرمی بیلی روبین نوزادان هر شش ساعت اندازه گیری شد. بعد از جمع آوری اطلاعات تغییرات بیلی روبین و زمان بستری در دو گروه با هم مقایسه شدند. برای مقایسه نتایج توان 80%، فاصله اطمینان 95% و سطح اطمینان 5% در نظر گرفته شد.
    یافته ها
    میانگین سنی گروه مورد و شاهد به ترتیب81/2± 5/5 و7/1± 8/4روز بود. مقدار بیلی روبین بدو ورود گروه مورد و شاهد به ترتیب80/2 ± 48/19و66/1± 51/18میلی گرم در دسی لیترمحاسبه شد. در مقایسه با گروه شاهد(mg/dl 99/1±60/8) تفاوت معنی داری ((P=0.001 در کاهش مقدار بیلی روبین در گروه مورد (mg/dl3±54/10) ملاحظه شد. تفاوت معنی داری در روزهای بستری گروه مورد با 6/0±05/2روز با گروه شاهد با 8/0± 15/2روز مشاهده نشد.
    بحث و نتیجه گیری
    درمان توام فنوباربیتال و فتوتراپی موجب کاهش معنی دار در سطح بیلی روبین سرم گروه مداخله شد. ولی درمان توام فنوباربیتال با فتوتراپی موجب کاهش معنی دار در روزهای بستری نوزادان ترم مبتلا به هیپربیلی روبینمی غیر همولیتیک نشد. با توجه به نتایج این مطالعه تجویز فنوباربیتال در ایکتر نوزادان توصیه نمی شود.
    کلیدواژگان: نوزاد، هیپربیلی روبینمی غیر همولیتیک، فنوتراپی، فنوباربیتال
  • زکیه رستم زاده، رحیم خلیل زاده صفحه 56
    مقدمه
    یکی از شایع ترین و ناتوان کننده ترین مشکلات جوانان و نوجوانان افسردگی است. افسردگی اختلالی است که با کاهش انرژی و علاقه، احساس گناه، اشکال در تمرکز، بی اشتهایی و افکار مرگ و خودکشی مشخص می شود و با تغییر در سطح فعالیت، توانایی های شناختی، تکلم، وضعیت خواب، اشتها و سایر ریتم های بیولوژیک همراه است. افسردگی منجر به اختلال در عملکرد شغلی، روابط اجتماعی و بین فردی می شود. هدف از اجرای این طرح تعیین میزان شیوع و شدت افسردگی در بین دانش آموزان دبیرستان های دخترانه شهر ارومیه است.
    مواد و روش ها
    این مطالعه پیمایشی زمینه ای و از نوع اپیدمیولوژیک به روش توصیفی – مقطعی بر روی 3023 دانش آموز دبیرستان های شهر ارومیه انجام گرفت. شیوع و شدت افسردگی با استفاده از پرسشنامه آزمون بک انجام و داده ها از طریق تکمیل پرسشنامه جمع آوری گردید. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از آزمون آمار توصیفی، آزمون مجذور کا، آنالیز واریانس یکطرفه و آزمون Spearman''s rho انجام گرفت.
    یافته ها
    نتایج حاصل از مطالعه حاضر نشان می دهد که میزان شیوع کلی افسردگی در بین دانش آموزان دختر شهر ارومیه مورد پژوهش 1/68% بود و شدت افسردگی در آنان به ترتیب افسردگی خفیف برابر 3/19%، افسردگی متوسط برابر 5/32% و افسردگی شدید برابر 4/16% بود میزان شیوع افسردگی در بین دانش آموزان به سن، رشته تحصیلی، وضعیت منزل مسکونی از نظر مالکیت، شغل پدر و مادر، میزان تحصیلات پدر و مادر، درآمد ماهیانه خانواده و ارتباط عاطفی بین والدین بستگی دارد (05/0 < P) همچنین شدت افسردگی در دانش آموزان با سن، وضعیت منزل مسکونی از نظر مالکیت، شغل پدر و مادر، میزان تحصیلات پدر و مادر، میزان درآمد ماهیانه خانواده و ارتباط عاطفی بین والدین ارتباط آماری معنی داری دارد (05/0 < P).
