فهرست مطالب

به زراعی کشاورزی - سال چهاردهم شماره 2 (زمستان 1391)
  • سال چهاردهم شماره 2 (زمستان 1391)
  • تاریخ انتشار: 1391/12/10
  • تعداد عناوین: 7
|
  • حمید باقری*، بابک عندلیبی، محمدرضا عظیمی مقدم صفحه 1

    به منظور امکان بهبود صفات فیزیولوژیکی، عملکرد و اجزای عملکرد گیاه گلرنگ با کاربرد ماده ضدتعرق در شرایط دیم، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار در شهرستان میانه (استان آذربایجان شرقی) در سال زراعی 90-1389 اجرا شد که در آن آترازین به عنوان ماده ضدتعرق در چهار سطح صفر (شاهد)، 80، 120 و 160 گرم ماده موثره در هکتار و سه زمان استفاده (ساقه روی، گلدهی و دانه بندی) به صورت محلول پاشی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که بین تیمارها از نظر تمامی صفات مورد بررسی اختلاف معنی داری وجود داشت. محلول پاشی 80 و 120 گرم ماده موثره در هکتار آترازین به ویژه در مرحله گلدهی با ایجاد شرایط مناسب نظیر کاهش دمای کانوپی، افزایش سرعت فتوسنتز و محتوای کلروفیل، موجب بهبود عملکرد و اجزای عملکرد نسبت به شرایط تنش در کاشت دیم شد. محلول پاشی با مقدار 160 گرم ماده موثره در هکتار نه تنها موجب بهبود رشد نشد، بلکه به عنوان یک عامل جلوگیری کننده رشد عمل نمود. بیشترین و کمترین تعداد غوزه بارور در بوته، تعداد دانه در غوزه و همچنین عملکرد دانه به ترتیب از محلول پاشی در زمان گلدهی با مقدار 120 گرم ماده موثره در هکتار و زمان ساقه روی با مقدار 160 گرم ماده موثره در هکتار آترازین به دست آمد.

    کلیدواژگان: گلرنگ، آترازین، کلروفیل، دمای کانوپی، سرعت فتوسنتز
  • روشن جعفری بیله سوار، رئوف سید شریفی*، علی اکبر ایمانی صفحه 17

    به منظور بررسی تاثیر نیتروژن و زمان های مختلف برداشت بر عملکرد سورگوم، آزمایشی در سال 1389 به صورت کرت های خرد شده در قالب طرح پایه بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل انجام شد. فاکتورها شامل سطوح مختلف کود نیتروژن از منبع اوره در چهار سطح (صفر، 60، 120 و 180 کیلوگرم در هکتار) و زمان های مختلف برداشت علوفه در سه سطح شروع گلدهی، دو و چهار هفته بعد از گلدهی بودند. نتایج نشان دادند که بیشترین عملکرد علوفه در کرت هایی براورد گردید که 180 کیلوگرم کود نیتروژن در چهار هفته بعد از گلدهی استفاده شده بود و کمترین آن در حالت شروع گلدهی و بدون مصرف کود نیتروژن براورد گردید. مقایسه میانگین ها نشان داد که بیشترین میزان کارایی مصرف کود در به کارگیری 60 کیلوگرم کود نیتروژن در چهار هفته بعد از گلدهی و کمترین مقدار آن در حالت شروع گلدهی با مصرف 180 کیلوگرم کود نیتروژن براورد گردید. بیشترین مقدار پروتئین ساقه و برگ در بالاترین مقادیر از مصرف کود نیتروژنه براورد گردید. با توجه به نتایج پژوهش حاضر، به منظور افزایش عملکرد علوفه سورگوم در شرایط اقلیمی منطقه مورد بررسی، توصیه می شود برداشت در مرحله چهار هفته بعد از شروع گلدهی با مصرف 180 کیلوگرم نیتروژن در هکتار انجام شود، اما چنانکه بهبود کارایی مصرف کود مدنظر باشد، 60 کیلوگرم نیتروژن در چهار هفته بعد از گلدهی پیشنهاد می گردد.

