فهرست مطالب

محیط زیست جانوری - سال نهم شماره 1 (بهار 1396)
  • سال نهم شماره 1 (بهار 1396)
  • تاریخ انتشار: 1396/02/20
  • تعداد عناوین: 34
|
  • فرزانه کرمانی، بهزاد رایگانی، باقر نظامی، حمید گشتاسب، حسن خسروی، حمیدرضا حیدری صفحات 1-12
    شناخت عوامل موثر بر انتخاب زیستگاه می تواند نقش مهمی برای توصیف پراکنش گونه ها داشته باشد و این امکان را فراهم کند که بتوان بین زیستگاه های مختلف از نظر کیفیت تفاوت قائل شد. برآورد و نقشه سازی مناسب زیستگاه، نقش مهمی در برنامه ریزی حفاظت گونه های در خطر انقراض ایفا می کند. هدف از این پژوهش ارزیابی مطلوبیت زیستگاه یوزپلنگ آسیایی با استفاده از روش بیش ترین بی نظمی (MaxEnt) بر اساس شاخص های محیط زیستی و پاسخ یوزپلنگ به تغییرات معنادار پوشش گیاهی و دمای سطح زمین طی 15 سال اخیر در مجوعه حفاظتی توران می باشد. داده های حضور یوز از سال 2001 تا 2015 و شاخص هایی از قبیل فاصله از پراکنش سم داران منطقه، فاصله از منابع آبی، تغییرات پوشش گیاهی و تغییرات دمای سطح زمین از سال 2001 تا 2015، بارندگی و دمای سالیانه مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد 20% وسعت منطقه جزء طبقه مطلوب زیستگاه قرار دارد. بر اساس نتایج، متغیر فاصله از منابع آبی و تغییرات شاخص پوشش گیاهی عمودی، منحصر به فردترین اطلاعات را در اختیار قرار می دهند. هم چنین مطلوبیت زیستگاه وابستگی زیادی به پراکنش گونه های جبیر، قوچ و میش و آهو دارد. نتایج گویای این است که پراکنش یوز غالبا در مناطق دشتی و تپه ماهوری است. هم چنین بر اساس نتایج، این گونه از کوهستان ها و ارتفاعات فاصله می گیرد چرا که در اشغال گونه رقیب آن، یعنی پلنگ است.
    کلیدواژگان: MaxEnt، شاخص های محیط زیستی، شاخص پوشش گیاهی، مطلوبیت زیستگاه
  • مریم مروتی، محمد کابلی، مریم پناهنده، محمد سرباز، شادی احمدیان صفحات 13-20
    تغییر اقلیم یک نگرانی عمده برای مدیریت و حفاظت تنوع زیستی می باشد که باعث تغییر در پراکنش بسیاری از گونه های جانوری شده است. درسال های اخیر شواهد متعددی از اثرات تغییر اقلیم بر روی جنبه های مختلف زیستی گونه های گیاهی و جانوری ارائه شده اما دانش اندکی در ارتباط با پیش بینی تاثیر تغییر اقلیم آینده بر روی گونه های جانوری در ایران وجود دارد. این مطالعه با هدف بازسازی اثر تغییرات اقلیمی در وسعت و مطلوبیت زیستگاه های یوزپلنگ آسیایی در ایران از حال تا آینده (سال 2070) با استفاده از نرم افزار مکسنت انجام شده است. در این مدل سازی از نقاط شناخته شده از حضور گونه (یوزپلنگ آسیایی) در سطح کشور و 19 متغیر آب و هوایی استفاده شد. سپس وسعت زیستگاه مطلوب گونه در فضای 9/3 ArcGIS برای اقلیم حاضر و اقلیم آینده به طور جداگانه محاسبه گردید. نتایج حاضر موید این مطلب است که با توجه به روند گرمایش کره زمین در سال های اخیر و روند رو به رشد آن در آینده هم چنین بررسی مدل های تغییر اقلیم، وسعت زیستگاه های مطلوب برای یوزپلنگ آسیایی در ایران از زمان حال تا سال 2070 روند نزولی را طی می کند که می تواند به عنوان هشداری جدی برای اجرای اقدامات حفاظتی از گونه های در معرض خطر انقراض توسط مراجع ذیربط مورد استفاده قرار گیرد.
    کلیدواژگان: مدل سازی، مطلوبیت زیستگاه، یوزپلنگ آسیایی، MaxEnt، تغییرات اقلیمی، ایران
  • احمد شعاعی، مصطفی قلی پور، حمیدرضا رضایی، ثارالله یارمحمدی صفحات 21-30
    پلنگ ایرانی (Panthera pardus saxicolor) به عنوان یکی از بزرگ ترین گربه سانان ایران از جایگاه ویژه ای در مدیریت و حفاظت از حیات وحش برخوردار است. این گونه توسط اتحادیه بین المللی حفاظت از طبیعت و منابع طبیعی (IUCN) در رده حفاظتی در معرض خطر انقراض (EN) قرارگرفته است. مهم ترین عامل در کاهش جمعیت این گونه، تخریب و نابودی زیستگاه های آن معرفی شده است. لذا شناخت عوامل موثر بر مطلوبیت زیستگاه پلنگ به عنوان یک ابزار کارآمد، می تواند مدیران را در مدیریت و حفاظت از زیستگاه های باقی مانده و انتخاب لکه های جدید یاری رساند. در این مطالعه با استفاده از رویکرد بی نظمی بیشینه و جمع آوری داده های میدانی، مدل مطلوبیت زیستگاه پلنگ ایرانی در پارک ملی تندوره که یکی از مهم ترین زیستگاه های این گونه در ایران است، طی سال 1391 در فصول تابستان و پاییز تهیه شد. قدرت پیش بینی مدل تهیه شده با استفاده از شاخص AUC محاسبه شده (0/878) که نشان از قدرت خوب مدل در پیش بینی مطلوبیت زیستگاه این گونه است. نتایج نشان داد که مهم ترین عامل موثر بر حضور یا عدم حضور پلنگ در این منطقه فاصله از جاده است. به علاوه مطلوب ترین زیستگاه پلنگ در این فصول ارتفاع 1900 تا 2300 متری از سطح دریا و در جهت شمالی و هم چنین فاصله 1100 تا 2500 متری از چشمه ها واقع شده است. این نتایج مشخص کننده تاثیر منفی جاده ها روی گونه های ارزشمند و حفاظت شده پارک های ملی است.
    کلیدواژگان: ارزیابی زیستگاه، بی نظمی بیشینه (Maxent)، پارک ملی تندوره، پلنگ ایرانی
  • کامران الماسیه، محمد کابلی، فاطمه رسولی نسب، طاهر قدیریان، هادی فهیمی، الهام آبتین صفحات 31-38
    خرس سیاه ایرانی (Ursus thibetanus gedrosianus) زیرگونه به شدت در آستانه انقراض در جنوب شرق کشور است که به واسطه تخریب و تکه تکه شدن زیستگاه و کاهش اندازه جمعیت در تهدید قرار دارد. این مطالعه با هدف شناسایی و ارزیابی بلوک های زیستگاهی و مدل سازی لکه ها و کریدورهای زیستگاهی خرس سیاه ایرانی در استان هرمزگان انجام شد. ارزیابی بلوک های زیستگاهی توسط پیمایش میدانی، مدل سازی مطلوبیت زیستگاه توسط نرم افزار MaxEnt و مدل سازی لکه های زیستگاهی و کریدورهای زیستگاهی توسط نرم افزار CorridorDesigner انجام گرفت. تعداد 9 بلوک زیستگاهی برای خرس سیاه ایرانی در استان هرمزگان شناسایی شد. بزرگ ترین لکه جمعیتی با مساحتی در حدود 1041 کیلومتر مربع در مهم ترین بلوک زیستگاهی یعنی منطقه بشاگرد واقع است. بلوک های زیستگاهی بشاگرد و رودان توسط مهم ترین کریدور که بیش ترین طول را نیز با حدود 70 کیلومتر دارا بود، به هم متصل می شوند. هر چند که تراکم جاده های داخل کریدورهای زیستگاهی خرس سیاه ایرانی در استان هرمزگان پایین بود (27/73 متر بر کیلومترمربع)، اما بسیاری از کریدورهای زیستگاهی توسط جاده های اصلی به صورت عرضی قطع می شوند و جاده ها امنیت افراد خرس سیاه در حال حرکت در کریدورهای زیستگاهی را به خطر می اندازند. لکه های زیستگاهی به عنوان پناه و استراحتگاه در داخل کریدورهای زیستگاهی در حدود 13 درصد مساحت کریدورهای زیستگاهی خرس سیاه ایرانی را در برمی گیرند.حفاظت از بلوک های زیستگاهی خرس سیاه ایرانی به همراه کریدورهای زیستگاهی از مواردی است که باید برای حفاظت این زیرگونه در معرض انقراض، مورد توجه سازمان حفاظت محیط زیست قرار گیرد.
    کلیدواژگان: خرس سیاه ایرانی، بلوک زیستگاهی، کریدور زیستگاهی، لکه زیستگاهی، استان هرمزگان
  • علی اصغر زارعی، مازیار محمودی، محمدحسن حسین زاده، محمد بندعلی، فرشته محمودی صفحات 39-48
    انتخاب منابع زیستگاهی مورد استفاده توسط گونه هایی که در حاشیه دامنه توزیع خود قرار دارند از اهمیت ویژه ای در بوم شناسی برخوردار است. استان فارس دارای جنوبی ترین دامنه توزیع خرس قهوه ای در ایران و دنیا می باشد و منطقه کوه خم در شهرستان ارسنجان یکی از مهم ترین زیستگاه های خرس قهوه ای در این استان است. هدف ازاین مطالعه بررسی عوامل موثر بر انتخاب منابع زیستگاهی جمعیت محلی خرس قهوه ای در حاشیه شمالی پارک ملی دریاچه بختگان و مقایسه پهنای آشیان بوم شناختی آن با سایر جمعیت ها در دیگر زیستگاه ها ی استان فارس است. براساس مفهوم آشیان بوم شناختی گرینلی، به منظور بررسی عوامل موثر بر پراکنش این گونه از 175 نمایه حضور در نرم افزار 10Arc GISاستفاده شد. لایه های اطلاعاتی به کار برده شده به عنوان فاکتور های موثر بر آشیان بوم شناختی گونه شامل نقشه های طبقات شیب، جهت، ارتفاع و کاربری اراضی است. در منطقه کوه خم پهنای آشیان بوم شناختی فضایی با استفاده از معیار شانون-وینر و معیار اسمیت (FT) به ترتیب برابر با 0/72 و (0/85- 0/55) 0/71 به دست آمده است و برای سایر زیستگاه ها در استان فارس به ترتیب 0/79 و (0/89- 0/68) 0/80 محاسبه گردیده است. برای تعیین معنی دار بودن اختلاف بین انتخاب منابع زیستگاهی کوه خم با سایر زیستگاه ها در استان فارس از آزمون t استفاده شد که نشان داد بین این دو گروه اختلاف معنی داری وجود ندارد (p=0/487). گرچه تفاوت معنی داری در متغیر زیست محیطی درصد شیب زیستگاه نشان داده شد، اما استفاده خرس قهوه ای از منابع زیست محیطی نقاط مختلف استان فارس تقریبا یکسان است.
    کلیدواژگان: منابع زیست محیطی، خرس قهوه ای، آشیان بوم شناختی، GIS، استان فارس
  • حمیدرضا کبیری بالاجاده، حمیدرضا رضایی، سعید نادری صفحات 49-56
    شوکا (Capreolus capreolus) کوچک ترین عضو خانواده گوزن ها (Cervidae) در ایران است. این گوزن در جهان دارای دو گونه اروپایی - آسیایی (C. capreolus) و سیبریایی (C. pygargus) است، که از نظر ریختی با یکدیگر متفاوت هستند. این گونه در ایران عمدتا در مناطق جنگلی با پوشش زیرین نسبتا متراکم، جنگل های جوان، جنگل های بین دشت و مناطق کوهستانی زیست می کند. هدف از اجرای این مطالعه شناخت تنوع ژنتیکی شوکای ایران در مناطق مورد مطالعه بر اساس ژن D-loop میتوکندری و کاربرد آن در برنامه ریزی های حفاظتی این گونه می باشد. تعداد 8 نمونه از شوکای ایران از نقاط پراکنش گونه در استان مازندران و گلستان جمع آوری شد. پس از استخراج DNA از نمونه ها شامل بافت ماهیچه و سرگین، شاخ تکثیر بخشی از ناحیه کنترل DNA میتوکندری به طول 366 جفت باز به کمک یک جفت پرایمر یونیورسال صورت گرفت. محصولات PCR پس از توالی یابی جهت بررسی و تعیین فاصله ژنتیکی و تنوع هاپلوتیپی با استفاده از نرم افزارهای MEGA5،DNASP5 و NetWork بررسی شدند. براساس نتایج به دست آمده، تعداد 3 هاپلوتیپ و 3 جایگاه چند شکلی تشخیص داده شد. هاپلوتیپ های مشترک بین نمونه های استان گلستان و مازندران وجود دارد که احتمال آن می رود ارتباط بین جمعیت های دو استان و وجود کریدور ارتباطی بین جمعیت های آن ها وجود داشته باشد. فاصله ژنتیکی جمعیت دو استان کم بوده و از نظر حفاظتی باید مورد بررسی دقیقی قرار گیرند تا این ارتباط قطع نشود.
    کلیدواژگان: شوکا، D، loop، تنوع ژنتیکی، گلستان، مازندران
  • علی اصغر زارعی، شیوا پیروی لطیف صفحات 57-64
    در این مطالعه از روش تجزیه سرگین برای شناسایی منابع غذایی مصرف شده توسط شغال طلایی استفاده گردید و با استفاده از سه شاخص لوینز، معیار اسمیت (FT) شانون-وینر پهنای آشیان بوم شناختی غذایی شغال محاسبه گردید. این مطالعه در طی فصول بهار و تابستان 1388 انجام شد و در مجموع 32 نمونه سرگین جمع آوری و مورد بررسی قرار گرفت. در مجموع37 ماده غذایی در نمونه های سرگین شغال شناسایی گردید که در این بین ماکیان (مرغ و خروس) با 50 رصد،پستانداران با 43/75 درصد، انجیر (Ficus carica) با 37/5 درصد و گونه های گیاهی علفی با 34/37 درصد بیش ترین فراوانی حضور را در نمونه های جمع آوری شده داشته اند. هم چنین حشرات، پسته وحشی (Pistacia atlantica)، گوجه فرنگی (Lycopersicum esculentum) و انار (Punica granatum) نیز فروانی حضور قابل توجهی در رژیم غذایی شغال دارند. پهنای آشیان بوم شناختی غذایی با استفاده از معیار شانون-وینر و لوینز و معیار اسمیت (FT)به ترتیب برابر با 0/87، 0/45، (0/95-0/79) و 0/88 به دست آمده است. تعداد منابع غذایی مکررا استفاده شده در محدوده مورد مطالعه برابر با 7 منبع می باشد. نتایج این مطالعه رفتار های تغذیه ای لاشه خواری، زباله خواری، گیاه خواری و شکارگری شغال را نشان می دهد که موید رفتار فرصت طلبانه این گونه در بهره برداری از منابع موجود است. به نظر می رسد که دو عامل تنوع درون زیستگاهی و قابلیت دسترسی زیاد به مناطق مسکونی، باغات، مزارع کشاورزی و دامداری ها باعث افزایش پهنای آشیان بوم شناختی و تنوع رژیم غذایی شغال در ناحیه مورد مطالعه شده است.
