فهرست مطالب

مطالعات آموزشی و آموزشگاهی - پیاپی 18 (بهار و تابستان 1397)
  • پیاپی 18 (بهار و تابستان 1397)
  • تاریخ انتشار: 1397/04/04
  • تعداد عناوین: 7
|
  • مقاله پژوهشی
  • مرادعلی رضایی ورمزیار، اسماعیل سعدی پور *، صغرا ابراهیمی قوام، علی دلاور، حسن اسدزاده صفحات 9-37
    در چند دهة اخیر، چگونگی افزایش درگیرکردن دانش آموزان با وظایف تحصیلی، یکی از متغیرهای مهم پیش بین عملکرد تحصیلی دانش آموزان،توجه پژوهشگران را برانگیخته است. ازاین رو در این پژوهش به منظور درک نظام دار از فرایند تحولی که دانش آموز را به درگیری تحصیلی هدایت می کند، الگویی علی از منابع و سرمایه های اجتماعی و روان شناختی مؤثر بر درگیری تحصیلی ارائه و اعتباریابی شد. به این منظور 511 دانش آموز سال سوم دبیرستان های شهر همدان (256 پسر و 255 دختر) در سال تحصیلی 96-1395 به روش خوشه ایتصادفی انتخاب شدند و به پرسشنامه های سرمایه های تحولی بیرونی و درونی مینه سوتا (2005) ، سرمایه روان شناختی لوتانز (2007) و درگیری تحصیلی سالملا آرو و آپادایا (2012) پاسخ دادند. داده ها به روش معادلات ساختاری تحلیل شد. بر اساس یافته ها، مدل مفروض درگیری تحصیلی در جامعة پژوهش برازنده بوده است (06/2 X2/DF=، 014/0 RMSEA=). نقش میانجی گر سرمایه های تحولی درونی و سرمایة روان شناختی در رابطة سرمایه های تحولی بیرونی و درگیری تحصیلی، مثبت و معنادار بود. نتیجه این کهبا افزایش سرمایه های تحولی درونی و سرمایة روان شناختی می توان شرایط ایجاد درگیری تحصیلی دانش آموزان را فراهم ساخت.
    کلیدواژگان: سرمایه های تحولی بیرونی، سرمایه های تحولی درونی، سرمایة روان شناختی، درگیری تحصیلی
  • اسدالله خدیوی* ، سید محمد سیدکلان صفحات 39-70
    این پژوهش با هدف بررسی عوامل تاثیرگذار بر کیفیت تدریس در دانشگاه فرهنگیان اردبیل با روش آمیخته انجام شده است. درواقع، با ترکیب روش کیفی «مصاحبة گروه های کانونی» و روش کمی «توصیفی-پیمایشی» انجام شد. در بخش کیفی عوامل و گویه های مؤثر بر کیفیت تدریس از دیدگاه استادان و دانشجومعلمان سرآمد دانشگاه شناسایی و دسته بندی شدند. در بخش کمی نیز به کمک پرسشنامة محقق ساخته دیدگاه های 354 نفر (78 استاد و 276 دانشجومعلم) که به روش تصادفی ساده انتخاب شده بودند، گردآوری و سپس، داده ها با نرم افزار Spss 22 با روش آماری مانوا و رتبه بندی فریدمن تجزیه و تحلیل شدند. یافته های بخش کیفی پژوهش نشان می دهد عوامل ویژگی های فردی و حرفه ای استادان، اجرای موفق برنامة درسی، ارزشیابی آموزشی، مدیریت کلاس، فضای فیزیکی دانشگاه، عوامل برون ساختاری (آموزش و پرورش) و درون ساختاری (محیطی-سازمانی) بیشترین نقش را در کیفیت آموزش و تدریس دانشگاه فرهنگیان دارند. هم چنین در بررسی کمی، یافته ها نشان می دهد از دیدگاه دانشجومعلمان دختر و پسر تفاوتی در عوامل استخراج شده به جزء عوامل درون و برون ساختاری وجود ندارد و به لحاظ رتبه بندی عوامل، از دیدگاه استادان عوامل درون ساختاری (محیطی-سازمانی) ، ویژگی های فردی و حرفه ای استادان و عوامل برون ساختاری (آموزش و پرورش) در رتبه های اول تا سوم قرار داشتند و از دیدگاه دانشجومعلمان ویژگی های فردی و حرفه ای استادان در رتبة اول، عوامل محیطی–سازمانی و برون ساختاری (آموزش و پرورش) در رتبه های دوم و سوم قرار دارند؛ در نتیجه، باید گفت در کیفیت تدریس دانشگاه فرهنگیان اردبیل عوامل زیادی دخیل بوده اند که از بین آن ها بیشترین تاثیر مربوط به ویژگی های فردی و حرفه ای استادان و عوامل درون ساختاری دانشگاه (محیطی- سازمانی) است که باید بیشتر بدان ها توجه کرد.