    کلیدواژگان: زمان برداشت، سورگوم، کارایی مصرف کود، عملکرد علوفه، کود نیتروژنه
  • امیر هوشنگ جلالی، پیمان جعفری صفحه 31
    به منظور بررسی تاثیر پتاسیم بر عملکرد و اجزای عملکرد سه رقم هندوانه (Citrullus lanatus (Thunb.) Matsum and Nakai)‎ در شرایط شوری آب و خاک (به ترتیب 3‎/6 و 4‎/8 دسی زیمنس بر متر)، پژوهشی با استفاده از آزمایش کرت های خرد شده در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار در ایستگاه تحقیقاتی شهرستان اردستان واقع در استان اصفهان طی سال های 1386 و 1387 انجام شد. سه رقم هندوانه شامل ‘شوگر بیبی’، ‘چارلستون گری’ و ‘محبوبی’، کرت های اصلی و چهار سطح کود پتاسیم شامل صفر، 50، 100 و 150 کیلوگرم در هکتار کرت های فرعی را تشکیل دادند. مصرف کود پتاسیم در مقادیر دو و سه برابر نسبت به شرایط معمول (بدون تنش شوری)، به ترتیب موجب 8‎/24 و 5‎/18 درصد افزایش عملکرد در دو رقم ‘چارلستون گری’ و ‘شوگر بیبی’ شد. بالاترین مقدار عملکرد 39112 کیلوگرم در هکتار با کاربرد 150 کیلوگرم پتاسیم در هکتار در رقم ‘چارلستون گری’ به دست آمد. در تمام مقادیر کاربرد پتاسیم، افزایش تعداد میوه در رقم ‘شوگر بیبی’ و وزن میوه در رقم ‘چارلستون گری’ از دلایل اصلی افزایش عملکرد در این دو رقم محسوب می شدند. با افزایش استفاده از کود پتاسیم، نسبت سدیم به پتاسیم در برگ ها از 61‎/0 به 33‎/0 و در ساقه ها از 81‎/0 به 4‎/0 کاهش یافت. نتایج پژوهش حاضر نشان داد در شرایط تنش شوری، استفاده بیشتر از کود پتاسیم می تواند اثرات مضر شوری را کاهش دهد و عملکرد هندوانه را بهبود بخشد.
    کلیدواژگان: غلظت کل مواد جامد محلول در میوه، ضخامت پوست، برگ، تنش شوری، نسبت سدیم به پتاسیم
  • مریم رفیعی، لطفعلی ناصری، داود بخشی، اسد علیزاده صفحه 43
    در این مطالعه، میزان فنل کل، کلروژنیک اسید، کاتچین، کوئرستین، فلوریدزین، سیانیدین و فعالیت آنتی اکسیدانی پوست و گوشت شش رقم سیب (Malus domestica)‎ ایرانی شامل ارقام ‘گلاب کهنز’، ‘سیب ترش دیررس’، ‘قره یاپراق’، ‘ترکمان’، ‘قزل آلما’ و ‘عباسی مشهد’ و چهار رقم تجاری شامل ‘گلدن دلیشز’، ‘رد دلیشز’، ‘برابرن’ و ‘فوجی’ بررسی شد. رقم ‘فوجی’ بیشترین مقدار سیانیدین 3-گالاکتوزید (9‎/3711 میکروگرم بر گرم وزن تر) و رقم ‘گلاب کهنز’ بیشترین مقدار کوئرستین 3-گالاکتوزید (8‎/3133 میکروگرم بر گرم وزن تر) و فلوریدزین را در پوست (2‎/642 میکروگرم برگرم وزن تر) و رقم ‘قره یاپراق’ بیشترین مقدار فلوریدزین گوشت (1‎/98 میکروگرم بر گرم وزن تر) را نشان دادند. رقم ‘عباسی مشهد’ بیشترین مقدار کلروژنیک اسید پوست (1‎/298 میکروگرم بر گرم وزن تر) و گوشت (3‎/484 میکروگرم بر گرم وزن تر) و رقم ‘قزل آلما’ بیشترین مقدار کاتچین پوست (2‎/255 میکروگرم بر گرم وزن تر) و ‘سیب ترش دیررس’ بیشترین کاتچین گوشت (9‎/76 میکروگرم بر گرم وزن تر) را نشان دادند. تجزیه رگرسیونی داده های فنل کل و ظرفیت آنتی اکسیدانی نشان داد که ارتباط مثبتی بین مقدار فنل کل و درصد فعالیت آنتی اکسیدانی وجود دارد. بیشترین مقدار فنل کل و بیشترین مقدار فعالیت آنتی اکسیدانی در رقم ‘فوجی’ مشاهده شد.
    کلیدواژگان: فلوریدزین، سیانیدین 3، گالاکتوزید، کلروژنیک اسید، کاتچین، فنل کل
  • سید مجید موسوی، محمد علی بهمنیار، زهرا احمدآبادی * صفحه 57

