فهرست مطالب

شخصیت و تفاوت های فردی - سال سوم شماره 6 (زمستان 1393)
  • سال سوم شماره 6 (زمستان 1393)
  • تاریخ انتشار: 1393/12/12
  • تعداد عناوین: 8
|
  • ثریا حکیمی*، الهه حجازی، مسعود غلامعلی لواسانی صفحات 1-25
    با توجه به اهمیت روز افزون پیشرفت تحصیلی و تعیین عوامل موثر بر آن، پژوهش حاضر به بررسی سبک های شناختی وابسته و نابسته به زمینه و ویژگی های شخصیتی می پردازد. روش پژوهش حاضر غیر آزمایشی و طرح آن همبستگی از نوع پیش بینی است. برای جمع آوری داده ها، آزمون اشکال نهفته گروهی ویتکین (ویتکین، 1971) و پرسشنامه پنج عامل بزرگ شخصیت نئو (مک کری و کاستا، 1985) در اختیار 285 نفر از دانشجویان دانشکده های اقتصاد و مدیریت دانشگاه تهران قرار گرفت. برای بررسی رابطه و میزان پیش بینی کنندگی متغیرهای یادشده، از روش رگرسیون گام به گام و برای مقایسه دختران و پسران در متغیرهای پژوهش از تحلیل واریانس چند متغیری (MANOVA) و آزمون t مستقل استفاده شد. نتایج پژوهش که بر 285 نفر (191 نفر دختر و 94 نفر پسر) انجام شده بود، نشان داد که ویژگی های شخصیتی و سبک های شناختی با پیشرفت تحصیلی رابطه معناداری دارند. نتایج حاصل از رگرسیون گام به گام نشان داد که ویژگی های شخصیتی و سبک های شناختی قادر به تبیین 50 درصد از تغییرات پیشرفت تحصیلی هستند. وظیفه شناسی با تبیین پیش بینی 39 درصد از واریانس پیشرفت تحصیلی قویترین پیش بینی کننده عملکرد تحصیلی است. سهم سبک های شناختی نیز در تعیین تغییرات پیشرفت تحصیلی معنادار است. هیچ تفاوت معناداری در ویژگی های شخصیتی، سبک های شناختی و پیشرفت تحصیلی دو جنس وجود ندارد.
    کلیدواژگان: سبک شناختی، ویژگی های شخصیتی، پیشرفت تحصیلی
  • ملاحت امانی*، آمنه امامی صفحات 27-47
    هدف این تحقیق، تعیین اثرات مستقیم و غیرمستقیم ویژگی های شخصیت، هیجانات و استرس ادراک شده بر راهبردهای مقابله با استرس است. روش تحقیق حاضر همبستگی از نوع تحلیل مسیر برای بررسی رابطه بین متغیرها در قالب یک مدل ساختاری است. مشارکت کنندگان پژوهش، 200 نفر از اهالی شهر همدان بودند که از طریق نمونه گیری تصادفی خوشه ایچند مرحله ای انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها، از پرسشنامه هیجانات متمایز (ایزارد، لیبرو، پوتنام، هاینس، 1993)، پرسشنامه شخصیتی هگزاکو (اشتون و لی، 2004)، پرسشنامه راهبردهای مقابله ای (بیلینگز و موس، 1981) و مقیاس استرس ادراک شده (کوهن و کمارک و مرملستین، 1983) استفاده شد. داده های پژوهش، با روش های ضریب همبستگی و تحلیل مسیر تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد که ویژگی باوجدان بودن، هیجانات مثبت و منفی و ادراک مثبت از استرس، اثر مستقیم و معناداری بر راهبرد مقابله مساله مدار دارند و بالاترین اثر در مدل، اثر مستقیم ادراک مثبت از استرس بر راهبرد مقابله مساله مدار است. درباره نقش های شخصیت و هیجانات به عنوان عامل زمینه ساز در ادراک تجارب استرس زا و استفاده از راهبردهای مقابله ای بحث شده است.