    کلیدواژگان: کیفیت آموزش- تدریس، استادان، دانشجومعلمان، دانشگاه فرهنگیان
  • یحیی معروفی* ، نعمت الله موسی پور، حسین حسنی صفحات 71-98
    هدف اصلی پژوهش، بررسی وضعیت همخوانی برنامه های درسی قصدشده و اجراشده دروس تربیتی کارشناسی آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان است. روش پژوهش بر اساس هدف کاربردی و براساس روش گردآوری داده ها، توصیفی از نوع پیمایشی و جامعة آماری شامل کلیة دانشجومعلمان و استادان رشتة علوم تربیتی است که با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی خوشه ایو براساس جدول کرجسی و مورگان نمونه ای به حجم 30 مدرس دروس تربیتی با حداقل پنج سال سابقۀ تدریس و 220 دانشجومعلم رشتة آموزش ابتدایی از 8 پردیس دانشگاه فرهنگیان در سطح کشور انتخاب شد. وضعیت برنامة درسی اجراشده با استفاده از شش پرسشنامة محقق ساخته و فرم سیاهۀ رفتار تدریس مدرسان بررسی شد. داده های جمع آوری شده با کمک شاخص های آمار توصیفی و آمار استنباطی تجزیه و تحلیل شد. یافته های پژوهش نشان داد میزان همخوانی مؤلفه های اهداف، محتوا، راهبردهای یاددهی-یادگیری و شیوۀ ارزشیابی برنامة درسی قصدشده با برنامة درسی اجراشده از دیدگاه استادان در حد متوسط و از دیدگاه دانشجومعلمان و نتایج حاصل از سیاهة رفتار کمتر از حد متوسط بوده است.
    کلیدواژگان: برنامة درسی قصدشده، برنامة درسی اجراشده، دروس تربیتی، رشتة آموزش ابتدایی، دانشگاه فرهنگیان
  • مریم کیان*، نجمه عابدینی، احمد زندوانیان نایینی صفحات 99-122
    هدف پژوهش حاضر، آسیب شناسی برنامه درسی انشاء پایه ششم دوره تحصیلی ابتدایی بود. در این راستا، سه بعد مشکلات ساختاری، مشکلات اجرایی و مشکلات تدریس انشاء مورد بررسی قرار گرفت. روش پژوهش زمینه یابی با دو رویکرد کمی و کیفی تعیین شد. جامعه آماری، تمامی دانش آموزان پایه ششم شهر یزد بودند که با استفاده از فرمول کوکران، تعداد 369 نفر به شکل تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار پژوهش، پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی و پایایی آن تایید شد. به منظور تحلیل داده های کمی، از آزمون تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر، آزمون کرویت ماچلی، آزمون اثرات بین آزمودنی ها، آزمون مقایسه چندگانه و آزمون تحلیل واریانس رتبه ای فریدمن استفاده شد. همچنین برای تحلیل داده های کیفی، از روش کدگذاری استفاده شد. یافته ها نشان داد که مهم ترین مشکلات برنامه درسی انشاء به ترتیب شامل مشکلات ساختاری با میانگین رتبه (08/2) ، مشکلات تدریس با میانگین رتبه (06/2) و مشکلات اجرایی با میانگین رتبه (86/1) است. همچنین مهم ترین مشکلات در بعد ساختاری به ترتیب شامل ضعف اطلاعات عمومی، عدم مهارت در نوشتن جملات شروع انشاء و عدم مهارت در تقسیم بندی انشاء به بخش های شروع، متن و نتیجه گیری بود. به علاوه، در بعد مشکلات اجرایی، مهم ترین چالش ها شامل آزاد نبودن موضوعات انشاء، عدم آرامش و تمرکز در تفکر، فقدان جذابیت کلاس انشاء و اهمیت نداشتن این درس برای دانش آموزان بود. همچنین، در بعد مشکلات تدریس، مهم ترین چالش ها شامل انتخاب موضوعات کلیشه ای و یکنواخت از سوی معلمان، عدم توجه به گسترش فرهنگ کتاب خوانی و عدم آگاهی دانش آموزان از اهداف درس انشاء بود.