    به منظور بررسی وضعیت توزیع فلزات سنگین از کمپوست زباله شهری و لجن فاضلاب در دو سیستم کشت غرقاب و خشکی، تحقیقی به صورت کرت های خرد شده با طرح پایه بلوک کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه پژوهشی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری صورت گرفت. برای سیستم کشت غرقاب، مزرعه برنج (شالیزار) و برای سیستم کشت خشکی، مزرعه کشت سبزی ها درنظر گرفته شد. عامل اصلی (تیمارهای کودی) در پنج تیمار 20 و 40 تن کمپوست در هکتار، 20 و 40 تن لجن فاضلاب در هکتار و تیمار شاهد به خاک اضافه گردید. عامل فرعی (سال های کوددهی) نیز شامل سه تیمار یک، دو و سه سال کوددهی بود. نتایج نشان داد که در سیستم غرقاب تیمارهای لجن فاضلاب تاثیر بیشتری از نظر میزان انباشت فلزات سنگین در خاک داشتند، درحالی که تیمارهای کودی کمپوست در سیستم کشت خشکی موثرتر بودند. همچنین، در خاک تحت کشت برنج، درصد افزایش شکل قابل جذب عناصر مورد مطالعه نسبت به تیمار شاهد بیشتر از سیستم کشت خشکی بود.

