فهرست مطالب

مطالعات قرآن و حدیث - سال سیزدهم شماره 1 (پاییز و زمستان 1398)
  • سال سیزدهم شماره 1 (پاییز و زمستان 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/07/01
  • تعداد عناوین: 12
|
  • حسن زرنوشه فراهانی*، حسین صفره صفحات 1-22
    مهم ترین موضوعی که نصرحامد ابوزید(1943-2010 م) در مباحث تاویلی خویش بر آن تاکید دارد تاریخ مندی قرآن کریم است. به این معنا که خداوند، قرآن را در برهه ی زمانی خاصی و مبتنی بر نظام فرهنگی و زبانی مردم آن زمان نازل کرده است. از این رو متن قرآن محصولی فرهنگی است و آموزه های آن مطابق با فرهنگ و نیازهای زمان نزول است و در ارتباط با بافت همان زمان معنا پیدا می کند و کارکرد چندانی در دیگر زمان ها ندارد. ابوزید برای اثبات این مدعا، به نظریه های مختلفی از متقدمان و متاخران تمسک جسته است. در این مقاله با روش «توصیف و تحلیل»، به بررسی هریک از این نظریه ها و چگونگی استفاده ی ابوزید از آن ها در اثبات تاریخ مندی قرآن پرداخته می شود، و معلوم می گردد که استفاده ی ابوزید کاملا به صورت گزینشی بوده و او بدون پای بندی به تمام نتایج آن نظریه ها، صرفا هرآنچه را موید نظر خویش یافته، برگزیده است.
    کلیدواژگان: نصر حامد ابوزید، تاریخ مندی قرآن، خلق قرآن، هرمنوتیک، نشانه شناسی
  • داود اسدیان*، علیرضا دل افکار، سید ضیاءالدین علیانسب صفحات 23-49
    دانش وجوه و نظائر یکی از دانش های مهمی است که زیرشاخه دانش تفسیر شمرده می شود و به تحلیل معناشناختی واژگان قرآنی نظیر همدیگر می پردازد. در طول تاریخ علوم قرآنی، کتاب های گوناگونی در موضوع دانش وجوه و نظائر به رشته تحریر درآمده است. نویسندگان این آثار، در تحلیل های معناشناختی واژگان قرآنی از قواعد گوناگون تفسیری بهره جسته اند، ولی جز در موارد بسیار اندک، هیچ یک،  قواعد این دانش را به صورت جداگانه بیان نکرده و مورد بررسی قرار نداده اند. ضرورت تحلیل و واکاوی قواعد دانش وجوه و نظائر، از آن روست که می تواند زمینه را برای تحلیل های معناشناختی منطقی و نظام مند از واژگان قرآنی نظیر هم، فراهم آورد و از این رهگذر، مفسران را در پرده برداری از مدلول مطابقی و موضوع له یا مدلول التزامی و مستعمل فیه واژگان نظایر یاری رساند. در جستار حاضر، با شیوه توصیفی- تحلیلی و با روش استقرائی، برخی از مهم ترین قواعد دانش وجوه و نظائر با رجوع به برخی از مهم ترین آثار، مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته است. در پایان، قواعد مرتبط با دانش  وجوه و نظایر نیز در دو دسته درون متنی (قاعده منع ترادف، قواعد بلاغی، سیاق، وضع الفاظ برای روح معنا و قاعده شناخت اشیاء با اضدادش) و برون متنی (مانند تطور لغت و اسباب نزول) استخراج گردیده است.
    کلیدواژگان: قرآن کریم، تفسیر قرآن، مفردات قرآنی، قواعد قرآنی، وجوه و نظائر
  • زهرا محققیان* صفحات 51-81
    اصطلاح «بنات الله »  انگاره ای تاریخی است که در میان مردمان باستان از جمله اعراب عصر پیامبر اکرم(صل الله علیه و آله) سابقه ای دیرینه داشت و آیین ها و سنت های مختلفی را نیز رقم زده بود. تقبیح شدید قرآن کریم نسبت به این انگاره تاریخی و سپس انهدام این خدابانوان در دوره اسلامی موجب آن گردیده تا محققان و اندیشمندان مختلف، از مفسران مسلمان گرفته تا پژوهشگران غربی، در مورد ماهیت و هویت این الهگان در اندیشه دینی اعراب جاهلی و کارکردهای ایشان در قرآن کریم تاملاتی داشته باشند. در این میان، یکی از چالش های قابل توجه چالش جنسیتی این الهگان است که ممکن است در بادی امر موهم شرانگاری جنس مونث تلقی شود و از آنجا جنسیت به عنوان عاملی اساسی در طرد ایشان توسط قرآن به شمار آید. درحالی که دشوار است در آموزه های قرآنی بین جنسیت مادینه و ارزش گذاری منفی رابطه ای مستقیم برقرار گردد؛ به همین دلیل در این پژوهش برآنیم براساس یک شناخت فرهنگی پیشااسلامی پیرامون موقعیت زن در ساختار اجتماعی و نیز نظام مذهبی عرب جاهلی، به واکاوی آیات قرآن کریم ذیل بنات الله بپردازیم و بدین طریق راهی برای برون رفت از این چالش تفسیری بیابیم. می توان با تکیه بر مستندات ادعا کرد باوجود آن که پیش فرض نقادان امروزی آن است که در قرآن رویکرد مردسالارانه حاکم است اما واکاوی آیات مرتبط با بنات الله و بت های مادینه مشرکان نشان می دهد که موضع قرآن کریم در قبال ارزش گذاری جنسیت مادینه این دختران، امری حساس بوده و از داوری منفی نسبت به کلیت جنس زن و شرانگاری آن پرهیز جدی داشته است.