    کلیدواژگان: شغال طلایی، رژیم غذایی، پهنای آشیان بوم شناختی، ارسنجان
  • رابطه الگوی گزینش خرد زیستگاهی طعمه و طعمه خوار / مطالعه موردی: گربه شنی (Felis margarita) در سیستان و بلوچستان
    سمیرا غفاری پور، مرتضی نادری، برهان ریاضی، حمیدرضا رضایی صفحات 65-70
    در طی دوسال پایش و مطالعه ویژگی های زیستگاهی گربه شنی در منطقه بزمان، استان سیستان و بلوچستان، در پلات هایی دایره ای به شعاع 50 متر، اقدام به برآورد تراکم نسبی جوندگان از طریق صید در تله های زنده گیر و هم چنین ثبت نرخ برخورد با جوندگان با استفاده از پرژکتور شده و نتایج با پلات های جفت (عدم حضور یا فعالیت گربه شنی) مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج حاصل از تحلیل واریانس و هم چنین آزمون پارامتریک تی جفتی حاکی از تفاوت معنی دار بین میزان تراکم جوندگان در پلات های حضور و عدم حضور طعمه خوار می باشد (0/05>t= 41/56،p). این بررسی نشان می دهد افراد گونه های طعمه کاملا گزینش خرد زیستگاهی طعمه خوار را تحت تاثیر قرار می دهند اما گزینش در مقیاس کلان زیستگاهی نمی تواند تحت تاثیر این متغیر باشد. فعالیت گونه در مقیاس کلان همانند گستره خانگی و توزیع گونه بیش تر تحت تاثیر متغیرهای توپوگرافیک و فاصله ای می باشد که به نوعی بر پناه به عنوان یکی دیگر از عوامل بهزیستی گونه های حیات وحش تاکید می نماید.
    کلیدواژگان: طعمه و طعمه خوار، فعالیت شبانه، استفاده از زیستگاه، تراکم طعمه، گربه شنی
  • سعید طلوع، سیدسجاد حجازی صفحات 71-76
    مطالعه حاضر به منظور بررسی تاثیر سمی لیتیوم بر میزان تغییرات سطح سرم هورمون تستسترون و تغییرات هیستومورفومتری بافت بیضه به ویژه بر روند اسپرماتوژنز آن در بیضه نوزادان موش صحرائی از طریق شیر مادر می باشد. نوزادان موش صحرائی به دنیا آمده با کربنات لیتیوم، از روز اول تا پایان دوره شیردهی (21 روز) به طور متوالی یک روز در میان با دوز متوسط 800 میلی گرم بر کیلوگرم از طریق داخل صفاقی به مادران شیرده تزریق شد. آزمایش هورمونی توسط کیت های Free Testosteron به روش الایزا انجام شد. نمونه های بافت بیضه به روش هماتوکسیلین و ائوزین رنگ آمیزی شده و زیر میکروسکپ نوری مورد بررسی قرار گرفت. داده ها به صورت Mean±SE بیان شد و تجزیه و تحلیل داده ها از روش آنالیز آماری T-TEST توسط نرم افزار SPSS13 جهت مقایسه وجود اختلاف بین دو گروه تیمار و شاهد استفاده شد. از نتایج به عمل آمده در مطالعه حاضر سطح هورمون تستوسترون خون، ضخامت قطر لوله منی ساز بافت بیضه، طول بیضه ها نوزاد و وزن بیضه های موش های نوزاد اختلاف معنی داری بین گروه های تیمار و شاهد به دست آمد. اما اثر تراوش دارو در شیر مادر بر ضریب Repopulation Index نوزادان اختلاف معنی داری نداشت. هم چنین وقوع تقسیمات میوز 1 و میوز 2 اسپرماتوژنز گروه شاهد رخ داده بود درحالی که در گروه تیمار روند اسپرماتوژنز کامل نشده بود. در مطالعه حاضر نیز نتایج به دست آمده حاکی از توقف و به تعویق انداختن فرایند اسپرماتوژنز به دنبال تراوش کربنات لیتیوم در شیر مادر بود که مطابق با یافته تحقیق فوق می باشد.
    کلیدواژگان: بیضه، شیر مادر، کربنات لیتیوم، موش صحرائی
  • احمد شعاعی، حمیدرضا رضایی، جلیل ایمانی هرسینی صفحات 77-86
    اردک سیاه کاکل یکی از گونه های فراوان و با پراکندگی بالا در جهان، بین مرغابی سانان است. هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی ساختار و تنوع ژنتیکی اردک سیاه کاکل در منطقه خلیج گرگان با استفاده از ژن سیتوکروم ب (Cytochrome b) بود. برای اجرای این پژوهش از 10 قطعه اردک سیاه کاکل که از منطقه خلیج گرگان گرفته شده بوده اند، نمونه برداری انجام شد. تجزیه تحلیل های هاپلوتایپی و نوکلئوتیدی با استفاده از نرم افزارهای MEGA، MrBayes، Arlequin، DNAsp و Network صورت گرفت. به طورکلی، با بررسی 9 قطعه 961 جفت بازی ژن سیتوکروم b اردک سیاه کاکل، 4 هاپلوتایپ مختلف شناسایی شد. تنوع هاپلوتایپی 0/6944، تنوع نوکلئوتیدی 0/00095 محاسبه شد. مقدار Nm یا میزان جریان ژنی بین مناطق نمونه برداری برابر 1/598 بود (0/05>p) که نشان از جریان ژنی بالا و به بیان دیگر فاصله بسیار کم بین جمعیت های این گونه و جمعیت های اروپایی و آسیایی آن است. شاخص راجزر-هارپندینگ، شاخص تاجیما و Fu Fs به ترتیب 0/211 و 0/715 و 1/282- محاسبه شد، هم چنین نمودار توزیع عدم تطابق به صورت تک نمایی رسم شده، که همه آن ها نشان داند تاریخچه جمعیتی نامعین وشبیه به مدل گسترش ناگهانی بوده است. با توجه به نتایج به دست آمده از شبکه هاپلوتایپی و درخت تبارشناختی و همین طور تفاوت اندک ژنتیکی بین جمعیت های بررسی شده، احتمال مهاجرت این پرنده از هردو منطقه اروپا و شرق آسیا به ایران وجود دارد. با در نظر گرفتن نتایج پژوهش حاضر، باید منطقه خلیج گرگان به عنوان یک منطقه مهم و کلیدی شناخته شده و اقدامات مدیریتی و حفاظتی لازم در منطقه صورت گیرد.
    کلیدواژگان: اردک سیاه کاکل، تنوع ژنتیکی، ژن سیتوکروم b، ژنوم میتوکندری
  • یوسف مهدی زاده، مرتضی نادری، محمد کابلی صفحات 87-94
    به منظور بررسی وضعیت جوجه آوری سار صورتی در استان اردبیل، پس از پایش های میدانی و گفتگو با محیط بانان و مردم محلی، کلونی با فراوانی نسبتا بالا از این گونه در معدن سنگ پیر آلقر اردبیل ثبت گردید. در این پژوهش که در بهار و تابستان 1393 انجام شد، تلاش گردید تا عوامل موثر بر جوجه آوری سار صورتی و هم چنین برخی ویژگی های فنولوژیک و بوم شناختی این گونه مورد بررسی قرار گیرد. نتایج حاکی از آن بود که با آشیان گزینی و مشارکت هر دو جنس در ساخت آشیانه در اواخر اردیبهشت، دسته تخمی با اندازه متغیر بین سه تا شش عدد گذاشته شده (136=n) و پس از حدود دوماه جوجه ها به پرواز در آمدند. هم چنین برآورد موفقیت جوجه آوری این پرنده با شیوه میفیلد نشان داد که احتمال بقای جوجه ها در دوره تفریخ و خروج آن ها از تخم تا زمان پرواز به ترتیب 74 و 89 درصد است. موفقیت کلی جوجه آوری این گونه با این شیوه، حدود 71 درصد برآورد گردید. با بررسی تخم ها و جوجه های از بین رفته در آشیانه ها مشخص گردید که بیش ترین میزان تلفات به مرحله قبل از تفریخ و دوره انکوباسیون تعلق دارد و مهم ترین طعمه خواران شامل مار، روباه، شغال، کلاغ و رودک هستند. تحلیل ها نشان می دهد میزان موفقیت به پرواز درآمدن جوجه ها از آشیانه ها تاثیر قابل ملاحظه ای از ویژگی های خرد ساختار آشیانه ها به ویژه عمق آشیانه، می پذیرد. نتایج به دست آمده نشان می دهد، انواع ملخ ها ماده غذایی غالب مورد استفاده توسط این گونه می باشد.
    کلیدواژگان: متغیرهای خردزیستگاهی، تفریخ، بقا، کلونی جوجه آور، سار صورتی، اردبیل
  • فروغ طلازاده، منصور میاحی، ابراهیم گلزاری صفحات 95-98
    به منظور مطالعه تاثیر باکترین تسوکامورلا اینکونینسیس بر ضریب تبدیل غذایی، 140 قطعه جوجه یک روزه گوشتی سویه راس خریداری و بیست قطعه جوجه برای تعیین زمان واکسیناسیون به طور تصادفی خون گیری شدند و بقیه به طور تصادفی به 4 گروه مساوی و هر گروه به 3 زیرگروه 10 قطعه ای تقسیم شدند. جوجه های گروه A، 2 روز قبل از دریافت واکسن آنفلوانزا، 106 باکترین را به صورت زیر جلدی (یک مرحله تزریق باکتری)، دریافت کردند. جوجه های گروه B، 6 روز بعد از تزریق اول، 106 باکترین را به صورت زیر جلدی (دو مرحله تزریق باکتری)، دریافت کردند. جوجه های گروه C، 6 روز بعد از تزریق دوم (12 روز بعد از تزریق اول)، 106 باکترین را به صورت زیر جلدی (سه مرحله تزریق باکتری)، دریافت کردند. جوجه های گروه D، واکسن آنفلوانزا دریافت کردند اما باکترین دریافت نکردند. در21 روزگی و در پایان دوره، میزان خوراک مصرف شده، افزایش وزن و ضریب تبدیل غذا محاسبه گردید. این مطالعه حاکی از آن است که دریافت باکترین تسوکامورلا اینکونینسیس نتوانست تاثیر معنی داری بر ضریب تبدیل غذایی در گروه های دریافت کننده در مقایسه با گروه شاهد ایجاد نماید (0/05p). مقایسه میزان دان مصرفی نشان داد که در سن 21-0 روزگی، 42-21 روزگی و کل دوره پرورش، بین همه گروه ها اختلاف معنی دار وجود داشت (0/05>p).
    کلیدواژگان: تسوکامورلا اینکونینسیس، عملکرد، جوجه گوشتی
  • امیر کاظمی، سید ناصر موسوی، سیامک مشایخی صفحات 99-104
    ایجاد سرعت جریان هوای مناسب یکی از مهم ترین راه های خنک کردن پرنده در مناطق مرطوب است. در این تحقیق میزان سرعت جریان هوای سالن های پرورش جوجه گوشتی و رابطه بین سرعت جریان هوای سالن با فراسنجه های عملکردی مرغداری های گوشتی در شهرستان تنکابن مورد ارزیابی قرار گرفت. داده های مورد نیاز این تحقیق از کل مرغداری های گوشتی در شهرستان مورد مطالعه که در فصل تابستان اقدام به جوجه ریزی کرده بودند، به دست آمد. در مجموع تعداد 26 مرغداری مورد بازدید و مصاحبه حضوری قرار گرفتند. داده های مربوط به متغیر های سرعت جریان هوا، دما و رطوبت در سالن های مورد مطالعه به صورت کمی و با بهره گیری از ابزارهای مربوطه مورد اندازه گیری قرار گرفت و در پایان دوره از عملکرد واحدها رکوردبرداری صورت گرفت. در این تحقیق سرعت جریان هوای سالن واحدها بین 0/7 تا 1/8 (میانگین 1/3 متر در ثانیه) متغیر بوده و تمام واحدهای مورد ارزیابی دارای سرعت جریان هوای کم تر از 2 متر بر ثانیه بودند که نشان دهنده ناکافی بودن سرعت جریان هوا در سالن های پرورش می باشد. در این تحقیق بین سرعت جریان هوا با متغیرهای ضریب تبدیل خوراک (0/001>p)، شاخص دما (0/01>p)، میانگین خوراک مصرفی (0/01>p) و درصد تلفات (0/05>p) رابطه منفی و معنی دار وجود داشت. براساس نتایج این مطالعه با به کارگیری سیستم های تهویه مناسب و اصلاح سیستم های تهویه موجود می توان به بهبود عملکرد واحدها و افزایش بازده تولید کمک نمود.
    کلیدواژگان: مرغداری گوشتی، شهرستان تنکابن، تهویه، سرعت جریان هوا
  • سرور اسفنده، محمد کابلی، لیلا اسلامی صفحات 105-122
    با توجه به اهمیت و لزوم حفظ تنوع زیستی برای حفاظت از تنوع زیستگاه ها و جمعیت های حیات وحش باید به انتخاب مناطق نمونه و معرف از کل طبیعت پرداخت. هدف این مقاله اولویت بندی مناطق مناسب حفاظت در استان البرز و انتخاب مناسب ترین لکه ها برای حفاظت با استفاده از الگوریتم بهینه سازی فراابتکاری مذاب سازی شبیه سازی شده در قالب نرم افزار Marxan است. به این منظور از هشت معیار حفاظتی شامل زیستگاه بالقوه پنچ گونه پستاندار، جامعه خزندگان، جامعه پرندگان شکاری و جامعه پرندگان آبزی و کنار آبزی استان البرز استفاده شده است و نتایج با الگوریتم های ابتکاری حریص (greedy) و نادر (rarity) مقایسه شده است. برای مدل سازی زیستگاه بالقوه این گونه ها از روش حداکثر آنتروپی تحت نرم افزار MaxEnt استفاده شده است. هدف انتخاب یک شبکه حفاظتی است که به ترتیب 30، 40، 50 و 60 درصد هر معیار را حفاظت کند. در این مطالعه پنج سناریو حفاظتی معرفی شد و بررسی نتایج سناریو های مختلف حفاظتی نشان داد که منطقه حفاظت شده موجود دراستان البرز از لحاظ دستیابی به اهداف حفاظتی کارایی مناسبی را ندارد و فقط هدف حفاظتی چهار معیار از هشت معیار انتخاب شده را برآورده می کند. در اغلب سناریوها هم پوشانی شبکه های حفاظتی منتخب با منطقه حفاظت شده موجود کم تر از 49/5 درصد بوده است. نتایج نشان می دهد که پارامتر های مختلفی از جمله اهداف حفاظتی تعیین شده، الگوریتم های مختلف و میزان فشردگی لکه های حفاظتی منتخب در فرایند اولویت بندی و انتخاب سیستماتیک مناطق تحت حفاظت دخالت دارند. از این رو با تعیین مقادیر مناسب برای این پارامتر ها، مقاله حاضر نشان داد که الگوریتم مذاب سازی شبیه سازی شده نتایج قابل قبولی را در تمامی سناریوها در مقایسه با دو الگوریتم دیگر ارائه می کند و استفاده از آن به شناسایی بهترین لکه های حفاظتی در استان البرز کمک زیادی می کند.