    کلیدواژگان: آسیب شناسی، برنامه درسی انشاء، دوره تحصیلی ابتدایی، پایه ششم ابتدایی
  • سهیلا جلیلیان *، احسان عظیم پور، نعمتاللهقلیزاده صفحات 123-140
    سرزندگی تحصیلی، اشتیاق تحصیلی و سرسختی روان شناختی از عوامل تاثیرگذار بر یادگیری هستند و در موفقیت تحصیلی دانش آموزان نقش بسزایی دارند. هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش اشتیاق تحصیلی و سرسختی روان شناختی در پیش بینی سرزندگی تحصیلی دانش آموزان است. روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی است. جامعة آماری پژوهش شامل کلیة دانش آموزان مقطع متوسطة دوم مشغول به تحصیل در سال تحصیلی 1395-96 در استان آذربایجان غربی، شهر چایپاره است. روش نمونه گیری به صورت خوشه ایطبقه ای و تعداد 302 نفر برای حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران تعیین شد. به منظور جمع آوری اطلاعات، از پرسشنامة سرزندگی تحصیلی مارتین و مارش (2006) ، اشتیاق تحصیلی فردریکز، بلومنفلد و پاریس (2004) و سرسختی روان شناختی کیامرثی و همکاران (1377) استفاده شد. داده ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چندگانه به وسیلة نرم افزار spss تجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان داد که بین اشتیاق تحصیلی و سرسختی روان شناختی رابطة مثبت و معناداری وجود دارد و این دو متغیر قدرت پیش بینی 29درصد از تغییرات سرزندگی تحصیلی را دارند.
    کلیدواژگان: اشتیاق تحصیلی، سرسختی روان شناختی، سرزندگی تحصیلی
  • اقدس اعرابیان *، خدیجه ابوالمعالی صفحات 140-163
    هدف این پژوهش تبیین روابط ساختاری بین توانایی حل مسئله، تاب آوری و فرسودگی تحصیلی در دانش آموزان دختر مقطع متوسطه بوده است. روش این پژوهش توصیفی -همبستگی و جامعۀ آماری شامل تمام دختران دانش آموز پایه اول متوسطه دورۀ دوم شهر تهران است. 461 دانش آموز برای نمونه با روش نمونه گیری تصادفی خوشه ایانتخاب شدند. ابزار به کار رفته عبارتند از: پرسشنامۀ فرسودگی تحصیلی برسو و همکاران (2007) ، مقیاس تاب آوری کانر و دیویدسون (2003) و پرسشنامۀ توانایی حل مسئله هپنر و پترسون (1982). شاخص های به دست آمده از شیوۀ مدل یابی معادلات ساختاری نشان دهنده برازش مناسب مدل با داده های جمع آوری شده بود (مجذور کای= 255/114 با df= 36، CFI= 0. 962، GFI= 0. 957، AGFI= 0. 920، RMSEA= 0. 069). نتایج گویای تاثیر مستقیم توانایی حل مسئله و تاثیر غیرمستقیم آن با میانجی گری تاب آوری بر کاهش فرسودگی تحصیلی است.
    کلیدواژگان: فرسودگی تحصیلی، تاب آوری و توانایی حل مسئله
  • اکبر ابراهیمی اورنگ، سیدداود حسینی نسب* ، رحیم بدری گرگری صفحات 165-179
    هدف این تحقیق، تعیین تاثیر برنامة یادگیری اجتماعی-هیجانی جامع بر خودآگاهی دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان آذربایجان شرقی است. در این پژوهش از روش تحقیق نیمه تجربی استفاده شده است. جامعة آماری این پژوهش، شامل کلیة دانشجومعلمان دختر (686 نفر) و پسر (754 نفر) دانشگاه فرهنگیان (پردیس های علامه امینی و فاطمه الزهرا آذربایجان شرقی) است. با توجه به نوع روش تحقیق،4 کلاس به تعداد 140 نفر دانشجو (دو گروه آزمایش و دو گروه کنترل) از طریق روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای، برای نمونه انتخاب شدند. گروه های آزمایش طی 5 جلسة 5/1 ساعته با برنامة یادگیری اجتماعی-هیجانی جامعآموزش دیدند و گروه های کنترل آموزشی دریافت نکردند. برای جمع آوری اطلاعات از بعد خودآگاهی پرسشنامة کفایت اجتماعی-روانی تام استفاده شد. تحلیل نتایج با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس یک راهه انجام گرفت. نتایج پژوهش نشان می دهد بین گروه های مطالعه شده تفاوت معنی داری وجود دارد. گروه های آزمایش دختران و پسران در مقایسه با گروه های کنترل وضعیت بهتری داشتند؛ اما بین گروه آزمایش و بین گروه های کنترل پسران و دختران تفاوت معنی داری نبود. نتایج این تحقیق اثربخشی آموزش برنامة یادگیری هیجانی-اجتماعی جامع بر خودآگاهی دانشجویان را تایید می کند.