    کلیدواژگان: بنات الله ، دختران خداوند، سوره نجم، جنس مونث
  • رسول محمدجعفری*، محمود صیدی صفحات 83-107

    از برخی آیات قرآن، امکان رویت خداوند و از برخی دیگر امتناع آن قابل برداشت است، این امر موجب گردیده است تا باورهای مختلفی در جامعه اسلامی مطرح گردد. گروهی با استدلال به دسته اول آیات و استشهاد به برخی روایات نبوی(صل الله علیه و آله) و اقامه براهین عقلی، امکان رویت را نتیجه گرفتند و گروهی دیگر با بهره گیری از دسته دوم آیات و طرح استدلال های عقلی، امتناع مطلق رویت را استنتاج کردند. اشاعره باورمندان دیدگاه نخست و معتزله معتقدان دیدگاه دوم می باشند. به دلیل طرح هر دو دیدگاه در دوران حضور اهل بیت(علیه السلام) هر دوی آن ها با نقد ایشان مواجه گردید، لذا پژوهش حاضر با روش توصیفی تحلیلی در پی آن است تا به این پرسش پاسخ دهد که تحلیل ادله اشاعره و معتزله درباره رویت الهی و نقد آن ها با روایات اهل بیت(علیه السلام) چگونه است؟ پس از تحلیل ادله عقلی، قرآنی و حدیثی اشاعره و معتزله روشن گردید که استدلال های آن ها با دو مواجهه سلبی و ایجابی روایات اهل بیت(علیه السلام) مورد نقد است. در مواجهه سلبی؛ اولا، رویت جسمانی خداوند خواه در دنیا، خواه در خواب و خواه در بهشت غیرممکن است، ثانیا، تمام روایاتی که خداوند را چون مخلوقاتش توصیف می کنند، نقد و رد می شوند، ثالثا، رویت غیر جسمانی امری مطلقا محال نمی باشد. در مواجهه ایجابی نیز طبق روایات، خداوند با قلب پیراسته از زنگار گناهان و آلودگی های شبهات قابل رویت است و این مهم برای اولیای دین و تطهیر یافتگان الهی محقق گردیده است.

    کلیدواژگان: نقد حدیث، رویت خداوند، اهل بیت (علیهم السلام)، اشاعره، معتزله
  • عمیدرضا اکبری* صفحات 109-127
    روایات ابوعبدالله محمد بن ابراهیم معروف به کاتب نعمانی و صاحب کتاب شیعی الغیبه در منابع امامیه، عموما ارتباط روشنی با عقاید رسمی جریان غلو ندارد، اما بر اساس منابع تازه یاب فرقه غالی نصیریه در شام، نعمانی در میان آنان شخصیت مشهوری بوده که علاوه بر گزارش های ارتباط او با بزرگان نصیری مانند خصیبی، جلی، ابن شعبه، قطیعی بغدادی، غسانی مهلبی و... تالیف چند کتاب (الإخلاص، المقنع، التسلی و التقوی و...) هم به او نسبت داده شده است. البته در میان اخبار و اقوال مروی از او در این منابع، علاوه بر مطالب صحیح، موارد زیادی از عقاید شدیدا غالیانه و حتی روایت کتاب غالیانه و تناسخی «السبعین» نیز وجود دارد. نشانه های منصب حکومتی او در شام نیز در آثار نصیری آشکارتر است. گفتنی است این گزارش های فراوان علی رغم ضعف آن، مویدهایی نیز در منابع امامیه دارد که مهم ترین آن نصیری بودن راوی اصلی کتاب الغیبه است. ولی پیش تر هیچ یک از این مسائل مورد تحقیق و ارزیابی واقع نشده و ارتباط نعمانی با فرقه نصیریه خالی از برخی ابهامات نیست. این مقاله ضمن تایید اصل این ارتباط، قرائن صحت و سقم نسبت های نصیریان به او را بررسی کند.
