فهرست مطالب

پژوهشنامه جغرافیای انتظامی - پیاپی 7 (پاییز 1393)
  • پیاپی 7 (پاییز 1393)
  • تاریخ انتشار: 1393/08/20
  • تعداد عناوین: 6
|
  • سعیده مویدفر*، مسعود تقوایی، علی زنگی آبادی صفحات 1-24
    ازآنجایی که توسعه در زمانها و مکانهای مختلف در بین مناطق به صورت یکسان صورت نگرفته است در هر مقیاسی نابرابری های منطقه ای در کشورها زیادبوده و در زمینه شاخص های مختلف مناطق ویژهای موقعیت ممتازتری نسبتبه سایر مناطق دارند. بنابراین، مطالعه نابرابری های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی در میان گروه ها، قشرها، اقوام و نیز مناطق جغرافیایی با تقسیمات در یک کشور یکی از کارهای ضروری و پایه ای برای برنامه ریزی و اصلاحات به منظور تامین رشد اقتصادی و تحقق امنیت پایدار به ویژه در مناطق حساس است. هدف پژوهش حاضر بررسی تفاوتها و نابرابری ها بین شهرستانهای مرزی استان آذربایجان غربی از نظر وضعیت و سطح برخورداری از 63شاخص که شامل شاخص های اقتصادی، اجتماعی، آموزشی و کالبدی و رتبه بندی این شهرستانها از نظر میزان برخورداری از شاخص-های یادشده می باشد. نوع پژوهش کاربردی و روش آن نیز تحلیلی- مقایسه ای است. برای تجزیه و تحلیل اطلاعات نیز از روش های الکتروتاپسیس، که از روش های تصمیم گیری چندمعیاره می باشند، استفاده شده است. با توجه به نتایج به دست آمده از بررسی ها مشخص شد که شاخصهای توسعه در میان شهرستانهای این استان به صورت متعادل توزیع نشده است و شهرستانهای پیرانشهر، سردشت و ارومیه به ترتیب در جایگاه اول تا سوم از لحاظ برخوداری از این شاخصها دارای وضعیت فرابرخودار میباشند. درمقابل، شهرستانهای ماکو، اشنویه و چالدران دارای وضعیت نابرخوردار از لحاظ برخورداری از شاخصهای موردمطالعه می باشند. همچنین، باتوجه به نتایج روش تاپسیس از لحاظ برخورداری از شاخصهای آموزشی شهرستان سردشت، شاخصهای اجتماعی اشنویه و نیز شاخصهای اقتصادی و کالبدی شهرستان ارومیه در جایگاه نخست قرارگرفته اند. رتبه بندی شهرستانها در این پژوهش میتواند در بهینه سازی وضع موجود و ساماندهی سطوح توسعه و امنیت پایدار در این استان موثرباشد.
