فهرست مطالب

  • پیاپی 38 (تابستان 1391)
  • تاریخ انتشار: 1391/06/06
  • تعداد عناوین: 13
|
  • امیرحسین حلبیان، بختیار محمدی صفحه 1
    در این پژوهش دمای میانگین ماهانه ایستگاه های بندرعباس، بوشهر، اصفهان، سنندج، تهران و مشهد در سال های 1960 تا 2005 و همچنین داده های ماهانه مربوط به چندین متغیر مربوط به شاخص انسو (Nino1+2، Nino3، Nino3+4، Nino4، MEI، Best) مورد استفاده قرار گرفتند. در ابتدا همبستگی هر یک از ماه های سال با ماه های متناظر متغیرها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون محاسبه شد و علاوه بر آن همبستگی با زمان تاخیر یک ماهه نیز برآورد گردید. در این میان برخی از ایستگاه ها در بعضی از ماه ها ارتباط نسبتا قوی را با متغیرهای مورد بررسی نشان می دادند. بعد از محاسبه همبستگی آنها با زمان تاخیر یک ماهه، همبستگی اغلب ایستگاه ها با متغیرهای مورد بررسی کاهش و تعداد ماه های دارای ارتباط معنی دار در اکثر موارد افزایش یافت. اما مقدار ضریب تعیین آنها به مراتب کمتر از ضریب تعیین در حالت همبستگی همزمان بود. در ارتباط با شاخص Nino1+2 ایستگاه سنندج در ژوئیه بالاترین همبستگی را از خود نشان داد. با این حال در ارتباط با شاخص های دیگر از رابطه معنی دار برخوردار نبوده و یا در سطح بسیار پایینی همبستگی نشان داده است. در ارتباط با سایر شاخص ها نیز ایستگاه بوشهر در طول سال به خصوص در ماه اکتبر بالاترین همبستگی را نسبت به سایر ایستگاه ها داشت. به نظر می رسد، همبستگی دمای ایستگاه های نمونه با شاخص های مختلف انسو تنها محدود به دو یا سه ماه از سال بوده که مقدار آن نیز در ایستگاه های جنوبی تر (بوشهر و بندرعباس) بیشتر از ایستگاه های شمالی تر (اصفهان، مشهد و تهران) بوده است.
  • غلامعلی مظفری، رضا مستوفی الممالکی، علی هاشمی صفحه 21
    مالاریا یک عفونت حاد و مزمن است که با لرز، تب، کم خونی و گاهی اوقات با عوارض شدید و کشنده مشخص می گردد. این بیماری توسط تک یاخته ای از جنس پلاسمودیوم ایجاد می شود، شیوع و انتشار این بیماری تحت تاثیر مسائل اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بویژه شرایط محیطی است. در این مطالعه ضمن بررسی موارد بروز بیماری مالاریا در ماه ها و فصول مختلف سال، به بررسی رابطه بین موارد بروز بیماری با عناصر اقلیمی (دما، رطوبت نسبی، بارش) در شهر چابهار پرداخته شده است. برای انجام این پژوهش از داده های هواشناسی روزانه دما، رطوبت نسبی و میزان بارش ایستگاه هواشناسی چابهار طی دوره 1382 تا 1387 استفاده به عمل آمد. همگنی سری ها به وسیله آزمون ران-تست تعیین و به روش خود همبستگی بازسازی داده های مفقود انجام پذیرفت و فرض نرمال بودن داده ها نیز مورد تائید قرار گرفت. اطلاعات مربوط به موارد بروز بیماری به صورت ماهانه نیز در طی همین دوره از دانشگاه علوم پزشکی زاهدان اخذ گردید. برای تجزیه و تحلیل داده ها از روش های آمار توصیفی و به منظور بررسی رابطه بین پارامترهای هواشناسی با موارد بروز بیماری از تحلیل همبستگی پیرسون و از مدل رگرسیون خطی نیز برای پیش بینی موارد بروز بیماری استفاده گردید. نتایج حاصل از این پژوهش نشان می دهد که حداکثر موارد بروز بیماری در فصل تابستان با 43 درصد و کم ترین موارد بروز مربوط به زمستان با 5 درصد اختصاص دارد. میزان موارد بروز بیماری با میانگین دما، میانگین حداکثر و حداقل دما همبستگی مثبت، قوی و معناداری در سطح آلفای 01/0، میانگین رطوبت نسبی و حداقل رطوبت نسبی همبستگی مثبت، قوی و معناداری در سطح آلفا 05/0 داشته و با میزان بارش ماهانه یک همبستگی منفی، قوی و معناداری در سطح آلفای 01/0 نشان می دهد.