    کلیدواژگان: کاتب نعمانی، نصیریه، غلو، راوی الغیبه، حکومت شام، امامیه
  • فرهاد محمدی نژاد، محمدعلی رضائی اصفهانی، حسین آقایارلو* صفحات 139-158
    بخشی از آیات قرآن کریم به توصیف قیامت و رویدادهای آن از جمله وضعمجرمان در قیامت می پردازد. از این میان، آیاتی استنطاق و پرسش از مجرمان و اعمالشان را حتمی می انگاردو به تاکید، پرسش از عموم مردم، گناهکاران و حتی فرستادگانالهی را گزارش می دهد و پاره ای دیگر از آن، بر عدم پرسش از مجرمان و افعال مجرمانه شان دلالت دارد. از این رو، بین دلالات این دودسته از آیات، ناسازگاری و تناقض (ظاهری) پدیدار شده است. مفسران قرآن کریم کوشیده اند با تبیین درستآیات، تناقض یاد شده را مرتفع سازند. عدم توجه به موقعیتمکانی پرسش، اختلاف موضوع پرسش در آیات،توجه نداشتن به شرائط تناقض بین دو گزاره و نهایتا عدم توجهبه قواعد تفسیر از جمله پاسخ هایی است که به این تناقض ظاهری داده شده است. پژوهش حاضر می کوشد با بررسی آیات مورد نظر و گونه شناسیآیات پرسمان گناهکاران، ضمن بهره مندی از قواعد تفسیر، تعدد پرسش ها، نفیپرسش حقیقی و اثبات پرسش های مجازی و نیز بیان تعدد مواقف در آخرترا تبیین نموده و به تناقض نمایی های این دسته آیات قرآنی، پاسخی مستدل ارائه کند.
    کلیدواژگان: قرآن کریم، قیامت، پرسش، گناهکاران، تناقض
  • محمد عترت دوست، امید نصیری*، هادی غیاثی صفحات 159-187
    فقر از جمله مهم ترین معضلات جامعه بشری است که جایگاه ویژه ای در میان مسائل اقتصادی و اجتماعی جوامع بشری دارد. یکی از ضرورت های نظری پژوهش در این حوزه، شناسایی عواملی است که عدم رعایت و اهتمام بدان ها موجب ایجاد و گسترش فقر در جامعه می شود. بدیهی است که پرداختن به این عوامل به منظور پیشگیری به مراتب ضروری تر و حیاتی تر از پرداختن به عوامل نابودکننده برای مبارزه با فقر است. اگر با عوامل پیشگیری آشنا شده و آنها را در زندگی فردی و اجتماعی خود مدنظر قرار دهیم، در نتیجه با فقر و گسترش آن مواجه نشده و نیازی به مبارزه با آن نیز وجود نخواهد داشت. در دین مبین اسلام به عنوان آخرین و کامل ترین دین، آموزه های متعددی به منظور پیشگری از ایجاد و گسترش فقر بیان شده که لازم است با روشی متن محور، نظام مند و دقیق، شناسایی و تبیین شود. به همین دلیل در این مقاله تلاش شده با استفاده از روش «تحلیل مضمون» به مطالعه گسترده ایات اقتصادی قرآن کریم و نیز روایات مرتبط با موضوع در مجامع حدیثی پرداخته و از ره آورد تحلیل مضمونی و ترسیم شبکه مضامین گسترده آنها، عوامل موثر در ایجاد و گسترش فقر در جامعه اسلامی را از منظر قرآن کریم و اهل بیت(ع) تبیین نمائیم. یافته های تحقیق نشان می دهند که در آموزه های دینی مجموعا 30 مضمون کلیدی و مهم به عنوان عوامل موثر بر ایجاد فقر در جامعه اسلامی اشاره شده که در دو دسته عوامل خرد و کلان طبقه بندی شده و هرکدام نیز به دو دسته عوامل معنوی معیشتی و عوامل اجتماعی حکومتی تقسیم می شوند.