    کلیدواژگان: امنیت، مدیریت بحران گردشگری، فضاهای شهری، شهر یزد
  • رحیم سرور*، سمیه محمدی حمیدی، محمد ویسیان صفحات 25-54
    ازآنجاییکه توسعه در زمانها و مکان های مختلف در بین مناطق بهصورت یکسان صورت نگرفته است در هر مقیاسی نابرابری های منطقه ای در کشورها زیادبوده و در زمینه شاخصهای مختلف مناطق ویژهای موقعیت ممتازتری نسبتبه سایر مناطق دارند. بنابراین، مطالعه نابرابری های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی در میان گروه ها، قشرها، اقوام و نیز مناطق جغرافیایی با تقسیمات در یک کشور یکی از کارهای ضروری و پایه ای برای برنامهریزی و اصلاحات بهمنظور تامین رشد اقتصادی و تحقق امنیت پایدار به ویژه در مناطق حساس است. هدف پژوهش حاضر بررسی تفاوت ها و نابرابری ها بین شهرستانهای مرزی استان آذربایجانغربی از نظر وضعیت و سطح برخورداری از 63شاخص که شامل شاخصهای اقتصادی، اجتماعی، آموزشی و کالبدی و رتبه بندی این شهرستانها از نظر میزان برخورداری از شاخص-های یادشدهمیباشد. نوع پژوهش کاربردی و روش آن نیز تحلیلی- مقایسه ای است. برای تجزیه و تحلیل اطلاعات نیز از روش های الکتر و تاپسیس، که از روش های تصمیمگیری چندمعیاره میباشند، استفادهشدهاست. باتوجهبه نتایج به دست آمده از بررسی ها مشخص شد که شاخص های توسعه در میان شهرستان های این استان به صورت متعادل توزیع نشده است و شهرستانهای پیران شهر، سردشت و ارومیه به ترتیب در جایگاه اول تا سوم از لحاظ برخوداری از این شاخصها دارای وضعیت فرابرخودار میباشند. درمقابل، شهرستان های ماکو، اشنویه و چالدران دارای وضعیت نابرخوردار از لحاظ برخورداری از شاخص های موردمطالعه می باشند. همچنین، باتوجه به نتایج روش تاپسیس از لحاظ برخورداری از شاخصهای آموزشی شهرستان سردشت، شاخصهای اجتماعی اشنویه و نیز شاخصهای اقتصادی و کالبدی شهرستان ارومیه در جایگاه نخست قرارگرفته اند. رتبهبندی شهرستانها در این پژوهش می تواند در بهینه سازی وضع موجود و ساماندهی سطوح توسعه و امنیت پایدار در این استان موثرباشد.
    کلیدواژگان: توسعه، شهرستان های مرزی، امنیت پایدار، الکتر، تاپسیس، استان آذربایجان غربی
  • محسن جان پرور*، محمد قصری صفحات 55-86
    روند جهانی شدن زمینه توسعه روابط بین کشورها و نفوذپذیری مرزهای سیاسی را افزایش داده است. این امر به صورت های مختلف بر مرزهای سیاسی بین کشورها و مناطق مرزی تاثیرگذاشته و زمینه توسعه مبادلات تجاری بین کشورها و سایر بازیگران چه در قالب مبادلات قانونی و چه در قالب مبادلات غیرقانونی نظیر قاچاق کالا را فراهم آورده است. در این میان، جمهوری اسلامی ایران باتوجه به دارابودن مرزهای طولانی از پدیده قاچاق کالا به صورت های مختلف دچار چالش و ناامنی های اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و... شده است. براین اساس، شناسایی و تبیین عوامل اثرگذار بر قاچاق کالا یکی از گام های اولیه مدیریت و کنترل مرزهای ایران می باشد که مقاله حاضر بنادارد با روشی توصیفی- تحلیلی به این پرسش پاسخ دهد که چه عواملی بر قاچاق کالا در مرزهای ایران موثر می باشند؟ منابع مورد استفاده برای گردآوری داده ها به منظور پاسخ دهی به این پرسش ازطریق مطالعات کتابخانه ای و میدانی(پرسشنامه ای) صورت گرفته است و برای تجزیه و تحلیل داده های پرسشنامه ای از نرم افزار SPSS و آزمون T-test استفاده شده است. نتایج حاصل از این بررسی حاکی از آن است که عوامل موثر بر قاچاق کالا در طول مرزهای ایران شامل عوامل جغرافیایی(طول مرزها، جغرافیای طبیعی مرزها و...)، عوامل اقتصادی(نابرابری های فضایی، بیکاری و...)، عوامل اجتماعی و فرهنگی(فرهنگ عمومی، افزایش فرهنگ مصرفگرایی و...)، عوامل سیاسی(تعداد همسایگان، میزان اعمال حاکمیت کشور همسایه در قلمرو خود و...) است. شناخت این عوامل موثر بر قاچاق کالا گام اولیه حرکت برای مدیریت و کنترل مرزهای ایران است.