    کلیدواژگان: انتخاب سیستماتیک مناطق تحت حفاظت، الگوریتم مذاب سازی شبیه سازی شده، بهینه سازی، Marxan، حداکثر آنتروپی (MaxEnt)
  • حورا سادات بنی عقیل، حاجی قلی کمی، محمد ناصحی صفحات 123-132
    سوسمارهای ایران شامل 11 خانواده، 41 جنس و 146 گونه هستند. غنی ترین خانواده سوسمارهای ایران از لحاظ تعداد گونه مربوط به خانواده لاسرتیده با 47 گونه می باشد. جنس Darevskiaیکی از 9 جنس متعلق به خانواده Lacertidaeاست که خود شامل 9 گونه می باشد. این گونه بومی استان گلستان می باشد و مطالعه حاضر برای اولین بار روی دو جمعیت این گونه صورت گرفته است. برای مطالعه صفات مورفومتریک و مریستیک لاسرتای شکم سبز (Darevskia kamii)، در شهرستان های گرگان و کردکوی استان گلستان، پس از تعیین ایستگاه های نمونه برداری در منطقه مورد مطالعه، 10 ایستگاه انتخاب و50 نمونه سوسمار در فاصله فروردین ماه 1394 تا شهریور ماه 1394 به وسیله دست، چوب و روش های دیگر جمع آوری شد. از نمونه های زنده عکس تهیه گردید و سپس تعدادی از نمونه ها توسط کلروفرم بی هوش و در الکل 75% تثبیت کرده و با استفاده از منابع معتبر شناسایی شدند. جنسیت نمونه ها از طریق مشاهده همی پنیس و تشریح نمونه ها و مشاهده بیضه و تخم مشخص گردید. برای مطالعه بیش تر برروی ویژگی های زیستی گونه های صید شده اقدام به اندازه گیری 19 صفت مورفومتریک به وسیله کولیس و شمارش 14 صفت مریستیک شد. داده های حاصل توسط آمار توصیفی بررسی گردید. برای بررسی دوشکلی جنسی از آنالیز آماری t-test مستقل استفاده شد، که در نتیجه آن، سه صفت LRVS، AG، SVL در ماده ها بیش تر از نرها، و تنها یک صفت LA در نرها بیش تر از ماده ها بوده است. هم چنین نرها دارای لکه های آبی در نواحی جانبی بدن می باشند.
    کلیدواژگان: مورفومتریک، مریستیک، لاسرتای شکم سبز، Darevskia kamii، استان گلستان
  • مجتبی یحیی آبادی صفحات 133-142
    کرم های خاکی گروه اپی جییک توانایی زیادی در مصرف، هضم و تبدیل مواد آلی داشته و سیکل کوتاه زندگی و نرخ تکثیر زیاد این کرم ها، موجب پتانسیل زیاد آن ها در فرآیند تولید ورمی کمپوست شده است. در این تحقیق، تنوع کرم های خاکی اپی جییک در 10 منطقه (شامل 20 زیستگاه) استان اصفهان بررسی شدند. در مجموع چهار گونه کرم های خاکی، متعلق به خانواده Lumbricidae شامل Dendrobaena veneta (Rosa، 1886)، Eisenia fetida (Savigny، 1826)، Dendrodrilus rubidus (Savigny، 1826)و Dendrobaena hortensis (Michaelsen، 1890) و براساس خصوصیات مارکرهای مورفولوژیک مانند طول بدن، قطر بدن، تعداد حلقه های بدن (segment)، تعیین تعداد خارهای حرکتی (setae) در هر حلقه، رنگ بدن، شماره حلقه های محل استقرار کمربند جنسی و تعیین محل قرارگیری غده شکمی در کمربند جنسی (Tubercle)، شناسایی شدند. بیش ترین فراوانی به گونه venetaDendrobaena اختصاص یافت و کم ترین فراوانی در گونه hortensisDendrobaena مشاهدهشد.بیش ترین عدد شاخص غنای گونه ای مارگالف به میزان 0/910 در منطقه چادگان مشاهده شد که حاکی از شرایط بهینه زیست کرم ها در زیستگاه های این منطقه بود درحالی که کم ترین میزان شاخص مارگالف به میزان صفر در منطقه انارک ثبت شد.
    کلیدواژگان: کرم های خاکی، اپی جئیک، تنوع، اصفهان، مارگالف
  • محمدعلی ضیایی مدبونی، محمدرضا حسینی صفحات 143-148
    میزان تغذیه‏ لاروی و حشرات کامل کفشدوزک Oenopia conglobata contaminate (Menteries) (Col.: Coccinellidae) روی شته جالیز Aphis gossypii Glover (Hem.: Aphididae) در دماهای مختلف در شرایط آزمایشگاهی بررسی شد. میزان تغذیه مراحل مختلف لاروی کفشدوزک در 5 درجه حرارت 22/5، 25، 27/5، 30 و 32/5 درجه‏ سلسیوس و میزان تغذیه حشرات کامل (نر و ماده) کفشدوزک در 21 روز اول پس از ظهور در دماهای 27/5 و 30 درجه‏ سلسیوس با تغذیه از پوره‏ های سنین 3 و 4 شته‏ جالیز مورد بررسی قرار گرفت و محاسبه شد. نتایج پژوهش نشان داد که با افزایش دما میزان تغذیه‏ روزانه کفشدوزک افزایش می ‏یابد. متوسط کل میزان تغذیه مراحل مختلف لاروی کفشدوزک در دماهای مختلف تقریبا یکسان بوده و تفاوت معنی‏ داری مشاهده نشد که این نتایج نشان می‏ دهد هر یک از مراحل لاروی برای تکمیل دوره رشدی خود به میزان معینی از طعمه نیاز دارند. هیچ اختلاف معنی داری بین میزان تغذیه‏ حشرات ماده‏ و نیز حشرات نر کفشدوزک در دما های 27/5 و 30 درجه سلسیوس مشاهده نشد. میزان تغذیه روزانه در هر دو دمای بررسی شده در حشرات ماده بیش تر از حشرات نر بود و این به دلیل نیاز بیش تر حشره ماده جهت تخم ریزی می باشد.
    کلیدواژگان: میزان تغذیه، طعمه، دماهای مختلف، Aphis gossypii، Oenopia conglobata contaminate
  • مصطفی معروف پور، هادی استوان صفحات 149-158
    مهم ترین آلودگی های کارخانجات آرد و سیلوهای گندم، آفات انباری می باشند که خسارت آن ها به صورت کمی و کیفی است. آلوده شدن گندم انبار شده به کنه ها همراه با افزایش گرما و رطوبت است که سبب کاهش کیفیت گندم می شود. به منظور مطالعه فونستیکی کنه های انباری آرد و گندم درسال های 1393 و 1394از سیلوها، کارخانه های آرد شهرهای مختلفاستان کردستان نمونه برداری انجام شد. در این تحقیق، در مجموع 11گونه کنه از9جنس و6خانواده از سه راستهTrombidiformes، Sarcoptiformes و Mesostigmata شناسایی شدند که همگی گونه ها برای فون استان کردستان جدید می باشند. در بین آن ها گونهErythraeus southcotti (Goldarazena and Zhang، 1998) برای فون کنه های ایران جدید است. بیش ترین فراوانی و پراکنش گونه ای در کنه های شکارگر مربوط به گونه Cheyletus malaccensis (Oudemans) از خانواده Chelytidae و در گونه های آفت مربوط به گونه Rhizoglyphus echinopus(Fumouze & Robin) از خانواده Acaridae بود. اسامی گونه های شناسایی شده به شرح زیر می باشد:
    Acaridae
    Acarus siro Linnaeus، 1758
    Rhizoglyphus echinopus (Fumouze & Robin، 1868)
    Tyrophagus putrescentiaeSchrank، 1781

    Cheyletidae
    Acaropsis sollers (Kuzin، 1940)
    Cheyletus malaccensis Oudemans، 1903
    Cheyletus eruditus (Schrank، 1781)

    Blattisociidae
    Blattisocius keegani (Fox، 1947)

    Dermanyssidae
    Liponyssoides sanguineus (Hirst، 1941)

    Laelapidae
    Pneumolaelaps lubrica (Voigts and Oudemans، 1904)

    Erythraeidae
    Erythraeus shojaii Saboori and Babolmorad، 2000
    Erythraeus southcotti Goldarazena and Zhang، 1998
    کلیدواژگان: استان کردستان، غلات انباری، کنه
  • رضا اکبری، حمید بلقیس زاده *، سیامک یوسفی سیاه کلرودی صفحات 159-166
    حلزون ها متعلق به رده شکم پایان و از شاخه نرم تنان می باشند. حلزون های خشکی زی از لحاظ پزشکی، دامپزشکی و کشاورزی دارای اهمیت بالایی هستند. مانند حلزون سفید باغات که سالانه براساس گزارشات اعلام شده خسارات زیادی را به باغداران وکشاورزان وارد می کند. هدف این پژوهش بررسی و تعیین فون حلزون های خشکی زی در بخش مرکزی استان مازندران است. به این منظور بخش مرکزی استان مازندران از چالوس تا بابلسر به هشت ایستگاه تقسیم بندی شد. سپس طی نه ماه نمونه برداری ازنمونه های جمع آوری شده از نظر مورفولوژیکی و سیستماتیک و با استفاده از کلید های تشخیص معتبرتوسط استریومیکروسکوپ مورد بررسی و شناسایی قرار گرفتند. در نهایت براساس نتایج حاصل تعداد 11گونه از هشت جنس متعلق به چهارخانواده شناسایی شد.
    Family: Bradybaenidae
    Family: Hygromidae
    Family: Helicidae
    Family: Enidae
    Fruticicola fruticum (Muller 1774)
    Cernuella neglecta (Draparnaud- 1805(
    Candidula spade(Calcara – 1845)
    Chondrola tridens (muller, 1774)
    Clausilia wateliana (Strobel, 1850)
    Cochlicella barbara (Linnaeus- 1718)
    Candidula itnteresecta (Poiret – 1801)
    Chondrula maceadonica (wagner, 1914)
    Cernuella virgate (Darosta 1778(
    Vidovici acaerolans( Pfeiffer – 1828)
    Chilostomaillyricum (Stabile, 1864)
    هم چنین تاثیر عوامل محیطی ازجمله دما و رطوبت نسبی بر پراکنش گونه ها مشخص شد. با توجه به نتایج حاصل مشخص شد استان مازندران از تنوع گونه ای نسبتا بالایی برخوردار بوده و دما و رطوبت نسبی هوا اهمیت ویژه ای در فراوانی و انتشار حلزون های خشکی زی در منطقه دارد به شکلی که بیش ترین جمعیت حلزون ها در دمای 18 تا 30 درجه سانتی گراد و رطوبت نسبی بالای 60 درصد مشاهده شد.
    کلیدواژگان: حلزون های خشکی زی، فونستیک، فراوانی، استان مازندران
  • بهاره متان کپوری، مریم شاپوری *، عباس بزرگ نیا صفحات 167-172
    استفاده از نانوذرات اکسید فلزی جهت مقابله با عفونت های باکتریایی به عنوان روش جایگزین آنتی بیوتیک ها می تواند موثر باشد. در این تحقیق خواص ضد‏باکتریایی نانو‏ذرات اکسید‏مس بر روی باکتری یرسینیا‏راکری بررسی شد. هدف از این بررسی معرفی خواص ضد‏میکروبی و ضدباکتریایی، نانو ذرات CuOاست. نانو‏ذرات با تولید رادیکال آزاد –O2 و OH سبب اکسیداسیون و تخریب غشای میکروارگانیسم‏ ها می‏ شوند. اثر ضد‏باکتریایی نانو‏ذرات مس بر روی باکتری یرسینیا‏راکری، براساس قطر ناحیه ‏بازداری از طریق آزمایش‏ های چاهک و محیط آب گوشت با غلظت‏ های مختلف 0/2، 0/4، 0/6، 0/8 و 1 درصد به طور جداگانه بررسی شد. غلظت‏ های بحرانی و تاثیر‏گذاری و سینتیک ‏کشندگی نانو‏ذرات با آنتی‏ بیوتیک رایج اکسی‏ تتراسایکلین مقایسه گردید. نسبت حداقل غلظت مهار‏ رشد (MIC) و حداقل غلظت باکتری کشی (MBC) در این محیط‏ ها مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج حاصل از این تحقیق مشخص نمود نانوذرات CuO اثرات بازدارندگی برعلیه باکتری گرم منفی یرسینیا‏راکری دارند. قطر ناحیه بازداری اکسیدمس در حضور غلظت 1%، 6 میلی متر و در برابر اکسی‏ تتراسایکلین نیز 7 میلی متر است. به طور کلی می‏ توان نتیجه گرفت نانوذرات اکسید‏ مس بعد از آنتی‏ بیوتیک اکسی‏ تتراسایکلین، به عنوان گزینه مناسب ضدمیکروبی، در زمینه‏ ضد‏عفونی کردن آب‏ های پرورشی، دیوارهاستخر‏ها و پاک سازی محیط‏ ها پیشنهاد می‏ شود و از نظر بهداشتی و اقتصادی حایز اهمیت است.
    کلیدواژگان: یرسنیا‏راکری، نانوذرات، اکسید‏مس، اثر ضد‏میکروبی
  • حامد دهقانی، پرگل قوام مصطفوی *، سید محمدرضا فاطمی، جلیل فلاح مهرآبادی صفحات 173-178
    مرجان های هرماتیپیک میزبان داینوفلاژل های از جنس Symbiodinium (Zooxanthellae) می باشند. جنس Symbiodinium تاکنون به نه کلاد ژنتیکی گوناگون (A-I) تقسیم شده است. کلادهای مختلف Symbiodiniumخصوصیات اکولوژیک و فیزیولوژیک گوناگونی دارند و می توانند تاثیرات متفاوتی بر دوام و بقای موجودات هم زیست با آن ها داشته باشند. از آن جائی که بقای آبسنگ های مرجانی وابسته به نوع زوگزانتله هم زیست با آن هاست، شناسائی کلادهای هم زیست آن ضروری به نظر می رسد. در این مطالعه از کلادهای اختصاصی برای روشن کردن تنوع زوگزانتله در هر گونه مرجان استفاده شد. بدین منظور نه کلنی مرجان از جزیره هنگام جمع آوری شد. پس از خارج کردن توده لزج زوگزانتله از بافت های مرجان توسط پمپ هوا، DNA به روشCTAB استخراج شد. سپس واکنش زنجیره ای پلیمراز با استفاده از آغازگرهای اختصاصی کلادهای زوگزانتله انجام گرفت. نتایج نشان داد که اغلب گونه ها میزبان بیش از یک کلاد می باشد. کلادهای D و C به ترتیب از هشت و هفت گونه مرجان شناسائی شدند، درحالی که کلاد A با سه گونه هم زیست بود. غالب بودن کلاد D در خلیج فارس حاکی از مقاومت این کلاد در برابر شرایط سخت محیطی می باشد لیکن احتمال می رود که هم زیستی مرجان های هرماتیپیک با بیش از یک کلاد مقاومت آبسنگ ها را در برابر شرایط محیطی خلیج فارس افزایش دهد.
    کلیدواژگان: خلیج فارس، جزیره هنگام، Symbiodinium، کلاد
  • آرام روشن، سیدمحمدباقر نبوی *، محمدعلی سالاری علی آبادی، احمد سواری، حسین ذوالقرنین صفحات 179-188
    در این مطالعه برای اولین بار اسفنج های جنس Chondrilla از منطقه زیر جزر و مدی ساحل روستای اولی جنوبی (خلیج فارس) ، با انجام عملیات غواصی در عمق 8 متری، در آبان ماه 1393 جمع آوری گردیدند. موقعیت جغرافیایی منطقه 27 درجه و 49 دقیقه و 923 ثانیه شمالی و 51 درجه و 54 دقیقه و 135 ثانیه شرقلی می باشد. برای شناسایی مورفولوژیک نمونه های اسفنج، از روش هضم اسیدی استفاده گردید. نمونه ها فاقد ماکرواسپیکول بوده و فقط دارای دو نوع میکرواسپیکول OxysphaerastersوOxyasters می باشند که به صورت روکشی با ضخامت و رنگ های مختلف بر روی صخره ها دیده می شوند. برای شناسایی گونه های این جنس از روش مولکولی سیتوکروم اکسیداز CO1استفاده شد. در این مطالعه 4 نمونه از این جنس مورد شناسایی مورفولوژیک و مولکولی قرار گرفتند و یک گونه جدید به نام Chondrilla sp PGA 2015 شناسایی شد.