    کلیدواژگان: قرآن کریم، فقه الحدیث، فقر، ثروت، روش تحلیل مضمون
  • مصطفی کریمی* صفحات 189-217
    قرآن کریم،کامل ترین برنامهخداوند برای بشریت بوده وپیشرفت وسعادت انسان هادرسایه بهره مندی از هدایت آن است. برای بهره مندی از هدایت قرآن به دست آوردن نظر آن ضروری است.کشفنظر قرآن منوط به آشنایی با فرایند درست نظریه پردازی قرآنی و طی مراحل آن است. این تحقیق با هدف فراهم سازی زمینه استخراج صحیح نظریه قرآن در مسائل مختلف، فرایند نظریه پردازی قرآنی را بررسی می کند. گردآوری اطلاعات به روش مطالعهکتابخانه ای و فیش برداری و پردازش به روش توصیفی و تحلیلی است. بررسی نشان می دهد،فرایند نظریه پردازی قرآنی دوازده مرحله دارد کهعبارتند از:انتخاب مسئله، ایضاح مفاهیم کلیدی مساله، تهیهساختار، آگاهی از پیشینه ودستاوردهایبشری درباره مساله، به دست آوردن دیدگاه های مهمدر مسئله، مطالعه اکتشافیقرآن و استخراج آیات، ارائه فرضیه، دسته بندی و مرتب کردن آیات، تفسیر آیاتگردآوری شده در جایگاه خود، مشخص کردن حد دلالت آیات، استخراج نظریه، ارزیابی نظریه.
    کلیدواژگان: نظریه پردازی قرآنی، تفسیر موضوعی، فرایند نظریه پردازی، مراحل نظریه پردازی، تولید علوم انسانی اسلامی
  • داود سلمان پور، مهدی مهریزی*، سید محمد علی ایازی صفحات 219-242
    کرامت انسان و ارزش های انسانی از موضوعات محوری قرآن کریم است؛ برخی از عالمان دینی، قائل به کرامت ذاتی انسانند و او را موجودی برتر از سایر مخلوقات می دانند و مطلق بودن فعل کرامت در آیه 70 سوره اسراء را دلیل بر ادعای خود  می دانند. برخی دیگر، قائل به کرامت اکتسابی هستند و قابلیت های بالقوه انسان ازجمله تقوا، ایمان و اعمال مثبت انسان را دلیل بر کرامت او می دانند. اما ادعای موافقان کرامت ذاتی در ظاهر با چالش هایی مانند ارتداد، جهاد ابتدایی، نجاست مشرکین و دوگانگی اوصاف انسان روبروست. رفع این چالش ها با هدف درک اعتبار و موقعیت انسان نسبت به سایر مخلوقات است. پژوهش پیش رو با روش توصیفی تحلیلی از نوع کتابخانه ای و با اتکاء به آیات قرآن، نخست به این نتیجه دست یافته که قرآن کریم بین آزادی اندیشه و انکار دین از روی عناد، تفکیک قائل است؛ دوم: دستورات قرآن کریم در بحث جهاد، غالبا جنبه دفاعی داشته و به قیودی نظیر ایجاد فتنه، ظلم و تعدی و... مقید شده است؛ سوم: نجس دانستن مشرکین در آیه «إنما المشرکون نجس» هرگز به معنای نجاست ظاهری نیست؛ چراکه انسان مشرک با شرک خود، دچار یک نوع آلودگی روحی و نجاست باطنی است. چهارم: اوصاف مذمت آمیز، ناظر به برخی انسان هاست که فطرت الهی خود را نادیده انگاشته اند؛ لذا این چالش ها جنبه های عارضی وجود انسان است و نمی تواند کرامت ذاتی انسان را مخدوش نماید.
    کلیدواژگان: قرآن کریم، انسان، کرامت ذاتی، کرامت اکتسابی
  • میثم لطیفی، حسن دانایی فرد، فاطمه رحمانی* صفحات 243-269
    تحول علوم انسانی از طریق جنبش نرم افزاری و نظریه پردازی، ضرورتی است که در سال های اخیر مورد توجه قرار گرفته است. لازمه این تحول، رجوع به منابع اصیل و ارزشمند قرآن و حدیث می باشد چرا که بر اساس کلام معصوم و آیات متعددی از قرآن کریم، اصول و مبانی کلیه علوم از قرآن کریم قابل برداشت است. استفاده روش مند و اصولی از قرآن کریم برای نظریه پردازی در علوم انسانی نیز مسئله مهم دیگری است که باید به آن توجه ویژه ای شود تا پژوهشگر در ورطه هولناک تفسیر به رای و التقاط غوطه ور نشده و نظریه ای به واقع برآمده از قرآن تدوین کند. هدف این مقاله کشف مبانی اسلامی تعامل مردم و حکومت است که با رویکرد کیفی و بر اساس روش دلالت پژوهشی در تفسیر شریف المیزان و تدبر مسئله محور در آیات قرآن کریم، از دل 272 آیه و 73 مضمون برآمده از آنها، مبانی ده گانه تعامل مردم و حکومت مفهوم پردازی شد. این مفاهیم عبارتند از: توحید محوری در تعاملات، ربوبیت در امتداد حاکمیت مطلق خدا و اطاعت از فرامین خدا و ولی خدا، معادمحوری در تعاملات، باور به حضور در محضر الهی، باور به تقدم جامعه بر فرد، تلازم حق و تکلیف، حق گرایی به جای کثرت گرایی، حاکمیت عقل بر احساسات، آزادی در محدوده اصول، برادری و اصلاح.