    کلیدواژگان: استرس ادراک شده، هیجانات، راهبردهای مقابله ای، شخصیت
  • چنگیز رحیمی*، پریناز عباسی، سارا کشتکارقلاتی صفحات 49-72
    هدف از پژوهش حاضر پیش بینی ابعاد مختلف پرخاشگری براساس پنج عامل عمده شخصیت و جنسیت در گروهی از دانشجویان دانشگاه شیراز بود. برای این منظور 272 نفر از دانشجویان دختر (146نفر) و پسر (126 نفر) دانشگاه شیراز با روش نمونه گیری خوشه ایچند مرحله ای انتخاب شدند. شرکت کنندگان پرسش نامه های پنج عامل بزرگ شخصیت (گلدبرگ،1990) و پرسش نامه پرخاشگری باس پری (باس- پری، 1992)را تکمیل نمودند. داده ها با استفاده از آزمون رگرسیون خطی تحلیل شد. نتایج نشان داد روان نژندی قوی ترین پیش بینی کننده مثبت و توافق پذیری قوی ترین پیش بینی کننده منفی پرخاشگری کلی بود. هم چنین، روان نژندی به طور مثبت و مولفه های برون گرایی، توافق پذیری و وجدان گرایی به صورت منفی، پرخاشگری جسمی را پیش بینی کردند. مولفه های روان نژندی و گشودگی در تجربه قوی ترین پیش بینی کننده مثبت و توافق پذیری قوی ترین پیش بینی کننده منفی پرخاشگری کلامی بود. تنها مولفه روان نژندی توانست مولفه خصومت را پیش بینی کند. جنسیت در هیچ موردی پیش بینی کننده پرخاشگری نبود. در مجموع، خصوصیات شخصیتی روان نژندی و توافق پذیری، نقش معناداری در پرخاشگری در دانشجویان ایفا می کنند، اما جنسیت پیش بینی کننده معناداری برای هیچ یک از ابعاد پرخاشگری نیست.
    کلیدواژگان: پنج عامل شخصیت، پرخاشگری، جنسیت، دانشجو
  • نیلوفر کیان راد*، حبیب هادیان فرد، چنگیز رحیمی، نورالله محمدی صفحات 73-91
    اضطراب اجتماعی، ترس از ارزیابی شدن یا کانون توجه قرار گرفتن است و یکی از انواع اختلال های اضطرابی است. افراد مبتلا از این می ترسند که آن ها را شکست خورده، بی لیاقت و غیر عادی در نظر بگیرند. پژوهشگران، چهار نوع سوگیری شناختی را در افراد مضطرب شناسایی کرده اند؛ توجه، حافظه، قضاوت و تعبیر. یکی از سوگیری های استدلال، استنتاج زودهنگام است. قضاوت درباره چیزی، بدون داشتن همه حقایق. بیش تر در موقعیت هایی آشکار می شود که شامل موضوعاتی در ارتباط با ارزیابی خود است. در این پژوهش، این سوگیری در افراد مضطرب اجتماعی بررسی شد. بدین منظور از مقیاس اضطراب اجتماعی کانور(2000) و آزمایه شباهت ها (صفاریان، 1389) استفاده شد. طرح پژوهش، علی- مقایسه ای بوده است. از نمونه گیری در دسترس استفاده شد و چهار گروه شرکت کنندگان: الف. 9 نفر: اضطراب اجتماعی خفیف، ب. 26 نفر: اضطراب اجتماعی متوسط، ج. 10 نفر: اضطراب اجتماعی شدید و د. 45 نفر بهنجار بررسی شدند. نتایج تحلیل واریانس یک راهه نشان داد بین گروه ها، از نظر سوگیری، استنتاج زودهنگام تفاوت معنادار وجود دارد. با توجه به یافته های این پژوهش، می توان اذعان داشت مبتلایان به اضطراب اجتماعی دارای سوگیری در استنتاج هستند و در مقایسه با افراد بهنجار، برای اینکه زودتر از اضطراب رها شوند، بر اساس شواهد ناقص، عجولانه تصمیم می گیرند.