    کلیدواژگان: لجن فاضلاب، کمپوست زباله شهری، خاک، سیستم کشت خشکی و غرقاب، فلزات سنگین
  • مریم هادیان دلجو، حسن ساری خانی صفحه 71
    قهوه ای شدن و نرم شدن بافت میوه در اثر آسیب های مکانیکی طی دوره بازاررسانی، کاهش کیفیت در اثر تنفس بالای میوه و اتلاف آب از عوامل محدودکننده عمر پس از برداشت سیب های زودرس تابستانه هستند. در پژوهش حاضر، اثر سالیسیلیک اسید روی برخی شاخص های کیفی سیب رقم ‘گلاب کهنز’ طی عمر پس از برداشت بررسی شد. میوه های برداشت شده در غلظت های صفر (شاهد)، یک، دو و چهار میلی مولار سالیسیلیک اسید غوطه ور شده و به مدت 43 روز در دمای صفر درجه سانتی گراد نگهداری شدند. سالیسیلیک اسید باعث کاهش مواد جامد محلول در مراحل پایانی نگهداری گردید. علاوه بر این، سالیسیلیک اسید سرعت نرم شدن بافت و میزان اتلاف آب میوه را کاهش داد. در پایان نگهداری، بالاترین سفتی بافت در تیمارهای یک و دو میلی مولار سالیسیلیک اسید و بیشترین تلفات آب در میوه های شاهد دیده شد. میوه های تیمار شده با هر سه غلظت سالیسیلیک اسید میزان قهوه ای شدن اندکی را نشان دادند. در مقابل، بالاترین میزان قهوه ای شدن سطح میوه در میوه های شاهد مشاهده گردید. همچنین تیمار سالیسیلیک اسید روند کم شدن محتوای فنل کل را به تاخیر انداخت. نتایج حاصل از این پ‍‍ژوهش نشان داد که تیمار پس از برداشت سالیسیلیک اسید با کاهش قهوه ای شدن و حفظ ویژگی های کیفی منجر به افزایش عمر پس از برداشت سیب ‘گلاب کهنز’ گردید.
    کلیدواژگان: محتوای فنل کل، قهوه ای شدن، سیب رقم  گلاب کهنز'، سالیسیلیک اسید، عمر پس از برداشت
  • امید یونسی، کاظم پوستینی، محمدرضا چایچی، احمد علی پوربابایی صفحه 83
    به منظور ارزیابی تاثیر کاربرد باکتری های افزاینده رشد گیاه بر جوانه زنی و رشد اولیه یونجه در شرایط تنش شوری، آزمایشی در آزمایشگاه تحقیقات بذر دانشکده علوم و مهندسی زراعی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی اجرا گردید. تیمارهای آزمایشی شامل سه سطح تنش شوری شامل شاهد (بدون تنش) (S0)، 60 (S1) و 120 (S2) میلی مولار نمک کلریدسدیم، دو رقم یونجه ‘بمی’ و ‘یزدی’ و 16 پیش تیمار مختلف باکتریایی بود. سطوح پیش تیمار باکتریایی شامل شاهد (بدون باکتری)، ازتوباکتر، آزوسپریلیوم، سودوموناس و ریزوبیوم ملیلوتی به صورت منفرد و نیز به صورت تلفیق دوتایی، سه تایی و چهارتایی از باکتری های مختلف بود که در مجموع 16 سطح پیش تیمار مختلف باکتریایی را تشکیل می داد. اعمال تنش شوری منجر به کاهش معنی دار جوانه زنی و رشد اولیه گیاهچه گردید که این کاهش در تیمار شاهد (عدم پیش تیمار بذر) در بیشترین مقدار خود مشاهده شد. به کارگیری پیش تیمار باکتریایی به ویژه تیمار باکتری سودوموناس و تیمارهای تلفیقی نقش موثری در تعدیل اثرات منفی شوری بر صفات مورد ارزیابی داشتند.
    کلیدواژگان: باکتری محرک رشد، جوانه زنی، شوری، یونجه، رشد اولیه
|
  • Hamid Bagheri, Babak Andalibi, Mohammad Reza Azimi Moghaddam Page 1

    In order to possibility of improving physiological traits, yield and yield components of safflower (Carthamus tinctorius cv. sina) by anti-transpiration application in rainfed condition, a research was carried out in factorial based on randomized complete block design (RCDB) with three replications in Miyaneh region (East Azarbaijan province - Iran) in 2011. The treatments antitranspirant rate were zero (control), 80, 120 and 160 g a.i.ha-1. The antitranspirant application time was at elongation, flowering and seed filling stages. The results showed that there were significant differences between treatments in all studied traits. Applying atrazine at 80 and 120 g a.i.ha-1 specially in flowering stage by providing plant favorite conditions such as reducing canopy temperature, increasing photosynthesis and chlorophyll content, improved yield and yield components comparing to rainfed stressed condition. Applying atrazine at 160 g a.i.ha-1 did not improve growth but acted as a growth inhibitor. The highest and lowest number of prolific capitol, number of seed in capitol and also grain yield were obtained at 120 g a.i.ha-1 in flowering time and 160 g a.i.ha-1 in elongation time, respectively.