    کلیدواژگان: قرآن کریم، علوم انسانی اسلامی، مطالعات میان رشته ای، مبانی تعامل مردم و حکومت، حکومت اسلامی
  • رسول عطایی*، رضا عطایی صفحات 271-295
    روستانشینی، در برخی از روایات معصومان(علیه السلام) به شدت مورد نکوهش و مذمت قرار گرفته است. این احادیث، ساکنین روستا را افرادی جاهل و غافل از حدود و احکام الهی دانسته و از سکونت در روستا نهی می کنند. امروزه با وجود رشد و ارتقای علمی و معنوی جامعه، اوصاف مذکور در بسیاری از مناطق روستایی تا حدودی منتفی است. از سوی دیگر توصیه های امروزی مبنی بر مهاجرت به روستا، حفظ منابع روستایی و تقویت روستانشینی، مخالف با این احادیث دانسته می شود. به همین خاطر بررسی و تحلیل روایات نهی از روستانشینی و تبیین معنای مقصود آن احادیث، ضرورت نگاشته حاضر است. مقاله پیش رو با روش تحلیلی توصیفی (کتابخانه ای)، به تشکیل خانواده حدیث، منبع یابی و مفهوم شناسی این روایات پرداخته است. دستاورد پژوهش حاضر ارائه این نظریه است که روایات ناظر به روستانشینی به معنای نکوهش و نهی از سکونت در روستا نیستند. بلکه در مقام ارائه الگوی اجتماعی، برای محل سکونت هستند و مذمت آن مناطق، به جهت شیوع اوصاف ذکر شده برای روستا در زمان صدور احادیث است.
    کلیدواژگان: روستا، رستاق، کفور، نهی از روستانشینی، فقه الحدیث
  • محمد علی حیدری مزرعه آخوند*، منیره السادات مدنی، الهام حمادی صفحات 297-323
    برخی بر این عقیده اند که 5 آیه ابتدایی سوره علق با فاصله زمانی نسبت به دیگر آیات این سوره نازل شده است و بین آیات ابتدایی و انتهایی سوره علق با سوره های مدثر، ضحی و قلم نازل گشته. در این پژوهش به بیان بسامد این اقوال مشهور در منابع اسلامی پرداخته و عدم صحت اقوال فوق را آشکار نموده ایم. ضرورت بحث اثبات پیوستگی آیات یک سوره و اثبات ارتباط لفظی و معنایی آن ها و در نهایت تفسیر منسجم از یک سوره و  متن است. پذیرش وقفه بین آیات ابتدایی و انتهایی سوره علق با آیات قرآن کریم و روایات ترتیب نزول در تضاد است. در این تحقیق اثبات شده است که آیات سوره علق پیوسته و با همدیگر نازل شده است.
    کلیدواژگان: سوره علق، نزول قرآن کریم، نزول پیوسته سوره ها، بعثت، سور مکی
|
  • Hasan Zarnooshe Farahani *, Hosein Safareh Pages 1-22
    The most important thing Nasr Hamed Abu zaid emphasizes this in his interpretive topics is historicity of the Qur'an. That's means Allah revealed the Qur'an at a certain point in time and Based on the cultural and linguistic system of the people of that time. Therefore the text of the Qur'an is a cultural product and its teachings is in accordance with culture and needs of the time and makes sense in relation to the context of the time and doesn't work much at other times. Abu Zaid to substantiate this claim, uses antecedent and contemporary theories. In this article, using the descriptive-analytical method, each of those theories will be examined and Abu Zaid's type of use of those theories is examined, and it becomes clear Abu Zaid's use was selective and without commitment to all the results of those theories, only he has chosen what confirms his point of view.