    کلیدواژگان: مرز، مرزهای ایران، قاچاق، قاچاق کالا، راهبرد
  • ژیلا سجادی، سامان حیدری*، کیوان باقری صفحات 87-112
    بافت های شهری یکی از عوامل تاثیرگذار در ایجاد امنیت شهروندان می باشند. پژوهش حاضر مطالعه ای تطبیقی است که با هدف بررسی میزان امنیت اجتماعی شهروندان در دو بافت فرسوده و نوساز و برنامه ریزی شده شهر جوانرود به انجام رسیده است. روش تحقیق توصیفی- تحلیلی می باشد. جامعه آماری تمامی شهروندان ساکن دو بافت مورد بررسی هستند که براساس فرمول کوکران تعداد 380نفر به عنوان جامعه نمونه انتخاب شده اند. نمونه گیری بهصورت غیراحتمالی آسان صورت گرفته است. برای جمع آوری داده ها از پرسش نامه و مطالعات میدانی استفاده شده است. روایی و پایایی پرسشنامه نیز با استفاده از روش اعتبار صوری و ضریب آلفای کرونباخ مورد سنجش قرار گرفته است. به منظور تحلیل داده ها از نرمافزارهای SPSS و Excel استفاده شد. از آزمون های T دونمونه ای مستقل و آزمون فریدمن برای تحلیل داده ها استفاده شده است. یافته های پژوهش نشان میدهد که امنیت اجتماعی شهروندان بافت فرسوده با میانگین2.52 کمتر از شهروندان بافت نوساز و برنامه ریزی شده با میانگین3.34 است. همچنین، امینت اجتماعی زنان با میانگین2.60 کمتر از امنیت اجتماعی مردان با میانگین3.19 است. میانگین میزان رضایت از عملکرد مدیریت شهری برای ایجاد محیطی ایمن و قابل زندگی در بافت فرسوده برابر با 2.09 و در بافت نوساز و برنامه ریزی شده برابر با 2.89 میباشد. درنهایت، میانگین میزان رضایت از عملکرد نیروی انتظامی برای برقراری امنیت در بافت فرسوده برابر با 4.02 و در بافت نوساز و برنامه ریزی شده برابر با 3.60 است. باتوجه به نتایج این پژوهش می توان بیان داشت که امنیت اجتماعی شهروندان ساکن در بافت فرسوده مطلوب نیست و نوسازی و برنامه-ریزی مجدد این بافت ها برای ایجاد محیطی ایمن و قابل زندگی برای شهروندان ساکن در آن امری ضروری و اجتناب ناپذیر است.
    کلیدواژگان: امنیت اجتماعی، بافت نوساز و برنامه ریزی شده، بافت فرسوده، شهر جوانرود
  • رضاعلی محسنی*، عزت الله نصرتی پایانی صفحات 113-138
    هم زمان با رشد فیزیکی و اجتماعی شهرها و تبدیل آنها به مراکز نامتجانس اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی میزان جرایم و آسیب ها بهویژه در مناطق مرکزی و حاشیه ای شهرهای بزرگ افزایش می یابد. میزان جرایم و آسیب های اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و کالبدی شهری با درجه توسعه شهری رابطه دارد و به موازات افزایش جمعیت شهری میزان جرایم و آسیب ها نیز افزایش می یابد. هدف اصلی این مقاله شناسایی آسیب ها و جرایم شهری و تعین رتبه بندی آن در شهرها است که به صورت موردی در شهر گرگان به اجرا درآمده است. نوشتار حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی است که به شیوه پیمایشی اجرا شده است. جامعه آماری این پژوهش را سه گروه مدیران اجرایی، نخبگان و شهروندان تشکیل داده اند. از جامعه آماری مدیران 70 نفر، نخبگان 110نفر و شهروندان 381نفر به عنوان حجم نمونه انتخاب شدند. روش نمونه گیری ترکیبی بوده و از روش های نمونه گیری هدفمند -برای مدیران- و سهمیه ای -برای نخبگان و شهروندان- استفاده شده است. ابزار غالب گردآوری اطلاعات پرسش نامه بود و از مصاحبه نیز به عنوان ابزار تکمیلی استفاده شده است. تمامی داده های به دست آمده با استفاده از نرم افزار آماری spss تجزیه و تحلیل شدند. نتایج پژوهش نشان میدهد که فقر، بیکاری، مشاغل کاذب، مهاجرت، تکدی و مسکن مهمترین آسیب های اقتصادی شهر و اعتیاد، حاشیه نشینی، طلاق، کودکان خیابانی، سرقت، مزاحمت خیابانی، وندالیسم و خشونت بهعنوان مهمترین آسیبهای اجتماعی شهر و نیز بدحجابی، قومیت گرایی، تعارضهای فرهنگی و ناهنجاری آموزشی مهمترین آسیب های فرهنگی شهر و ترافیک، آلودگی و نامناسب بودن معابر و خیابان ها از مهمترین آسیبهای فیزیکی شهر بوده اند.