    بحث و نتیجه گیری
    وجود افسردگی در بین جامعه دانش آموزی کشور نشان از عدم توجه جدی اولیای خانه و مدرسه به موضوع داشته و عوارض ناشی از آن می تواند به آینده نسل جوان صدمات جبران ناپذیری وارد نماید. اجرای کارگاه ها و برنامه های آموزشی برای دانش آموزان، والدین و معلمان می تواند در این زمینه کارساز باشد. حضور متخصصان روان شناسی در مدارس به عنوان مشاور خانه و مدرسه یکی از برنامه های موثر حمایتی است که انشاءالله مورد توجه مسئولین نظام آموزشی قرار گیرد.
    کلیدواژگان: شیوع، شدت، افسردگی
  • حسن رفیعی، منصوره وظیفه اصل، زهرا مشیری، ایرج پاشاپور نیکو صفحه 63
    مقدمه
    فرسودگی شغلی به عنوان پیامد استرس شغلی یکی از معضلاتی است که در میان افراد شاغل در حرفه های یاری دهنده از جمله پرستاری به میزان زیادی مشاهده می شود و می تواند تاثیرات سوئی بر مراقبت از بیمار، سلامت جسمی و روحی پرستار و هزینه های پرسنلی و درمانی بجا بگذارد. از جمله عواملی که می تواند منجر به فرسودگی شغلی پرستاران گردد شبکاری ثابت و کار کردن در بخش های ویژه و نیز کارکردن با بیماران صعب العلاج و ناعلاج می باشد که اگر استمرار یابد و پرستار راه های مقابله با استرس و اضطراب را نداند در طول خدمت دچار فرسودگی شغلی می گردد لذا می توان با آموزش، توانمندی پرستاران را در مقابله با استرس ناشی از محیط کار بالا برد. لذا هدف این مطالعه شناسایی عوامل منجر به فرسودگی شغلی پرستاران و تعیین تاثیر آموزش روش های مقابله با استرس بر کاهش میزان فرسودگی شغلی پرستاران می باشد.
    مواد و روش ها
    این تحقیق نیمه تجربی بوده و تعداد 55 نفر از پرستاران شاغل بیمارستان طالقانی ارومیه به روش انتخاب آسان انتخاب گردیدند که به وسیله پرسشنامه سه قسمتی که شامل مشخصات دموگرافیک و سوالات مربوط به علائم جسمانی و روحی و روانی ناشی از فرسودگی شغلی را تشکیل می داد، اطلاعات لازم از نمونه های پژوهشی جمع آوری گردید و سپس از آزمون فریدمن برای تجزیه و تحلیل داده ها براساس اهداف پژوهش که تعیین و مقایسه علائم فرسودگی قبل و بعد از آموزش روش های مقابله با استرس بود، استفاده گردید.
    یافته ها
    در این تحقیق مشخص شد که کمترین (3/2%) عوامل منجر به فرسودگی شغلی پرستاران نوبت کاری عصر در بخش های داخلی بود و بیشترین (5/3%) عوامل منجر به فرسودگی شغلی پرستاران نوبت کاری ثابت شب در بخش های ویژه خصوصا ccuبود. هم چنین یافته ها نشان دادکه میانگین و انحراف معیار نمرات علائم فرسودگی در بخش های ویژه طالقانی قبل از آموزش به ترتیب 45/3 و 50/0، یک ماه بعد از آموزش 96/2 و 39/2، دو ماه بعد از آموزش 98/1 و 57/1 و سه ماه بعد از آموزش 6/0 و 70/0 بود. آزمون فریدمن نشان داد که تفاوت بین میانگین ها در دوره قبل از آموزش و پس از آموزش از نظر آماری معنی دار است (000/0= P). بدین معنی که نمرات علائم فرسودگی در دوره قبل از آموزش به طور معناداری بالاتر از دوره پس از آموزش است و نیز میانگین و ا نحراف معیار نمرات علائم فرسودگی در بخشهای داخلی قبل از آموزش به ترتیب 55/2 و 08/1، یک ماه بعد از آموزش 04/2 و 92/1، دو ماه بعد از آموزش 91/1 و 08/2 و سه ماه بعد از آموزش 29/1 و 79/0 می باشند. آزمون فریدمن نشان داد که تفاوت بین میانگین ها در دوره قبل از آموزش و پس از آموزش از نظر آماری معنی دار است. (000/0= P). بدین معنی که نمرات علائم فرسودگی در دوره قبل از آموزش به طور معناداری بالاتر از دوره پس از آموزش است.