    Keywords: Nasr Hamed Abu Zaid, Historicity of the Qur&#039, an, Khalq al-Qur&#039, an, Hermeneutics, Semiotics
  • Davood Asadian *, Alireza Delafkar, Sayyed Ziaoddin Olyanasab Pages 23-49
    The knowledge of semantics and theoretical vocabulary in the Qur'an is one of the important techniques that considered as sub-branches of interpretation. This knowledge explains the meaning of Qur'anic terms like peer. Throughout the history of the Qur'anic sciences, various works, have been written on this subject. The authors of these works have used different rules for interpreting the Qur'anic vocabulary, but, except in very few cases, none have discussed the rules of this knowledge separately. In this article, some of the most important rules of this knowledge are study by descriptive-analytical method and by inductive method. Finally, its related rules are extract in two textual sections (rule of contradiction, rhetorical rules, context, rhetoric for the spirit of meaning, and rule of knowing objects with antithesis) and extramarital rules (such as vocabulary and descent).
    Keywords: The Holy Quran, Qur&#039, anic Interpretation, Qur&#039, anic singularities, Qur&#039, anic rules, aspects, theories
  • Zahra Mohagheghian * Pages 51-81
    The term "The Daughters of Allah" is a historical concept that had a longstanding tradition among ancient peoples, including the Arabs of the Prophet's era. The severe denunciation of the Quran to this historical idea and then the destruction of it by theologians in the Islamic period has led various scholars, from Muslim commentators to Western scholars, examine the nature and identity of these daughters in polytheistic religious beliefs in pre-Islamic Arabia and discussed on their reflections in the Quran. One of the notable challenges is the gender challenge of these Daughters that may be considered as a negative evaluation of female sex and hence gender imagine as a fundamental factor in their rejection by the Qur'an. While it is difficult to establish a direct relationship between female sex and negative evaluation in Quranic teachings. For this reason, in this study, based on a pre-Islamic cultural understanding of the position of women in the social structure as well as Religious system of the pagan Arab, we will study the verses of the Quran under "the Daughters of Allah" and thereby try to find a way to out of this interpretive challenge.
    Keywords: The daughters of Allah, Girls of God, Sura Najm, female
  • Rasoul Muhammad Jafari *, Mahmood Saidiy Pages 83-107

    From some verses of the Qur'an, the possibility of God's sight, and according to the others the refusal of this problem can be deduced. This has led to various theories in Islamic society. A group by arguing the first set of verses and affirming some of the prophetic narrations and providing rational arguments, concluded the possibility of God's sight. And another group, using the second set of verses and rational reasoning, deduced the absolute refusal of God's sight. The Ash'arites are the believers of the first view and the Mu'tazilites are the believers of the second view. Both of these were criticized by the Ahlul-Bayt (AS). Therefore, the present study seeks to answer this question by a descriptive-analytical method that what is the analysis of the Ash'arite and Mu'tazilah arguments about divine vision and its critics? After analyzing the rational, Quranic and Hadith arguments of the Ash'arites and Mu'tazilites it became clear that their arguments are criticized by both positive and negative views of the Ahlul-Bayt's narratives. In the negative attitude, first it is impossible to see God physically, whether in this world, in sleep or in the paradise. Second all traditions that describe God as His creatures are criticized and rejected. Third non-physical seeing is not absolutely impossible. In the positive attitude, according to traditions, God can be seen with a glorious heart from the contaminations of sins and the pollutions of doubts and this has come true for the religious and divine authorities.

    Keywords: Critique of Hadith, Visiting God, Ahl al-Bayt (AS), Ash'arites, Mu'tazilites
  • Amidreza Akbari * Pages 109-127
    According to the hitherto neglected sources of Nuṣayriyah in Syria, Muhammad Ibn Ebrahim al-Katib al-Nu'mani was a well-known figure among them. In addition to reports of his relationship with the great men of Nusayriyah, such as Khasibi, Jelli, Ibn Shu'ba, Qati'i Baghdadi, Ghasani Mohlahali, etc The compilation of several books (Al-Ikhlas, Al-Muqne', Al-Thassilya and Altaqwa and ...) is attributed to him. And of course, among reports and sayings narrated from him, in addition to the correct subjects, there are many incredible opinions and narrating of the extremist and metempsychosis book "as-Sab'in". The Evidences of his governmental post are more obvious in the books of Nusayriyah too. It is noteworthy that these abundant reports, despite its weakness, also have some witnesses in Imamyh's sources; the most important of them, which is the narrator of the book Al-Ghaibah is Nusayri. Yet, beyond his relationship with the Nusayriy sect, there is no solid proof that confirm the Nusayri reports about his corrupt Extremist opinions. So that his narrations in Imamy's sources generally do not have a clear connection with the formal beliefs of Extremist shiites.