    کلیدواژگان: شهر، جرم، آسیب شهری، مسئله شهری، رتبه بندی
  • لطفعلی کوزه گرکالجی، سعید ضرغامی *، پرویز آقایی صفحات 139-156
    احساس امنیت در فضاهای سبز شهری یکی از مهمترین شاخص های کیفیت فضا محسوب میشود. وجود امنیت اجتماعی موجبات پویایی اقتصادی-اجتماعی را فراهم خواهد ساخت. برقراری امنیت اجتماعی در فضاهای سبز عمومی که افراد با پایگاه ها و طبقات مختلف اقتصادی و اجتماعی در آن حضور دارند از الزامات اساسی جوامع محسوب می شود. در همین راستا، نویسندگان با انتخاب پارک ملت، که دارای کارکرد منطقه ای می باشد، میزان امنیت اجتماعی در آن را مورد بررسی قراردادند. روش پژوهش به صورت توصیفی-تحلیلی و از لحاظ هدف کاربردی می باشد. داده ها و اطلاعات به دو صورت کتابخانه ای(اسناد فرادست) و میدانی(پرسشنامه) گردآوری شده است. حجم نمونه 100 نفر انتخاب گردیده و روش نمونه-گیری نیز به صورت غیراحتمالی-اتفاقی می باشد. داده ها پس از واردشدن به نرم افزار spss با آزمونهای ANOVA، T دو نمونه ای مستقل و همچنین آزمون پیرسون مورد تحلیل قرارگرفته اند. نتایج پژوهش حاکی از آن است که شاخصهای پژوهش آزار لسانی با مقدار میانگین 2.78 بیشترین سهم را در کاهش امنیت در پارک ملت دارد. پس از آن به ترتیب شاخص آزار بصری با مقدار 2.74 و آزار فیزیکی با مقدار 2.26 باعث کاهش امنیت میباشند.همچنین عدم امنیت در میان زنان بیشتر از مردان است. در ادامه براساس آزمون پیرسون مشخص گردید که بین سن و عدم امنیت مقدار همبستگی 0.811- است. این امر گویای رابطه معکوس این دو متغیر است به طوری که با افزایش سن عدم امنیت کاهش و با کاهش سن امنیت نیز افزایش می یابد. مقدار همبستگی بین تحصیلات و عدم امنیت 0.867- است که در مقایسه با متغیر سن همبستگی بیشتری با متغیر عدم امنیت دارد. در ادامه نیز پیشنهادهایی به منظور افزایش امنیت اجتماعی در پارک ملت ارایه شده است.