    بحث و نتیجه گیری
    با توجه به اینکه فرسودگی شغلی ارتباط مستقیم با نوبت کاری ثابت شبکاری و کار در بخش های ویژه دارد، لذا پیشنهاد می شود به علائم فرسودگی شغلی پرستاران شاغل در بخش های مذکور توجه بیشتری مبذول گردد.
    کلیدواژگان: فرسودگی شغلی، مقابله با استرس، آموزش، پرستار، ارتقاء سلامت
  • صدیقه عباسپور، مجید حسن زاده صفحه 69
    مقدمه
    مطالعات مختلف نشان می دهد شغل هایی همانند پرستاری که از خواسته های روانی بالا ودامنه تصمیم گیری کم برخوردارند استرس شغلی بالایی دارند و این پدیده می تواند برای پرستاران اثرات مخرب فیزیولوژیکی و روانشناختی داشته و بر سلامتی آنان اثر سوء بگذارد. تحقیق حاضر با هدف تعیین ارتباط مشخصه های روانی اجتماعی محیط کار و وضعیت سلامت پرسنل پرستاری شاغل در بیمارستان های شهرستان تربت حیدریه در سال 1384 انجام گرفت.
    مواد و روش ها
    این تحقیق تحلیلی- توصیفی شامل 83 آزمودنی بود جهت نمونه گیری با مراجعه به بیمارستانهای شهرستان از کلیه پرسنل پرستاری اعم از سرپرستار، پرستار و بهیار که تمایل به شرکت در تحقیق داشتند انجام شد. برای جمع آوری داده ها از فرم اطلاعات دموگرافیک پرسشنامه کاراسک و پرسشنامه موقعیت سلامتی استفاده شد و بر اساس مقیاس لیکرت ارزیابی شد و جمع آوری اطلاعات انجام گرفت.
    یافته ها
    یافته های این تحقیق حاکی از آنست که بین عامل کنترل شغلی وفعالیت اجتماعی افراد ارتباط معنی داری((p=0/01نشان داده شده است هم چنین بین کنترل شغلی و عملکرد سلامتی ارتباط معنی داری p=0/000)) وجود دارد و بین کنترل شغلی و دردهای بدنی (p=0/005) ارتباط معنی داری (p=0/005) وجود دارد و میان شاخص توده بدنی و کنترل شغلی ارتباط معنی داری (p=0/018) وجود دارد.
    بحث و نتیجه گیری
    بنابر یافته های پژوهش مشخص گردید که موقعیت روانی اجتماعی کار، عامل مهمی برای پیشگویی عملکرد سلامتی است.
    کلیدواژگان: مشخصه های روانی و اجتماعی، محیط کار، عملکرد سلامتی، پرستاری
  • رقیه صدیقی، فاطمه صفرعلیزاده، حمیده پرتواعظم صفحه 75
    مقدمه
    سندرم نقص ایمنی (ایدز) چهارمین علت مرگ و میر در سراسر جهان به شمار می رود علی رغم پیشرفت های زیاد در درمان بیماری ایدز نمایهمه گیری جهانی بیماری، احساس فزاینده ای از تسلیم شدن در برابر بیماری ایجاد می کند. ایدز دستگاه ایمنی انسان را در هم شکسته و قربانی خود را در معرض عفونت های فرصت طلب مرگبار آسیب پذیر می سازد و یا اختلالات عصبی شناختی و یا بدخیمی های نامعمول به بار می آورد. از آنجائی که هنوز واکسنی علیه HIV ساخته نشده است و درمان قطعی برای ایدز به وجود نیامده، بهترین سلاح در مقابل ایدز آموزش افراد می باشد که با تغییر رفتارهای بهداشتی در آن ها می توان زندگی مطمئنی برای آن ها به ارمغان آورد.
    مواد و روش ها
    پژوهش حاضر یک بررسی توصیفی مقایسه ای می باشد. هدف از انجام مطالعه تعیین و مقایسه میزان آگاهی و نحوه عملکرد آرایش گران زن و پیرایش گران مرد در مورد بیماری ایدز و راه های پیشگیری از آن می باشد. از بین جامعه پژوهش تعداد 55 نفر نمونه به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای و فرمول حجم نمونه انتخاب شدند. اطلاعات در یک مرحله جمع آوری گردید. ابزار گردآوری داده ها در این پژوهش پرسشنامه و چک لیست بود. از آمار توصیفی و استنباطی جهت تجزیه و تحلیل داده ها استفاده شد.