    کلیدواژگان: اختلال اضطراب اجتماعی، سوگیری استدلال، استنتاج زودهنگام
  • حسین قمری کیوی*، لاله صنوبر، سمیرا آحادی صفحات 93-111
    رفتار خودآسیبی و نوسان خلق از علایم مهم اختلال شخصیت مرزی است. هدف از این پژوهش تعیین اثر بخشی رفتاردرمانی دیالکتیکی بر خودآسیبی و نوسان خلق در افراد دچار اختلال شخصیت مرزی بود. روش مطالعه از نوع شبه آزمایشی بود. جامعه آماری پژوهش شامل همه افراد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی شهر اردبیل در سال 92 بود. نمونه گیری این پژوهش به صورت در دسترس انجام گرفت. ابتدا افراد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی شناسایی و از بین آن ها 30 نفر به صورت تصادفی انتخاب و در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه 15 نفر) قرار داده شدند. برای جمع آوری اطلاعات نیز از مقیاس شخصیتی مرزی STB (محمدزاده، گودرزی، تقوی و ملازاده، 1384)، مقیاس عاطفه مثبت ومنفی(بخشی پور و دژکام 1384) و مقیاس کوتاه افسردگی -شادکامی (جوزف و هم کاران، 2004) استفاده شد. سپس گروه آزمایش نه جلسه مداخله رفتار درمانی دیالکتیک را دریافت کردند و به گروه کنترل، آموزش خاصی ارائه نشد. آزمودنی های هر دو گروه قبل از اجرای مداخله به پرسشنامه ها پاسخ دادند و پس از اجرای مداخله نیز همین پرسشنامه ها اجرا شدند. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل واریانس چند متغیری تجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان داد که رفتار درمانی دیالکتیک بر رفتار خودآسیبی و نوسان خلق تاثیر معنی داری داشت و افزایش عاطفه مثبت و کاهش عاطفه منفی با سهولت بیشتری در مقایسه با رفتار خودآسیبی بهبود پیدا کرد. از فنون رفتاردرمانی دیالکتیک می توان برای کاهش رفتار خودآسیبی و نوسان خلق در افراد مبتلا به اختلال شخصیت مرزی استفاده کرد.
    کلیدواژگان: رفتاردرمانی دیالکتیکی، خودآسیبی، نوسان خلق، اختلال شخصیت مرزی
  • سیاوش طالع پسند*، جمشید شهبازی صفحات 113-125
    یکی از ویژگی های مهم هنرمندان که می تواند فرایند آفرینندگی را سهولت بخشیده یا کند نماید، شخصیت هنرمند است. این مطالعه با هدف شناسایی ویژگی های شخصیتی هنرمندان و تفاوت های جنسیتی آن ها طراحی شد. مطالعه حاضر از نوع علی- مقایسه ای بود. جامعه آماری این مطالعه، شامل تمامی هنرمندان شهرستان ازنا در استان لرستان بود که در اداره ارشاد این شهرستان در سال 1392 مشغول به فعالیت بودند. شرکت کنندگان 60 هنرمند (30 زن و 30 مرد) بودند که به روش داوطلبانه در این پژوهش شرکت کردند. همه آن ها پرسش نامه شش عاملی شخصیتی هگزاکو (اشتون و لی، 2005) را تکمیل کردند. داده ها با روش تحلیل واریانس چند متغیره تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که بین زنان و مردان تفاوت معنا داری در گشودگی به تجربه وجود دارد. هنرمندان زن، به طور متوسط، نمرات بیش تری از هنرمندان مرد کسب کردند. بین دو گروه در صداقت، وظیفه شناسی، هیجان پذیری، سازگاری و برون گرایی تفاوت معناداری یافت نشد. توجه به پذیرش تجارب جدید، مولفه مهمی در چگونگی تعامل با هنرمندان، به ویژه زنان، و برنامه ریزی برای فعالیت های حرفه ای آنان محسوب می شود.