    Keywords: Safflower, Chlorophyll, Photosynthesis rate, Atrazine, Canopy temprature
  • Roushan Jafari, Raouf Seyed Sharifi, Ali Akbar Imani Page 17

    In order to study the influence of nitrogen and different harvesting dates on sorghum yield, a split plot experiment based on randomized complete block design was conducted with three replications in 2010 at the Research Farm of Islamic Azad University, Ardabil branch. Factors were: different harvesting dates in three levels containing, beginning of flowering, two and four weeks after beginning of flowering and nitrogen fertilizer in four levels (zero, 60, 120 and 180 kg N.ha-1). The results showed that maximum of forage yield was obtained by the plots which were applied 180 kg N.ha-1 in four weeks after beginning flowering and the least of it was in no application of nitrogen fertilizer in beginning of flowering. Means comparison showed that the highest nitrogen use efficiency was obtained by the plots which was applied 60 kg N.ha-1 in four weeks after beginning flowering and the least of it was in application of 180 kg N.ha-1 × beginninig of flowering. Maximum of stem and leaf protein was obtained in the highest of nitrogen fertilizer rates. It seems that in order to increasing of forage yield, should be applied 180 kg N.ha-1 × four weeks after beginning flowering in climate conditions of Ardabil. If the aim is to improve nitrogen use efficiency, then applying 60 kg N.ha-1 in four weeks after beginning flowering can be suggested.

    Keywords: Fertilizer use efficiency, Harvesting date, Nitrogen fertilizer, Forage yield, Sorghum
  • Amir Hooshang Jalali, Peyman Jafari Page 31
    To investigate the effect of K fertilizer on yield and yield components of three watermelon cultivars, a two-year study (2007-2008) was conducted in Ardestan Agricultural Research Center (Isfahan province) by using of split plot randomized based on complete block design in three replications. Three watermelon cultivars (‘Sugar baby’, ‘Charleston Grey’ and ‘Mahbubi’), were assigned as main plots and four K fertilizer levels (zero, 50, 100, and 150 kg K.ha-1) were assigned as subplots. Two and three times higher than consumption of K fertilizer (100 and 150 kg K.ha-1) in compared to normal conditions (without salinity), led to a 24.8 and 18.5 percent increase in yield of ‘Charlston Gray’ and ‘Sugar Baby’, respectively. The highest fruit yield (39112 kg.ha-1), was obtained using 150 kg K.ha-1 in ‘Charleston Gray’ cultivar. Potassium applications at all levels, increased fruit number in ‘Sugar Baby’ and fruit weight in ‘Charleston Gray’, were considered as the main reason for increasing yield. By increasing of K application, the ratio of Na/K in the leaves from 0.61 to 0.33 and in the stems from 0.81 to 0.4 was decreased. The results indicated that in saline conditions, higher levels of K fertilizers can reduce the deleterious effects of salinity and thus may improve watermelon yield.
    Keywords: Total soluble solid, Salt stress, Na, K ratio, Rind thickness, Leaf
  • Maryam Rafiee, Lotfali Naseri, Davoud Bakhshi, Asad Alizadeh Page 43
    In this study, the amount of total phenol, chlorogenic acid, catechin, quercetin, phloridzin, cyanidin and antioxidant activity of apple (Malus domestica) skin and flesh of six Iranian cultivars, including: ‘Golab Kohanz’, ‘Sib Torsh Dirras’, ‘Ghara Yapragh’, ‘Torkman’, ‘Ghezel Alma’ and ‘Abbasi Mashhad’, and four commercial cultivars including: ‘Golden Delicious’, ‘Red Delicious’, ‘Braeburn’ and ‘Fuji’ was investigated. ‘Fuji’ had the highest amount of cyanidin 3-galactoside (3711.9 µg.g-1 fresh weight) and ‘Golab Kohanz’ had the greatest amount of quercetin 3-galactoside (3133.8 µg.g-1 fresh weight) and phloridzin in the skin (642.2 µg.g-1 fresh weight) and ‘Ghara Yapragh’ showed the greatest amount of flesh phloridzin (98.1 µg.g-1 fresh weight). ‘Abbasi Mashhad’ had the largest amount of flesh (484.3 µg.g-1 fresh weight) and the skin's (298.1 µg.g-1 fresh weight) chlorogenic acid, ‘Ghezel Alma’ had the greatest amount of catechin of skin (255.2 µg.g-1 fresh weight) and ‘Sib Torsh Dirras’ showed the highest catechin of flesh (76.9 µg.g-1 fresh weight). The regression analysis of total phenol and antioxidant capacity showed a positive correlation between the amount of total phenol and the antioxidant activity. The highest amount of total phenol and antioxidant activity in ‘Fuji’ was observed.
    Keywords: Phloridzin, Total phenol, Chlorogenic acid, Catechin, Cyanidin 3, galactoside
  • Seyed Majid Mousavi, Mohammad Ali Bahmanyar, Zahra Ahmadabadi Page 57