    کلیدواژگان: کندریلا، پوریفرا، CO1، آنالیز مولکولی، طبقه بندی سنتی
  • شیما کاظم پور، آریا اشجع اردلان *، مریم عیدی صفحات 189-194
    اسفنج ها یکی از مهم ترین اجتماعات جانوران کفزی در خلیج فارس محسوب می شوند. این تحقیق در ناحیه بین جزر و مدی جزیره هرمز در طی دو فصل بهار و تابستان 1394 انجام پذیرفت. در مجموع 6 ایستگاه جهت نمونه برداری درنظر گرفته شدند. پس از نمونه برداری و هضم مواد آلی در نمونه ها، اسپیکول ها مورد مطالعه قرار گرفتند. در مجموع در تحقیق حاضر 6 گونه شناسایی شد. گونه های شناسایی شده در این مطالعه متعلق به رده Demospongiae و راسته های Haplosclerida، Chondrillida،Hadromerida،HalichondriaوAstrophoridaو خانواده های Chalinidae ،Chondrillidae ،Hemiasterellidae Ancorinidae ،Niphatidae و Halichondrillidae بودند. گونه های شناسایی شده شامل Haliclona sp. ، Chondrilla australiensis، Hemiasterella bouilloni، Ecionemia solida، Niphates sp. وHalichondria sp. بودند. گونه هایHaliclona sp. ، Chondrilla australiensi ،Hemiasterella bouilloniو Niphates sp. دارای اسپیکول های مگا اسکلر تک محوره و فاقد میکرو اسکلر و گونه Ecionemia solida دارای مگا اسکلر تیلواستیل و میکرو اسکلر ستاره ای شکل بودند.
    کلیدواژگان: شناسایی اسفنج، اسپیکول، جزیره هرمز، خلیج فارس
  • بهنام دقوقی *، فرهاد کیمرام، غلامحسین وثوقی، تورج ولی نسب ، مسعود مرادی صفحات 195-200
    به منظور بررسی پویایی جمعیت ماهی طلال (1817 Rastrelliger kanagurta, Cuvier) نمونه برداری به صورت ماهانه از آبان ماه91 الی مهرماه 92 و به روش تصادفی ساده در مناطق تخلیه صید شهر بندرعباس و جزیره قشم انجام گردید. در مجموع فراوانی طول کل وچنگالی 2340 نمونه ماهی ثبت شد که از این بین 525 عدد ماهی به طور هم زمان مورد اندازه گیری طول- وزن قرار گرفتند. نتایج نشان داد که اندازه طول کل ماهی طلال در دامنه 913/9 تا 35/5 سانتی متر (23/6) بود. رابطه طول- وزن به صورت W=0/0063 3/27 TL به دست آمد و الگوی رشد این ماهی ایزومتریکتعیین گردید (0/05<p). پارامترهای رشد ∞L و K برای این گونه به ترتیب 44/2 سانتی متر و 0/64 (بر سال) تخمین زده شدند و مقدار فی پرایم (ɸ’) نیز 3/23 تعیین گردید. t0 این ماهی برابر با 0/2- و بیشینه سن آن 4/38 سال محاسبه شد. معادله رشد وان برتالانفی برای این گونه: (((0/2-) -t) =44/2 (1-exp(-0/64 (t) به دست آمد. بیشینه بازگشت شیلاتی در تیر ماه و به مقدار16/2 درصد نتیجه گیری شد. مقدار مرگ و میر کل (Z) به طور متوسط 3/38 (بر سال) محاسبه گردید. مرگ و میر طبیعی (M) و مرگ و میر صیادی (F) به ترتیب 1/29 (بر سال) و 2/09 (بر سال) و ضریب بهره برداری (E) این ماهی 0/62 تعیین گردید.
    کلیدواژگان: طلال، پویایی جمعیت، پارامترهای رشد، نرخ مرگ ومیر، ضریب بهره برداری، خلیج فارس
  • علیرضا سیفی، سهیل ایگدری *، نعمت الله خراسانی صفحات 201-208
    گونه سیاه ماهی مرکزی Capoeta buhsei یکی از نه گونه جنس سیاه ماهی در ایران و بومی حوضه دریاچه نمک می باشد. با توجه به این که در مورد این گونه اطلاعات اندکی در دسترس بوده و بسیاری از ویژگی های زیست شناختی آن ناشناخته مانده است و هم چنین با توجه به اهمیت نقش ساختار اسکلتی در شناخت ویژگی های زیست شناسی ماهیان، این تحقیق با هدف بررسی ویژگی های ساختار استخوانی گونه سیاه ماهی مرکزی به اجرا درآمد. بدین منظور تعداد 12 قطعه ماهی از رودخانه کردان صید گردید، نمونه ها در فرمالین ده درصد تثبیت و برای مطالعه استخوان شناسی رنگ آمیزی و شفاف سازی شدند. در نهایت ویژگی های استخوانی آن ها به تفصیل توصیف گردید و نتایج حاصل از آن با گونه Capoeta damascina، که اطلاعات استخوان شناسی آن در دسترس بود مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج این مقایسه تفاوت های آشکاری را در بخش های مختلف جمجمه عصبی، مجموعه استخوان های سرپوش آبششی، کمان لامی، کمان آبششی، باله پشتی، استخوان های ساده و رجلی خارجی و خارهای خونی و عصبی باله دمی نشان داد.
    کلیدواژگان: کپورماهیان، استخوان شناسی، آب های داخلی ایران، سیاه ماهی، Capoeta
  • سید امیر عباس هاشمی پور، مژگان خدادادی * صفحات 209-216
    این بررسی جهت مطالعه ریخت شناسی اسپرم ماهی مولد نر برزم لب پهن Barbubs barbulusدر پژوهشکده آبزی پروری جنوب کشور (شیبان اهواز) بامطالعه بر روی 13 ماهی انجام گرفت. پس از بی هوشی مولدین توسط MS222، اسپرم گیری از طریق مالشی به وسیله میکروسمپلر (از نمونه های تازه استحصال شده 1 میلی لیتر) نمونه ها را درون میکرو تیوپ های 1/5 میلی لیتری قرار و نمونه ها سانتیریفیوژ شدند. به وسیله جداسازی مایع رویی حجم پلاسمای منی اندازه گیری شد. pH توسط pH متر اندازه گیری شد. طول دوره حرکت اسپرم پس از رقیق سازی با آب به وسیله کرنومتر و با استفاده از میکروسکوپ مجهز به صفحه نمایش اندازه گیری شد. جهت بررسی تراکم اسپرم پس از رقیق سازی به نسبت1:2000 با آب مقطر به روش استاندارد هموسیتومتری شمارش گردید. مرفولوژی اسپرم نیز با استفاده از میکروسکوپ مجهز به صفحه نمایش بررسی شد. کلسترول، پروتئین، گلوکز کلسیم و فسفر از روش فتومتریک اندازه گیری شد. غلظت های سدیم و پتاسیم پلاسمای سمینال با استفاده از روش یون سلکتیو اندازه گیری شد. در نمونه های زنده ماهیان مورد بررسی میانگین وزن 85/73±1433 گرم و میانگین طول کل 1/55± 51/85 سانتی متر اندازه گیری شد. در این مطالعه میانگین طول دوره تحرک اسپرم 126/37±332/31 ثانیه، میانگین تراکم اسپرم 12/78±31/67، میانگین pH پلاسمای سمینال 0/193±8/05 و میانگین درصد اسپرماتوکریت 66 درصد، میانگین گلوکز، کلسترول و پروتئین کل پلاسمای سمینال به ترتیب 5/86±15/39، 21/2± 50 و 0/86±1/66 میلی گرم بر دسی لیتر، میانگین سدیم، پتاسیم، منیزیم، کلسیم و فسفر پلاسمای سمینال به ترتیب: 72/7± 434/15، 23/8±112/39، 0/7± 3، 0/3±0/75 و 2/4±16/25 میلی مول بر لیتر، هم چنین میانگین طول سر اسپرم 0/13±0/66 میکرون، میانگین طول تاژک 0/29±2/04 میکرون و میانگین طول کل اسپرم 0/32±2/71 میکرون اندازه گیری شد. طول دوره تحرک دارای ارتباط معنی دار با تراکم اسپرم، pHپلاسمای سمینال، گلوکز و درصد اسپرماتوکریت بود (0/01>p). هم چنین pH پلاسمای سمینال دارای ارتباط معنی دار با درصد اسپرماتوکریت و غلظت گلوکز پلاسمای سمینال بود (0/01>p). غلظت کلسترول پلاسمای سمینال نیز دارای ارتباط معنی دار با غلظت منیزیم پلاسما بود (0/01>p). منیزیم پلاسمای سمینال دارای ارتباط معنی دار با غلظت کلسیم بود (0/01>p) و سدیم پلاسمای سمینال دارای ارتباط معنی دار با پتاسیم پلاسمای سمینال بود (0/01>p).
    کلیدواژگان: ماهیان بومی، اسپرم، برزم لب پهن، Barbubs barbulus، پلاسمای سمینال، ریختی
  • سارا کوهی لای *، شهربانو عریان، همایون حسین زاده، پرگل قوام مصطفوی، صفیه بهزادی صفحات 217-222
    ماهی سفید Rutilus frisii kutum یکی از گونه های ارزشمند تجاری و بومی دریای خزر است. هدف از پژوهش حاضر بررسی اثرات به کارگیری آنتاگونیست های نسل سوم سیستم دوپامینرژیک و آگونیست و آنتاگونیست سیستم آدرنرژیک به همراه هورمون های هیپوتالاموسی، آگونیست Buserelin) GnRH) و Ovaprim بر تغییرات سرمی هورمون های (17β-estradiol (E2 و (17α-hydroxyprogeterone (17α-OHP در گونه مذکور است. 117 ماهی سفید پیش مولد ماده برای انجام این تحقیق انتخاب شدند. ترکیبات در دوزهای مورد نظر شامل: (Salbutamol Sulphate (SLB دوز 4 میلی گرم، OLZ) Olanzapine) دوز 5 میلی گرم، (Clozapine (CZ دوز 12 میلی گرم،(Metoprolol Tartrate (MTP دوز 5 میلی گرم، BUS) Buserelin Acetate) دوز 5 میکروگرم و Ovaprim دوز 0/5 میلی لیتر به ازاء هر کیلوگرم وزن بدن، بودند. ترکیبات مذکور در قالب 10 تیمار ترکیبی از هورمون و داروها، تقسیم بندی شدند: گروه 1) OLZ+SLB، گروه2) OLZ+MTP، گروه3) OLZ+BUS، گروه4) CZ+SLB، گروه5) CZ+MTP، گروه 6) CZ+BUS، گروه7) OLZ+BUS+SLB، گروه8) OLZ+BUS+MTP ، گروه9) CZ+BUS+SLB، گروه 10) CZ+BUS+MTP. سه گروه شاهد مثبت (نرمال سالین) ، شاهد منفی (بدون تزریق) و مرجع (اواپریم) نیز درنظر گرفته شدند. نتایج نشان دادند که سطح هورمون E2قبل از القاء ترکیبات در ساعت صفر بالا بوده درحالی که پس از القاء ترکیبات و در ساعت 12 پس از تزریق، کاهش پیدا کرده است. در ساعت 12، تیمارهایOvaprim ، OLZ+BUS+SLB و CZ+BUS در مقایسه با سایر تیمارها دارای اختلاف معنی دار آماری بودند (0/01>p). تیمارهای OLZ+SLB، OLZ+MTP، CZ+SLB، OLZ+BUS+MTP و CZ+BUS+SLB نیز به صورت 0/05>p اختلاف معنی دار داشتند. ساعت صفر در کلیه تیمارها بدون اختلاف معنی دار بود (0/05<p). سطح هورمون 17α-OHP در زمان قبل از تزریق (ساعت صفر) پایین بوده به طوری که اووسیت ها به مراحل پایانی رسیدگی و تخمک گذاری که نزدیک شدند، سطح این هورمون افزایش یافت (ساعت 12). تیمارهای Ovaprim، OLZ+BUS+SLB، CZ+BUS و OLZ+SLB با سایر تیمارها در ساعت 12، دارای اختلاف معنی دار بودند (0/01>p). از پروژه حاضر می توان نتیجه گیری نمود که با توجه به اثرات مهاری سیستم دوپامینرژیک و تحریکی سیستم آدرنرژیک در فرایندهای تولیدمثلی ماهیان، دو سیستم مذکور در تقابل با یکدیگر بوده اند، بنابراین آنتاگونیست های نسل سوم دوپامین به همراه آگونیست های آدرنرژیک و GnRHa در ماهی سفید بسیار موثر عمل نموده اند.
    کلیدواژگان: E2، 17?-OHP، Ovaprim، Buserelin، دوپامینرژیک، آدرنرژیک، Rutilus frisii kutum
  • احسان احمدی فر *، محمدرضا ایمانپور، وحید زادمجید، کوروش امینی، بهرام فلاحتکار صفحات 223-230
    این پژوهش به منظور ارزیابی اثرات روش های مختلف ایمپلنت و تزریق LHRHaهمراه با تغییرات فاکتورهای محیطی (دما ودوره نوری) روی برخی خصوصیات زیست شناختی منی (درصد اسپرماتوکریت، حجم اسپرم دهی) و فاصله زمانی تیمار تا اوولاسیون، درصد هچ، شاخص گنادوسوماتیک (ماده) و تغییرات هورمون های استروئیدی در مولدین نر و ماده ماهی قرمز در خارج از فصل تکثیر انجام شد. ماهیان در 4 تیمار (تزریق با سرم فیزیولوژی 0/7%، EVAc شامل 20 میکروگرم/کیلوگرم وزن بدن LHRHa با 40 میکروگرم /کیلوگرم وزن بدن متوکلوپرماید، پلت های کلسترولی شامل 20 میکروگرم/کیلوگرم وزن بدن LHRHa با 40 میکروگرم/کیلوگرم وزن بدن متوکلوپرماید و تزریق 100 میکروگرم/کیلوگرم وزن بدن LHRH با 40 میکروگرم/کیلوگرم وزن بدن متوکلوپرماید قرار گرفتند. نتایج نشان داد فاصله زمانی تا اوولاسیون بین تیمارهای مختلف، تفاوت معنی داری داشت (0/05>p) ، به طوری که کم ترین فاصله زمانی اوولاسیون در تیمار تزریق LHRHa و بیش ترین آن در تیمار پلت کلسترولی مشاهده شد. بالاترین درصد هچ تخم ها در تیمار EVAc و کم ترین آن در تیمار پلت کلسترولی وجود داشت (0/05>p). بالاترین طول دوره تحرک اسپرم و بالاترین درصد اسپرماتوکریت در تیمار EVAc وجود داشت و بین بقیه تیمارها تفاوت معنی دار وجود نداشت (0/05<p). حجم اسپرم دهی در تیمارهای مختلف، تفاوت معنی دار داشت (0/05>p) به طوری که بیش ترین آن در تیمار EVAc و کم ترین آن در تیمار شاهد مشاهده شد. تغییرات هورمون تستوسترون در طی اسپرم ریزی در تیمارهای EVAc و تزریق LHRHa تفاوت معنی داری نسبت به سایر تیمارها داشت (0/05≥P) ، و در روزهای 7، 14 و 21 روز بعد از تیمار به تدریج مقدار این هورمون در سرم خون مولدین نر ماهی قرمز کاهش یافت. نتایج تحقیق حاضر نشان داد که سطوح هورمون17- آلفا دی هیدروکسی پروژسترون (نانوگرم بر میلی لیتر) و هورمون 17- بتا استرادیول در مولدین ماده در تیمارهای مختلف مورد بررسی تفاوت معنی داری با یکدیگر داشت (0/05>p) به طوری که در تیمار EVAc بیش تر از سایر تیمارها بود. مقدار این هورمون تا روز هفتم بعد از تیمار کاهش یافت اما این هورمون ها در روزهای 14 و 21 بعد از تیمار افزایش یافتند. در مجموع این تحقیق بیان می کند که روش EVAc جهت تکثیر خارج از فصل ماهی قرمز، روش مناسبی است.