    کلیدواژگان: هنرمند، ویژگی شخصیت، هگزاکو
  • سجاد بشرپور*، سیده طیبه حسینی کیاسری صفحات 127-141
    دل سوزی به خود، مفهوم جدیدی در روان شناسی شخصیت است که به عنوان مراقب و دلسوز بودن نسبت به خود در مواجهه با بدبیاری ها و بی کفایتی های زندگی تعریف می شود. ارتباط این سازه با برخی شاخص های سلامت و ناسلامتی در تحقیقات قبلی نشان داده شده است. با توجه به اهمیت این سازه در حفظ و ارتقای سلامت افراد، پژوهش حاضر با هدف تعیین ارتباط دل سوزی به خود با خطر استفاده از مواد در دانشجویان انجام گرفت. کل دانشجویان دانشگاه محقق اردبیلی در نیمسال اول سال تحصیلی91-92 جامعه آماری این پژوهش را تشکیل دادند. تعداد 100 نفر از این جامعه به روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب و به صورت انفرادی و در محل کلاس های خود به پرسش نامه های دل سوزی به خود (نف، 2003) و خطر استفاده از مواد (کنرود، پیل، استوارت و دانگیر، 2000) پاسخ دادند. داده های جمع آوری شده نیز با استفاده از آزمون های همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چندگانه تحلیل شد. نتایج نشان داد که خطر استفاده از مواد با مهربانی نسبت به خود (r=-0/24; p<0/02)، حس انسانیت عمومی (r=-0/27; p<0/01) و ذهن آگاهی (r=-0/23; p<0/004) رابطه منفی ولی با انزوا (r=0/33; p<0/004) رابطه مثبتی دارد. نتایج تحلیل رگرسیون نیز نشان داد که دل سوزی به خود 26 درصد از کل واریانس خطر استفاده از مواد را تبیین می کند. این نتایج از نقش حفاظتی دل سوزی به خود در برابر استفاده از مواد حمایت می کنند.
    کلیدواژگان: دل سوزی به خود، خطر استفاده از مواد، دانشجویان
  • وحید بهاروند* صفحات 143-164
    هدف اصلی این تحقیق، پیش بینی سبک های رهبری تحول گرا، مراوده ای و آزاد گذار مدیران گروه های آموزشی با توجه به هوش هیجانی آنان بود. مشارکت کنندگان این مطالعه 118 نفر بوده اند که به روش کل شماری از بین اعضای هیات علمی و مدیران گروه های آموزشی دانشگاه خرم آباد انتخاب شدند. روش تحقیق، توصیفی از نوع همبستگی و ابزارهای استفاده شده، مقیاس هوش هیجانی شوت و همکاران (1998) و پرسشنامه چندعاملی رهبری باس و آولیو (2003) بوده است. نتایج پژوهش نشان داد سبک رهبری تحول گرا در مدیران گروه های آموزشی رواج بیشتری دارد. هم چنین، یافته های استنباطی نشان داد فقط مولفه بهره برداری از هیجان می تواند سبک تحول گرا و آزاد گذار را پیش بینی کند؛ اما مولفه های بهره برداری از هیجان، تنظیم هیجان و ارزیابی و ابراز هیجان به ترتیب اولویت می توانند رفتارهای مراوده ای را پیش بینی کنند. در بررسی رابطه متغیرها، بین سبک رهبری تحول گرا و مراوده ای با هوش هیجانی همبستگی معنی دار به دست آمد؛ اما بین سبک رهبری آزاد گذار با هوش هیجانی همبستگی معنی داری به دست نیامد.