  • رسول صمدزاده، علی بلادپس صفحه 39
    در منتهی الیه شمال باختری ایران، ضلع شمالی شهرستان ماکو و مرز مشترک سه کشور ایران، ترکیه و جمهوری خود مختار نخجوان و در پای کوه آرارات کوچک پهنه ی بیابانی تحت عنوان «دشت بورالان» با اشکال ناهمواری های مختص خود واقع گردیده که در کمتر مکانی از آذربایجان می توان مانند آن را یافت. عمده ترین چهره ی مشخصه ی این پهنه، گسترش روانه های بازالتی آرارات می باشد که بستر دشت را تشکیل داده و آن را از بقیه ی قسمت های فرورفتگی آراکس که محدوده ی جغرافیایی آن فراتر از مرزهای سیاسی کنونی را در بر می گیرد، به عنوان یک واحد ژئومورفولوژیکی مستقل، تفکیک می نماید. در طول دوره های سرد کواترنر که دمای ارتفاعات مخصوصا آرارات و متعاقبا سطح دشت پایین تر و سردتر بوده، با دخالت فرایندهای بیرونی به ویژه تخریب فیزیکی و در فصول گرم این دوره ها با دخالت رطوبت و تجزیه ی شیمیایی بر روی این روانه ها، ماسه های فعلی به وجود آمده و با تغییر شرایط آب و هوایی سرد به نیمه خشک کنونی و وجود اختلاف فشار بین کوهستان و سطح دشت، دامنه ی فعالیت فرسایش بادی، تپه های ماسه ای و تل های گیاهی گسترش یافته و در چاله هایی که در طول فصل زمستان و بارندگی های بهاری محل تراکم موقتی آب می باشد، مرداب و در نهایت شبه پلایاها شکل گرفته اند. شناسایی و مطالعه ی این اشکال با رویکرد آمایش سرزمین و ساماندهی فضایی هدف اصلی پژوهش حاضر است. این پژوهش بر اساس مشاهدات میدانی، مطالعات عکس های هوایی 1:55000، نقشه های توپوگرافی 1:50000، و زمین شناسی 1:250000 و 1:100000، تصاویر ماهواره ای به همراه کارهای آزمایشگاهی جهت تجزیه ی گرانولومتری آبرفت های رودخانه ای و ماسه های بادی انجام گرفته است
  • داریوش رحیمی، مهردیس داناپور صفحه 61
    حجم منابع آب و دسترسی به آن از مهم ترین عوامل شکل گیری سازمان فضای جغرافیایی ایران است. این منابع آب به شدت به توده های ارتفاعی بالای 3500 متر، خط برفمرز دائمی و موقت وابسته بوده که نسبت بارش جامد به بارش سالانه، ماندگاری و ارتفاع برف در این میان سهم بسزایی دارند. بنابراین وجود روند کاهشی در هر کدام از شاخص ها مذکور حجم منابع و در دسترس بودن آن را محدود می کند. منطقه کوهرنگ در استان چهارمحال و بختیاری مهم ترین کانون آبگیر دائمی کشور می باشد. این منطقه به عنوان سرچشمه رودخانه های کارون و زاینده رود در طی سال های اخیر با کاهش نسبت بارش جامد به بارش سالانه، ارتفاع برف و حجم آب روبرو است. داده های اقلیمی و ارتفاع برف آن در یک دوره 20 ساله به کمک روش های زمین آماری همبستگی، رگرسیون چند متغیره و تحلیل های عاملی تحلیل گردید. با توجه به روش های استفاده شده دمای متوسط روزانه، دماهای خشک و تر ساعت 9 صبح به ترتیب با 647/0-، 640/0 – و 652/0- همبسته بودن بیشترین تاثیر را بر ارتفاع برف دارند. آستانه ذوب برف در هرکدام از این شاخص ها از 08/2 درجه سانتی گراد در ساعت 6 به 82/ 3 در ساعت 12 و 62/6 در ساعت 18 به وقت محلی افزایش می یابد. مقدار ویژه 608/10 و تبیین بیش از 75 درصد واریانس بیانگر نقش مهم این عناصر بر ارتفاع برف می باشد. روند افزایشی دما در این منطقه (275/4Z=) تشدید ذوب برف و کاهش حجم منابع آب در دسترس رودخانه های کارون و زاینده رود را به دنبال داشته که تامین آب و جایگاه این منطقه در توسعه ای منطقه ای از نظر وابستگی به منابع آب را دستخوش تغییرات ناگهانی می نماید
  • سمیه زارعی، حجت الله یزدان پناه صفحه 77
    در پژوهش حاضر، شناسایی، فراوانی و چگونگی رفتار چرخندهای برون حاره در فصول مختلف سال، برای نمونه در سال 1996-1995 م. مورد مطالعه قرار گرفته است. برای این کار از داده های ارتفاع ژئوپتانسیل با تفکیک زمانی 6 ساعته و تفکیک مکانی 5/2*5/2 درجه قوسی در ترازهای (500، 600، 700، 850، 925، 1000) که از پایگاه داده ی جوی (NCEP/NCER) برداشتی، استفاده شده است. مطالعات گذشته نشان دهنده ی آن است که سهم زیادی از بارش ایران ناشی از چرخندهای برون حاره می باشد و از آنجا که ایران کشوری است که توزیع زمانی و مکانی بارش آن ناهماهنگ است پرداختن به این موضوع از اهمیت زیادی برخوردار می باشد. شناسایی چرخندها، با در نظر گرفتن دو شرط بوده است که عبارتند از: 1- نقاطی که ارتفاع ژئوپتانسیل آنها نسبت به 8 همسایه پیرامونش کمینه باشد، 2- میانگین منطقه ای بزرگی شیو ارتفاع ژئوپتانسیل بر روی 9 نقطه موجود در پنجره حداقل 100 متر بر 1000 کیلومتر باشد. نتایج این بررسی نشان می دهد که در کلیه ترازها چرخندها در فصول زمستان و پاییز با تفاوت بسیار کم بیشترین فراوانی را دارند، با این تفاوت که توزیع فراوانی در فصل زمستان نسبت به دیگر فصول یکنواخت تر و تمایل پهنه های چرخندی به طرف عرض های پایین تر است. از بارزترین ویژگی های فصول سرد حضور پهنه های چرخندی در منطقه ی مدیترانه است. فصل بهار از نظر فراوانی چرخندی در رتبه سوم قرار دارد. چرخندهای تابستان از نظر فراوانی با اختلاف زیاد کم ترین مقدار را دارند. اصلی ترین رخداد چرخندی فصل تابستان و بهار چرخند گنگ می باشد که در نقشه های تراز 1000 و 925 هکتوپاسکال دیده می شود که بارش های تابستانی و بادهای 120 روزه سیستان در جنوب شرق ایران با شکل گیری این سامانه در ارتباط می باشند.
