صناعات خمس ارسطویی و روش های دعوت قرآنی

نویسنده:
پیام:
چکیده:

سه تا از صناعات پنج‎گانه ارسطویی برهان، خطابه و جدل است. ارسطو و منطق دانان مسلمان به‎دقت و تفصیل آنها را از لحاظ ماده و صورت و هدف و نتیجه بیان نموده اند. روش‎های دعوت قرآنی در سوره نحل به‎ترتیب چنین آمده است: حکمت، موعظه حسنه و جدال احسن. معنای این سه کلمه هم با تحقیق در عرف قرآن آشکار است. برخی منطق دانان و بعضی از مفسران مسلمان سه روش یادشده را با سه فن ارسطویی منطبق دانسته اند. بعضی این روش‎ها و آن سه فن را کاملا یکی محسوب کرده اند و بعضی- خصوصا با نظر به قید حسنه‏بودن موعظه و احسن بودن جدل- به انطباق جزئی قائل شده اند. در این مقاله دیدگاه منطق دانان و مفسران یادشده بعد از گزارش مورد سنجش و ارزیابی قرار گرفته اند و حاصل این سنجش و ارزیابی چنین است که حکمت مبتنی بر برهان است؛ یعنی سخن حق مطابق با واقع است، ولی نه اینکه هر سخن حق مطابق با واقعیت حکمت است و جدل احسن با جدل ارسطویی انطباق جزئی دارد و موعظه حسنه را با خطابه هیچ نسبتی نیست.

نوع مقاله:
مقاله پژوهشی/اصیل
زبان:
فارسی
صفحات:
36 -57
لینک کوتاه:
magiran.com/p2019988 
روش‌های دسترسی به متن این مطلب
اشتراک شخصی
در سایت عضو شوید و هزینه اشتراک یک‌ساله سایت به مبلغ 300,000ريال را پرداخت کنید. همزمان با برقراری دوره اشتراک بسته دانلود 100 مطلب نیز برای شما فعال خواهد شد!
اشتراک سازمانی
به کتابخانه دانشگاه یا محل کار خود پیشنهاد کنید تا اشتراک سازمانی این پایگاه را برای دسترسی همه کاربران به متن مطالب خریداری نمایند!