    کلیدواژگان: سبک رهبری، هوش هیجانی، عضو هیات علمی، مدیر گروه
|
  • Hakimis.*, Hejazie., Gholamali Lavasani, M Pages 1-25
    According to previous researches some factors such as cognitive styles and personality traits could induce changes in academic achievement. So، the present study has investigated the relationship between this factors and academic achievement among the students. This research has been performed on 285 students at college of economics and college of management. Participants completed the NEO-Five Factor Inventory (NEO-FFI) (Paul T. Costa، Jr. and Robert R. McCrae.، 1985)، the Group Embedded Figure Test (GEFT)، and reported their college grade point average (GPA). Stepwise regression has been applied for study of the relationship and predictive quantity of aforementioned variables; meanwhile for comparing males and females in research variables Multivariate Analysis of Variance (MANOVA) and T-tests has been used. A correlation analysis on 285 students (191 female، 94 male) revealed an interesting pattern of significant relationships between cognitive styles and personality traits and academic achievement. Stepwise regression analyses indicated that cognitive styles and personality traits could explain 50% variance in academic achievement. The most powerful predictor of academic achievement was Conscientiousness that could predict 39% variance of academic achievement. Cognitive styles also explained 1. 2% of the variance in academic achievement. Result of this research showed that there is no significant difference between research variables in gender.
    Keywords: Cognitive Styles, Personality Traits, Academic Achievement
  • Malahata.*, Ameneh, E Pages 27-47
    The purpose of the current study was to determine the direct and indirect effects of personality characteristics، emotions، and perceived stress on stress coping styles. In this correlational study، path analysis was used to investigate the relations between variables in a structural equation model. The participants were 200 Hamadanian citizens that were selected using random multi-stage cluster sampling. The participants were asked to complete Differential Emotions Scale (Izard، Libero، Putnam & Haynes، 1993)، HEXACO personality Inventory (Ashton & Lee، 2004)، Coping Styles Questionnaire (Billings& Moos، 1981) and Perceived Stress Scale (Cohen، Kamarck، & Mermelstein، 1983). Data were analyzed using correlation coefficient and path analysis. The result showed that Conscientiousness، positive and negative emotions، and positive perceived stress have direct significant effect on problem-focused style. The highest effect in the model belongs to the direct effect of positive perceived stress on problem-focused style. In this article، the predispositional role of personality and emotions for stressful experiences and coping style selection has been discussed.
    Keywords: perceived stress, emotions, coping styles, personality
  • Rahimi, Ch.*, Abbasip., Keshtkar Ghalati, S Pages 49-72
    The purpose of present research was to study the relationship between the big five factor of personality and gender with different components of aggression in a group of Shiraz University students. A sample of 270 university students (146 females، 126 males) was selected using stratified random sampling method. The participants completed the Big Five Factor Personality Questionnaire (Goldman، 1999) and the Buss & Perry Aggression Questionnaire (Buss and Perry، 1992). Data were analyzed using liner regression. The results showed that neuroticism and agreeableness were positively and negatively the most positive strong predictors of global aggression respectively. As well as، neuroticism positively، and extraversion، agreeableness and conscientiousness negatively predicted verbal aggression. Only، neuroticism predicted hostility. Gender did not predict aggression and its components. In summation، neuroticism and agreeableness played significant role related to aggression in university students، but gender did not predict aggression and its components.
  • Hadian Fardh.*, Rahimi, Ch., Mohammadin., Kianrad, N Pages 73-91
    In social anxiety disorder، person is afraid of being criticized or being in center of attention. Indeed، these patients are worried about other''s evaluations about their abilities. Researchers have found four types of cognitive bias in anxious individuals: attention، memory، judgment and interpretation. One kind of reasoning bias is jumping to conclusion، that represent judgment or making decision about something without having all truth. Jumping to conclusion mostly has been appearing in situations that involve subjects in relations to self، self-evaluation. In present research، this bias has been studied in social anxious patients. Using convenience sampling، a total of 90 participants including; a group of 45 normal individuals and 45 patients in three groups of mild social anxiety (9)، moderate social anxiety (26)، severe social anxiety (4) were selected. To assess social anxiety، the Conor (2000) social phobia scale and resemblances task (Saffarian، 2009) were used. The results of one-way ANOVA have shown that there is a significant difference between groups in jumping to conclusion and could declare that patients with social anxiety have jumping to conclusion bias in compare with normal group and make hastier decisions with little evidence.