    کلیدواژگان: احساس امنیت اجتماعی، شاخص های امنیت اجتماعی، فضاهای سبز عمومی، پارک ملت
|
  • Saeedeh Moayedfar*, Masoud Taghvaei, Ali Zangiabadi Pages 1-24
    No doubt, the tourism industry is one of the most sensitive and vulnerable to crises. Major events such as natural disasters, epidemics, terrorist attacks, improper management and the pressures impose on the industry. In fact, tourism crisis is defined as any event that threatens destination normal function and carry out business related to tourism may impair or threaten the safety of tourists. Urban tourism spaces are as a subset of the city's population, followed by their affinity, which are highly vulnerable to human and natural disasters. This article is based on Explaining the concept of tourism crisis management, determining situation of major components of tourism crisis management in tourist spaces of Yazd city. The results show that dimensions of tourism crisis management among the different spaces as well as physical security, political- social, economic and behavior security have been higher than average level items. To analyze the results, and outlines, using versatility crisis approach and using the SOAR model, have been found strengths, opportunities, aspirations and results.
    Keywords: Security, Crisis Management of Tourism, Urban Space, Yazd City
  • Rahim Sarvar*, Somayeh Mohammadi Hamidi, Mohammad Waysian Pages 25-54
    Since the various regions have not experienced a uniform development in different times and places, there are numerous regional inequalities, in all scales, across countries; as there are various special regions with better position than others in terms of various indicators. Therefore, studying economic, social, cultural and political inequalities among groups, classes, ethnics and geographical regions or divisions of the civil is a necessary and fundamental task for planning and making reforms in order to meet economic growth and to realize sustainable security, particularly in the sustainable regions. This study aims at analyzing the differences and inequalities among border townships of West Azerbaijan Province in terms of enjoying 63 indicators. Economic, social, educational and physical indicators as well as ranking these townships in terms of enjoying the mentioned indicators are among the most studied indicators. It’s an applied research in which analytical-comparative method was used. Electer and Topsis method, which is one of multi-criteria decision making methods, was used for analyzing data. Regarding the results it was demonstrated that development indicators have not been distributed equally among townships of the province. Piranshahr, Sardasht, Uromiya were the first to third townships in terms of enjoying these indicators, while Mako, Oshnaviyeh, and Chaldoran were deprived cities in terms of the studied indicators. Regarding the results of Topsis method, social indicators of Sardasht, social indicators of Oshnaviyeh, economic and physical indicators of Uromiya were in the first ranks. Ranking townships in this study can be useful in optimizing the status quo and organizing development levels and sustainable security in this province.
    Keywords: Development, Border Townships, Sustainable Security, Electer, Topsis, West Azerbaijan Province
  • Mohsen Janparvar*, Mohammad Ghasri Pages 55-86
    The globalization process has increased developmental relationship between countries and influences of political borders. This order has influenced in various ways the political borders between countries and borders area and has provided developmental trade exchange between countries and other players in the form of logical exchange and non logical exchange like good smuggling between countries. Among them, Islamic Republic of Iran according to having long borders from good smuggling having had challenges and insecurity in economic, politic, culture and….So, identity and determining affecting factors on goods smuggling is one of the first management and control step of Iran’s borders that this article want to answer by descriptive-analytic way that which factors affecting good smuggling in Iran’s borders? Sources that have use for gathering data to answer this question by library study and questionnaire have shaped and for analysis the data of questionnaire have used SPSS and T-test. Results of this study showed that affecting factors in goods smuggling across Iran’s borders include geographical factors (border length, natural geography of border and…), economic factors (spatial inequality, unemployment and...), social and cultural factors (public culture, increasing utilization culture and…), political factors (number of neighbors, the rate of sovereignty of neighbors in their territory and …). Recognition of these affecting factors on good smuggling is the first movement step for management and control Iran’s borders.