    کلیدواژگان: پلت کلسترولی، تزریق هورمون LHRHa، EVAc، تکثیر خارج از فصل، ماهی قرمز
  • محمدتقی سلاخ قاسمی، حسین خارا *، جلیل جلیل پور صفحات 231-238
    هدف این تحقیق،تعیین اثر حمام درمانی های مختلف سولفات مس و پرمنگنات پتاسیم روی فلور باکتریایی و قارچی پوست و آبشش و بافت آبشش تاس ماهی استرلیاد بود. این پژوهش در سال 1393 در مرکز تکثیر و بازسازی ذخایر ماهیان خاویاری شهید دکتر بهشتی رشت اجراء شد. برای این منظور 105 عدد بچه تاس ماهی استرلیاد با وزن میانگین 2/85±41/83 گرم و طول میانگین 0/48±23/67 سانتی متر مورد آزمایش قرار گرفتند. جهت اجراء وان با حجم 40 لیتر آب استفاده شد. تیمارها شامل سولفات مسبا دوزهای2 میلی گرم در لیتر (حمام دهی بلندمدت،12 ساعت) ، 5میلی گرم در لیتر (حمام دهی کوتاه مدت،10-5 دقیقه) ، 10 میلی گرم در لیتر (حمام دهی غوطه وری، 45-30 ثانیه) و پرمنگنات پتاسیم با دوزهای 1 میلی گرم در لیتر (حمام دهی بلندمدت، 12 ساعت) ، 2 میلی گرم در لیتر (حمام دهی کوتاه مدت، 10-5 دقیقه) ، 3 میلی گرم در لیتر (حم ام دهی غوطه وری، 45-30 ثانیه) و یک گروه شاهد «بدون ماده ضدعفونی» بودند. در هر سه نوع حمام درمانی، نمونه برداری از ماهیان برای بررسی های باکتریایی-قارچیو بافت شناسی آبشش در انتهای دوره انجام گرفت. نتایج بررسی های باکتریایی و قارچی نشان داد که از نظر آماری اختلاف معنی داری بین تیمارها با گروه شاهد وجود دارد. پرمنگنات پتاسیم با دوزهای 2 و 3 میلی گرم در لیتر و سولفات مس با دوزهای 5 و 10 میلی گرم در لیتر سبب کاهش فلور باکتریایی پوست در بچه تاس ماهیان استرلیاد شدند. نتایج بافت شناسی آبشش عوارضی چون پرخونی، خونریزی، نکروز سلولی، چسبندگی رشته های ثانویه، عریض و تحلیل رفتن لاملای اولیه، هیپرپلازی، جداشدن لایه اپی تلیوم رشته های ثانویه، داسی شکل و چماقی شدن رشته های ثانویه نشان دادند. شدت عارضه در تیمار پرمنگنات پتاسیم 3 میلی گرم در لیتر و سولفات مس10 میلی گرم در لیتر بیش تر از سایر تیمارها بود. با توجه به نتایج به دست آمده در ماهی استرلیاد روش ضدعفونی کوتاه مدت (10 دقیقه) برای هر دو ماده توصیه می شود.
    کلیدواژگان: تاس ماهی استرلیاد، سولفات مس، پرمنگنات پتاسیم، فلور باکتریایی- قارچی، هیستوپاتولوژی
  • نصرالله محبوبی صوفیانی، ابراهیم متقی *، امین نعمت الهی صفحات 239-246
    پربیوتیک ها مواد غذایی غیرقابل هضمی هستند که از طریق تحریک رشد و فعالیت باکتری های موجود در روده اثرات سودمندی بر سلامتی میزبان دارند. علاوه بر این، گزارش های موجود اثر مثبت این افزودنی های جیره را بر عملکرد رشد نیز نشان داده است. تحقیق حاضر به منظور آگاهی از اثرات کاربرد مکمل پربیوتیکی فرمکتو بر عملکرد رشد، میکروفلور روده و ساختار روده در جیره ماهی قزل آلای رنگین کمان انجام گرفت. تعداد 162 قطعه ماهی انگشت قد قزل آلای رنگین کمان با میانگین وزنی 1/83±19/06 گرم تحت 3 جیره آزمایشی شامل 3 سطح پربیوتیک فرمکتو (صفر، 1 و 2 گرم در کیلوگرم غذا) در سه تکرار مورد استفاده قرار گرفت. تعداد 18 قطعه ماهی در هر مخزن (مجموعا 9 مخزن) به مدت 10 هفته با جیره های آزمایشی تغذیه شدند. افزودن فرمکتو به طور معنی داری (0/05>p) شاخص های رشد مانند رشد ویژه و میزان افزایش وزن را کاهش و ضریب تبدیل غذایی را افزایش داد. استفاده از مکمل های فرمکتو سبب تغییر در جمعیت کل باکتری های روده شد (0/05>p). بافت پوششی روده نیز به طور معنی دار (0/05>p) تحت تاثیر استفاده از فرمکتو قرار گرفت. کاربرد فرمکتو سبب کاهش طول پرزهای روده شد و کم ترین طول پرزهای روده در سطح 2 گرم فرمکتو مشاهده گردید. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد که فرمکتو علی رغم تاثیر قابل ملاحظه بر فلور و مرفولوژی روده، بر عملکرد رشد تاثیر چندانی نداشت.
    کلیدواژگان: پربیوتیک، فرمکتو، قزل آلای رنگین کمان، میکروفلور روده
  • محمد سوداگر *، حمیده ذکریایی، شهرام دادگر، رضا نهاوندی صفحات 247-252
    این تحقیق جهت بررسی تاثیر پروبیوتیک پریمالاک بر میزان زنده زایی و بازماندگی ماهی مولی سیاه (Poecilia sphenops) طی 2 ماه در کارگاه تکثیر و پرورش ماهیان تزئینی همت آباد انجام شد. برای این منظور 4 جیره آزمایشی با 3 تکرار شامل یک تیمار شاهد (تیمار 1) بدون پروبیوتیک پریمالاک، تیمار2 حاوی 0/4 گرم در یک کیلوگرم، تیمار 3 حاوی 0/9 گرم پریمالاک در یک کیلوگرم و تیمار 4 حاوی 0/14 گرم پریمالاک در یک کیلوگرم جیره مورد ارزیابی قرار گرفت. پیش مولدین در داخل آکواریومی به ابعاد 60×40×30 سانتی متر و با حجم آبگیری 50 لیتر به تعداد 8 ماده و 3 نر در درجه حرارت 1±28 درجه سانتی گراد به مدت دو ماه پرورش داده شدند. لاروهای حاصل از آن ها جمع آوری و اطلاعات مربوط به آن ها ثبت گردید. نتایج نشان داد که حداکثر میزان زنده زایی در تیمار 3 و حداقل آن در تیمار شاهد بروز نمود (0/05>p). اگرچه اختلاف بین تیمار 2 و شاهد در میزان زنده زایی معنی دار بود (0/05>p). ولی بین تیمار شاهد و تیمار 4 اختلاف معنی داریمشاهده نشد. اگر چه میزان زنده زایی در تیمار 4 بیش تر از تیمار 1 (شاهد) بوده است (0/05<p). هم چنین بین تیمار 2 و تیمار 3 اختلاف معنی داری در میزان زنده زایی ماهی مولی سیاه مشاهده گردید (0/05>p). هم چنین حداکثر تلفات مولدین در تیمار شاهد و حداقل آن در تیمار 3 مشاهده شد (0/05>p). ولی میزان تلفات مولدین بین تیمارهای پریمالاک اختلاف معنی داری نداشت (0/05<p). بنابر پژوهش حاضر، استفاده از حداقل 0/4 گرم پریمالاک به ازای هر کیلوگرم جیره غذایی جهت افزایش بازماندگی و زنده زایی در ماهی مولی توصیه می گردد.
    کلیدواژگان: ماهی مولی سیاه، زنده زایی، پریمالاک، بازماندگی
  • ضحا هاشمی کاوردی، اکرم تهرانی فرد *، عباسعلی زمینی صفحات 253-262
    استفاده از گیاهان دارویی به عنوان ترکیبات محرک و تقویت کننده سیستم ایمنی ماهی ها در طی سال های اخیر مورد توجه قرار گرفته است. بنابراین در این پژوهش تاثیر عملکرد پودر بذر گیاه خار مریم (Silybum mariamum) بر فاکتورهای بیوشیمیایی و سیستم ایمنی خون بچه ماهی سیم (Abramis brama orientalis) مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور در سال 1393، آزمایشی یر روی بچه ماهیان سیم (با وزن اولیه 12-10 گرمی) ، به مدت 60 روز با به کارگیری 3 مقدار مختلف عصاره خار مریم 800،400،200 میلی گرم در 4 تیمار با 3 تکرار و یک تیمار به عنوان گروه شاهد (فاقد جیره محتوی عصاره خارمریم) صورت پذیرفت. برای آزمون فرضیه ها از روش تجزیه و تحلیل واریانس یک طرفه استفاده شد. نتایج نشان داد، عصاره خارمریم، با افزایش غلظت گلبول های سفید، هماتوکریت، نوتروفیل و مونوسیت، لیزوزیم و ایمنوگلوبین و هم چنین کاهش آلکالین فسفاتاز ، آسپرتات آمینو ترانسفراز ، پلاسما آلانین آمینو ترانسفراز و لاکتات دهیدروژناز در گروه های تیمار شده در 400 و 800 میلی گرم نسبت به گروه شاهد، می تواند موجب تقویت سیستم ایمنی ماهی سیم گردد (0/05>p). هم چنین با توجه به برتری تیمار 800 میلی گرمی، نسبت به سایر تیمارها، استفاده از مقدارمذکور در جیره غذایی آبزیان به منظور افزایش ایمنی ماهی سیم توصیه می شود.
    کلیدواژگان: Silybum mariamum، Abramis brama orientalis، فاکتور خونی، سیستم ایمنی
  • سحر آذر، مژده چله مال دزفول نژاد *، مهران جواهری بابلی صفحات 263-274
    در این تحقیق افزودن عصاره استویا به غذای ماهی کپور معمولی در تراکم های مختلف و تاثیر آن بر روی رشد، بقا و مقاومت این ماهی در برابر استرس ناشی از تراکم مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور720 قطعه بچه ماهی کپور با وزن متوسط 1/12±12/84 گرم به صورت تصادفی به 4 تیمار، هر تیمار در سه تکرار، تقسیم گردیدند و تیمارهای آزمایشی با عصاره ppm)2000 و در سه تراکم 3، 5 و 10 کیلوگرم در مترمکعب) و هم چنین جیره شاهد فاقد عصاره استویا تغذیه شدند. ماهیان به مدت 60 روز تغذیه و در انتهای دوره شاخص های رشد شامل فاکتور وضعیت، درصد رشد ویژه، نرخ رشد نسبی، افزایش وزن، افزایش طول، ضریب تبدیل غذایی و هم چنین بازده پروتئین و کارایی غذا بین تیمارها محاسبه گردید. مقایسه تیمارهای استویا در هر تراکم با شاهد در همان تراکم نشان دهنده برتری پارامترهای استویا در مقایسه با شاهد بود. مقایسه بین تیمارهای تحت درمان با استویا در سه تراکم 3، 5 و 10 کیلوگرم در متر مکعب با یکدیگر نشا ن دهنده برتری پارامترها در تیمار استویا با تراکم 3 کیلوگرم در مترمکعب در پارامترهای وزن نهایی (2/33±27/95 گرم) ،طول نهایی (0/58±12/70 سانتی متر) ،طول استاندارد (0/62±10/30 سانتی متر) ، طول چنگالی (0/58±11/16 سانتی متر) ، افزایش وزن (0/64±15/77 گرم) ، افزایش طول (0/22±2/43 سانتی متر) ، نرخ رشد نسبی (0/006±0/15 درصد) ، نرخ رشد ویژه (0/07±1/38 درصد) ، بازده پروتئین (0/011±0/68) ، کارایی غذا (0/01±1/78 درصد) در مقایسه با 5 و 10 کیلوگرم در متر مکعب بود و در تمامی پارامترها تیمار 10 کیلوگرم در مترمکعب کم ترین کارایی را نشان داد (0/05>p). مجموع نتایج بالا نشان می دهد که گیاه استویا سبب بهبود شاخص های رشدی در شرایط تراکم می شود.
    کلیدواژگان: ماهی کپور، عصاره استویا، شاخص های رشد، بقا، تراکم
  • مریم سپیدنامه، محمد محیسنی *، دارا باقری، مهدی بنایی، بهزاد نعمت دوست حقی صفحات 275-284
    هدف از این بررسی ارزیابی مقایسه ای استفاده از آویشن شیرازی (Zataria multiflora Boiss) و ویتامین E در جیره غذایی ماهی کپورمعمولی در مواجهه با فلز سنگین کادمیوم می باشد. تعداد 225 قطعه ماهی کپور (3±34 گرم) به پنج گروه تقسیم شدند: بچه ماهیان گروه اول (شاهد) و دوم (بدون افزودنی) با استفاده از جیره غذایی استاندارد کپور، گروه سوم با جیره غذایی حاوی 1 درصد پودر آویشن شیرازی، گروه چهارم با جیره حاوی میزان اضافی 100 میلی گرم در کیلوگرم ویتامین E و گروه پنجم از تلفیق آویشن و ویتامین E با سطوح مشابه تیمارهای قبلی به مدت 45 روزتغذیه شدند. سپس بچه ماهیان در معرض غلظت زیرکشنده کادمیوم (1/5 میلی گرم در لیتر) قرار گرفته و شاخص های رشد و سلامت در تمامی گروه ها در روزهای 3، 7 ،10 و 15 اندازه گیری شد. شاخص های کبدی، احشایی و صفراوی در گروه های دریافت کننده آویشن بهبود معنی داری نشان داد. درصد وزن به دست آمده، ضریب تبدیل غذایی، نرخ رشد ویژه، بازده تاثیر غذایی و نرخ موثر جذب پروتیین نیز در گروه های دریافت کننده آویشن بهبود یافت (0/05>p). بر مبنای نتایج این پژوهش، استفاده از گیاه آویشن در جیره غذایی ماهی کپورمعمولی موجب جلوگیری از بروز اثرات منفی ناشی از مواجهه با کادمیوم گشته و بهبود شاخص های مختلف رشد و سلامت در این ماهی را به دنبال داشت. مقایسه اثر بهبودی آویشن و ویتامین E نیز موید اثر حفاظتی بیش تر آویشن نسبت به ویتامین E بر رشد و سلامت ماهی بود.