    Keywords: al-Katib al-Nu'mani, Nuṣayriyah, Exaggeration, Narrator of the book Al-Ghibbah, the Government of Syria, Imamyah
  • Farhad Mohammadinejad, Mohammad Ali Rezaei Isfahani, Hossein Aghayarluoo * Pages 139-158
    Some of the verses of the Qur'an describe the resurrection and its events, including the status of criminals in the resurrection. In the meantime, verses make it clear that interrogation and questioning of criminals and their actions are required, and emphasizes that questioning of the general public - including sinners - and even reports of divine messengers and some of them, on the lack of questioning of criminals and their criminal actions signify. Hence, between the implications of these two categories of verses, inconsistency and inconsistency have emerged. The commentators of the Holy Qur'an have tried to correct the above contradiction by explaining the verses correctly and based on their effort and explanation of the factors that caused the illusion of disagreement between the two categories of verses, disregard for the location of the question, dispute over the question. In the verses, ignoring the conditions of contradiction between the two statements and ultimately ignoring the rules of interpretation. The efforts of the commentators of the Holy Quran to resolve the inconsistencies of these two verses, although blessed and open, are dispersed on the one hand, and all the answers have not been gathered together, and on the other hand have not eliminated all ambiguities and bugs. The present study seeks to answer its representations by examining the verses concerned and by applying the rules of interpretation, the number of questions, the negation of the real question, and the proof of the virtual question, as well as the expression of the plurality of the hereafter. This article discusses the verses of the sinner's question first and then the contradictory verses. The method of data collection in this research is by library study and its approach is analytical and critical. The findings of the study invalidate the contradiction between these two categories of verses.
    Keywords: The Holy Quran, Resurrection, Question, Sinners, Contradiction
  • Mohammad Etrat Doust, Omid Nasiri *, Hadi Ghiasi Pages 159-187
    Poverty is one of the most important problems in human society, with a special place in the economic and social issues of human societies. One of the theoretical necessities of the research in this field is to identify the factors that lead to the creation and spread of poverty in society. Clearly, addressing these factors in order to prevent them is far more essential and vital than addressing the destructive factors in combating poverty. If we are aware of the preventive factors and consider them in our personal and social life, then we will not face poverty and its spread and there is no need to fight it. In the religion of Islam as the last and most complete religion, numerous teachings have been expressed to prevent the creation and spread of poverty that need to be identified and explained in a text-based, systematic and accurate manner. For this reason, this paper attempts to study the Qur'anic economic verses and related narratives in the hadith communities using the 'content analysis' method, and the themes of the content analysis and mapping of their broad themes are effective factors in creating and presenting them. Explain the spread of poverty in Islamic society from the perspective of the Qur'an and the Ahlul-Bayt (pbuh). The findings of the study show that in religious teachings a total of 30 key and important themes are identified as effective factors in creating poverty in Islamic society which are classified into two categories: micro and macro factors and each one into two categories of spiritual and subsistence factors. And social-governmental factors are divided.
    Keywords: The Holy Quran, Jurisprudence, Poverty, Wealth, Theory of Content Analysis
  • Mostafa Karimi * Pages 189-217
    The Qur'an is God's most complete program for humanity and the progress and prosperity of humans in the enjoyment of its guidance. The use of guiding the Qur'an is achieved by discovering its opinion on the required issues. The discovery of the Qur'an is based on familiarity with the proper process of Quranic theorizing and during its stages. This research examines the Qur'anic theorizing process in order to provide the right context for extracting the Quranic theory in various issues. Data collection was done by library study, probing and processing using descriptive and analytical method. The study shows that the Qur'anic theory of the process has twelve stages: selecting the problem, refining the key concepts of the problem, preparing the structure, knowledge of the history and human achievements of the problem, obtaining important points in the problem, exploring the Quran, providing the hypothesis, categorizing and Sorting out the verses, interpreting the collected verses in their place, specifying the limitations of the signs of the verses, extracting the theory, and evaluating the theory.
    Keywords: Quranic Theory, Subjective Interpretation, Theory Process, Theory levels, Production of Islamic Humanities
  • Davoud Salmanpour, Mehdi Mehrizi *, Sayed Mohammad Ali Ayazi Pages 219-242
    Human dignity and human values ​​are one of the central issues of the Holy Qur'an. Some religious scholars believe in the inherent dignity of man and consider him a superior being than other creatures, and they refer to the use of verse 70 of Sura Esra as their reason for claiming. Others believe in acquired dignity and consider potential human potentials, including piety, faith, and positive actions of man for his dignity. But the claims of the proponents of intrinsic dignity appear to face challenges such as apostasy, primitive jihad, uncleanness of the idolaters, and the dichotomy of mankind. Addressing the challenges is to realize the reverence of the essence of humanity. with a descriptive analytical method of a type of library and relying on Quranic, the following research has come to the conclusion that, firstly, the Quran distinguishes between freedom of thought and denial of religion on the one hand .Secondly, the commands of the Holy Qur'an in the debate on jihad are defensive and not absolute, and are bound by restrictions such as sedition, oppression and aggression. Thirdly, the uncleaning of the idolaters never means noisiness is not apparent. Because a polytheist with his partner has a kind of spiritual pollution and esoteric impurity. Fourthly, the degraded qualities of some human beings who have neglected their divine nature; therefore, these challenges are intrinsic aspects of human existence and cannot undermine the inherent dignity of man.