    Keywords: Social anxiety disorder, reasoning bias, jumping to conclusion
  • Ghamai Kivih.*, Senobarl., Ahadi, S Pages 93-111
    Self-injury and mood swings are important symptoms in patients with borderline personality disorder. The aim of the present study was to evaluate the efficacy of dialectical behavior therapy on self-injury and mood swings in patients with borderline personality disorder. Research method of this study was semi experimental. Among all patients with borderline personality disorder in Ardabil city at 1392، using accessible method 30 patients were selected and randomly were placed in experimental and control groups. The experimental group received 9 sessions of dialectical behavior therapy intervention and the control group spent their daily routine. For gathering data، the participants were asked to compelete Borderline Personality Inventory (mohammadzadeh، godarzi، taghavi and molazadeh،1384)، Positive –negative Affect Scale (bakhshipoor and dejkam،1384)، and Depression- Happiness Scale (joseph et. al 2004). The data were analyzed by Multiple analysis of variance (MANOVA). results showed that dialectical behavior therapy have significant effect on self-injury and mood swings in borderline personality disorder (p < 0/01). The findings also showed that dialectical behavior therapy reduces self-damage and increases positive affect and happiness in people with borderline personality disorder. The dialectical behavior therapy techniques could reduce self-injury and mood swings in persons with borderline personality disorder.
    Keywords: Dialectical Behavior Therapy, self, injury, mood swings, borderline personality disorder
  • Tale Pasand, S.*., Shahbazi, J Pages 113-125
    One of the important features of artists that can facilitate or impede the process of creativity is artist''s personality. This study was designed to identify the role of artists'' gender in their personality traits. The study was administered by an ex-post facto design. The population consisted of all artists who were working in the Department of Culture of Azna city in 2014. Participants were 60 artists (30 female، 30 male) who voluntarily participated in this study and completed the scale of HEXACO six personality factors. Data were analyzed using multivariate analysis of variance. The results showed that female artists in compare with the male artists are higher at the trait of openness to experience، but there was no significant differences between the groups at honesty، conscientiousness، emotional adaptation، and extroversion. Regarding with the importance of facing with new experiences at art، officials should pat attention to this trait in artists، specially female artists.
    Keywords: Artist, Personality characteristic, HEXACO
  • Basharpoors.*, Hossioni Kiasari, S.T Pages 127-141
    Self-compassion، that is a new concept in personality psychology، is defined as being careful and compassionate for oneself in hardships and life difficulties. Relations of this construct with some heath and illness indexes had been showed in previous researches. Giving the importance of this variable in maintenance and enhancement of people health، this study was conducted to investigate the relationship between self-compassion and the risk of substance use at university students. Among the students of Mohaghegh Ardabil University at 2012-2013 educational year، one hundred students were select randomly and were asked to complete the questionnaires of substance use risk and self-compassions. The gathered data were analyzed by Pearson correlation and multivariate regression test. Result showed that substance use risk negatively correlated to self-kindness (r=-0/24; p<0/02) and common humanity (r=-0/27; p<0/01) but positively related to isolation (r=0/33; p<0/004). The result of regression analyses showed that self-compassion components explain 26% of variance of substance use risk. These results support the protective role of self-compassion against substance use.
    Keywords: self –compassion, substance use risk, university students
  • Baharvand, V.* Pages 143-164
    The purpose of the current study was to predict transformational، transactional and laissez faire leadership styles of heads of departments based on their emotional intelligence. All of academic staff members and heads of the departments at Lorestan University (N=118) participated at the study. Participants were asked to complete the Emotional Intelligence Scale and Multifactor Leadership Style Questionnaire. The Results indicated that the most preferred leadership style in heads of the departments is transformational style. Furthermore، multivariate regression indicated that only the emotional exploitation subscale can predict the transformational and Laissez faire leadership styles، but emotional exploitation subscale، emotional regulation، and assessment and expression of emotions (p<0. 01) can predict the transactional leadership styles. The correlational analysis also revealed a positive correlation between transformational leadership style and emotional intelligence، a negative correlation between transactional leadership style and emotional intelligence، but not significant relationship between Laissez faire leadership style and emotional intelligence.
    Keywords: leadership style, emotional intelligence, scientific mission, group manager