    کلیدواژگان: آویشن شیرازی، کادمیوم، رشد، کپور معمولی
|
  • Farzaneh Kermani, Behzad Raygani, Bagher Nezami, Hamid Goshtasb, Hasan Khosravi, Hamidreza Heydari Pages 1-12
    Touran Biosphere Reserve is located in the North east of Semnan Province and Iran which is the most important core area for critically endangered (Cr) Asiatic cheetah in the country. Identifying suitable habitats and mapping of species distribution area have an important role for appropriate conserving of the endangered species and designing management planning. In this study we applied Maxent software to model the distribution of suitable habitats, identification of the most important environmental, climate and geographical factors for the species in Touran BR which is the second largest habitat of the species in Iran. Cheetah presence data are from 2001 to 2015. Our results showed that 20 percent of Touran is suitable for cheetah and water resources and the perpendicular vegetation index have provided unique information. Moreover, cheetah suitable habitats are plains and hilly areas which have highly overlap with the distribution of the Jebeer Gazelle, Wild sheep and Goitered Gazelle. Moreover, according to the results, cheetah avoid mountainous habitats where is larger competitor, Persian leopard, territory.
    Keywords: Asiatic Cheetah, environmental Index, Turan Biosphere Reserve, habitat selection
  • Maryam Morovati, Mohammad Kaboli, Maryam Panahandeh, Mohammad Sarbaz, Shadi Ahmadian Pages 13-20
    The climate change is a major concern for the management and conservation of biodiversity which alters the distribution of many species of fauna. In recent years numerous evidence of the biological effects of climate change provided on various aspects of plant and animal species but a little knowledge is in predicting future impacts of climate change on the species of animal in Iran. This study aimed to reconstruct the climate change in the scope and utility habitat Asiatic cheetah in Iran from the present to the future(2070 year) by Maxent software .In this modeling were used the known locations of the species (cheetah) and 19 climatic variables in the country. The extent of favorable habitat for the specie was recorded in the region of present and future climate in ArcGIS 9.3 separately. The results emphasize the fact that according to the process of global warming in recent years and a growing trend in the future, also review climate change models, habitat area ideal for Asiatic cheetahs in Iran from now Until 2070 has showed Downtrend Which can serve as a serious warning for the implementation of protection preceding for endangered species to be used by the concerned authorities.
    Keywords: Modeling, Habitat Desirability, MaxEnt, Climate change, Iran
  • Ahmad Shoaee, Mostafa Gholipour, Hamid Reza Rezaei, Sarallah Yarmohammadi Babrbarestani Pages 21-30
    Persian leopard (Panthera pardus saxicolor), as the biggest cat species in Iran, has an outstanding position in wildlife management. This species has been recognized as endangered by the International Union for Conservation of Nature (IUCN). Primary factor contributing to declining number of this species has been recognized as habitat degradation and destruction. Hence, diagnosing influential factors determining habitat suitability could benefit managers in protecting current habitats while looking for never potential patches. Being aided by the maximum entropy approach and detailed field surveys during summer and fall of 2013, this study strives for the development of a habitat suitability model for leopard in Tandooreh National Park, Iran, as one of the significant leopard habitats in the country. Model predictive power has been examined by the AUC index, achieving 0.878 which denotes the high potency of the model in predicting habitat suitability. Given the results, distance to roads has been selected as the most influential factor in explaining presence or absence of leopard in any given region. Moreover, the most suitable habitat for leopards during these seasons, has been in the elevation range of 1900-2300 m.a.s.l. in the northern aspect and 1100-2500m away from springs. The results suggest the adverse effect of roads on this invaluable carnivore in National Reserve Parks in the country.
    Keywords: Habitat suitability, MaxEnt, Persian leopard, Tandooreh National Park
  • Kamran Almasieh, Mohammad Kaboli, Fatemeh Rasouli Nasab, Taher Ghadirian, Hadi Fahimi, Elham Abtin Pages 31-38
    Iranian black bear (Ursus thibetanus gedrosianus) (IBB) is a critically endangered subspecies in southeastern Iran which is threatened by population decline and habitat fragmentation. This study was carried out with the aim of identifying habitat blocks, habitat patches and habitat corridors of the IBB in Hormozgan province. Field survey was conducted to assess habitat blocks. Habitat modeling was carried out by using MaxEnt and habitat patches and habitat corridors were modelled by using CorridorDesigner. 9 habitat blocks were identified for the IBB in Hormozgan province. The largest population patch of the IBB was about 1041 km2 that covered the most important habitat block (i.e. Bashagard area). Habitat blocks of Bashagard area and Rudan area are linked by the most important and almost the highest length of corridor with about 70 km. Although the density of roads in the all habitat corridors was low (27.73 m/km2), most of habitat corridors were crossed by roads and roads create insecure condition for IBB movement through habitat corridors. Stepping stones, as the cover area for the IBBs, created 13% proportion of all habitat corridors. Conservation of main habitat blocks as well as habitat corridors of this endangered subspecies in Hormozgan province should be taken into consideration by the Department of Environment in Iran.
    Keywords: Iranian black bear, Habitat block, Habitat corridor, Habitat patch, Hormozgan province
  • Aliasghar Zarei, Maziar Mahmodi, Mohammad Hasan Hosinzade, Mohammad Bandali, Ffreshte Mahmodi Pages 39-48
    Selection of habitat used by species that are on the edge of their distribution range is of particular importance in ecology. Fars province is Located in the southern range and distribution of brown bear in the Iran's and world. Khom Mountain area in the Arsanjan County is one of the important brown bear habitat in the Fars province. The purpose of this study was to investigate the factors affecting on habitat resources selection of local brown bear population in North margins of Bakhtegan National Park and compare the width of ecological niche with other populations in other Fars province habitats. Based on the concept of Grinnellian niche, we use 175 presence sign in 10 Arc GIS software was used to investigate the factors affecting the ecological spatial niche. Layers is used as the factors affecting the Species ecological niche that include slope, aspect, elevation and land use. Width of ecological niche space in the Khom mountain area using the Shannon-Wiener measure and benchmark Smith (FT) respectively 0.72 and 0.71 been achieved and for other habitat in Fars Province, respectively 0.79 and 0.8 Calculated. To determine significant differences between Khom Mountain area with other habitat resource selection in Fars province of t-test was used. Which showed that there was no significant difference between the two groups (P=0.487). Although significant differences in environmental factors percent slope habitats was shown but the brown bear use of environmental resources across Fars province is almost identical.
    Keywords: Environmental resources, Brown bear, Ecological niche, GIS, Fars province
  • Hamidreza Kabiribalajadeh, Hamid Reza Rezaei, Saeed Naderi Pages 49-56
    Roe deer (Capreolus capreolus) is the smallest member of deer family (Cervidae) in Iran. This deer includes two different species in the world: European-Asian roe deer (C. capreolus) and Siberian roe deer (C. pygargus) which are different morphologically. In Iran, this species mainly lives in forest regions with relatively dense cover, young forests, and the forests between plains and mountain regions. The purpose of this study was to recognize the genetic diversity of Iranian roe deer in studied regions by mitochondrial D-loop gene and its application to conservation programs. Eight samples were collected in Mazandaran and Golestan Provinces. After DNA extraction from samples of muscle tissue and feces, horns, a part of control region of mitochondrial DNA in length 366 base pairs using a universal primer was replicated. The genetic distance and haplotype diversity of obtained sequences was investigated using MEGA 5 and DNASP 5 Softwares. Based on the results, three haplotypes and three polymorphisms were recognized. These results illustrate the connection between these populations. The genetic distance of the populations of two Provinces was low and in point of conservation view, the connection between them must be continued.
    Keywords: Roe deer, D-loop, genetic diversity, Golestan, Mazandaran
  • Aliasghar Zarei, Shiva Payravi Latif Pages 57-64
    Diet composition of the golden jackal (Canis aureus, L.) has been studied by scat analysis. Trophic niche breadth was calculated in accordance with Levin's standardized, Shannon-Wiener and Smith's Measure. The study was carried out by analyzing 32 scats collected during late spring and summer 2009. Altogether 37 categories were identified. The main food source of the jackal in the study area were Poultry (frequency 50%, biomass 41.55%), mammals (frequency 43.75%, biomass 24.99%), Ficus carica (frequency 37.5%, biomass 38.68%), herbaceous species (frequency 34.37%, biomass 15.52%). Furthermore, insects, Pistacia atlantica, Common tomato (Lycopersicum esculentum), Punica granatum were found in the diet of jackals. The results of Levins Standardized niche breadth, Shannon-Wiener Evenness Measure and Smith FT Measure respectively are 0.451, 0.872 and 0.887 (0.794-0.953). Number of frequently used resourcesequal to 7. The findings of the study shows predation, scavengering, herbivorous behaviors that support the opportunistic behavior of jackals to exploitation any available food source. In the study area, probability two factors of habitat diversity and availabity to sttlements area, gardens, agricultural areas and animal husbandry are responsible to diet diversity and extensive niche breadth of jackals.
    Keywords: Golden Jackal, Diet, Niche Breadth, Arsanjan
  • Samira Ghafaripour, Morteza Naderi, Borhan Riazi, Hamid Reza Rezaei Pages 65-70
    During more than two years, we investigated Sand Cat habitat peculiarities in Bazman of Sistan and Baluchistan Province in circular plots of 50 m radius. In this presence plots we recorded rodent’s density and richness with live Sherman traps. We also recorded encounter rate with rodents which can not be trapped by Sherman traps such as Dipodidae family. Data from Sand Cat presence plots were compared with absence plots using paired T test analysis.This study showed that there is significant difference in rodent’s density in such two groups of plots. We resulted that the predator micro habitat selection can be strongly affecte by prey habitat selection while this may not be true regarding macro habitat scale such as predator home range. Here habitat variables will be more important which related to the cover, the second most important habitat factor and wildlife welfare variables.
    Keywords: Prey-predator relationships, Nocturnal activity, Habitat use, Sand cat's density, Sand cat
  • Saeed Toloo, Sajjad Hejazi Pages 71-76
    The present study was conducted in order to examine the toxic effect of lithium on changes in serum levels of testosterone and histomorphometrical changes in testicular tissue and particularly on spermatogenesis in testis of newborn rats through breastfeeding. From the first day to the end of breastfeeding period (21 days) and every other day, the newborn rats were fed with lithium carbonate with an average dose of 800 mg/kg that was intraperitoneally injected to their breastfeeding mothers. Hormonal tests were carried out using Free Testosterone kits by ELISA method. The samples of testicular tissue were examined under light microscope by hematoxylin and eosin stain method. The data were presented as Mean±SE, and data analysis was carried out through t-test using SPSS 13.0 in order to compare the difference between the normal and the treatment groups. The results obtained in the present study showed that there was a significant difference between the two groups in terms of blood testosterone levels, diameter of seminiferous tubules of testicular tissue, and length and weight of the testicles. However, they were not significantly different with regard to the effect of drug secretion in the breast milk on the newborn rats’ repopulation index. Moreover, division of spermatogenetic meiosis 1 and 2 occurred in the normal group while spermatogenesis was not complete in the treatment group. The results of the present study indicated that spermatogenesis stopped and delayed after lithium carbonate secretion in breast milk, which is in line with the above findings.
    Keywords: Breast feeding, Lithium carbonate, Rat, Testis
  • Ahmad Shoaee, Hamid Reza Rezaei, Jalil Imani Harsini Pages 77-86
    The Tufted duck (Aythya fuligula) is one of the most widely distributed of anseriforms. The aim of this study was to analyses the population genetic diversity and structure of the Tufted duckin Gorgan bay with mtDNA genes (Cytochrome b). Extraction of DNA, PCR and DNA sequencing were carried out. Diversity index (Haplotype and nucleotide diversity), Fst index, Gene flow (Nm), exact test, D test of Tajima and Fs test of Fu on 9 sequence were analyzed by DNAsp and Arlequin. Also, we Analysis of the phylogenetic tree and Haplotype network that both draw with our sample and European and Asian population samples existing in Genbank by MEGA, MrBayes and Network. Generally, data set with 961 bp was used for each individual, four haplotypes were obtained, average (±SD) for haplotype diversity was 0.6944 ± 0.147, nucleotide diversity was 0.00095± 0.0008. The high value of Nm (Nm=1.598, P
    Keywords: Cytochrome b gene, Genetic diversity, mtDNA, Tufted duck
  • Yousef Mahdizadeh, Morteza Naderi, Mohammad Kaboli Pages 87-94
    For the first time, we recorded relatively large breeding colony of Rosy Starlings in Stone pit near Ardabil, Pir Algher area. During spring and summer 2014 we studied Sturnus roseus breeding success and its phenology. We observed that both parents cooperate in nesting which happened in Mid may (20th) and 3-6 eggs was laid in each nest (n=136). After about two months, fledging was accrued and the chicks could leave the nests and fly with parents. Our analysis about breeding success, based on Mayfield method, indicated that the survival rate of the offspring from hatching to fledging varies from 74 to 89 percent. Overall breeding success was assessed about 71 percent. The most failure was recorded in period before egg’s hatching while the amount of offspring mortality decrease significantly in nestling and post nestling periods. It seems that the depth of the nesting place significantly affects breeding success of the bird. The principal diet of Rosy Starlings in the study area consists of various species of grasshoppers (Orthoptera).
    Keywords: Micro habitat variables, Hatching, Survival, Rosy Starlings, Ardabil
  • Forough Talazade, Mansour Mayahi, Ebrahim Golzari Pages 95-98
    In order to study the effect of Tsukamurella inchonensis bacterin on feed conversion ratio in broiler chickens, a total of 140 day-old broiler chicks were purchased and and 20 chicks were bled for determination maternal antibody and remaining chicks divided randomly into 4 equal groups and each group divided into 3 equal subgroups. Chickens of group A received 106 bacterin subcutaneously on 2 days before vaccination against influenza disease. Chickens of group B received 106 bacterin subcutaneously on 6 days after the first injection of bacterin. Chickens of group C received 106 bacterin subcutaneously on 6 days after the second injection of bacterin. Chickens of group D, vaccinated against influenza disease but did not receive bacterin. Mean feed intake, weight gains, and feed conversion ratio of all groups were determined at 21, and 42 days. The results of present study showed that there was not any significant difference between groups that received Tsukamurella inchonensis bacterin compared to control group. Comparison of chicks weight gains showed that there was significant difference between all groups during 21-42 days, and 0-42 days. Comparison of chicks feed intake showed that there was significant difference between all groups during 0-21 days, 21-42 days, and 0-42 days.
    Keywords: Tsukamurella inchonensis, poultry chicks, feed conversion ratio
  • Amir Kazemi, Seyed Naser Mousavi, Syamak Mashayekhi Pages 99-104
    Increasing the air velocity is an effective technique for birds cooling in humid climates. In the current study, air velocity in broiler houses and the relationship between indoor air velocity and performance parameters of Tonekabon broiler farms were evaluated. Data were obtained from broiler farms in summer time. A total of 27 farms were visited and interviewed. Broiler houses air velocity, temperature and relative humidity were measured and at the end of the rearing period, performance parameters were recorded. The results showed that air velocity varied between 0.7 and 1.8 m/s (average 1.3 m/s) and in all houses air velocity was lower than 2 m/s. There were negative and significant correlation between house air velocity with feed conversion ratio (P
    Keywords: Broiler farms, Tonekabon town, Ventilation, Air velocity
  • Sorour Esfandeh, Mohammad Kaboli, Leila Eslami Pages 105-122
    Regarding to importance and necessity of biodiversity conservation to preserve wildlife habitats and populations, representative natural areas should be selected. The aim of this research is prioritization of candidate areas for environmental protection in Alborz Province. For this purpose, habitats of 5 mammal species, reptile species and important distribution area for raptors and waterfowl birds were used as input criteria. Maximum Entropy (MaxEnt) method was used to model the mammals’, reptiles and birds habitats. Simulated annealing was used for prioritization through Marxan software. The goal is to preserve 20, 30,40 and 60 percent of each protection criteria. Based on the results of different scenarios, current protected areas network in Alborz Province were found inadequate to achieve the required conservation goals. These areas only provided the set goals for 4 protection criteria. In most scenarios, overlap between the proposed conservation network and current protected areas were less than 49.5 percent. Results show that different parameters including conservation goals, scale, algorithms and compactness of zones affect the systematic prioritization and selection of protected areas. Consequently, determination of appropriate values for these parameters is among the most important steps in conservation planning. The parameters investigated in this research showed that the simulated annealing algorithm provides plausible results in all cases and its application helps identify the best zones for protection. Therefore, using this method to modify boundaries of current protected areas and introduce new sites for protection of animal species is proposed in the Alborz Province.