    کلیدواژگان: یادگیری اجتماعی-هیجانی جامع، خودآگاهی، دانشجومعلمان
|
  • moradali rezaei varmazyar, ali delavar, Hassan Asadzadeh , Esmaeil Sadipuor * Pages 9-37
    In the last few decades, how to increase students’ involvement with academic tasks, as one of the important predictors of students' academic performance, has attracted the researchers. Therefore, in order to systematically understand the transformational process that led the student to a learning conflict, the causal model was presented and validated from the social and cognitive resources affecting the educational involvement. To this end, 511 third year high school students in Hamedan (256 males and 255 females) were selected by random cluster sampling in the academic year of 1963-96. They submitted to the external and internal transformational capital (Minnesota, 2005), psychological capital (Lutans, 2007) and academic engagement (Salmela Arro and Apadaya, 2012). The data were analyzed using structural equation method. Based on the findings, the hypothesized model of academic engagement in the research society was adjusted (X2 / DF = 0.62, 014 / 0 RMSEA =). The mediating role of internal and psychological capitals in the relationship between external transformation capital and academic involvement was significant and positive. So by increasing the internal development capital and psychological capital, conditions can be created for more student involvement.
    Keywords: External development capita, internal development capital, psychological capital, educational involvement
  • Asadolah khadivi * Pages 39-70
    This research was carried out with the aim of investigating the effective factors on the quality of education and teaching at Ardebil University of Medical Sciences in mixed method. In fact, by combining the qualitative method of "focus group interviews" and the quantitative "descriptive-survey" method. In the qualitative section, the factors and factors affecting the quality of teaching were identified and classified from the perspective of professors and students of the university's leading universities. In a small section, 354 people (78 teachers and 276 students of science) were selected through a researcher-made questionnaire that were selected by simple random sampling method. Then, the data were analyzed using SPSS22 software with Manova & Friedman Ranking Statistical Method. The findings of the qualitative research section showed that the factors of individual and professional faculty, successful implementation of curriculum, educational evaluation, class management, physical space of the university, factors of outsourcing (education) and in-structural (environmental-organizational) highest They have a role in the quality of teaching and learning at the University of Cultural Studies. Also, in a quantitative study, the findings showed that there is no difference in the factors of the extracted factors, except for internal and external factors, from the viewpoint of the male and female students. In terms of factors ranking, from the perspective of the faculty members of the internal structural (environmental-organizational) factors, Individual and professional faculty members and outsourcing factors (education) were ranked first to third, and from the viewpoint of academic students, the individual and professional characteristics of faculty members were ranked first, environmental factors - organizational and outsourcing (education) In the second and third ranks. As a result, it should be said that in the quality of teaching of Farhangian University in Ardebil, many factors have been involved, among which the most influences are the individual and professional characteristics of faculty members and the internal structural factors of the university (environmental-organizational), which require special attention.
    Keywords: Teaching - Teaching Quality, Teachers, Student of Science, Farhangian University
  • Nematollah Mosapour, Hossain Hassani , Yahya Maroofi * Pages 71-98
    The purpose of this paper was the study of congruence of intended and implemented curriculum in pedagogical courses of continuous primary education B.S at Farhangian University. The research method is based on purpose applied and according to the method is descriptive survey type. The statistical population includes all students and professors of primary education at Farhangian University. Random cluster sampling was used for sampling. Accordingly, 30 educators with at least five years of teaching experience and 220 teacher-students of elementary school teaching course from 6 campuses in the country were selected in this study. Six researcher-made questionnaires and teachers' checklist were used to determine status of the curriculum implemented. Cronbach alpha coefficient was calculated for research tools. Collected data was analyzed using descriptive statistics and inferential statistics. The findings of this study showed that the level of consistency of the components of the goals, content, teaching-learning strategies and the method of evaluation of the planned curriculum with the curriculum implemented was moderate from the viewpoint of the professors and less than moderate from the viewpoint of the teacher-students and the results of the behavior list.