    یافته ها
    بر اساس یافته های پژوهش بیشتر واحدهای زن (6/66 %) و مرد (4/65 %) از آگاهی خوب در مورد ماهیت بیماری برخوردار بودند. در مورد آگاهی از نحوه انتقال بیماری ایدز بیشتر زنان (7/40%) از آگاهی خیلی ضعیف و بیشتر مردان (3/59 %) از آگاهی ضعیف برخوردار بودند. در مورد راه های پیشگیری بیشتر مردان (6/53 در صد) آگاهی خوب و (5/44 درصد) بیشتر زنان آگاهی ضعیف داشتند. در مورد نحوه عملکرد هر دو گروه از عملکرد ضعیفی برخوردار بودند (1/39 % مردان و 1/49 % زنان). جهت بررسی اختلاف بین میانگین امتیازات کسب شده از آزمون t مستقل استفاده شد. نتیجه نشان داد بین واحدهای مورد پژوهش در مورد آگاهی از انتقال بیماری ایدز تفاوت معنی دار وجود دارد (01/0 = p). در میان امتیازات کسب شده یافته ها نشان داد بین واحدهای مورد پژوهش در نحوه عملکرد تفاوت معنی داری وجود نداشت.
    بحث و نتیجه گیری
    با توجه به اینکه تنها راه مبارزه با ایدز پیشگیری از بروز آن می باشد، لذا یافته های این پژوهش می تواند مورد توجه پرستاران قرار گیرد. تا با ایفای نقش آموزشی و پیشگیرانه خود گامی مهم در بالا بردن سطح آگاهی و در نهایتا سلامت عمومی بردارند.
    کلیدواژگان: ایدز، پیشگیری، آگاهی، عملکرد
  • آدر مرادی، به یانه سیدامینی، ایوب مالک، مهرانگیز ابراهیمی ممقانی صفحه 80
    مقدمه
    چاقی و اضافه وزن در بسیاری از کشورهای در حال توسعه به طور چشمگیری افزایش یافته است. چاقی با مشکلات سلامتی بی شماری همبستگی دارد. از آن جا که کودکان زمان زیادی را روزانه در مدرسه سپری می کنند، اثرات چاقی و اضافه وزن روی جنبه های مختلف زندگی مثل دستاوردهای تحصیلی، مهارت های اجتماعی احساس می شود. هدف از این مقاله بررسی ارتباط چاقی یا اضافه وزن با مشکلات اجتماعی می باشد.
    مواد و روش ها
    پژوهش حاضر یک مطالعه توصیفی مقایسه ای می باشد. نمونه پژوهش شامل 300 نفر دانش آموز دختر (11-7 ساله) از مدارس ابتدایی دخترانه تبریز بوده که به طور طبقه ای تصادفی بر حسب وضعیت BMI، انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها در این پژوهش چک لیست رفتاری کودک (CBCL) بود. این ابزار 113 سوال دارد که 8 سوال آن برای تعیین مشکلات اجتماعی کودکان طراحی شده است و رفتارها با مقیاس سه درجه ای رتبه بندی می شوند. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS(V.11.5) استفاده شد.
    یافته ها
    نتایج نشان داد که هر سه گروه در مقیاس مشکلات اجتماعی، در محدوده طبیعی قرار داشتند. میانگین امتیاز گروه دارای اضافه وزن، بیشتر از گروه دارای وزن طبیعی و گروه چاق بود (05/0P<). BMI با مشکلات اجتماعی همبستگی معنی داری داشت (005/0 P=،16/0r=).
    بحث و نتیجه گیری
    یافته های این مطالعه همبستگی بین BMI و مشکلات اجتماعی را نمایان ساخت. پیشگیری از چاقی به عنوان اولین قدم برای پیشگیری از مشکلات رفتاری کودکان، ضروری به نظر می رسد و درمان چاقی ممکن است روشی برای مواجه با مشکلات رفتاری باشد.
    کلیدواژگان: مشکلات اجتماعی، چک لیست رفتاری کودکان، نمایه توده بدنی