    Keywords: Systematic conservation, Planning, Protected area, Marxan, MaxEnt, Simulated annealing (SA)
  • Hora Sadat Bany Aghil, Haji Gholi Kami, Mohammad Nasehi Pages 123-132
    Lizards of Iran, includes 11 families, 41 genera and 146 species. The most species-rich family of lizards in Iran is Lacertidae with 47 species. Genus Darevskia is one of 9 genera belonging to the family Lacertidae, including 9 species. This species is endemic in Golestan province. This study was carrird out for the first time on two populations of this species. To study of morphometric and meristic characters of green-bellied lacerta (Darevskia kamii) at Gorgan and Kordkuy cities in Golestan province, we determined some sampling stations in the area. Finally 50 specimens were collected by hand, sticks and other ways from March, 2015 to August, 2015. The living samples were photographed and then the environmental slides were provided. Then some of specimens were fixed in alcohol 75%, and were identified through different valid sources. The sexes of the specimens were determined through observing hemipenis and the testes and the eggs of dissected specimens. 19 metric features were measured by calipers and 14 meristic features were counted to study more about the biological features of specimens. The data obtained was studied by descriptive statistics. An independent t-test (statistical analysis) was used to study of sexual dimorphism. As a result, three characters SVL, AG, LRVS in females more than males and only one characters LA in males more than females. The males have a blue spots in the lateral part of body.
    Keywords: Morphometric, Meristic, Kami's Rock lizard, Darevskia kamii, Golestan Province
  • Mojtaba Yahyaabadi Pages 133-142
    Epigeic species of earthworms have high rates of consumption and digestion of organic matter. Short life cycles and high-reproductive rates, show high potential of them for vermicomposting process. In this study, Epigeic species earthworms of Isfahan Province were investigated. Species were collected from 10 locations and 20 habitats. During the study, four epigeic earthworm species based on morphological markers including earthworm length and diameter, number of segments, number of setae in each segment, color and location of clitellum and tubercles were identified, including: Dendrobaena veneta (Rosa, 1886), Eisenia fetida (Savigny, 1826), Dendrodrilus rubidus (Savigny, 1826) and Dendrobaena hortensis (Michaelsen, 1890). Dendrobaena veneta had the highest abundance and Dendrobaena hortensis had the lowest. Greatest number of Margalef richness index (0.910) was measured in Chadegan due to optimum conditions for ecological habitats and the lowest was recorded at a rate of zero in the region of Anarak.
    Keywords: Earthworms, Epigeic, Diversity, Isfahan, Margalef
  • Mohammad Ali Ziaei Madbouni, Mohammad Reza Hosseini Pages 143-148
    Larval and adult food onsumption of Oenopia conglobata contaminata was studied on Aphis gossypii under different temperatures in laboratory conditions. Feeding capacity of each larval stages of coccinellid was studied under five constant temperatures, 22.5, 25, 27.5, 30, and 32.5ºC. Feeding capacity of adults (male and female) in the first 21 days after emergence were determined under two constant temperatures, 27.5 and 30oC with feeding of A. gossypii. Results showed that larval daily food consumption increase with raising the temperature. Total food consumption of larval stages was changed only slightly with increasing temperature and no significant difference was observed at different temperatures. These results showed that each of the larval stages to complete their growth cycle need to a certain amount of prey. Study of adult females coccinellids showed no significant difference between their food consumption at 27.5 and 30°C. Also there was no difference between food consumption of males Ladybirds in temperatures. Daily food consumption in females was more than males in mentioned temperatures and this is due to more requirements of females for ovipositing.
    Keywords: food consumption, prey, different constant temperature, Aphis gossypii, Oenopia conglobata contaminate
  • Mostafa Maroufpoor, Hadi Ostovan Pages 149-158
    The most important contamination of flour and wheat silos, are pests that damage them both quantitatively and qualitatively. Wheat stored in ticks infected with increasing heat and humidity is reduced wheat quality. In this study, a faunistic survey of flour and wheat mites during 2015 from different cities of Kurdistan province was conducted. During this study, 11 species of Trombidiformes, Sarcoptiformes and Mesostigmata belonging to nine families and 6 genera, were identified. All of them are new records for Kurdistan Province mite fauna. Among them, Erythraeussouthcotti(Goldarazena and Zhang, 1998) considered to be new records for mite fauna of Iran. The most abundant predator and pest mites were Cheyletus malaccensis (Oudemans) (Cheyletidae) and Rhizoglyphus echinopus (Fumouze & Robin) (Acaridae), respectively. The list of identified species is as follows:
    Acaridae
    Acarus siro Linnaeus, 1758
    Rhizoglyphus echinopus (Fumouze & Robin, 1868)
    Tyrophagus putrescentiae Schrank, 1781
    Cheyletidae
    Acaropsis sollers (Kuzin, 1940)
    Cheyletus malaccensis Oudemans, 1903
    Cheyletus eruditus (Schrank, 1781)
    Blattisociidae
    Blattisocius keegani Fox, 1947
    Dermanyssidae
    Liponyssoides sanguineus (Hirst, 1914)
    Laelapidae
    Pneumolaelaps lubrica (Voigts & Oudemans, 1904)
    Erythraeidae
    ErythraeusshojaiiSaboori and Babolmorad, 2000
    ErythraeussouthcottiGoldarazena and Zhang, 1998
    Keywords: Kurdistan province, Mite, Stored grain
  • Reza Akbari, Hamid Belgheis zade *, Siamak Yousefi Siahkalroodi Pages 159-166
    The snails belong to the gastropods and are from the branch of mollusks. Terrestrial snails with regards to medicine, veterinary and agriculture are very important. An example is the white snail of gardens which according to reports cause big damage to the gardeners and farmers every year.The purpose of this study is to evaluate and indicate the phone of terrestrial snails in the central area of the province of Mazandaran. For this purpose the central area of the province of Mazandaran from Chaloos to Babolsarwere divided to eight stations. After nine months sampling from the gathered samples,for the aspect of morphology and systematically and using valid identification keys like identification keys of Bristol they were evaluated and identified by stereomicroscope .
    In final according to the results obtained a number of 11 species of eight gender from4 family were identified.
    Family: Enidae
    Chondrolatridens(muller,1774)
    Chondrulamaceadonica(wagner,1914)
    Family: Helicidae
    Candidulaspade(Calcara – 1845)
    Candidulaitnteresecta(Poiret – 1801)
    Vidoviciacaerolans( Pfeiffer – 1828)
    Chilostomaillyricum( Stabile,1864)
    Family: Hygromidae
    Cernuellaneglecta(Draparnaud- 1805(
    Cochlicellabarbara( Linnaeus- 1718 )
    (Cernuella virgate(Darosta 1778
    Family: Bradybaenidae
    Fruticicolafruticum( Muller 1774)
    Clausiliawateliana(Strobel ,1850)
    Also the effect of environmental factors for example temperature and relative humidity on transmittance of the species was determined.
    Considering the results obtained it was determined the province of Mazandaran had a relatively high diverse species and the temperature and relative humidity of the air had a special importance in the abundance and the distribution of the terrestrial snails in the region such that the most population of snails was evident in the temperature of 18 to 30 degrees of centigrad and the relative humidity of 60%
    Keywords: Terrestrial snails, Faunestic, Abundance, Mazandaran
  • Bahareh Matan Kapouri, Maryam Shapoori*, Abbas Bozorgnia Pages 167-172
    The use of metal oxide nanoparticles can be effective to eliminate the bacterial infections, as an Alternative to antibiotics. In this study, antibacterial properties of nonmaterials of CuO are investigated against yersinia rockery.The aim of this study this research was introducing the properties of the anti-microbial and antibacterial of CuO Nano-particlesThe Nano-particles caused oxidization and destruction of micro-organisms’ membranes by producing free radicals of OH and O ².The anti-bacterial effect of Cu nano-particles on yersinia ruckery bacteria was investigated separately based on the diameter of the preventive region by experiment the small hole and broth media containing the of 0.2, 0.4, 0.6, 0.8 and 1.0 percent of concentrations, respectively.Comparison of the critical and effective concentrations as well as nano-particles’ synthic-mortality were examined with the common antibiotics of oxi-tetra-cycline.The minimum of the Inhibitory concentration (MIC) and the minimum bactericidal concentration (MBC) in this media were analyzed.The results of this study showed that CuO nanoparticles exhibited inhibitory effects against gram-negative bacteria.The diameter of CuO preventive region was 6mm and oxi-tetra-cycline was 7mm (1%).Finally, oxi-tetra-cycline anti-biotics was selected as the best alternative for anti-microbial purposes and secondly CuO nano-particles were recommended as an anti-microbial used for anti-infection of culture water and pool walls. This is of importance hygienically and economically.
    Keywords: Yersinia ruckery, nano-particle, CuO, Anti-microbial effect
  • Hamed Dehghani, Pargol Ghavam Mostafavi *, Seyed Mohammad Reza Fatemi, Jalil Fallah Mehrabadi Pages 173-178
    Hermatypic corals are hosts to a group of exceptionally diverse dinoflagellate symbiont in the genus Symbiodinium (commonly referred to as zooxanthellae). The genus Symbiodinium is currently classified into nine genetic clades (A–I). These clades possess different ecological and physiological characteristics so they play an important role in survival of corals. Since the survival of coral reefs is related to the resistant types of Symbiodinium clades, so identification of these symbionts seems to be necessary. This study aims to use clade specific primers to clarify the diversity of Symbiodinium in each coral species. For this purpose nine coral species were collected. Coral fragments were airbrushed, then DNA extracted with CTAB method. PCR amplification was performed using clade specific primers. The results showed that multiple Symbiodinium clades are hosted by the most coral species. Clade D and C were detected from eight and seven of the coral species respectively while clade A was found in three of species. Since clade D is the most resistant clade against environmental changes, it is natural to identify this clade. It is predicted that hosting multiple zooxanthellae clades may increase tolerance of coral’s sensitivity to harsh environmental conditions of the Persian Gulf.
    Keywords: Persian Gulf, Hengam Island, Symbiodinium, Clade
  • Aram Roshan, Seyed Mohammad Bagher Nabavi Nabavi *, Mohammad Ali Salari Ali Abadi, Ahmad Savari, Hossein Zolgharnein Pages 179-188
    In this study marine sponges of inter tidal zone from Bushehr province Persian Gulf were collected by wading at a depth of 8 meters at low tides in South Ouli at locations 27° 49' 923'' N, 51° 54' 135'' E.For Morphological identification of sponge samples, acid digestion method as a method of early detection were used. Samples without macro spicules and micro spicules only has two types as oxysphaerasters and Oxyasters and all Chondrilla species in this study were encrusting with different thickness and colors on the rocks. To identify the species molecular method cytochrome oxidase CO1 was used. In this study, 4 samples of this genus were morphological and molecular identification of a new species was discovered Chondrilla spPGA 2015.
    Keywords: Chondrilla, Porifera, CO1, Molecular analysis, Classical taxonomy
  • Shima Kazempoor, Arya Ashja Ardalan *, Maryam Eidi Pages 189-194
    Sponges are one of the most important benthic animal community in the Persian Gulf. This research was conducted in the area of inter-tidal of Hormuz Island during the spring and summer of 2015, and a total of 6 stations were considered for sampling. After sampling from surface, middle and deep sections of sponges and digesting organic material in the samples, spicules were studied. 6 species were identified in this study. The species which were identified in this study belong to the category of Demospongiae, orders of Haplosclerida, Chondrillida, Hadromerida, Halichondria and Astrophorida, families of Chalinidae, Chondrillidae, Hemiasterellidae, Ancorinidae, Niphatidae and Halichondrillidae. The identified species are as follows: Ecionemia solida, Hemiasterella bouilloni, Chondrilla australiensis, Haliclona sp., Halichondria sp. and Niphates sp. The species Haliclona sp., Chondrilla australiensis, Hemiasterella bouilloni and Niphates sp. have spicules with megasclere monaxon shape without microsclere spicules and Ecinemia solida has megasclere tylostyle spicules and star-shaped microsclere.
    Keywords: Sponges, Spicules, Hormoz Island, Persian Gulf
  • Behnam Daghooghi *, Farhad Kaymaram, Gholamhossein Vosooghi, Tooraj Valinassab , Masoud Moradi Pages 195-200
    To survey on population dynamics of Indian Mackerel, (Rastrelliger kanagurta, Cuvier 1817) in the Persian Gulf and Oman Sea random sampling was carried out monthly from November 2012 to October 2013. Length frequency data were recorded randomly from Bandar Abbas and Qeshm Island landing monthly. A totally of 2340 individuals were recorded for length frequency thorough, 525 fish were recorded for length- weight relationship. The average total length (TL) of Indian mackerel was calculated 23.6±2.2, with a range of 13.9 to 35.5 centimeters. The length-weight relationship was determined as W= 0.0061FL 3.27, and it showed an isometric growth pattern. The asymptotic length (L∞) and growth coefficient (K) were estimated as 44.2(cm) and 0.64(yr-1), respectively. The value of to was calculated -0.2, and the longevity was estimated 4.38 years. The growth equation of Von Bertalanffy was obtained at L (t) = 44.2(1- exp (-0.64(t-(-0.2))) for Indian mackerel. Maximum recruitment was in June at 16.2 percent. Total mortality (Z) rate was estimated 3.38 (yr-1) on Length-converted catch curve method. The rates of natural mortality (M) on Pauly's empirical equation, fishing mortality (F) and exploitation ratio were estimated 1.29 (yr-1), 2.09 (yr-1) and 0.62, respectively.
    Keywords: Persian Gulf, Indian Mackerel, Population dynamics, Growth parameters, Mortality rate, exploitation rate
  • Alireza Seifi, Soheil Eagderi *, Neamat Allah Khorasani Pages 201-208
    Capoeta buhsei is one of nine Iranian species of the genus Capoeta. This species is endemic to the Namak Lake basin.Since limited information is available about biologicalfeatures of this species, and also because of the importance of the skeletal structure to understand biological features of fishes, this study was aimed to provide a detailed description of the osteology features of C. buhsei. For this study, a total of 12 specimens from Kordan River were collected, and then fixed into 10% formalin and cleared and stained with alizarin red S and alcian blue for osteological examinations. After providing a detailed osteological features of this species, the results were compared with those of Capoeta damascina, that its osteological was available. The results showed apparent differences between compared species in structures of the neurocranium, operculum series, hyoid and branch arches, dorsal fin, symplectic and ectopterygoid bones and hemal and neural spines of the caudal fin.