  • حسین بانژاد، حمید محب زاده صفحه 99
    ارزیابی کیفیت آب های زیرزمینی برای مدیریت صنعت کشاورزی و با هدف استفاده از این منابع در کشاورزی از اهمیت خاصی برخوردار است. هدف از این مطالعه ارزیابی کیفیت آب زیر زمینی دشت رزن- قهاوند توسط سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS) برای تامین آب مورد نیاز کشاورزی می باشد. به این منظور از میانگین داده های جمع آوری شده کیفیت آب 49 چاه در طول 4 سال شامل هدایت الکتریکی، کل جامدات حل شده، pH، کلرید، سدیم و نسبت جذبی سدیم استفاده شد. ابتدا نقشه پهنه بندی کیفی پارامترهای نامبرده با استفاده از رهنمودهای تفسیر کیفیت آب ارائه شده توسط کمیته مشاوران دانشگاه کالیفرنیا (1974) و روش میان یابی رسم شده، سپس این نقشه ها با یکدیگر ترکیب شدند و در نهایت محدوده مورد مطالعه بر اساس کیفیت آب زیر زمینی برای کشاورزی به سه ناحیه با کیفیت خوب، متوسط و ضعیف تقسیم شد. همچنین نتایج نشان می دهد که 7/43 درصد از منطقه دارای غلظت نامناسب یون سدیم می باشد
  • علی اکبر رسولی، خدیجه جوان صفحه 111
    در تحقیق جاری، به منظور شناسایی تغییرات زمانی- مکانی وقوع رعد و برق در نیمه غربی کشور، مشاهدات 17 ایستگاه هواشناسی سینوپتیک که دارای طولانی ترین دوره آماری بودند، مورد تحلیل قرار گرفت. ابتدا، با هدف بررسی شرایط کلی پدیده رعد و برق در منطقه مورد مطالعه، نقشه میانگین روزهای همراه با رعد و برق ترسیم گردید. سپس، بر اساس روش های آماری، روند وقوع این پدیده مهم اقلیمی در طول زمان مورد بررسی قرار گرفت. سپس، دو روش آماری معروف ناپارامتری من– کندال و Sen’s Estimator (تحت عنوان «شاخص سن») با هدف تحلیل و آشکارسازی وجود روند در سری های زمانی اعمال گردید. نتایج حاصله نشان داد که با توجه به گسسته بودن مشاهدات جمع آوری شده، روش های آماری من-کندال و شاخص سن کارایی مناسبی برای تحلیل روند پدیده رعد و برق دارند. از این طریق، مشخص شد که نیمه غربی ایران در طول دوره آماری مورد مطالعه، از لحاظ تعداد وقوع روزهای همراه با رعد و برق منطقه همگنی نبوده و مشاهدات در مقیاس سالانه از شمال به سمت جنوب کاهش می یابد. برای نمادسازی چنین تغییراتی، نقشه های توزیع مکانی روند روزهای رعد و برقی در مقیاس فصلی و سالانه، در محیط نرم افزار ArcGIS، مدلسازی و نمایش داده شد. مدل های نهایی بیانگر این واقعیت هستند که مشاهدات اخذ شده از اکثر ایستگاه های مورد مطالعه در مقیاس های فصلی و حتی سالانه دارای روند افزایشی هستند
  • یدالله بلیانی، غریب فاضل نیا، علی بیات صفحه 127
    دما از عمده ترین عناصری است که در تعیین نقش و پراکندگی دیگر عناصر اقلیمی تاثیر اساسی داشته و یکی از شاخص های اصلی در پهنه بندی و طبقه بندی اقلیمی بشمار می رود. برنامه ریزی های مبتنی بر روند دما می تواند راهگشای بسیاری از مسائل زیست محیطی از جمله شهرسازی، روستایی و کشاورزی باشد؛ لذا به منظور آشکاری سازی چرخه های غالب در دمای سالانه شهر شیراز از تکنیک تحلیل طیفی و جهت مدل سازی دما از الگوی آریما (ARIMA) طی دوره آماری 55 ساله (2005-1951) بهره گرفته شد. نتایج مطالعه نشان داد که چرخه های 5/2 ساله، 3 ساله و 4 ساله بر دمای شیراز حاکم است. با مدل سازی دما در خانواده الگوهای آریما، الگوی (ARIMA 1،1،3) به عنوان الگوی بهینه نهایی انتخاب شد. این الگو حدود 2/0 درجه سلسیوس افزایش در میانگین دمای سالانه شهر شیراز پیش بینی نمود.