    Keywords: The Holy Quran, Man, Intrinsic Dignity, Acquired Dignity
  • Meisam Latifi, Hasan Danaee Fard, Fatemeh Rahmani * Pages 243-269
    The evolution of the humanities through the software movement and theorizing has been a necessity in recent years; it requires a reference to the authentic and valuable sources of the Qur'an and hadith, because it is based on the infallible Word. And a few verses from the Holy Quran, the principles and foundations of all the sciences can be deduced from the Quran. The methodological and principled use of the Holy Qur'an for theorizing in the humanities is another important issue that should be given special attention so that the researcher in the dreaded field of interpretation of the Qur'an is not immersed and the Quranic theory actually formulated. (Not that the Qur'anic masking of Western theories). The purpose of this article is to discover the Islamic foundations of people-government interaction, using a qualitative approach, based on a method of research in Sharif al-Mizan's interpretation and problem-based deliberation in the Holy Qur'anic verses, out of 272 verses and 73 themes, ten-fold principles of public interaction and the government was conceptualized. These concepts, after being endorsed by the experts, are: The central monotheism in interactions, the rhubarb along the absolute sovereignty of God and the obedience to the commandments of God and God, the resurrection of interactions, the belief in the presence of God, the belief in the primacy of society over the individual, the pursuit of right and obligation, the righteousness rather than the plural, Theism, the sovereignty of the senses, the freedom of principle, fraternity and reform.
    Keywords: The Holy Quran, Islamic Humanities, Interdisciplinary Studies, Principles of People-Government Interaction, Islamic Government Administration
  • Rasol Ataee *, Reza Ataee Pages 271-295
    Keeping one's residence in small villages is severely censured in some of the hadiths of the Infallible (pbuh). These hadiths regard the residents of small villages ignorant and oblivious of Allah's precepts, bounds and laws, and forbids residence in small villages. Today, the above-mentioned characteristics have, to some extents, been removed from many rural areas due to the scientific and spiritual growth of the society. Besides, people are nowadays enjoined to migrate from urban to rural areas to preserve rural resources and to consolidate taking up residence in rural areas. These attitudes outwardly contradict the hadiths. Therefore, an analytical survey of the hadiths forbidding keeping residence in small villages and a clarification of their intended meaning required that the present research be done. The present essay collected a number of interrelated hadiths, traced their sources, and clarified their intended meaning through an analytical-descriptive approach. The research resulted in the fact that the hadiths against keeping one's residence in small villages do not censure or forbid residing in rural areas, rather, they introduce social criteria for one's living place. The censure rests on the characteristics dominant in small villages the time the hadiths were issued.
    Keywords: villages, small villages, kufur, prohibition of residence in the villages, Hadith jurisprudence
  • Muḥammad Ali Ḥaydarī Mazr Aih Ākhund *, Monireh Sadat Madani, Ilhām Ḥammādī Pages 297-323
    Some believe that the first five verses in sūrat l-ʿalaq have been revealed a little before the other verses in the sūrah; sūrat l-Mudathir, sūrat l-Ḍuḥā and sūrat l-Qalam are the sūrahs revealed in the interval between the revelation of the first five verses and the final verses in sūrat l-ʿAlaq. The present study deals with the frequency of these famous sayings in the Islamic sources and clarifies the inaccuracy of the aforesaid sayings. The necessity of the discussion lies in the continuity of the verses in a sūrah and proving the verbal and semantic relationships between them and, eventually, coherent interpretation of a sūrah and text. Acceptance of the pause between the beginning and ending verses in sūrat l-ʿAlaq would be in contradiction to the holy Quran’s verses (expressive of the revelation of complete sūrahs of the holy Quran) and narrations on the order of revelation. It has been justified in the current research paper that the verses in sūrat l-ʿalaq have been revealed all at once and in a continuous manner.
    Keywords: Sūrat l-ʿalaq, holy Quran’s revelation, continuous revelation of the sūrahs, appointment, Makkī sūrahs