    Keywords: Cyprinidae, Osteology, Inland water of Iran, Shamshiri fish, Capoeta
  • Seed Amir Abas Hashemipour, Mojgan Khodadadi * Pages 209-216
    This study, with the aim of considering the sperm morphology of male producer Barbubs barbulus, was performed in Aquatic Culture Institute in south of the country (Ahvaz, Sheiban), and 13 fish were studied. After anaesthetization of producers with MS222 and taking sperms through frictional way by a microsampler from 1ml fresh samples inside the 1.5 ml micro tubes , these samples were centrifuged. Seminal plasma, placed over the vial (super net), was measured through separation of top liquid plasma volume, and PH was measured by a PH-meter . After dilution with water, using a chronometer ,the duration of sperm movement was measured by a microscope equipped with a monitor. For study, sperm density was computed after diluting it in a 1:2000 ratio with distilled water, using hemositometeric standard method. To study the morphology of sperm , a microscope equipped with a monitor was used. A photometric method was used for measuring cholesterol , protein, calcium glucose and phosphor. Ion selective method was used to measure sodium and potassium concentration of seminal plasma. In live collected samples, the average weight was 1433±85.73 gr and average length was 51.85±1.55 cm. In this research the average duration of sperm movement is 332.31±126,37 s, sperm density average was 31.67±12.78, PH average of seminal plasma was 8.05±0/193, and average percentage of spermatocrit was 66%, the average of glucose, cholesterol, and protein of total seminal plasma were 15.39±5.86 , 50±21.2 and 1.66±0/86 mg/dl respectively, the average of Na, Mg, Ca , and P in seminal plasma were 434.15±72.8, 112.39±23.8, 3±0/7, 0/75±0/3 and 16.25±2.4 mlmol/l respectively, as well as the average length of sperm head was 0/66± 0/13mic, the average length of cilium(cirrus) was 2.04±0/29 mic and the total average length of sperm was 2.71±0/32 mic. Duration of movement period had a meaningful relationship with sperm density, seminal plasma PH, glucose and the percentage of spermatocrit (P
    Keywords: Endemic fish, Sperm, Barbubs barbulus, Seminal plasma, morphology
  • Sara Koohilai*, Shahrbanoo Oryan, Homayoun Hosseinzadeh Sahafi, Pargol Ghavam Mostafavi, Safieh Behzadi Pages 217-222
    Caspian Kutum (Rutilus frisii kutum Kamenskii, 1901), is one of the most valuable commercial and endemic fish in the Caspian Sea. The aim of the present study was to evaluate the effects of the third generation dopaminergic pharmaceutical compounds antagonists and adrenergic agonist and antagonist pharmaceutics with Buserelin (GnRHa) on plasma levels of 17β-estradiol (E2) and 17α-hydroxyprogeterone (17α-OHP) in this species. 117 gravid female were selected for the study, pharmaceutics including, Buserelin Acetate (BUS) 5 μg kg-1 BW, Ovaprim, 0. 5 ml kg-1 BW, Salbutamol Sulphate (SLB) 4 mg kg-1 BW, Olanzapine (OLZ) 5 mg kg-1 BW, Clozapine (CZ) 12 mg kg-1 BW و Metoprolol Tartrate (MTP) 5 mg kg-1 BW. Pharmaceutics were divided into 10 groups: Group 1: OLZ+SLB, Group 2: OLZ+MTP, Group 3: OLZ+BUS, Group 4: CZ+SLB, Group 5: CZ+MTP, Group 6: CZ+BUS, Group 7: OLZ+BUS+SLB, Group 8: OLZ+BUS+MTP, Group 9: CZ+BUS+SLB, Group 10: CZ+BUS+MTP. Saline 0. 7% and Inact were considered as the positive and negative Control respectively, also Ovaprim was the evidence treatment (n=9).
    The results showed that the level of E2 was increased before administration of pharmaceutics in 0 h, but was decreased followed by pharmaceutics administration (12 h), so that Ovaprim, OLZ+BUS+SLB and CZ+BUS treatments were significantly differed compared with other treatments (P<0. 01). Also the treatment OLZ+SLB, OLZ+MTP, CZ+SLB, OLZ+BUS+MTP and CZ+BUS+SLB were significantly differed in P0. 05). The level of 17α-OHPwas low before pharmaceutics administration in 0 h, but was increased after administration of pharmaceutics (12 h). Ovaprim, OLZ+BUS+SLB, CZ+BUS and OLZ+SLB treatments were significantly differed in compared with other treatments in 12 h (P<0. 01). it could be concluded that, dopaminergic system was inhibited reproductive functions while adrenergic system stimulated it, thus there was an inverse relationship between the dopaminergic and adrenergic systems. So that adrenergic system agonist can be used beside the third generation Dopamine antagonists and GnRH analogue in Caspian Kutum.
    Keywords: E2, 17?-OHP, Ovaprim, Buserelin, dopaminergic, Adrenergic, Rutilus frisii kutum
  • Ehsan Ahmadifar*, Mohammadreza Imanpoor, Vahid Zadmajid, Kourosh Amini, Bahram Falahatkar Pages 223-230
    The present research aims to evaluate the effects of different methods of LHRHa implants and injections combined with environmental factors changes (temperature and photoperiod) on some biological properties of semen (spermatocrit percent, Spermatization volume) and treatment to ovulation, hatch percent, gonadosomatic index (female) and changes in steroid hormones in males and female goldfish in out-of season reproduction. Fish were included in 4 treatments (injection of normal saline with 0.7%, EVAc 20 micrograms / kg body weight LHRHa with 40 micrograms/ kg body weight Metoclopramide, cholesterol pellets containing 20 micrograms / kg body weight LHRHa with 40 mg / kg body weight Metoclopramide and 100 mg / kg LHRH with 40 mg / kg body weight were Metoclopramide). The results show that time to ovulation between different treatments, were significantly different (P <0.05), so that minimum injection time of ovulation was observed in LHRHa and highest one was recorded in cholesterol pellet. The EVAc and cholesterol accounted for highest and lowest percentage of hatched eggs respectively (P <0.05). Their longest period of sperm motility was attributed to EVAC treatment and there was no significant difference between the treatment groups (P> 0.05). Spermatization volume in different treatments was varied in significant manner (P <0.05) so that the highest and the lowest was observed in the treatments EVAc and control. The highest spermatocrit percentage was in EVAc treatment (P <0.05). Changes in levels of testosterone in EVAc and LHRHa injection showed significant difference compared to other treatments (P≤0.05) and at days 7, 14 and 21 days after treatment this hormone was decreased gradually in blood serum of male goldfish broodstock. The results indicated that in female’s the levels of 17α Digydroxy Progestrin and 17 β Estradiol were significantly different among treatments (P<0.05), in EVAc was higher than other treatments. At days 14 and 21 days after treatment these hormones were increased.
    Keywords: Cholesterol pellets, LHRH injection, EVAc, Out of season reproduction, goldfish
  • Mohammad Taghi Salakh Ghasemi, Hossein Khara *, Jalil Jalilpour Pages 231-238
    The present study was planned to investigate the effect of different baths copper sulfate and potassium permanganate on bacterial and fungal flora of the skin and gill tissue of Acipenser ruthenus. The study was do neat the center of the culture and propagation of sturgeon stocks Doctor Shahid Beheshtiin1393. For this research, a hundred and five fish were divided with average weight of 41.83±2.85 gr and average length of 23.67±0.48cm.The tank was used with a volume of 40 liters of water. Treatments with concentrations of copper sulfate 2 mg/lit (bathroom of long-term, 12 hours), 5 mg/lit (for short-term ratings, 5-10 minutes), 10 mg/lit (bath of immersion, 30-45 seconds) and potassium permanganate concentrations 1 mg/lit (bath of long-term, 12 hours), 2 mg/lit (for short-term ratings, 5-10 minutes), 3 mg/lit (bath of immersion, 30-45 seconds) and the last group "no matter sterilization" served as a control were done. Bacterial and fungal results showed a statistically significant difference between treatment and control group, in 2 and 3 mg/lit doses decreased the fungal flora of the skin and gills. Also the copper sulfate in 10 mg/lit and 5 mg/lit concentrations reduced the bacterial flora on the skin. Gill histopathology results showed, side effects were seen such as hyperemia, hemorrhage, necrosis, sticking string secondary, wide and erosion of primary lamellae, hyperplasia, separation of the epithelium layer of secondary fibers, sickle and clubbing field. Severity of symptoms in the treatment of 3 mg/lit potassium permanganate and 10 mg/lit of copper sulfate were more than other treatments. According to the results of the sterilization method, sterlet short-term (10 minute) is recommended for both materials.
    Keywords: Acipenser ruthenus, Copper sulfate, Potassium permanganate, Bacterial-fungal flora, histology
  • Nasrollah Mahboobi Soofiani, Ebrahim Motaghi*, Amin Nematollahi Pages 239-246
    Prebiotics are not digestible ingredients food that stimulates the growth and activity of bacteria in the intestines through beneficial effects on the health of the host. In addition, this report is shown a positive effect of adding these additives diet on growth performance. The present study was carried out to investigate an intestinal microbial balance, growth performance, and immune responses of fish trough addition of Fermacto prebiotic to diet of rainbow trout, Oncorhynchusmykis. One-hundred and sixty two (162) rainbow trout with mean live weight 19.06±1.83 g were randomly selected and allocated to 9 tanks (18 fish per tank). Three levels of Fermacto (0, 1 and 2 g/kg diet) were used. Each treatment was replicated 3 times. The experiment was carried out for 10 weeks. Fermacto supplement showed a significantly increasing effect on the feed conversion ratio and decreased specific growth rate and weight gain at the end of experiment. Fermacto caused significant differences in bacterial population fish intestinal microbial balance lowest length was observed in fish receiving the diet supplemented with 2 g/kg Fermacto, whereas application of Fermacto at the applied levels showed no effects on growth and health of experimental fish.
    Keywords: Prebiotic, Fermacto, rainbow trout, Intestinal microflora
  • Mohammad Sudagar *, Hamideh Zakariaee, Shahram Dadgar, Reza Nahavandi Pages 247-252
    The effects of probiotic Primalac (Lactobacillus acidophilus, Lactobacillus casei, Enterococcus faecium and Bifidobacterium bifidium) was investigated on Reproductive performance of Famale Livebearing and Survival larvae Black Molly (Poecilia sphenops.)Three practical diets containing 0 (control), 0/4, 0/9 and 0/14% Probiotic Primalac were used to feed fish. Fish were fed 4 times per dayThis experiment was performed since spring 2009 for 60-days in center of Fish propagation and culture at Hemat Abad.132 brood stock (36 males and 96 females) were randomly distributed between12 aquariums (30*40*60) were used with water temperature 28±1◦c. In each aquarium Were placed 8 females and 3 males. The volume of each aquarium was 500 L capacity. For covering the larvae, we made home place with nylone.. At the end of 60-days, the fish receiving Probiotic Primalac feeds showed significantly higher number of larvaethan those fed the control diet So that maximum larva were at 1.4gr/Kg diet Primalac (122 individual.) and minimum larva were at diet without Primalac (54 individual)(P<0.05).Maximum of survival famales and males observed at 1.4gr/Kg diet Primalac and minimum of observed at diet without Primalac (control)(P<0.05).The results indicated that Probiotic Primalac could affect survival and Reproductive performance of Famale Livebearing and Survival larvae Black Molly(P<0.05).
    Keywords: Black molly, Live breeding, Primalac, survival, Probiotic
  • Zoha Hashemi Kaverdi, Akram Tehranifard *, Abasali Zamini Pages 253-262
    Use herbs as ingredients to stimulate and strengthen the immune system of fish in recent years was considered. Therefore, in this study, the effects of milk thistle seed powder (Silybum mariamum) The immune system and blood biochemical factors fry fish (Abramis brama oriental) were investigated. For this purpose, in 2014 this experiment was done on Abramis brama orientalis fry (initial mean weight 10-12Mg) for 60 days to three levels of dietary S. marianum containing 100, 400 and 800 Mgr, in the form of 4 treatments with 3 replications which a treatment had as a control group(without affecting the S. marianum). To test the hypotheses, one-way variance analysis was used. The results showed that the extract of S. marianum Increase WBC, Hematocrit, Neutrophils, Monocytes, Lysosomal,Igm and also reduce aspartate aminotransferase (AST), alanine aminotransferase(ALT), alkaline phosphatase (ALP) and lactate dehydrogenase (LDH) in the groups treated with 400 and 800 mg compared to control group is effective in strengthening the immune system and has significantly different (P<0.05). Also, due to the Premier 800mg treatment, as compared with other treatments, using doses of diets to enhance safety Abramis braba orientalis fry is suggested.
    Keywords: Silybum mariamum, Abramis brama orientalis, blood factors, Fish immunity
  • Sahar Azar, Mojdeh Cheleh Mal Dezfooli Nezhad*, Mehran Javaheri Pages 263-274
    This experiment was undertaken on Cyprinus carpio (mean body weight 12.84±1.12) to study the effect of stevia extract on growth, survival under stress due to density.
    Seven hundred twenty juveniles were randomly distributed into 4 treatments each with three replicates and reared in 300 liter tanks for 2 month. Three experimental treatments were fed with stevia supplemented diet (2000ppm) and were stocked at following density respectively 3,5,10 Kg/m3 and control group were feed with non –supplemented diets and were stocked at the same densities as experimental groups.
    At the end of treatments following growth parameters: condition factor, specific growth rate, relative growth rate, weight gain, length gain, food conversion ratio, protein efficiency ratio were measured. Results show that there was significant effect on all studied parameters among fish fed with stevia supplemented diet and that of the control. According to the effect of density on the studied parameters Weight gain ( 27.95± 2.33 ),Length Gain (12.7 ±0.58 ),Total length( 10.30±0.62 ), Fork length (11.16±0.58 ), Body weight increase ( 15.77±0.64 ),Length Gain ( 2.43± 0.22), Relative Growth Ratio ( 0.15±0.006 ), Specific Growth Ratio (1.38 ±0.07 ), Protein Efficiency Ratio (0.68±0.11 ),Feed Conversion Ratio (1.78 ±0.01 ), fish that were stocked at 3 Kg/m3 and were fed with stevia supplemented diet had higher value in all parameters.
    Keywords: Cyprinus carpio, Stevia, Growth parameter, survival, Densit
  • Maryam Sepidnameh, Mohammad Mohiseni *, Dara Bagheri, Mahdi Banaee, Behzad Nematdust Haghi Pages 275-284
    The comparative effects of Shirazi thyme (Zataria multiflora Boiss) on growth and health status of common carp juveniles exposed to the cadmium is the aim of current study. 225 juveniles (34±3g) were divided into five groups as followed: the first (control) and second (metal only) group feeding were done based on standard diet for common carp. Third group juveniles fed with diet containing 1 percent Shirazi thyme, for forth group excess amount of 100 mg/Kg dry weight of diet from vitamin E and about the last group combined level of Shirazi thyme and vitamin E as a same level with previous groups were used. Then all of the experimental group (except control) were challenged with sublethal concentration of cadmium (1.5 mg/L) and growth and health parameters were evaluated 3, 7, 10 and 15 days after experiment initiation. Hepatosomatic, viscerosomatic and bile somatic index showed significant improvement in juveniles which gain thyme in their diet based of our obtained results. Weight gain (%), feed conversion ratio, specific growth rate, feed conversion efficiency and protein efficiency ratio were also showed more recovery in thyme group (P<0.05). Generally it can be concluded that incorporating of Shirazi thyme in carp diet can decrease the harmful effect of cadmium and improve fish growth parameters. Juveniles which received by 1 percent Shirazi thyme in their diet showed more improvement related to the vitamin E group in the most examining parameters.
    Keywords: Shirazi thyme, Cadmium, growth, Common carp