  • علی مصیب زاده، میرنجف موسوی، علی باقری کشکولی صفحه 145
    بافت های فرسوده و ناکارآمد شهری بخش اعظمی از سطح شهرهای کشور را تشکیل می دهند. این بافت ها از یک سو از طیف گسترده ای از مشکلات کالبدی، عملکردی، ترافیکی و زیست محیطی رنج می برند و برای کل گستره شهر یک تهدید جدی به شمار می آیند و از سوی دیگر مهم ترین پتانسیل شهرها برای استفاده از زمین جهت اسکان جمعیت، تامین فضاهای باز و خدماتی و نیز بهبود محیط زیست محسوب می شوند. میبد از جمله شهرها در این زمینه است که مقاله حاضر ابتدا به تشریح ویژگی های کلی: طبیعی، جمعیتی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی و سپس به تعیین محدودی بافت فرسوده با توجه به معیارهای چون بلوک هایی با بیش از 50 درصد قطعات کمتر از 200 متر مربع، بلوک هایی با بیش از 50 درصد سیستم فاقد سازه ای و بلوک هایی که بیش از 50 درصد معابر آنها کمتر از 6 متر مربع هستند پرداخته و در نهایت بعد از شناخت مسایل و مشکلات محدوده به اولویت بندی مسایل پرداخته است به گونه ای که فرسودگی ساختمان ها و مخروبه بودن آنها و تنگ و باریک بودن معابر به عنوان مهم ترین مشکلات محدوده بافت فرسوده شناخته شد. در جمع بندی با شناسایی نقاط قوت و فرصت ها به ارایه سیاست هایی جهت کاهش نقاط ضعف و تهدیدات جهت مدیریت مطلوب محدوده بافت فرسوده ارایه گردید. از جمله مهم ترین راهبردها و سیاست ها می توان به اصلاح و تعریض معابر باریک، تامین و توسعه فضاهای خدماتی، تفریحی، ورزشی، درمانی و جهانگردی در بافت، ارائه تسهیلات مالی به ساکنان در امر ساماندهی واحدهای مسکونی با توجه به مشارکت بالای ساکنین در زمینه بهسازی و نوسازی اشاره کرد که تمام این راهبردها در صورت توجه مسئولان مدیریت شهری می توانند قابلیت اجرایی پیدا کنند. روش پژوهش مقاله حاضر «توصیفی– تحلیلی با استفاده از مدل برنامه ریزی استراتژیک (Swot) و شیوه گردآوری اطلاعات به صورت اسنادی و پیمایشی است
  • صالح آرخی، یعقوب نیازی، افشین شعبانی صفحه 165
    آشکار ساختن تغییرات یکی از نیازهای اساسی در مدیریت و ارزیابی منابع طبیعی است؛ بنابراین نقشه تغییرات کاربری را که نتیجه فرایند آشکارسازی تغییرات می باشد، می توان بر اساس تصاویر چند زمانه سنجش از دور تهیه کرد. روش های متفاوت و گوناگونی برای آشکارسازی تغییرات و تحولات کاربری ها ارائه شده است. در این تحقیق تصاویر لندست (TM) سال 1988 و لندست (ETM+) سال 2001 با استفاده از چهار تکنیک پایش تغییر در حوزه دره شهر استان ایلام با مساحت 80470 هکتار آنالیز شده اند. تکنیک های مورد استفاده در این مطالعه شامل تفاضل تجزیه مولفه اصلی و تفاضل تجزیه مولفه اصلی استاندارد شده، تفاضل تجزیه مولفه متعارفی و تفاضل تسلدکپ بوده اند که همگی جزء روش های دسته تبدیل می باشند. از آنجا که این روش ها نیازمند تعیین آستانه هستند، جهت تعیین آستانه در آنها از روش آماری استفاده شده است. بر اساس نتایج به دست آمده مشخص گردیده است که آستانه تغییرات با 1± انحراف از میانگین قرار داشته است. بر این اساس نقشه پایش تغییرات با سه کلاس تغییرات کاهشی، بدون تغییرات و تغییرات افزایشی به دست آمده است. جهت ارزیابی دقت تکنیک های پایش تغییر پس از برداشت واقعیات زمینی که از طریق بازدید میدانی، عکس های هوایی 1:20000 و تصاویر ماهواره ای گوگل ارث به دست آمد، دقت کل و ضریب کاپا محاسبه شد. بر اساس نتایج به دست آمده مشخص گردید که تفاضل مولفه اول در روش تجزیه مولفه متعارفی با دقت کل 98 درصد و ضریب کاپای 0.97 بیشترین دقت را در پایش تغییرات رخ داده در حوزه دره شهر داشته است
  • حمیدرضا فولادمند صفحه 183
    تقریب اول زنجیره مارکف به فرآیندی گفته می شود که به یک فرایند قبل از خود وابسته باشد. برای استفاده از تقریب اول زنجیره مارکف باید ماتریس انتقال دو در دو که نشان دهنده وضعیت وقوع یا عدم وقوع بارندگی در دو روز متوالی است، تعیین گردد. در این تحقیق با استفاده از آمار بارندگی روزانه 49 ایستگاه در استان فارس و به وسیله تقریب اول زنجیره مارکف، ماتریس های انتقال ماه های آبان تا فروردین تعیین گردید و سپس تغییرات مکانی آن ها در سطح استان فارس تهیه شد. استفاده از این ماتریس ها در پیش بینی وقوع و یا عدم وقوع بارندگی روزانه و همچنین تعیین دوره بازگشت دوره های خشکی متفاوت کاربرد دارد. نتایج نشان داد که در ماه های بهمن و اسفند احتمال وقوع بارش و دوره بازگشت دوره های خشکی متفاوت در سطح استان فارس بیشتر از سایر ماه های سال و در ماه آبان کمتر از ماه های آذر تا فروردین می باشد. از طرف دیگر احتمال وقوع بارش و دوره بازگشت دوره های خشکی متفاوت در ماه های آبان تا فروردین در جنوب استان کم و به سمت شمال و شمال غرب استان افزایش می یابد؛ بنابراین مناطق شمال و شمال غرب استان شامل شهرستان های سپیدان، کازرون و ممسنی مناسب ترین مناطق استان فارس برای کشت دیم گیاهان مختلف مانند گندم می باشند
  • علی محمدخورشیددوست، مجتبی نساجی زواره، باقر قرمزچشمه صفحه 197