    Keywords: Borders, The borders of Iran, Smuggling, Goods Smuggling, Strategy
  • Evaluate the social security of citizens / Case Study: Texture of old and new and planned Javanrood city
    Zhila Sajjadi, Saman Haidari*, Keyvan Bageri Pages 87-112
    Send peace and welfare of the collective life of mankind, if Social Security is a fundamental issue in many aspects and different ways of life be ruled. The city is also one of the factors that affect various tissues of the security of citizens. The study aimed to investigate the social security of citizens in the context of old and new town planning Javanrood is written. Survey methods - descriptive. The population of all citizens residing in the examined tissue are sampled according to Cochran, 380 samples were as a society. Sampling was non-random. A questionnaire was used to collect data. Reliability and validity of the questionnaire using Cronbach's alpha coefficient of validity was examined. To analyze the data, SPSS and Excel software were used. To test this hypothesis, and Friedman was independent of T. Findings show that social security of citizen’s distressed areas with mean (2.52), less than citizens of new tissue and programmed to average (3.34), respectively. Social Security as well as women with a mean (2.60), less social security men with a mean (3.19), respectively. The average level of satisfaction with the performance of the police to provide security in old tissue with new tissue and programmed at 4.02 and was equal to 3.60. To analyze the data, SPSS and Excel software were used. To test this hypothesis, two-sample T-test and Friedman were used. Findings show that social security of citizen’s distressed areas with mean (2.52), less than citizens of new tissue and programmed to average (3.34), respectively. Social Security as well as women with a mean (2.60), less social security men with a mean (3.19), respectively. Based on this study it can be concluded that social security is not desirable citizens living in distressed areas and modernize and restructure the tissues, the social security of citizens is imperative and inevitable.
    Keywords: social security, planned new texture, distressed areas, Javanrood city
  • Reza Ali Mohseni*, Ezzetollah Nosrati Pages 113-138
    Crimes and deviance rates increase in central and peripheral zones of city and metropolis. These situations related to social and physical development of cities and formation of cultural, economic and social heterogeneous centers. The rate of physical, economic, cultural and social deviance and crimes related to development degree of city. The main objective of this research is detection of urban crimes and deviance and it's ranking on cities which are implemented in the city of Gorgan. The research is descriptive type and is performed by survey method. The statistical population of the research includes three groups of staff managers, elites and citizens. Research samples were 561 persons who were gained by the purposed sampling (for managers) and quota sampling (for elites and citizens) the main tool for data collecting were questionnaire and interview and date analyzed with spss. The results of this study indicates that; poverty, unemployment, false occupations, immigration, begging and housing are the most important urban economic deviance and harms; addiction, marginality, divorce, street children, robbery, street harassment, vandalism and violence are the most important social deviance; bad dressing, tribalism, ethnocentrism and cultural conflicts and educational abnormality were important cultural deviance; and traffic, pollution and convenient situation of pathway and asphalts were among most important physical issues and problems of city.
    Keywords: City, crime, urban pathology, urban problem, ranking
  • Lotfali Koozegar, Saeid Zargami*, Parviz Agaei Pages 139-156
    Social security in public green spaces has several positive and negative feedback from the communitySocial security reasons to provide socioeconomic dynamics.Social security in public green spaces that people with different levels and base of economic and social are present, is the basic requirement. In this regard, the authors selected a national park area is a function of social security that they examined. The method descriptive - analytical application is the goal. Data in either library (upper records) or field surveys (questionnaires) have been gathered. A sample of 100 persons was selected and sampling as well as non-probability - not accident. After entering data into spss software tests ANOVA, T-test T-independent twosample were also analyzed by Pearson test. The results demonstrate that linguistic harassment indices of with a mean value of 2.78 were the largest decline in the nation's security in the Mellat Park. After these respectively indices,visual harassment whit 2.74 and physical harassment whit 2.26, lead to reduce the amount of security in the area have been studied. Also the insecurity among women is more than men. Continue based on Pearson's test showed that the correlation between age and insecurity is - 0.811. This illustrates an inverse relationship between these two variables., insecurity decreased with increasing age and vice versa. The correlation between education and insecurity - 0.867, compared with age is more correlated with the variable insecurity. The following suggestions are offered to increase social security in the Mellat Park.
    Keywords: social secure sense, social security indices, public green spaces, Mellat Park