    In order to investigate distribution status of heavy metals in cropping systems of water logging and dry farming, an experiment was conducted as split-plot arrangement based on randomized complete block design with three replications in research field of Sari Agricultural Science and Natural Resources University. A paddy-soil considered for water logging system and the planted field with vegetables considered for dry farming system. Main plot (fertilizer treatments added to soil) included five treatments: 20 and 40 ton.ha-1 compost, 20 and 40 ton.ha-1 sewage sludge and control. Also, sub factor (application years) consisted three treatments comprised: one, two and three years fertilization. The results showed that in water logging system sewage sludge treatments had more influence on heavy metals accumulation in soil while, compost treatments had more influence than sewage sludge treatments in dry farming system. Also, in paddy soil the enhancement percent of available form compared to control treatment was much more than dry farming system.

    Keywords: Soil, Municipal solid waste compost, Dry farming, water logging system, Sewage sludge, Heavy metals
  • Maryam Hadian, Deljou, Hassan Sarikhani Page 71
    Fruit browning and tissue softening due to damages during handling, quality losses and water loss are the major limiting factors reducing postharvest life of early ripening apples. In this study, the effect of salicylic acid (SA) on fruit quality of apple cv ‘Golabe-Kohanz’ during postharvest life were investigated. Harvested fruits were immersed in zero, one, two and four mM SA and were maintained for 43 days at zero ºC. SA decreased the soluble solids content at last stages of storage. In addition, SA reduced softening rate and water loss. At the end of storage, the highest firmness was observed in one and two mM SA treated fruits and the highest water loss was measured in control. Treatment of fruits by all three concentrations of SA showed a little browning. The highest browning was observed in those of control. Also SA delayed reduction of the total phenolic. The results demonstrate that SA postharvest treatment of apple cv.، Golabe-Kohanz, through reducing browning and maintaining fruit quality increased postharvest life.
    Keywords: Apple cv. Golabe, Kohanz, Total phenolics content, Postharvest life, Salicylic acid, Browning
  • Omid Younesi, Kazem Poustini, Mohammad Reza Chaichi, Ahmad Ali Pourbabaie Page 83
    In order to study the effects of seed-bacterial priming (inoculation) on germination and early growth of alfalfa under salinity stress conditions, an experiment was conducted at seed research laboratory and Greenhouse of College of Agriculture, University of Tehran in Karaj (Iran) in 2011. The experiment was arranged as a factorial in Completely Randomized Design (CRD) with three replications. Experimental treatments including: three levels of salinity stress (zero (S0), 60 (S1) and 120 (S2) mmol), two levels of alfalfa cultivars (‘Bami’ and ‘Yazdi’) and 16 levels of bacterial priming (Azetobacter, Azospirillum, Pseudomonas and Rhizobium meliloti in single and different double, triple and quadratic integrated forms). The results indicated that applying salinity stress significantly decreased germination and early seedling growth. This descending trend in control (no inoculation) treatment was more than that of treated seeds. Application of bacterial priming especially Pseudomonas priming and integrated treatments played an important role in moderating the negative effects of salinity on measured traits. According to the results of this study, it seems that plant growth promoting bacteria, by producing and releasing phytohormones such as auxin, gibberellins and cytokinin along with decreasing ethylene level, improve plant growth under salinity stress condition.
    Keywords: Germination, Early growth, Salinity, Growth Promoting Rhizobacteria (GPR), Alfalfa