    برای تحلیل تغییرپذیری زمانی، روند وقایع حد، تخمین ریسک و احتمال وقوع سری های زمانی طولانی مدت مورد نیاز است. یکی از مهم ترین سری های زمانی در علوم جغرافیایی و اقلیم شناسی مربوط به دمای حداکثر و حداقل روزانه است. این دو پارامتر دمایی در برآورد تبخیر و تعرق روزانه، تعیین بیلان آبی و مطالعات تغییر اقلیم کاربرد دارد تعداد سال های آماری متفاوت، نواقص آماری و خطای اندازه گیری باعث ایجاد سری های زمانی با پایه زمانی غیر مشترک می گردد. به این منظور بازسازی داده های آماری امری لازم و ضروری است. در این تحقیق بازسازی داده های دمای حداکثر و حداقل روزانه از روش های نزدیک ترین همسایه و شبکه عصبی مصنوعی برای 5 ایستگاه هواشناسی واقع در غرب استان تهران مورد بررسی قرار گرفت. در روش نزدیک ترین همسایه از رابطه بین دمای حداکثر و حداقل روزانه با نزدیک ترین ایستگاه استفاده شد و در روش شبکه عصبی مصنوعی با استفاده از شبکه ایستگاه های هواشناسی دمای حداکثر و حداقل روزانه بازسازی گردید. شبکه عصبی مورد استفاده در این تحقیق یک شبکه عصبی پیش خور با یک لایه پنهان و الگوی آموزشی پس انتشار خطا می باشد. نتایج نشان می دهد که برای کلیه ایستگاه های مورد مطالعه روش شبکه عصبی متوسط خطای مطلق کمتری را نسبت به روش نزدیک ترین همسایه دارد. در روش نزدیک ترین همسایه با افزایش فاصله ایستگاه ها خطای برآورد افزایش می یابد. همچنین دقت هر دو روش در تخمین دمای حداکثر روزانه بیشتر از دمای حداقل روزانه می باشد.
  • حسن کامران، حسن حسینی امینی صفحه 215
    بحث پدافند غیرعامل مخصوصا کاربرد آن در برنامه ریزی شهری و منطقه ای تاریخچه ای طولانی دارد. صحت این ادعا را می توان در جنگ های صدر اسلام (سلمان فارسی) و تدابیر دفاعی همچون حفر خندق، ساخت برج و بارو و ایران باستان (تدابیر کوروش) در ساخت: کهندژ، شارستان، رباط، دیوار و... جستجو نمود، اما با توجه به پیشرفت تکنولوژی و تغییر در ماهیت تسلیحات؛ بکارگیری پدافند غیر عامل نوین در کاهش تلفات و خسارات جنگ ها بیش از پیش احساس می گردد. با توجه به اهداف ایدئولوژیک ایران مثل: مردم سالاری دینی، اقتدارگرایی، عزت طلبی، ضد هژمونی، حفظ تمامیت ارضی، استقلال سیاسی، الگوی پیشرفت بومی و... و همچنین به دلیل قرارگیری در خاورمیانه و موقعیت های منحصر به فرد ژئوپولیتیک، ژئواستراتژیک، ژئواکونومیک، ژئوکالچر، ژئوراهبردی، ژئوایدئولوژیک، هیدروپلیتیک و تجربه هزار سال پیش قراولی تمدنی دنیا؛ این کشور مورد تهدید، طمع و ترس هژمونی جهانی به سرکردگی امریکا می باشد. این پژوهش از نوع کاربردی می باشد و متغیرهای مورد بررسی در آن شامل شناسایی مکان های حیاتی، حساس و مهم شهریار، به منظور کاهش خسارت های ناشی از حملات دشمن و بالابردن قدرت دفاعی و آستانه مقاومت شهر می باشد. روش جمع آوری اطلاعات عمدتا کتابخانه ای بوده و با توجه به نوع تحقیق از مطالعات میدانی (مصاحبه) نیز استفاده شده است. در این مقاله از روش ماتریسی برای بررسی انطباق نظام شهری شهریار با اصول پدافند غیر عامل استفاده شده است که به شناسایی شهرک اداری شهریار و تبعات تمرکز بیش از 40 مرکز در این شهرک پرداخته شده؛ بدین طریق می توان قبل از وقوع جنگ برای کاهش خسارات جانی و مالی نقاط استراتژیک شهر، جایی که ادامه حیات شهر و مقاومت آن وابسته به این مراکز است اقدام نمود. نتایج تحقیق بیانگر عدم رعایت اصول پدافند غیر عامل در شهرک اداری شهریار می باشد
|
  • Amirhossein Halabian, Bakhtiar Mohammadi Page 1
    In this study monthly average temperature of Bandarabbas, Booshehr, Esfahan, Sanandaj, Tehran and Mashhad stations during 1960 to 2005 and also monthly data related to many variables of Enso index (Nino1+2, Nino3, Nino 3+4, Nino 4, MEI, Best) were used. Firstly correlation of each month of year with analogous months was calculated by using Pearson correlation coefficient and in addition to it correlation with one month delay time was also calculated. Meantime some stations showed fairly strong relation with surveyed variables in some months and after calculating their correlation with one month delay time, correlation of most stations with surveying variables were decreased and number of months with significant relation was increased in most cases. But amount of their definition coefficient was less than definition coefficient in simultaneous correlation mode. In relation to Nino 1+2 indexes Sanandaj station showed the most correlation in July. Yet in relation with other indices it has not had significant relation. In relation to other indices, Booshehr station has the highest correlation toward other stations during year especially in October. It seems that correlation of temperature of sample stations with different indices of ENSO has just been limited to two or three months of year that its amount in South stations (Booshehr and Bandarabbas) has been more than north stations.