  • Maryam Kian*, Najmeh Abedini, Ahmad Zandvanian Naeini Pages 99-122
    The purpose of the present study is the pathology of the curriculum of the sixth grade of the elementary school. In this regard, three dimensions of structural, executive, and teaching problems are discussed. The research methodology is based on two quantitative and qualitative approaches. Statistical population was all sixth grade students of Yazd city. Using Cochran formula, 369 students were randomly selected. The research instrument was a researcher-made questionnaire that confirmed the validity and reliability by teachers and professors. In order to analyze quantitative data, ANOVA with repeated measure, Mauchly’s Test of Sphericity, inter-subject effects test, multiple comparison test and Friedman rank variance test were used. Coding was also used to analyze qualitative data. Findings show that the main problems of the writing curriculum include structural problems with a mean rank (2.8), teaching problems with an average rating (2.6) and executive problems with an average rating (1.86). Also, the most important problems in the structural dimension were, respectively, the weakness of the general information, the lack of skills in writing the sentences of the beginning of the writing, and the lack of skills in the division of the essay into the sections of the beginning, the text and the conclusion. Also, in the area of executive issues, the most important challenges include the lack of freedom in choosing the csubjects, lack of tranquility and concentration in thinking, the uniteracing class, and the unimportance of teaching this lesson to students. In the dimension of teaching problems, the most important challeings were the selection of stereotypical and uniform subjects by teachers, the lack of attention to the expansion of the culture of reading and students' ignorance of the goals of the lesson.
    Keywords: Pathology, writing syllabus, elementary school, sixth elementary school
  • Soheyla Jaliliyan * Pages 123-140
    Academic buoyancy, academic engagement and psychological hardiness are effective factors in students learning and play an important eole in academic success. The aim the present study was to investigate the role of academic buoyancy based on students’ perception of academic engagement and psychological hardiness. The method of this study is correlational. Statistical population of this study comprised all of the secondary students of Chaypareh city in the academic year of 2016- 2017. By means of stratified clustered sampling a number of 302 students were selected based on chochran’s formula. Data were collected through Martin & Marsh (2006) academic buoyancy questionnaire, Fredricks, Blumenfeld & Paris (2004) academic engagement and Kiamarsy, Najarian & Mehrabizade honarmand (1377) psychological hardiness. Data were analyzed by pearson correlation, multiple regression analysis through SPSS. The findings showed that there is a positive significant correlation between perception of academic engagement and psychological hardiness with academic buoyancy. The results of regression analysis also revealed that %29 of the total variance of academic buoyancy can be explained by perception of academic engagement and psychological hardiness.
    Keywords: academic engagement, psychological hardiness, academic buoyancy
  • Aghdas Arabian * Pages 140-163
    The purpose of the present research was explaining structural relationship between problem solving ability, resiliency and academic burnout in high school girl studs, by using structural equation modeling (SEM). Research method was descriptive – correlation . The statistical society was girls student that they was studying in one grade second course high school in Tehran city in 94-95 academic years. The statistical sample of this research were included 461 girls student high school in Tehran city that they were selected by multi- stage cluster sampling method . The tools Breso burnout questionnaire, problem solving ability inventory Heppner and Peterson (1982) and Conner and Davidson resilience scale. The results indicated that the model had a good fitness with the data. Gained indexes were Chi-Square=114.255,Comparative Fit Index=0.962, Goodness Of Fit Index=0.957, Adjusted Goodness Of Fit Index= 0.920 and Root Mean Square Error Of Approximation=0.069. There were direct effects resiliency on academic burnout and indirect effects with intermediating problem solving ability. Resiliency had negative meaningful relationship with academic burnout.
    Keywords: academic burnout, resiliency, problem solving ability
  • akbar ebrahimi orang, Seiied davood hosseininasab * Pages 165-179
    The purpose of this study was to investigate the effect of comprehensive social-emotional learning program on self-awareness of teacher-student of Farhangian University of East Azarbaijan. In this research, semi-experimental method was used. The statistical population of this research includes all male and female teachers in Farhangian University (Allameh Amini and Al-Zahra campuses in East Azarbaijan) with boys in 754 and 686 in girls. According to the research method, 140 students (two experimental and two control groups) were selected through random cluster sampling.The experimental groups trained a comprehensive social-emotional learning program in 5 sessions (1.5 hours) and control groups did not receive interventional. A questionnaire was used to collect information from five dimensions of psycho-social competence of Tom. The results were analyzed using one-variable covariance analysis. The results of the research show that there is a significant difference between the studied groups. The experimental groups of girls and boys had a better situation than control group, but there was no significant difference between the experimental group and control groups in boys and girls. The results of this study confirm the effectiveness of the comprehensive learning program on student self-awareness.
    Keywords: Social learning- comprehensive excitement, self-awareness, teacher-student