    Keywords: ENSO indices, temperature, Pearson method, Time delay, Iran
  • Gholamali Mozaffari, Reza Mostofialmammaleki Page 21
    The malaria is an infective dangerous disease characterized by shake, fever, and anemias and sometime is reported by hard and deadly effects. The malaria is created by protozoa from plasmodium family. This disease accession is affected by economical, social, and cultural problems especially environmental conditions. For doing this research, monthly climate elements (temperature, relative humidity and precipitation) in Chabahar meteorological station from 2003 to 2008 have been used. The information of Malaria cases was taken during these lengths from Chabahar health center in Sistan and Baluchestan province. The homogenity of time series was tested by run-test and we construedct missing value by auto-correlation. The normal hypothesis was accepted. We used descriptive statistics and correlation for analyzing this data. The findings of research showed that maximum cases of diffusion were at summer with 43 %, those which are minimum were at winter with 5 % during the year. The Pearson correlation analyses suggest that there were a high positive correlation between the disease cases with temperature average, minimum and maximum temperature averages at alpha level 0.01, minimum relative humidity, and relative humidity average at alpha level 0.05, and a negative correlation with rainfall at alpha level 0.01.
    Keywords: Epidemiology, Malaria, Bioclimatology, Medical Geography, Chabahar
  • Rasoul Samadzadeh, Ali Beladpas Page 39
    Borralan plain has located In the far Northwest of Iran in north of Maku City and in Iran-Turkey boundary and Nakhjavan Republic on Ararat mountain slopes. It is a desert area with topographic feature, which is rarely found in Azerbaijan. The major feature of this area is the expanse of basalt flows which formed the bed of plan and it separates the rest depression parts of Arax. Its geographical boundaries are beyond the present political boundaries, in an independent geographical unit. Along cold periods of quaternary that temperature of higher parts particularly Ararat and following immediate plain were more interference of exogenic processes especially mechanical weathering. Throughout warm seasons the land forms with presence of humidity and chemical weathering on this flow. Sands constituted and weather conditions from cold to warm and being drought and the variance with different pressures between mountains, wind erosion range, sand dune and Nebka extended and holes that extend along cold seasons with precipitation intensity. The main purpose of the present study is to recognize and study these forms with the land use approach. This study was conducted based on field observation as well as laboratory works with aerial photography 1:55000, topography maps 1:250000 and 1:100000 to investigate and analyze granulometry of alluvium and sandy winds
    Keywords: Geomorphology, Boralan, Land use, Sand dunes, Pseudo playa, Marshes
  • Dariush Rahimi, Mehrdis Danapour Page 61
    Water resources are of the most important factors shaping the organization of geographical space in Iran. Water resources distribution from height of more than 3500m, present temporary snow line. Koohrang region is an important basin of Iran. In this study we used climatic data and snow depth in a 20 year period for Koohrang station in 6483*13 and 84279 cells. Geo-statistical, correlation, multiple regression and factor analysis. Were used the negative correlation with average daily temperature for dry and wet bulb temperature on 9 morning are -0.647,-0.640, -0.652 respectively (maximum correlation), and there is the maximum positive correlation with relative humidity on 9 a. m about 0.544. The amount of these climatic elements have a positive trend with the daylight increased (from 2. 08 on 6 A. M to 3. 82 on 12 A. M and to 6. 62 on 18 p. m). The Eigen value amount is 10. 608 and interpretation of 75% variance shows depth. According to calculated Z in Man-Kendal test, a positive trend of annual air temperature in the region exsist. Therefor increase in snow melt and decrease of precipitation in the solid form and water resources limitation are the sequences of air temperature increase.
    Keywords: Climate Elements, Height Snow, Eigen Value, Koohrang, Temperature Increase
  • Somayyeh Zareei, Hojjatollah Yazdanpanah Page 77
    In this research the detection, frequency and quality of behavior of extratropical cyclones in different seasons of year within 1995-1996 are studied. To reach such a goal, data of geopotential height with six-hour temporal resolution and spatial resolution (2.5. 2.5) for different levels (500, 600, 700, 850, 925, 1000) were extracted from atmospheric databases and used (NCEP/NCER). Cyclones were identified by which two requirements were considered including 1- the places whose geopotential height is minimum in relation to the eight neighboring places, 2- regional geopotential height gradient in nine points present in at least 100m/1000km. The results show that in all levels, cyclones in winter and autumn have the highest frequency with very little difference. Frequency distribution in winter is more unified than other seasons and cyclonic areas intend to lower latitudes. One of the most evident features of this season is the presence of cyclonic areas in Mediterranean region. Spring is in the third level due to its cyclonic frequency. From frequency perspective summer cyclones have the least amount with the highest difference. Gang cyclone as the most evident features of other cyclones in 1000 and 925 HP levels are seen in spring and summer. Summer rainfalls and 120-day winds of Sistan in the southeast of Iran are related to the formation of such a system.
    Keywords: Cyclone, Geopotential height, Geopotential height gradient, Spatial, temporal distribution
  • Hossein Banejad, Hamid Mohebzadeh Page 99
    Evaluation of groundwater quality is important for management of agricultural industry. Aim of this study is the evaluation of groundwater quality in Razan-Ghahavand plain by GIS for preparation of water requirement for agriculture. For this purpose we used averages collected data from 49 wells during 4 years period. These data include Electrical Conductivity, Total Dissolved Solids, pH, Chloride (Cl), Sodium (Na) and Sodium Attraction ratios. At first, the plan of water quality parameters was drawn by the use of descriptive methods prescribed by the consultants of California University and also interpolation methods. Then these plans were integrated together and the study area was divided into three zones with good, moderate and poor groundwater qualities for agriculture. Also results show that 43.7% of total area had undesirable concentration of sodium ions.
    Keywords: Ground water quality, Agriculture, Razan, Ghahavand Plain, GIS
  • Ali Akbar Rasouli, Khadijeh Javan Page 111
    In the current study, thunderstorm occurrence data taking from 17 synoptic stations with the longest periods (from 1956 to 2005) have been analyzed to identify the associated spatial and temporal changes in the western part of Iran. First, to provide an initial statement of thunderstorm conditions in the study area, average days with thunderstorm have been mapped using ArcGIS software. Then, thunderstorm trends were established using statistical methods, by applying two of well-known non-parametric Mann-Kendall and Sen's Estimator methods. Both estimators demonstrate excellent performance in the modeling of thunderstorm occurrence over time, regarding the discrete climatic data. Some spatial distributions of thundery days with significant trend were mapped in a ArcGIS setting on the subject of seasonal and annual time series. Final models determine that the number of days with thunderstorm is not homogeneous in some parts of the study area, since the thundery days decrease from the north to the south, showing an increasing trend in seasonal and annual scales consistently in the yearly extent.
    Keywords: Thunderstorm Occurrence, Trend Analysis, West of Iran, Mann, Kendall, Sen's Estimator Tests
  • Yadallah Balyani, Gharib Faazel Niya, Ali Bayaat Page 127
    Temperature is one of the most predominant elements having remarkable effects on determining the role and dispersion of other elements.It is also a fundamental indicator of spread and climatic classification. Planning based on temperature trend can be used in various bio-environmental issues such as urban, rural and agricultural systems. In this study, spectral analysis technique and ARIMA model were used in a 55-year time period (1955-2005) to reveal the dominant cycles and temperature modeling in Shiraz respectively. The results show that the cycles of 2.5 and 4 years are predominant on temperature in Shiraz. With modeling the temperature in ARIMA models, ARIMA (1-1-3) was selected as the optimal model. The model predicted 0.20 C˚ increase in annual temperature in Shiraz.
    Keywords: ARIMA model, Annual temperature, Spectral analysis, Shiraz
  • Ali Mosaiyebzade, Mir Najaf Mousavi, Ali Bagheri Kashkooli Page 145
    Damaged fabrics and inefficient district's form most of our urban area. This part of cities with some problems such as; physical, functional, and environmental can be threatful for them. However with existence urban land for housing and service supply, open spaces and other potentials have a positive role in upgrading urban environment. This paper at first tries to describe the natural, social, economical and cultural criteria of the Maybod and then determines the limits of damaged fabrics by use of some criteria such as: urban blocks more than 50 percent of which have not any foundations and access routes in it less than 6 meters width. Finally with use of some methods we recognized strength, weakness, opportunity and threat points to offer some polices to reduce vulnerabilities and threats in management of damaged fabrics in Maybod city. One of the strategies and policies at these fabrics is reform and widening of narrow transport networks, developing of service and recreation, sport, sanitation, tourism spaces, and having some financial facilities to inhabitants for housing planning by high level participation of them in urban renewal and urban improvement. All of them can be enforceable by the management of the cities. Method of research in this paper is descriptive and analytical by use of strategic planning (SWOT) and data collecting of research is documental and survey.
    Keywords: Management, Damaged fabric, Kavir cities, Polices, Maybod city
  • Saleh Arekhi, Yaghoub Niazi, Afshin Shabani Page 165
    Change detection is a basic requirement in management and evaluation of natural resources. Landuse change map which is the result of land change processes can be obtained from multi-temporal images.Various techniques have been presented for landuse/lancover change detection. In this study, images of landsat TM) 1988 and landsat (ETM+) 2001 were analyzed using 4 change detection techniques in 80470 hectares in Daresher region, Ilam Province. Change detection techniques considered were standardized and non-standardized principal component analysis (PCA) differencing, applying Canonical component analysis (CCA) differencing and Tasselled Cap (KT) differencing that all are in transformation group. Since these methods require determining threshold, therefor, statistical methods for determining the threshold level was used being achieved from the change threshold. In this study, threshold level was set at ±1 standard deviation from the mean. After determing optimal threshold, areas having decreasing change increasing change and no change were determined. Based on ground data and field work, aerial photo of 1:20000 and Google Earth, accuracy assessment of change detection techniques was carried out using overall accuracy and Kappa coefficient. According to the results, PC1difference image of CCA transform with overall accuracy of 98 and Kappa coefficient of 0.97 showed the largest accuracy among applied change detetion techniques in the Daresher region.
    Keywords: Change detection, Principal Component Analysis (PCA), Canonical Component Analysis (CCA), Tasselled Cap (KT)
  • Hamid Reza Fooladmand Page 183
    First order of Markov chain is a process that depends on the previous process. The two-two transition probability which indicates the situation of rainy or non-rainy days should be determined to use the first order of Markov chain. For this study, 49 stations in Fars province were selected, and the transition probabilities of months of November to April were calculated by using the first order of Markov chain, separately and then the spatial variations of the transition probabilities were prepared. These transition probabilities can be used for simulation daily rainfall and different dry day return periods. The results showed that the occurrence probability of rainfall and return periods of different dry day were more in February and March, and in November were lower than the months of December to April. On the other hand, the occurrence probability of rainfall and return periods of different dry day were low in November to April in south of Fars province, and incresed towards the north and north-west of the province. Therefore, the north and north-west of the province are the most appropriate places in the Fars province for dryland farming of different crops such as wheat.
    Keywords: Markov chain, Transition probabilities, Appropriate places of dryland farming, Fars province
  • Ali Mohammad Khorshiddoust, Mojtaba Nassaji Zavvareh, Bagher Ghermez Cheshmeh Page 197
    Long time series are needed for analysis of time variation, trend of extreme events, risk estimation and possible events. One of the most important time series in geographical and climatic science is daily maximum and minimum temperature. These two parameters use daily evapotranspiration estimation, determination of water balance and climate change study. Maximum and minimum temperature are measured in meteorological stations. However, different statistical years, deficiency in statistical data and error of measurement cause variation in time series. Therefore, reconstruction of time series is very important. This research evaluates reconstruction of daily extreme temperatures to nearest neighbor and artificial neural network methods for five stations in the west of Tehran Province. In the nearest neighborhood method correlation between respective maximum or minimum temperature is used. Whilst in the artificial neural network using meteorological stations network the minimum and maximum daily temperature are reconstituted. Neural network used in this research is a multilayer feed forward network with back propagation algorithm and hidden layer. Results show that artificial neural network method had least mean absolute error for all stations compared to the nearest neighbor method. With increasing distance of the station the estimated error increases in the nearest neighbor method. Accuracy of the two methods in estimating daily maximum is more than the daily minimum temperature.
    Keywords: Time series, Data reconstruction, Daily maximum, minimum temperature, artificial neural network method, nearest neighbor method
  • Hassan Kamran, Hassan Hosseini Amini Page 215
    Discussion about passive defense has a long history especially in construction of urban spaces as well as public buildings. Accuracy of this claim can be found in initial of Islam wars and defensive measures such as digging ditches, and making a fort. Nowadays is felt that considerations of passive defense for reducing casualties of war due to advancement of technology and its impact on the development of WMD should be improved. A defensive consideration in urban development is most important because of Iran has strategic objectives and strategies such as: authoritarianism, seeking glory, preservation of territorial integrity, political independence, pattern of local development etc. Also considering the passive defense in countries especially in Iran due to their placement in the Middle East and having unique opportunities such as: geopolitical, geostrategic, geo-strategic geo-ideological aspects on the other hand are important. Sensitive office buildings of Shahriar city are studied and they characterize to reduce damage from enemy attacks. Generally collected data is library basedand field studies have been applied.In this study, we firstly identified hazard zones in country and also we determined buildings sensitive in Shahriyar. We can there by prevent financial and physical damages before occurrence of any war where these damages can potentially more than other parts of city.
    Keywords: Passive defense, Hazard zoning, Administrative City, Shahriar city